Bài giảng môn Đại số lớp 8 - Bài 4: Quy đồng mẫu thức nhiều phân thức được biên soạn với mục tiêu nhằm giúp học sinh hiểu được định nghĩa về quy đồng mẫu thức nhiều phân thức; phương pháp tìm mẫu thức chung; phương pháp quy đồng mẫu thức; các bước quy đồng mẫu thức nhiều phân thức;... Mời quý thầy cô và các em học sinh cùng tham khảo chi tiết nội dung bài giảng!
Trang 1TR ƯỜ NG THCS THÀNH PH B N TRE Ố Ế
BÀI 4. QUY Đ NG M U TH C Ồ Ẫ Ứ
NHI U PHÂN TH C Ề Ứ
Giáo viên: Năm h c 20212022ọ
Trang 2KI M TRA BÀI CŨỂ
2/ V n d ng tính ch t c b n c a phân th c đi n ậ ụ ấ ơ ả ủ ứ ề
bi u th c thích h p vào ch tr ng (…)ể ứ ợ ỗ ố
( )( )
x y
−
( )( )
x y
+
(x y)
(x + y)
1/ Nêu tính ch t c b n c a phân th cấ ơ ả ủ ứ
( x y x y + )( − )
(x y x y+ )( − )
Cách làm nh trên g i là quy đ ng m u th c nhi u phân th c. ư ọ ồ ẫ ứ ề ứ
V y quy đ ng m u th c nhi u phân th c là gì?ậ ồ ẫ ứ ề ứ
* Nh n xét: Hai phân th c m i có cùng m u th c ậ ứ ớ ẫ ứ
Trang 3Quy đ ng m u th c nhi u phân th c là bi n đ i các phân ồ ẫ ứ ề ứ ế ổ
th c đã cho thành nh ng phân th c m i có cùng m u th c ứ ữ ứ ớ ẫ ứ
và l n lầ ượ ằt b ng các phân th c đã cho.ứ
* Đ nh nghĩaị :
1/ Tìm m u th c chung ẫ ứ :
M u th c chung kí hi u là : MTCẫ ứ ệ
) )(
( )
)(
(
) (
1 1
) )(
( )
)(
(
) (
1 1
y x
y x
y
x y
x y x
y
x y
x
y x
y x
y
x y
x y x
y
x y
x
MTC c a các phân th c th a mãn đi u ki n gì ủ ứ ỏ ề ệ
?
- MTC là m t tích chia h t cho m u th c c a m i phân ộ ế ẫ ứ ủ ỗ
th c.ứ
MTC = (x + y)(x y)
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
Trang 4Tr l i:ả ờ Có th ch n 12x ể ọ 2 y 3 z ho c 24x ặ 2 y 4 z làm m u ẫ
th c chung vì c hai bi u th c đó đ u chia h t cho m u ứ ả ể ứ ề ế ẫ
th c c a m i phân th c đã cho. ứ ủ ỗ ứ
MTC = 12x 2 y 3 z là đ n gi n h n ơ ả ơ
và
Có th ch n m u th c chung là ể ọ ẫ ứ 12x2y3z ho c ặ 24x3y4z hay không? N u đế ược thì m u chung nào đ n gi n ẫ ơ ả
h n? ơ
?1
2
2
5
4xy
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
1/ Tìm m u th c chung ẫ ứ :
Trang 5Nh©n tö b»ng
sè Luü thõa cña x
Luü thõa cña (x - 1 )
MÉu thøc
4x 2 - 8x + 4 =
MÉu thøc
6x 2 - 6x =
MTC
4
4(x 2 2x +1)
= 4(x 1) 2
6 6x( x 1)
12
BCNN ( 4,6)
= 12x( x 1) 2
x x
x 1 (x 1) 2
( x 1) 2
Ví d ụ : Tìm MTC c a hai phân th c :ủ ứ 4 x2 − +18x 4 vµ 25
6x − 6x
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
Hãy đi n vào các ô trong b ng sau đ tìm MTC c a hai ề ả ể ủ
phân th c trên?ứ
Mu n tìm MTC ố
ta làm th nào?ế
Trang 6Khi quy đ ng m u th c nhi u phân th c, mu n tìm ồ ẫ ứ ề ứ ố
m u th c chung ta có th làm nh sau :ẫ ứ ể ư
B1: Phân tích m u ẫ th c c a các phân th c đã cho ứ ủ ứ thành
nhân t ử (n u c n) ế ầ
B2: Tìm MTC = Tích các nhân t chung và riêng ử , m i nhân ỗ
t l y v i ử ấ ớ s mũ l n nh t ố ớ ấ (nhân t là ử s ố ta l y ấ BCNN c a ủ chúng )
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
1/ Tìm m u th c chung ẫ ứ :
Trang 71
4x − 8x + 4 vµ 2
5
6x − 6x
Gi i ả 4x2 8x + 4 = 4(x2 2x + 1) = 4( x – 1)2
6x2 6x = 6x(x – 1) MTC= 12x(x1)2
* Cách tìm m u th c chung/ SGKẫ ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
Ví d ụ : Tìm MTC c a hai phân th c :ủ ứ
Trang 8Cho hai phân th cứ :
Khi tìm MTC, b n Tu n đã ch n MTC = xạ ấ ọ 2(x6)(x+6), còn
b n Lan b o r ng: “ Quá đ n gi n! MTC = x 6 ”. Đ em ạ ả ằ ơ ả ố
bi t b n nào ch n đúng?ế ạ ọ
;
+
Chú ý : C n rút g n các phân th c trầ ọ ứ ước khi tìm MTC đ ể
MTC tìm được đ n gi n h nơ ả ơ
Tr l i ả ờ : C hai b n ch n đ u đúng: b n Tu n ch n MTC ả ạ ọ ề ạ ấ ọ theo các b ướ c tìm MTC, còn b n Lan ch n MTC sau khi đã ạ ọ rút g n các phân th c ọ ứ
C th : ụ ể
6 x
5 )
6 x
( x
x
5 x
6 x
x
5
2
2
2 3
2
6 x
x
3 )
6 x
)(
6 x
(
) 6 x
( x
3 36
x
x 18 x
3
2 2
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
Trang 92/ Quy đ ng m u th c:ồ ẫ ứ
2
1
4x − + 8x 4 vµ 2
5
6x − 6x
Gi i ả 4x2 8x + 4 = 4(x2 2x + 1) = 4( x – 1)2
6x2 6x = 6x(x – 1)
MTC= 12x(x1)2
12x(x1)2 : 4(x 1)2 = … 12x(x1)2 : 6x(x1)= …
2
1
1 4(x 1)
=
1
4(x 1)
=
12 (x x 1)
=
−
2
5
6x − 6x
5
6 (x x 1)
=
−
5
6 (x x 1)
=
12 (x x 1)
=
−
3x
2(x 1)
3x 3x 2(x 1)
2(x 1)
10(x 1)
10(x 1)
3x
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
Ví d ụ : Hoàn thành các bước đ quy đ ng m u th c c a ể ồ ẫ ứ ủ
hai phân th c :ứ
Nhân t phử ụ
Trang 10Các bước quy đ ng m u th c nhi u phân ồ ẫ ứ ề
th c : ứ
B1: Phân tích các m uẫ th c ứ thành nhân t ử (n u c n )ế ầ
B2: Tìm MTC ( Ta l p ậ tích các nhân t ử chung và riêng , m i ỗ nhân t l y v i ử ấ ớ s mũ l n nh t ố ớ ấ , nhân t là ử số ta l y ấ BCNN
c a chúng )ủ
B3: Tìm nhân t ph ử ụ c a m i m u th c (Ta l y ủ ỗ ẫ ứ ấ MTC chia
t ng ừ m uẫ )
B4: Nhân c t và m u ả ử ẫ c a m i phân th c ủ ỗ ứ v i nhân t ph ớ ử ụ
tương ng . ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
Trang 11Ví d : Quy đ ng m u các phân th c:ụ ồ ẫ ứ
x
và x
5 5
3
2
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
V N D NGẬ Ụ
) 5 (
2
5 ).
5 (
2
.
5 )
5 (
2
5 10
2
5 2
10
5
) 5 (
2
6 2
).
5 (
2
3 )
5 (
3 5
3
2
x x
x x
x
x x
x x
x x x
x x
x x
x
* x2 5x = x(x 5)
2x 10 = 2(x 5)
MTC = 2x(x 5)
* 2x(x 5) : x(x 5) = 2
2x(x 5) : 2(x 5) = x
Tìm MTC
Tìm nhân t phử ụ
Nhân t và ử
m u v i ẫ ớ nhân t ph ử ụ
tương ngứ
Trang 12Bài t p 14(SGK) Quy đ ng m u các ậ ồ ẫ
)
12
x y x y
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
V N D NGẬ Ụ
MTC: 12x y5 4
Tìm nhân t ph :ử ụ 12 x y x y5 4 : 5 3 = 12 y
5 4 3 4 2
12 x y :12 x y = x
12
y
x y x y y x y
y
2
2
2
x
x
x
x y = x y = x y
Bài làm
Trang 13Bài t p 16(SGK) Quy đ ng m u các ậ ồ ẫ
phân th c:ứ
10 5 1 ) ;
2 2 4 6 3
x + x − − x
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
V N D NGẬ Ụ
Tìm MTC: x + = +2 x 2
Tìm nhân t ph :ử ụ 6(x − 2)(x + 2) : (x + =2) 6(x − 2)
Bài làm
10 5 1 ) ;
2 2 4 3 6
−
2x − = 4 2(x − 2)
6 3 − x = 3(2 − x) x – 2 và 2 – x đ i nhauố
Ta đ i d u phân th c cu i:ổ ấ ứ ố
MTC: 6(x − 2)(x + 2)
6(x − 2)(x + 2) : 2(x − = 2) 3(x + 2) 6(x − 2)(x + 2) : 3(x − = 2) 2(x + 2)
5 5 5.3( 2) 15( 2)
2 4 2( 2) 2( 2).3( 2) 6( 2)( 2)
Trang 14§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
§ 4.QUY Đ NG M U TH C NHI U PHÂN TH C Ồ Ẫ Ứ Ề Ứ
Trang 15HƯỚNG DẪN HỌC Ở NHÀ
- Củng cố lại nội dung quy đồng mẫu thức
- Làm bài tập 14b, 15 ,16a, 18, 19 - SGK (trang 43)
- Chuẩn bị bài “ Phép cộng các phân thức đại số”