Việc áp dụng các phương pháp tác nghiệp linh hoạt, sáng tạo tronghoạt động này sẽ giúp cho các nhà báo, phóng viên thông tin nhanh chóng, chínhxác, đúng đường hướng về các vấn đề quốc tế
Trang 1CÁC PHƯƠNG PHÁP TÁC NGHIỆP CỦA PHÓNG VIÊN THƯỜNGTRÚ ĐÀI TRUYỀN HÌNH VIỆT NAM TẠI HOA KỲ
PHẦN I: MỞ ĐẦU.
1 Tính cấp thiết của đề tài.
Sự nghiệp người làm báo bắt đầu bằng một tác phẩm cụ thể Có thểtrong cuộc đời làm báo của mình, nhà báo đã, đang và sẽ sáng tạo ra hàng ngàntác phẩm báo chí trong đó có những tác phẩm có giá trị, ghi dấu ấn sâu đậm tronglòng công chúng Để trở thành một phóng viên chuyên nghiệp trong tương lai,mục tiêu xuyên suốt cuộc đời của nhà báo là sáng tạo ra các tác phẩm báo chí cógiá trị thì việc áp dụng linh hoạt, sáng tạo các phương pháp tác nghiệp để thu thậpthông tin làm tư liệu viết bài là yếu tố then chốt và quyết định sự thành bại củamột nhà báo
Điều này càng quan trọng hơn đối với các nhà báo, phóng viên báo chíđang làm việc trong các cơ quan báo chí đối ngoại và các cơ quan thương trú tạinước ngoài Việc áp dụng các phương pháp tác nghiệp linh hoạt, sáng tạo tronghoạt động này sẽ giúp cho các nhà báo, phóng viên thông tin nhanh chóng, chínhxác, đúng đường hướng về các vấn đề quốc tế cho người dân trong nước, đồngthời, giúp quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam đến với bạn bè quốctế
Đài truyền hình Việt Nam luôn là đài tuyền hình có uy tín cao tronglòng công chúng Những thông tin trong và ngoài nước luôn được cập nhật đầy
đủ, cụ thể, phong phú, liên tục trong các bản tin thời sự Đằng sau việc cập nhậtnhững thông tin nóng hổi trong và ngoài nước đến với công chúng là sự nỗ lực cốgắng không ngừng nghỉ trong quá trình tác nghiệp của đội ngũ phóng viên, nhàbáo, nhất là đối với những phóng viên thường trú tại nước ngoài Các phóng viên
Trang 2thường trú của Đài truyền hình Việt Nam tại Hoa kỳ là một ví dụ điển hình Với
sự hạn chế về nhân lực, trang thiết bị kĩ thuật nhưng họ vẫn luôn cố gắng hoànthành tốt nhiệm vụ mang đến cho công chúng trong nước những thông tin giá trị
về Hoa Kỳ
Với ý nghĩa đó, em quyết định chọn đề tài “Các phương pháp tác nghiệpcủa phóng viên thường trú của Đài Truyền hình Việt Nam tại Hoa Kỳ” làm đề tàitiểu luận của môn Lao động nhà báo
2 Mục đích, nhiệm vụ của đề tài.
Mục đích của đề tài nhằm cung cấp cho bạn đọc thông tin về cácphương pháp tác nghiệp của các phóng viên thường trú Đài Truyền hình ViệtNam tại Hoa Kỳ
Nhiệm vụ của đề tài nhằm đưa ra một số khái niệm cụ thể liên quan đếnphóng viên thường trú và phương pháp tác nghiệp của phóng viên thường trú ĐàiTruyền hình Việt Nam tại Hoa Kỳ Nêu thực trạng, đồng thời kiến nghị một sốgiái pháp nhằm nâng cao hiệu quả của các phương pháp tác nghiệp trong hoạtđộng của các phóng viên thướng trú Đài Truyền hình Việt Nam tại Hoa Kỳ
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là các phương pháp tác nghiệp củaphóng viên thường trú Đài truyền hình Việt Nam tại Hoa Kỳ
Phạm vi nghiên cứu của đề tài là hoạt động của phóng viên thường trúĐài Truyền hình Việt Nam tại Hoa Kỳ
4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu.
Trang 3Đề tài dựa trên cơ sở thu thập tài liệu, kiến thức có liên quan đến vấn đề
và hiểu biết của riêng bản thân em về đề tài này
Phương pháp nghiên cứu của dựa trên cơ sở phân tích và tổng hợpnhững vấn đề có liên quan đến đến đề tài
5 Bố cục của đề tài.
Đề tài bao gồm 3 phần, 3 chương chính
Trang 4PHẦN II: NỘI DUNG
CHƯƠNG I: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ PHƯƠNG PHÁP TÁCNGHIỆP CỦA PHÓNG VIÊN THƯỚNG TRÚ ĐÀI TRUYỀN HÌNH VIỆTNAM TẠI HOA KỲ
1.1 Một số khái niệm cơ bản
1.1.1 Đài truyền hình Việt Nam
Đài Truyền hình Việt Nam, gọi tắt là VTV, là đài truyền hình quốc gia
trực thuộc Chính phủ Việt Nam, được phát sóng trong nước và có kênh phátqua vệ tinh đi quốc tế
Tên viết tắt chính thức của Đài Truyền hình Việt Nam là VTV Ba chữ
cái in hoa VTV đè lên nhau được dùng làm biểu tượng của Đài, lần lượt được thểhiện trong ba màu đỏ,lục, lam VTV là viết tắt của tên gọi tiếng Anh của ĐàiTruyền hình Việt Nam (Vietnam Television) Tên viết tắt này bắt đầu được sửdụng từ năm 1993
Logo của Đài Truyền hình Việt Nam Lịch sử hình thành
Trang 5Đêm ngày 7 tháng 9 năm 1970, Đài Tiếng nói Việt Nam có buổi phát sóng truyền hình đầu tiên
Lịch sử hình thành và phát triển của Đài trải qua các mốc quan trọng:
Năm 1973: Phát sóng chương trình đầu tiên với vô tuyến trắng đen
Năm 1976: Tách khỏi Đài Tiếng nói Việt Nam và chuyển tới địa điểm mới
Ngày 30 tháng 4 năm 1987: Đài chính thức được đặt tên là Đài Truyền hình Việt Nam
Tháng 1 năm 1988: Thành lập Cơ quan thường trú tại TP.HCM
Ngày 1 tháng 1 năm 1990: Bắt đầu phát sóng
2 kênh: VTV1 và VTV2
Tháng 4 năm 1995, phát 3 kênh VTV1, VTV2 và VTV3, đến 31/3/1996 thì VTV3 được tách thành kênh riêng Ngày 31/3/1998, VTV3 được phát sóng vệ tinh
Năm 1998, VTV4 được phát sóng chính thức Đến ngày 27 tháng 4 năm 2000, VTV4 được chính thức phát trên mạng toàn cầu qua
3 quả vệ tinh phủ sóng toàn bộ châu Á, châu Âu, Bắc Phi, Bắc Mỹ và Tây Bắc Úc
Ngày 10 tháng 2 năm 2002: Bắt đầu phát VTV5 phục vụ đồng bào thiểu số bằng tiếng dân tộc
2006 – nay: VTV đã tăng thêm 2 kênh quảng bá VTV9 (phát sóng tại Thành phố Hồ Chí Minh và các tỉnh miền Đông Nam Bộ, đồng thời trên hệ thống cáp VTVCab) và VTV6 - Kênh truyền hình dành riêng cho giới trẻ, phủ sóng toàn quốc, hàng chục kênh trả tiền
Trang 6 Ngày 31 Tháng 3 năm 2013: Đài Truyền hình Việt Nam phát sóng thử nghiệm kênh VTV3 chuẩn tín hiệu HD và từ ngày 1 tháng 6 phát sóngchính thức theo lộ trình.
Tháng 9 năm 2013: Đài Truyền hình Việt Nam phát sóng kênh VTV6 chuẩn tín hiệu HD từ ngày 7 tháng 9 năm 2013, nâng tổng số kênh HD của kênh VTV lên thành 2 kênh
Ngày 31 tháng 3 năm 2014: kênh VTV1 HD chính thức phát sóng, nâng tổng số kênh HD của VTV lên thành 3 kênh
Tháng 4 năm 2015: VTV chính thức cho ra dịch vụ cập nhật tin tức AloVTV
Ngày 19 tháng 5 năm 2015: phát sóng kênh VTV2 HD, nâng tổng số kênh lên thành 4 kênh phát theo tiêu chuẩn HD của VTV
Cơ cấu tổ chức
Tổng giám đốc của đài là ông Trần Bình Minh
Ban Thư ký biên tập
Ban Thời sự (VTV1) - Trưởng ban Ngọc Quang
Ban Khoa giáo (VTV2) - Trưởng ban Đỗ Quốc Khánh
Ban Truyền hình tiếng dân tộc (VTV5) - Trưởng ban Nguyễn Văn Hợp
Trang 7 Ban Truyền hình đối ngoại (VTV4) - Trưởng ban Tào Thanh Xuân
Ban Văn nghệ - Trưởng ban NSƯT Trịnh Lê Văn
Ban sản xuất các chương trình giải trí - Trưởng ban Lại Văn Sâm
Ban Biên tập truyền hình cáp (VTVpcd) - Trưởng ban Trịnh Long Vũ
Ban Thanh thiếu niên (VTV6) - Trưởng ban Tạ Bích Loan
Trung tâm Tin tức (VTV24) - Giám đốc Nhà báo Lê Bình
Trung tâm Phim tài liệu và Phóng sự - Giám đốc Nguyễn
Quang Phóng
Trung tâm Sản xuất Phim truyền hình Việt Nam (VFC) - Giám đốc NSƯT Đỗ Thanh Hài
Trung tâm Tư liệu
Trung tâm Mỹ thuật
Trung tâm Truyền hình Việt Nam tại thành phố Hồ Chí Minh (VTV9) - Giám đốc Lâm Văn Tư
Trung tâm Truyền hình Việt Nam tại thành phố Huế (VTV Huế) - Giám đốc Nguyễn Lâm Thanh
Trung tâm Truyền hình Việt Nam tại thành phố Đà Nẵng (VTV
Đà Nẵng) - Giám đốc Đặng Xuân Thu
Trung tâm Truyền hình Việt Nam tại tỉnh Phú Yên (VTV Phú Yên) - Giám đốc Lê Văn Gia
Trung tâm Truyền hình Việt Nam tại thành phố Cần Thơ (VTV Cần Thơ) - Giám đốc Phạm Phi Thường
Trung tâm Kỹ thuật sản xuất chương trình
Trang 8 Trung tâm Kỹ thuật truyền dẫn phát sóng
Trung tâm Nghiên cứu ứng dụng khoa học kỹ thuật truyền hình (VTV Brac)
Trung tâm Đào tạo, bồi dưỡng nghiệp vụ truyền hình (VTVTC)
Trung tâm Quảng cáo và Dịch vụ Truyền hình (TVAd)
Báo điện tử VTV News
Trung tâm Truyền hình thời tiết và cảnh báo thiên tai
Trung tâm Sản xuất và Kinh doanh Nội dung số
Trung tâm Đồ họa
Tạp chí truyền hình VTV
Các cơ quan thường trú Đài Truyền hình Việt Nam tại nước ngoài do Tổng giám đốc Đài Truyền hình Việt Nam quyết định thành lập sau khi được Thủ tướng Chính phủ cho phép (Hiện nay VTV đã thành lập
cơ quan thường trú tại Mỹ, Nga, Lào, Campuchia, Bỉ, Nhật Bản, CHND Trung Hoa, Singapore)
Các kênh phát sóng bao gồm: VTV1, VTV2, VTV3, VTV4, VTV5,
VTV6, VTV7, VTV8 VTV9, VTV world
1.1.2 Mạng lưới cơ quan thường trú tại nước ngoài
Mong muốn trở thành một Đài Truyền hình mạnh, uy tín trong khu vực
và quốc tế, vài năm trở lại đây, bên cạnh việc cử phóng viên tác nghiệp ở các sựkiện quốc tế lớn để thực hiện tin tức, phóng sự, hoặc sản xuất phim, làm cầutruyền hình, VTV cũng đẩy mạnh việc mở rộng các văn phòng thường trú tạinước ngoài
Trang 9Chỉ trong vòng 2 năm 2012 – 2013, đã có 4 văn phòng thường trú mớiđược thành lập ở Brussel (phụ trách khu vực châu Âu), Singapore (phụ trách khuvực ASEAN), Nhật Bản và Trung Quốc Đến nay, tổng số văn phòng thường trúcủa VTV lên 8 văn phòng (Mỹ, Brussel, Nga, Nhật Bản, Singapore, Trung Quốc,Lào, Campuchia).
Nhà báo Hồng Quang – PV thường trú ĐTHVN tại Châu Âu
Trang 10PV Đức Cường – Thường trú ĐTHVN tại Nhật Bản
Việc lựa chọn địa điểm 8 văn phòng thường trú này đều được tính toán
kỹ dựa trên sự tương đồng về văn hoá, sự quan tâm của khán giả Việt Nam vớikhu vực đó cũng như mức độ và tần suất xảy ra các sự kiện lớn của thế giới
Cả 8 văn phòng đã thể hiện được vai trò tích cực của mình trong việcphản ánh tin tức, sự kiện kinh tế, văn hóa, chính trị, ngoại giao… đang diễn ra tạicác điểm nóng toàn cầu, làm đa dạng, phong phú hơn các bản tin thời sự, chươngtrình chuyên đề trên sóng VTV
Với chủ trương đưa phóng viên ra nước ngoài đưa tin, sự có mặt củaphóng viên thường trú, hình ảnh VTV xuất hiện ngày càng nhiều hơn ở các nghịtrường quốc tế, những vùng xa xôi như Sebiri của Nga, vùng chiến sự ở Palestine,
lũ lụt, khủng bố ở Mỹ…
Trang 11Có thể nói, hoạt động tác nghiệp của phóng viên VTV tại các châu lục
và khu vực trọng điểm đã tạo thành mạng lưới cung cấp thông tin nhanh, kịp thời
và đa dạng về tin tức quốc tế dưới góc nhìn, phân tích của phóng viên; góp phầntạo thương hiệu, khẳng định uy tín của VTV
1.1.4 Phóng viên thường trú Đài Truyền hình Việt Nam tai Hoa Kỳ
Phóng viên thường trú Đài Truyền hình Việt Nam tại Hoa Kỳ là cácphóng viên, nhà báo được Đài Truyền Hình Việt Nam cử làm đại diện thường trútại Hoa Kỳ nhằm cung cấp thông tin cụ thể, chính xác về tình hình chính trị, kinh
tế, xã hội của Hoa Kỳ về cho người dân trong nước, đồng thời giới thiệu, quảng
bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam tại quốc gia họ thường trú
Tính đến tháng 4/2013, VTV đã đặt cơ quan thường trú tại 8 quốc gia:
Lào, Campuchia, Nga, Mỹ, Bỉ, Trung Quốc, Singapore và Nhật Bản Trong số các
quốc gia ấy, Mỹ được xem là khu vực tác nghiệp “nóng bỏng” nhất của phóngviên thường trú VTV Bởi nước Mỹ xưa nay vẫn được coi là trung tâm thông tincủa thế giới Thế nên, các phóng viên được cử tới tác nghiệp tại khu vực nóngbỏng này cũng có thể xem toàn là những bậc “anh hùng hảo hán” của Đài như:
Trang 12Đức Hoàng, Lê Minh, Trường Sơn, Tô Dũng, Trần Hà…Trong đó, BTV ĐứcHoàng được cử làm Trưởng Văn phòng đại diện của Đài Truyền Hình Việt Namtại Hoa Kỳ.
Mỗi nhiệm kỳ công tác của các phỏng viên thường kéo dài trong 3 năm.Tuy nhiên, họ có thể kéo dài nhiệm kỳ công tác của mình nều Đài yêu cầu
Trưởng Văn phòng đại diện Đức Hoàng
Trang 13Quay phim Tô Dũng và nhà báo Đức Hoàng
PV Trần Hà – PV thường trú ĐTHVN tài Hoa Kỳ
1.1.5 Phương pháp tác nghiệp của phóng viên thường trú Đài Truyền hình Việt Nam tại Hoa Kỳ
Phương pháp tác nghiệp chung của phóng viên
Là toàn bộ, cách thức, biện pháp mà nhóm phóng viên thực hiện trongquá trình thu thập thông tin dữ liệu để hoàn thành một tác phẩm báo chí, truyềnthông
Khi nói về những phương pháp hoạt động thực tiễn của bất kỳ ngườilàm báo, phóng viên thông thường nào cũng phải sử dụng một số phương pháp cơ
Trang 14bản như: Phương pháp quan sát, Phương pháp nghiên cứu tài liệu, phương pháp phỏng vấn.
Phương pháp quan sát
Hoạt động quan sát của con người thường có nhiều cấp độ Phương pháp
quan sát nằm trong cấp độ cao nhất là quan sát lý tính Nó kết hợp hàng loạt những phương pháp nhận thức khác như lựa chọn, phân tích, tổng hợp, phán đoán, suy luận logic Quan sát ở đây không chỉ còn riêng ý nghĩa là “nhìn” mà là
sự phối hợp đồng bộ của các giác quan và các phương pháp nhận thức khác
Trong hoạt động báo chí, quan sát có thể được tiến hành qua các bước
kết hợp như: Quan sát từ bộ phận đến toàn thể; Quan sát từ gần đến xa; Quan sát trong sự vận động; Quan sát trong sự so sánh v.v…
Ưu thế lớn nhất của phương pháp quan sát là sự tin cậy, xác thực của
những điều đã trực tiếp nhìn thấy
Phương pháp nghiên cứu tài liệu
Thông tin thu được qua phương pháp nghiên cứu tài liệu bao giờ
cũng ổn định hơn và có độ tin cậy cao hơn so với thông tin thu thập được từ
những phương pháp khác Đó cũng là ưu thế chủ yếu của phương pháp này Tuy
nhiên, nhược điểm dễ nhận thấy của nó là thông tin không mới
Trước khi định thâm nhập vào một lĩnh vực nào đó để viết, một ngườilàm báo có kinh nghiệm thường cố gắng nghiên cứu, tìm hiểu trước về lĩnh vực
đó, tạo ra những tiền đề cần thiết để thẩm định đúng đắn, đánh giá chính xác về
những con người, những vấn đề và sự kiện
Có những tài liệu phục vụ trực tiếp và có những tài liệu phục vụ gián tiếp cho tác phẩm báo chí Những tài liệu tốt bao giờ cũng có khả năng gợi mở
cho hướng đi đúng đắn trong quá trình nhận thức thực tiễn
Phương pháp phỏng vấn:
Trang 15Phỏng vấn là một cách khai thác và thu thập thông tin dưới hình
thức hỏi chuyện người khác Mục đích của nó là để thu thập những thông tin cần
thiết, giúp người viết nắm được những khía cạnh có liên quan đến con người, sựkiện, sự việc, vấn đề để có thể phản ánh chúng một cách chính xác, kịp thờitrong các tác phẩm báo chí của mình
Cần phân biệt giữa phương pháp phỏng vấn với thể loại phỏng vấn: Phương pháp phỏng vấn là chưa biết thì hỏi để biết, hỏi để thu thập
thông tin, hỏi để tăng cường hiểu biết
Thể loại Phỏng vấn có nội dung và hình thức xác định Những câu hỏi – đáp trong tác phẩm phải gắn bó với nhau, bổ sung cho nhau trong một mối quan
hệ chặt chẽ và phải có phạm vi xác định, có chủ đề rõ ràng và phải cung cấp đượcthông tin có chất lượng
Một số phương pháp hoạt động khác
Đi công tác thực tế cơ sở
Dự họp báo và tham gia các hoạt động khác
Phương pháp tác nghiệp của phóng viên thường trú Đài Truyền hình Việt Nam tại Hoa Kỳ
Các phóng viên thường trú của Đài Truyền hình Việt Nam tại Hoa Kỳcũng áp dụng các phương pháp tác nghiệp cơ bản như trên Nhưng trong mội môitrường hoàn toàn khác, nơi mà các phương tiện truyền thông đại chúng nước sởtại phát triển mạnh mẽ, trong khi đó đội ngũ phóng viên của ta còn hạn chế, trangthiết bị kỹ thuật còn nghèo nàn, thì đòi hỏi phóng viên luôn phải chủ động, linhhoạt, sáng tạo trong kết hợp các phương pháp trong quá trình tác nghiệp của mình
1.2 Vai trò nhóm phóng viên thường trú của Đài Truyền Hình Việt Nam tại Hoa Kỳ
Đối với người dân Việt Nam: Các phóng viên đã cung cấp những thôngtin cụ thể, chính xác về tin tức nội bộ Mỹ có ảnh hưởng lớn đến thế giới, tin kinh
Trang 16tế, chứng khoán Mỹ, tin tức về các hoạt động đa phương tại nước Mỹ đặc biệt làLiên Hợp Quốc, quan hệ song phương Việt Nam - Hoa Kỳ và mảng đề tài về kiềubào ta sinh sống, làm ăn tại Mỹ về với người dân trong nước
Đối với người dân Mỹ: Nhóm phóng viên là người trực tiếp đưa hìnhảnh đất nước, con người Việt Nam đễn với người dân Mỹ Làm cho người dân
Mỹ hiểu rõ và thêm yêu đất nước con người Việt Nam hơn