20 sự phát triển của blog và công tác quản lý blog ở nước ta hiện nay

Đổi mới trong công nghệ thông tin đãđưa thế giới đến với một kỷ nguyên của các phương tiện truyền thông đạichúng, trong đó hầu như tất cả mọi người đều dược tiếp cận tin tức và thôngtin,

TIỂU LUẬNMÔN: LỊCH SỬ LÝ LUẬN BÁO CHÍ VIỆT NAM

ĐỀ TÀI:

SỰ PHÁT TRIỂN CỦA BLOG VÀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ BLOG Ở NƯỚC TA HIỆN NAY

PHẦN MỞ ĐẦU

Những thành tựu kỳ diệu của khoa học, kỹ thuật và công nghệ từ thế kỷ

XX và đầu thế kỷ XXI đã tạo ra những biến đổi to lớn trong đòi sống, kinh tề

xã hội và tinh thần của toàn nhân loại Đặc biệt với việc tạo ra những phươngtiện truyền thông hiện đại đã thu hẹp trái đất lại, khiến không còn một khuvực nào trên thế giới sống lê lời cô lập Đổi mới trong công nghệ thông tin đãđưa thế giới đến với một kỷ nguyên của các phương tiện truyền thông đạichúng, trong đó hầu như tất cả mọi người đều dược tiếp cận tin tức và thôngtin, trở thành những người sáng tạo và đóng góp cho ngành công nghiệp báochí Nhờ đó, ngày nay, tin tức được truyền đi theo những cách thức phi truyềnthống với những hệ quả không thể đoán trước được Sự bùng nổ thông tinđược đánh dấu từ khi có sự ra đời của xử lý vi mô và máy tính điện tứ với tácdụng dường như vô tận trong truyền thông và trong nhiều lĩnh vực khác Sau

đó là sự xuất hiện của sợi quang học, của tin học, giúp truyền hình có khảnăng ứng dụng để cải tiến chất lượng nội dung và hình thức thể hiện chươngtrình; giúp cho quá trình chuyển tải thông tin nhanh hơn; sống động hơn.Nhưng đồng thời nó cũng là tác nhân mang lại cho báo chí truyền thống áplực cạnh tranh

Hiện nay, sự xuất hiện của Internet và báo mạng điện tử đặt ra chongành truyền hình sức ép cạnh tranh gay gắt Với nguồn thông tin phong phú,

đa dạng, khả năng cập nhật thông tin cao, chuyến tải trên phạm vi toàn cầu

dù chưa hoàn toàn phố biến, chưa đáp ứng nhu cầu thông tin cho mọi thànhphần xã hội, nhưng báo mạng Internet (Báo mạng điện tử) cũng đã có sức hútlớn đối với công chúng các vùng đô thị, đặc biệt là giới trí thức Các trangnhật ký web (blog) là một biểu hiện khác Những trang ghi chép trực tuyếnnày liên kết các cá nhân trên khắp thế giới và ý tưởng của họ lại với nhau.Chính xác thì các blog này là gì? Blog có phải đơn thuần chỉ là một dạng nhật

ký trực tuyến không? Hay blog có phải là một loại hình báo chí công dân

không? việc quản lý blog đang đặt ra như thế nào? Đang là một vấn đề tranhluận sôi nổi tại nhiều cuộc hội thảo trong và ngoài nước Nhìn ở góc độ lýluận báo chí blog cũng đang là đối tượng được quan tâm nghiên cứu củanhiều nhà lý luận báo chí Đề tài" Sự phát triển của Blog và công tác quản lýBlog ở nước ta hiện nay" đưa ra một số phân tích và nhận định về hiện tượngBlog và tác động của Blog đối với người đọc Để nhận định blog có phải làmột nền báo chí công dân hay không phải hiểu được khái niệm và bản chất,đặc điểm của blog, đánh giá tình hình phát triển và sự ảnh hưởng của Blog vớibáo chí hiện đại.

CÁC KHÁI NIỆM VÀ THỰC TRẠNG SỬ DỤNG BLOG Ỡ NƯỚC TA

HIỆN NAY

1 Khái niệm và sự phát triển của Blog

1.1 Khái niệm:

Blog, gọi tắt của weblog (tiếng Anh, "nhật ký web”), là một dạng nhật

ký trực tuyến, bùng nổ từ cuối thập niên 1990 Các blogger (người viết blog),

có the là cá nhân hoặc nhóm, đưa thông tin lên mạng với mọi chủ đề, thôngthường có liên quan tới kinh nghiệm hoặc ý kiến cá nhân, chủ yếu cung cấpthông tin đề cập tới những chủ đề chọn lọc, không giống như các báo truyềnthống Được phần mềm hỗ trợ, dễ sử dụng, blog phổ biến rất nhanh và ai cũng

có thể dễ dàng tạo ra một blog cho mình

Một trang blog có thể chứa các siêu liên kết, hình ảnh và liên kết (tớicác trang chứa phim và âm nhạc) Văn bản blog dùng phong cách thảo luận.Một blog thường chỉ liên quan đến một chủ đề yêu thích

Không có định nghĩa đơn giản nào cả, nhưng phun lớn đều cho rằngblog can phải hội tụ ít nhất 3 yếu tố Chúng phải được cấu trúc dưới dạng cácbài văn ngắn còn được gọi là các đoạn vun, và dược trình bày theo thứ tự thờigian ngược - có nghĩa là những sự kiện mới xay ra sẽ được đặt lên đau Vàchúng phải được kết nối với các trang web khác

Blog là phương tiện để trao đổi ý kiến, quan điểm Nhiều blog hay đãdẫn người đọc đến việc tự đưa ra những bình luận của mình và những blognày trở thành tâm điểm để mọi người cùng tranh luận và trao đổi ý kiến vớinhau

Các blog này còn mang tính hội thoại vì chúng được viết nên bởi cácgiọng nói rõ ràng của con người Chúng ta có thể thấy rằng điều này hoàntoàn trái ngược với các bài báo truyền thống được viết theo những công thức

có sẵn và là sản phẩm của ban kiểm duyệt chứ không phải là của một cá nhân

Chính tính nhân văn này là một lý do thúc đay sự phát triển cửa hình thứcthông tin mới mẻ này

Các blog cũng cần được hiểu theo nghĩa rộng hơn, như là người được

ủy thác dưới nhiều cách khác nhau mà những người dùng Intemet bìnhthường có thể công bố trực tuyến những tác phẩm của mình (dưới nhiều hìnhthức, trong đó có cả âm thanh và hình ảnh) Các công cụ chúng ta sử dụng đểxây dựng các nội dung số có công năng ngày càng thạnh nhưng có giá thànhngày càng rẻ Và chúng ta có thể trình diễn những tác phẩm của mình cho cácđộc giả gần như trên khắp thế giới Trong lịch sử nhân loại, chưa có sự pháttriển nào tương tự như vậy

1.2 Các 1oại blog

Người ta phân loại blog theo nhiều cách khác nhau:

* Bằng phương tiện truyền đạt

Một blog có vi deo được gọi là vlog, blog gồm các lĩnh gọi là linklog.Một trang gồm những bản phác thảo được gọi là sketchblog hoặc một tranggồm có ảnh được gọi là photoblog Những blog có bài viết ngắn và gồm nhiềudạng tranh ảnh, vi deo đa dạng được gọi là tumblelog

Một loại blog ít gặp được để trên Gopher Protocol được biết tới nhưPhlog

* Tính hợp pháp của người xuất bản

Một blog phần lớn được để cá nhân, hoặc được dùng cho mục đích kinhdoanh Blog công ty, có thể được dùng đối nội để hỗ trợ truyền đạt và văn hóariêng cua tập đoàn hoặc dùng đối ngoại để tiếp thị, tạo dụng thương hiệu hoặcCông cụ tìm kiếm blog: Một số các công cụ tìm kiếm blog dược dùng đề tìmnội dung blog (còn được biết với tên blogosphere, ví dụ như biogdigger,Feedster, và Technorati Technorati cung cấp những thông tin cập nhật vềnhững tìm kiếm phổ biết và tao dùng đe phân loại bài viết trong blog

1.3 Đặc thù của blog:

Có ý kiến cho rằng blog bắt đầu ra đời và hình thành từ tin tức thời sự,

sổ tay và nhật ký cá nhân Qua tham khảo và nghiên cứu một số bài viết vềhiện tượng blog có thể rút ra một số đặc thù cơ bản sau:

1.3.1 Tính cá nhân: Blog được ghép từ hai chữ "web 1og" là một loạinhật ký trực tuyến, nguyên nghĩa tú nhật ký là sự ghi chép những sự việc,những cảm nghĩ hàng ngày Bản thân nhật ký là những suy nghĩ thầm kín của

cá nhân thường không được phổ biến rộng rãi Blog được sinh ra từ thời đạiintemet, thời đại truyền thông kỹ thuật số chính vì thế blog được gắn với thuậtngữ "Open diary" - tức là cuốn nhật kí mở Trước hết blog là sản phẩm riêngcủa một cá nhân, hoặc một nhóm nhỏ Blog chứa đựng những thông tin,những vấn đe riêng tư mà chủ nhân của nó cần được chia sẻ Thông tin trênblog là những thông tin được chọn lọc qua góc nhìn của mỗi blogger Đa sốcác blogger chỉ tập trung viết về những gì mà họ quan tâm

1.3.2 Tính cộng đồng: Blog được coi là một trong những hình thức đặctrưng của các "Cộng đồng ảo" Nguồn thông tin được xuất phát từ một cánhân và được chia sẻ rộng rãi đến các nhóm đối tượng chính của mình Cácnhóm đối tượng này lại tiếp tục liên kết với các nhóm đối tượng khác và mởrộng phạm vi toàn thế giới Tất cả những ai có nhu cầu và sở thích tiếp cậnthông tin đều có thể tham gia vào quá trình truyền thông mà blog tạo ra

Thông tin trên blog không chỉ đơn thuần mang tính cá nhân mà cònhướng tới cộng đồng Các cộng đong blog hình thành phạm vi nhỏ hẹp trongmột nhóm công chúng cùng chia sẻ một mối quan tâm chung như nhóm bạn,nhóm đồng nghiệp cho đến phạm vi lớn hơn là một trường đại học hay cư dânmột quốc gia Blog có sức mạnh kết nối và tạo dư luận xã hội: Sức mạnh củablog là kết nối Bức ảnh chụp một bé gái hơn 1 tuổi người Palestine chết sautrận bom của Israel vừa được đưa lên blog, và cho sau 3 ngày, số lượt ngườivào bình luận lên đến 6.000, hơn hun một website chính thống

Nguyễn Trung Hải, nhóm "Những ước mơ xanh" nói qua môi trườngintemet, blog mà cuộc vận động "đồng xu 500 cho trẻ cơ nhỡ" của nhóm gomđược tới 40 triệu đồng, bằng cách này, nhóm sẽ tổ chức một ngày hội hiếnmáu, dự kiến tới 1 500 người tham gia Sự kết nối luôn mang tính hai mặt,nếu không làm rõ hai mặt đen trắng của vấn đề thì blog hoặc trở thành mộtnơi cực kỳ thú vị và bổ ích hoặc sẽ là nơi hết sức tiêu cực Những blog đen cổ

vũ lối sống hưởng thụ, xem sex là lối sống đặc thù, tuyên truyền chống pháNhà nước, quăng tin đồn thất thiệt vẫn gặp nhan nhản trên blog nhưng tựthân của những blog đen ấy có số phận không dài

1.3.3 Thông tin không chính thống:

Thông tin trên blog là thông tin không chính thống, đây là một đặctrưng cơ bản để phân biệt giữa blog và báo chí Đối với báo chí mỗi ấn phẩm

cơ quan báo chí đều là cơ quan phát ngôn đại diện cho tiếng nói của một cơquan một tổ chức chính trị nghề nghiệp, một quốc gia nhất định Sự hoạt độngcủa các cơ quan báo chí chịu sự kiếm định chặt chẽ của các cơ quan, tổ chứcchính trị, nghề nghiệp và quốc gia về nội dung cũng như cách thể hiện thôngcòn blog là tiếng nói của cá nhân, là biểu hiện của sự tự do thông tin cũng như

tự do ngôn luận của mỗi người Các blogger có thể đưa lên blog của họ tất cảnhững thông tin nào mà mình quan tâm dưới nhiều hình thức khác nhau Họ

có thể trực tiếp tham gia thu thập hoặc thu thập gián tiếp lấy tử các phươngtiện thông tin đại chúng: báo in, đài phát thanh, truyền hình, báo trực tuyến

hay qua các đường linh siêu liên kết Cũng có ý kiến cho rằng thông tin trênblog là một dạng tin đồn

Blog là một hoạt động văn hoá trong thời đại công nghệ thông tin.Điểm thột số trang blog của các bạn trẻ, không ít những bài viết, hình ảnh rấthay, vượt qua khuôn khổ của một nhật ký cá nhân Có thể thông qua blog củamình, nhiều bạn trẻ đã nhận được lời an ủi, chia sẻ của mọi người để vượt quanhững cú sốc trong cuộc đời hay stress chẳng hạn Từ đó, sự đồng cảm, giaolưu giữa bạn bè ngày một rộng rãi hơn, tăng thêm nghị lực trong cuộc sống

Trước đây nhiều văn thi sĩ chọn hình thức đăng bài vở của mình trêntrang wch cá nhân và hình thức này xem ra vẫn được ưa chuộng mãi cho tớithời gian gần đây khỉ phong trào viết blog nồi lên Ồ ạt Sự khác biệt đáng kểgiữa một trang web cá nhân và một trang blog ở chỗ: Một trang Web đượcchăm chút can thận và chỉ đế đăng những sáng tác của người sở hữu nó vàkhông cho phép độc giả tham gia ý kiến Trong khi đó, một trang blog lại thỏamãn được sự yêu cầu phản hồi trực tiếp của người đọc Người truy cập mộttrang blog chỉ việc đăng ký và ghi cảm tưởng của mình một cách dễ dàng, vàsau đó những ý kiến này lại được các ý kiến khác phản hồi, cứ thế hình thànhmột chuỗi bài viết tranh luận hoặc góp ý rất sống động mà một trang Web cánhân không có được Người ta gọi blog là trang nhật ký mở thật ra không sai.Tuy nhiên ý nghĩa của chữ nhật ký không còn hoàn toàn đúng vì hiện naynhững người trẻ có ý định bước chân vào lĩnh vực văn chương đã sử dụngrộng rãi phương tiện này cho mục đích của mình Hàng triệu bài thơ đã đượcxuất bản một cách dễ dàng và phân phối đến công dân mạng trong thời giannhanh nhất

Không những blog cho phép người ta sáng tác mà còn dịch thuật nhữngtác phẩm tiếng nước ngoài nào mà bạn thích, miễn tác phẩm được sự chophép của tác giả Trang Hạ có lẽ là người thành công nhất trong lĩnh vực nàysau khi tác phẩm gây sôi nổi mang tên “Xin lỗi, em chỉ là con đĩ” của Tào

Đình được đưa vào trang blog của chị khiến hàng trăm ngàn người tranh nhauvào xem và chờ đợi những bản dịch mới hàng ngày.

Hiện tại, nhiều nghệ sĩ, nhà khoa học cũng thiết lập blog để làm nơigiao tiếp với bè bạn, cộng đồng Tại TP.HCM, một nhạc sĩ đã sử dụng kênhthông tin này để phổ biến tác phẩm mới của mình và đó là cách làm trái vớicác quy định về phổ biến tác phẩm âm nhạc

Bên cạnh đó, cũng còn rất nhiều những blog chẳng thể hiện tính vănhoá Vẫn còn đó những lời lẽ, hình ảnh thô tục được phơi bày trên blog: Nóikhông ra nói mà chửi cũng không ra chửi Vô tình các bạn trẻ làm xấu đi ngôn

từ Việt Nam bởi những tiếng lóng, từ tự chế mà mới nghe ai cũng kinh hoàng.Những trang blog ấy dễ làm cho mọi người ngộ nhận là rác rưởi của văn hoáđộc hại

2 Sự phát triển của Blog

2.1 Sự phát triển Blog trên thế giới:

Trước khi blog trở nên phổ biến thì các tổ chức xã hội trên mạng mangnhiều hình thức, bao gồm Usenet, các dịch vụ kinh doanh trực tuyến nhưGenie, BIX và Compuserve, gồm cả danh sách email và các hệ thống bảng tinnhắn điện tử (BBS) Trong thập niên 1990, các phần mềm diễn đàn Internetnhư WebEx, tạo ra các luồng trao đổi thông tin (thiêng) Các luồng thông tin

là các kết nối giữa các lời nhắn trao đổi cùng tơpic trên một bảng trực tuyến.Một số người đã coi blog là phong trào quan sát tập thể của thế kỷ 20 JustinHan bắt đầu viết blog cá nhân từ năm 1994 khi còn là sinh viên tạiSwarthmore College, được coi là blogger lâu đời nhất

Theo thống kê của Technorati (được coi như google của blog) thì đếntháng 11/2006, trên toàn thế giới có khoảng 60 triệu blog, cứ khoảng nứa giâylại có một blog mới ra đời, tức là có khoảng 175.000 blog mới xuất hiện mỗingày và cứ khoảng nửa năm thì số lượng blog lại tăng gấp đôi Mỗi ngày cókhoảng 1,6 triệu tin bài được tải lên blog Sự phát triển của blog nói riêng vàcủa cộng đồng trên mạng nói chung cho thấy nhu cần được giao lưu, chia sẻ,

được mọi người biết đến, và có tiếng nói là những nhu cầu hết sức cơ bản củacon người.

Thực ra không phải chỉ đến bây giờ con người mới có những như câunày, nhưng công nghệ thông tin ngày nay cho phép thực hiện nhúng nhu cầunày một cách dễ dàng hơn, nhanh chóng hơn, và rẻ hơn Công nghệ thông tintheo nghĩa đó đã thu hẹp khoảng cách của xã hội loài người Chẳng hạn mộtblogger (người viết blog) ở Việt Nam có thể cảm thấy mình gan một blogger

ở Pháp, Thuỷ Điển, hay ở Mỹ hơn so với một người Campuchia, hay thậm chímột người Việt Nam khác có thể chỉ ở cách đó mấy chục mét, thậm chí ngaysát vách Lý do là các blogger đã hình thành một cộng đồng trên mạng để chia

sẻ và thảo luận dựa trên những mối quan tâm chung

Như vậy, có một cộng đồng ảo rất thật, một cộng đồng mà trên đó nhucầu về giao tiếp, chia sẻ, có tiếng nói được thực hiện Một blog có thể đượctạo ra cho gần như bất kỳ mục đích gì Có những weblog chuyên thảo luận venhững sở thích cá nhân như âm nhạc, thể thao, đua ô tô, leo núi v.v Bên cạnh

đó, cũng có những blog dược tạo ra để thảo luận về những vấn đề rất nghiêmtúc như văn học, nghệ thuật, triết học, chính trị quốc tế Theo một nghĩa nào

đó, các blogger, những người vừa là tác giả, đồng thời là khán giả của cácblog đã trưởng thành trong thế giới ảo, và điều này đối với nhiều người cũngquan trọng như là trưởng thành trong một thế giới thực

Mỗi một blog là một kênh trao đổi thông tin mở Không chỉ tác giả mà

cả những khán giả có thể vào xem và viết bình luận Tính năng kiên kết chophép nối kết một blog với rất nhiều blog khác, và nhờ đó tạo nên một mạnglưới blog toàn cầu Công nghệ hiện đại cũng cho phép có thể đưa được ảnh(photoblog), nhạc (podcasting), và vi deo (vlog) lên blog Như vậy có nghĩa làblog đã thực sự trở thành một nguồn tin tức mở, và mỗi blogger theo mộtnghĩa nào đó đã trở thành một "nhà báo công dân" Chẳng hạn như trong trậnbão Katrina ở Mỹ, hay vụ đánh bom ở ga tàu điện ngầm ở Lon don nămngoái, hay thậm chí là tin tức về cơn bão vừa rồi ở miền Trung Nhớ lại là hồi

1 1/9/2001 khi nước Mỹ bị tấn công, người ta còn chưa nói nhiều tới blog.Việc mỗi một blog có thể trở thành một nguồn tin mở, và mỗi một blogger cóthể trở thành một nhà báo công dân chắc chắn sẽ có tác động đen việc làm báotruyền thống Tuy nhiên, tác động cụ thế của nó như thế nào thì có lẽ còn phảichờ thời gian mới đánh giá được một cách chính xác Chẳng hạn như theoFriedman, tác giả của "Thế giới phẳng", trong vụ đánh bom tàu điện ngầm ởLon don, chỉ trong vòng 24 giờ, BBC đã nhận được 20.000 bài viết qua thưđiện tử hơn 1.000 bức ảnh, và hơn 20 đoạn quay vi deo Việc thẩm định, chọnlọc, và sứ dụng những nguồn tư liệu hết sức đố sộ, phong phú, và đa dạng nàythực sự là một thách thức cho các nhà biên tập của BBC, và đây là thách thứcchung cho làng báo truyền thống: Một mặt họ rất muốn có một cách nhanhnhất những thông tin trực tiếp, từ nhiều góc độ khác nhau, đại diện cho nhiềutiếng nói khác nhau; mặt khác, việc chọn lọc, xử lý, biên tập những tin nàyquả thực không đơn giản.

Một vấn đề khác của blog là không ít blog trong số 60 triệu blog hiện

có được xây dựng vì những mục tiêu không tốt đẹp Đồng thời, tồn tại nhiềuhành vi sai trái trên mạng, chung hạn như chép bài của người khác đưa lêntrang blog và coi đó là của mình (ăn cắp trên mạng), thậm chí có nhữngtrường hợp bêu xấu người khác (vu khống trên mạng), và những hành vi vucáo này, ở mức độ cực đoan, có thê dẫn tới những sự hậu quả nghiêm trọng vềmặt danh dự, uy tín, hay sinh mạng chính trị của người bị vu cáo ("ám sát"trên mạng)

Suy đến cùng thì công nghệ thông tin và tiến bộ của khoa học kỹ thuậtchỉ là những phương tiện, và bên cạnh những ích lợi mà chúng có thể đem lạithì bao giờ cũng có những mặt tiêu cực, và mặt nào chiếm ưu thế phụ thuộcrất nhiều vào những người sử dụng Rõ ràng là khó có thể trông chờ vào việccộng đồng mạng có thể có những biện pháp hữu hiệu để bảo vệ uy tín của tậpthể và cho mỗi thành viên Xã hội ngày càng mở, con người ngày càng mởrộng khoảng không gian của mình, không chỉ trong không gian vật lý mà còn