Đề tài nghiên cứu mô hình ghe homestay để đưa vào phục vụ du lịch đường sông thành phố Hồ Chí Minh. Tận dụng 50% thời gian trống khi không chở hàng, không gian của chiếc ghe chài truyền thống của người dân miền Tây Nam Bộ được biến hóa linh hoạt để trở thành không gian chở khách du lịch.
Trang 1CẢI TẠO CHIẾC GHE CHÀI TRUYỀN THỐNG CỦA NGƯỜI DÂN MIỀN TÂY NAM BỘ ĐỂ PHỤC VỤ DU LỊCH ĐƯỜNG SÔNG
Trần Thị Trúc Xinh*
Trường Đại học Văn Lang
*Tác giả liên lạc: trucxinh911@gmail.com
TÓM TẮT
Đề tài nghiên cứu mô hình ghe homestay để đưa vào phục vụ du lịch đường sông thành phố Hồ Chí Minh Tận dụng 50% thời gian trống khi không chở hàng, không gian của chiếc ghe chài truyền thống của người dân miền Tây Nam Bộ được biến hóa linh hoạt để trở thành không gian chở khách du lịch Đó sẽ là sản phẩm du lịch mới, trên nền tảng sẵn có của địa phương nhưng được thiết kế lại
để phù hợp với nhu cầu sử dụng mới, đảm bảo vòng xoay năng lượng, thân thiện với môi trường, giúp phát triển ngành du lịch ở thành phố Hồ Chí Minh cũng như các tỉnh miền Tây Nam Bộ
Từ khóa: Ghe xuồng miền Tây Nam Bộ, homestay, du lịch đường sông, kinh tế
chia sẻ
RENOVATE TRADITIONAL BOATS OF PEOPLE IN SOUTHWEST
PROVINCES FOR RIVER TOURISM SERVICES
Tran Thi Truc Xinh*
Van Lang University
*Corresponding Author: trucxinh911@gmail.com
ABSTRACT
The study presents a model design “boat-homestay” for river tourism services of
Ho Chi Minh City Taking advantage of 50% free time when not carrying goods, the space of traditional "chai" boat of the Southwest people is transformed flexibly to become passenger space It will be a new tourism product, based on local availability but redesigned to fit the needs of new uses, ensuring an environmentally friendly, energy-efficient that turnaround to help develop tourism of Ho Chi Minh City as well as the southwestern provinces.
Keywords: Sampan traditional, homestay, Mekong delta river tours, sharing economy
TỔNG QUAN
Với lợi thế khoảng 1000 km đường
sông, kênh, rạch, cùng hệ thống sông
Sài gòn và sông Đồng Nai chảy qua,
Thành phố Hồ Chí Minh có đầy đủ mọi
điều kiện thuận lợi để đưa du lịch
đường thủy nội đô trở thành mũi nhọn
trong các loại hình du lịch ở Thành
phố Đã có một luận văn thạc sĩ nói về
du lịch đường sông ở thành phố Hồ Chí
Minh: Châu Văn Bình “Phát triển sản
phẩm du lịch đường sông tại thành phố
Hồ Chí Minh” (2015) Luận văn của Châu Văn Bình có nói về những thực trạng khi phát triển du lịch đường thủy
và nêu ra một số giải pháp định hướng
sự phát triển như giải pháp về cơ chế đầu tư, giải pháp về hoàn thiện nguồn nhân lực phục vụ,… Tuy nhiên, nghiên cứu chưa đưa ra được mô hình cụ thể cho các nhu cầu lưu trú, ăn ở dành cho khách du lịch, vốn là một mảng rất lớn trong các sản phẩm du lịch đường sông Trong khi đó, nhà nổi hay chính
Trang 2những chiếc thuyền, chiếc ghe của
người dân từ lâu vốn vừa là phương
tiện vận chuyển, đi lại, làm ăn vừa là
nơi ở của người dân sông nước nơi đây,
thì lại có sẵn và có rất nhiều Khi
thương lái đi từ Miền Tây lên Thành
phố Hồ Chí Minh chở rất nhiều hàng
hóa nhưng khi trở về lại quê không chở
gì cả Thiết nghĩ, tại sao không tận
dụng những không gian trống, thời
gian trống khi không chở hàng đó biến
thành không gian khác như chở khách
du lịch chẳng hạn? Đó sẽ là sản phẩm
du lịch mới, trên nền tảng sẵn có của
địa phương nhưng được thiết kế lại để
phù hợp với nhu cầu sử dụng mới, đảm
bảo vòng xoay năng lượng, thân thiện
với môi trường, giúp phát triển ngành
du lịch ở Thành phố Hồ Chí Minh cũng
như các tỉnh miền Tây Nam Bộ
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Thứ nhất, bằng phương pháp quan sát
khoa học, tác giả nhận thấy tiềm năng
du lịch từ những chiếc ghe hàng truyền
thống miền Tây Nam Bộ khi luôn có
gần 50% thời gian để ghe trống sau
mỗi chuyến hàng Thứ hai, sau khi đưa
ra được vấn đề, tác giả tiến hành thu
thập thông tin liên quan đến đề tài, điều
tra, khảo sát thực trạng không gian lưu
trú của chủ ghe, không gian vận
chuyển hàng hóa, nhu cầu của khách
du lịch khi tham gia loại hình du lịch
homestay
Thứ ba, sử dụng phương pháp phân
tích và tổng hợp các thông tin đã thu
thập được để từ đó, đưa ra một số giải
pháp cải tạo kiến trúc phù hợp với mô
hình du lịch homestay trên ghe chài
Cuối cùng, đánh giá lại giải pháp dựa
theo các tiêu chí về kinh tế, xã hội và
xem xét khả năng ứng dụng của mô
hình ghe homestay tuyến du lịch
đường sông Thành phố Hồ Chí Minh –
Miền Tây Nam Bộ
KẾT QUẢ Kết quả khảo sát và đánh giá hiện trạng
Những chiếc ghe hàng neo đậu trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh đa số đều thuộc thể loại chài, ghe lườn, ghe tam bản, Những chiếc ghe hàng này có kích thước dài × rộng trung bình là 18
- 19m × 3 – 3,5m, khối lượng vận chuyển lớn và thời gian di chuyển chậm Tuy nhiên bởi vì là ghe nên những “ngôi nhà di động” này vẫn còn thiếu những điều cơ bản như nhà vệ sinh, nước sạch,
87% các chủ ghe nhận thấy ý tưởng mô hình Ghe Homestay mang lại hiệu quả kinh tế, cải thiện đời sống của họ và họ cũng đồng ý cần phải cải tạo lại chiếc ghe thì mới có thể phục vụ du lịch Còn
có đến 94% khách du lịch trong và ngoài nước (khảo sát trên 50 người) cho biết họ hứng thú và sẵn sàng trải nghiệm hình thức du lịch này, miễn là đảm bảo điều kiện an toàn đường thủy
Kết quả mô hình Ghe Homestay
Ý tưởng thiết kế cải tạo: Giữ lại vóc dáng truyền thống của chiếc ghe chài bao gồm bộ khung và hình dáng nguyên thủy của nó, thay thế các vật liệu bao che và đồ nội thất Vật liệu chính: Tre làm vách che phần ở, gỗ cây sao làm khung và đế ghe Thông số cơ bản: kích thước dài x rộng = 18m x 3,5m; khối lượng vận chuyển 17 tấn; sức chứa 10 người (7 du khách)
Các giải pháp kỹ thuật
Sử dụng nội thất thông minh
Không gian trên ghe khá nhỏ và chật hẹp vì thế khi sử dụng những vật dụng nội thất thông thường sẽ chiếm diện tích sử dụng, cho nên để khắc phục những vấn đề này thì đề tài đề xuất sử dụng các vật dụng nội thất thông minh
có thể tích hợp nhiều chức năng cùng lúc vừa làm tăng diện tích trống và khả năng sử dụng
Trang 3Vỏ bao che linh hoạt
Sử dụng hệ ô cửa sổ đủ sắc màu được
làm bằng tre, khi vận chuyển hàng hóa
thì tất cả cửa sổ được đóng kín lại Còn
khi chở khách du lịch thì cửa có thể mở
ra một các ngẫu hứng để cho du khách
có thể ngắm cảnh khi ngao du trên
sông Bên cạnh đó mỗi lam ô cửa được
sơn một màu giúp tạo điểm nhấn, làm
Ghe Homestay trở nên bắt mắt và thu
hút hơn
Nhà vệ sinh sinh thái
Công nghệ Bio-toilet khô là công nghệ
sinh học sinh thái, các vi sinh vật sẽ
phân hủy chất thải sinh học thành CO2
và hơi nước, không gây ô nhiễm môi
trường Có nhiều nghiên cứu chỉ ra
rằng, 21% lượng nước con người dùng
vào việc xả toilet và nước thải này gây
ô nhiễm nguồn nước mặt Vì vậy, công
nghệ Bio-toilet khô là lựa chọn thích
hợp để thay thế công nghệ toilet xả
nước hiện nay Công nghệ Bio-toilet
khô sử dụng than hoạt tính để khử mùi,
đồng thời cấy một số loại vi sinh vật có
lợi lên bề mặt hạt than, giúp phân hủy
các chất thải và ức chế các vi sinh vật
có hại
Panel mặt trời
Việc sử dụng pin năng lượng mặt trời
như một nguồn năng lượng tại chỗ thay
thế cho các dạng năng lượng truyền
thống, góp phần tiết kiệm điện, giảm
tải nhu cầu ngày càng tăng lên về năng lượng cho quốc gia Pin mặt trời được lắp trên mái của buồng lái đảm bảo không bị khuất bóng râm Ghe sử dụng ước tính 3 tấm pin có kích thước 330x350x22mm, mỗi tấm có công suất 10W là đảm bảo cho nhu cầu sinh hoạt trên ghe
Tái chế nước mưa làm nước sinh hoạt
Sử dụng thiết bị loc nước mưa bằng than hoạt tính Dùng bể có kích thước được áp với 1m2 mặt bể (thể tích từ 200 lít ) trở lên, đối với bể lọc kích thước quan trọng nhất là độ cao phải được từ 1m trở lên Dưới đáy bể dùng ống lọc nhựa PVC Ф48 hoặc lưới Inox nhỏ , để làm ống thu nước Ống lọc, lưới lọc này có tác dụng ngăn không cho vật liệu lọc chẩy ra theo nước
Kết quả nghiên cứu mô hình quản lý
Mô hình quản lý theo cách truyền thống truyền thống: Trong mô hình quản lý này thì chủ ghe sẽ được liên kết với một công ty du lịch, những hoạt động và thời gian chở du khách của chủ ghe sẽ chịu sự quản lý của công ty
Mô hình quản lý theo xu hướng hiện đại: thương lái và khách sẽ được thông qua một phần mềm quản lý như grab, khi nào ghe trống, chủ ghe có thời gian trống thì có thể nhận chở khách du lịch giúp chủ ghe chủ động thời gian
Bảng 1 Sơ đồ Ghe Homestay
So
sánh
Mô hình quản lý theo cách
truyền thống truyền thống
Mô hình quản lý theo xu hướng
hiện đại
Ưu
điểm
Uy tính, dễ lấy được lòng tin
của du khách thi thông qua
công ty du lịch
Quen thuộc với du khách
Chủ ghe linh hoạt về thời gian và không gian, du khách có thể dễ dàng tự đặt tour
Phù hợp với thời đại cách mạng công nghiệp 4.0
Nhược
điểm
Phụ thuộc Công ty du lịch
Chủ ghe không linh hoạt về
thời gian và không gian
Du khách khó tiếp cận trực
tiếp
Mô hình mới, còn lạ lẫm với du khách và thương lái
Trang 4Tầm nhìn
Trong tương lai, Ghe Homestay khi sẽ
biến các bến cảng Sài Gòn thành nơi
giao thương hàng hóa, bến đỗ du lịch
và hình thành một khu chợ nổi giữa
lòng Sài Gòn Bên cạnh đó, Ghe
Homestay có thể sử dụng cho các
tuyến tầm ngắn nội đô sẽ trở thành nét
đặc trưng của Thành phố, giống như
những con thuyền trên sông Chao
Phraya Thái Lang hay gần hơn là
thuyền rồng ở Huế Bên cạnh đó việc
tham gia nền kinh tế chia sẻ, đối với
Grab là tận dụng những chiếc xe bị
lãng phí, Airbnb là tận dụng căn nhà bị
lãng phí không ở hết thì đối mô hình
Ghe Homestay là tận dụng những chiếc
ghe hàng bị lãng phí
KẾT LUẬN
Thành phố Hồ Chí Minh là một trong
những vùng kinh tế trọng điểm của cả
nước, cũng như là nơi có tiềm năng du
lịch lớn, Thành phố đã và đang thu hút nhiều du khách từ nhiều vùng và từ nhiều đất nước khác nhau đến du lịch
và nghỉ dưỡng
Với những loại hình du lịch còn khá đơn thuần và cũ kỹ, Thành Phố không thể tạo ra nét độc đáo của riêng mình
so với các tỉnh thành khác và việc tăng doanh thu, nâng cao hiệu quả kinh tế sẽ gặp khó khăn
Phát triển loại hình du lịch mới sẽ giúp cho Thành Phố giải quyết được bài tóa
n khó này.Với địa hình nhiều sông ngòi kênh rạch sẳn có, du lịch đường sông Thành phố đã mang lại cho du khách một trải nghiệm thú vị và cảm giác thoải mái
Giải pháp này mang tính chất tham khảo nhưng tạo điều kiện thuận lợi để ngành du lịch có cơ sở để làm bước đột phá mới, phấn đấu đưa đưa du lịch đường sông trở thành sản phẩm du lịch trong tương lai chủ lực trong tương lai
TÀI LIỆU THAM KHẢO
THANH MAI (2017) Bio-Toilet Nhà vệ sinh thân thiện với môi trường Xem tại:
http://congluan.vn/doi-song-xa-hoi/bio-toilet-mo-hinh-nha-ve-sinh-than-thien-moi-truong12855
TRẦN XUÂN TÌNH TP Hồ Chí Minh đầu tư nhiều tuyến đường thủy gắn với
phát triển du lịch Xem tại:
https://www.vietnamplus.vn/tp-hcm-dau-tu-nhieu-tuyen-duong-thuy-gan-voiphat-trien-du-lich/477343