Phối hợp phẫu thuật cấp cứu ban đầu ở tuyến trước và hoàn thiện ở tuyến sau Hội nghị mạng lưới CTCH Bà Rịa, 20.5.2017 Bs Lâm Quốc Thanh, Bs Nguyễn Hữu Trí, Bs Huỳnh Mạnh Nhi Bệnh viện C
Trang 1Phối hợp phẫu thuật cấp cứu ban đầu ở tuyến trước
và hoàn thiện ở tuyến sau
Hội nghị mạng lưới CTCH Bà Rịa, 20.5.2017
Bs Lâm Quốc Thanh, Bs Nguyễn Hữu Trí, Bs Huỳnh Mạnh Nhi
Bệnh viện CTCH TPHCM Email liên lạc: huynhmanhnhi@gmail.com
Trang 2Đặt vấn đề
• Phương tiện giao thông + cơ sở hạ tầng +
ý thức giao thông kém = gãy hở phức tạp
• Tuyến trước cắt lọc, chống nhiễm trùng và KHX tạm thời (damage control)
– Chuyển tuyến sau do chưa thể KHX hoàn
thiện hoặc bệnh nhân chưa tin tưởng
• Tuyến sau có điều kiện thuận lợi để tiếp
tục KHX hoàn chỉnh (staged operations)
2
Trang 3Giới thiệu 3 trường hợp lâm sàng
3
Trang 4Trường hợp 1: NTP, nữ, 39 tuổi
• Xe máy đụng xe máy, Trà Vinh
• Gãy hở LLC đùi + mâm chày + xương
bánh chè chân (T)
• Bv Tỉnh Trà Vinh: cắt lọc tốt, nẹp bột ĐBC
– cố định tạm các mặt khớp,
– giữ các mảnh xương vụn.
4
Trang 5Cắt lọc tốt, chống nhiễm trùng
Giữ tốt các mặt khớp và xương vụn
5
Trang 6Chuyển BV CTCH TPHCM
• Sau 2 ngày ở Trà Vinh, chuyển Bv CTCH TPHCM
• Chờ 1 tuần kháng sinh, săn sóc vết
thương, truyền máu trước khi KHX nẹp vít
6
Trang 7KHX 3 xương: bánh chè, đùi, chày
Thời gian phẫu thuật: 120 phút.
Nhanh, thuận lợi, nhờ 2 mặt khớp tốt sẵn.
7
Trang 83 tháng sau mổ: ROM 110-0-0
8
Trang 9Trường hợp 2: PVT, nam, 46 tuổi,
tiểu đường
• Gãy hở đầu dưới xương đùi, vết thương
rộng ngang gối, Đắc Nông
• Bv Tỉnh Đắc Nông:
– cắt lọc tốt,
– bất động ngoài qua gối,
– chống nhiễm trùng.
9
Trang 10Vết thương rộng lan khớp gối Tiểu đường
10
Trang 12Bv CTCH TPHCM
• Kháng sinh 1 tuần
• Thay BĐN đùi-cẳng chân = BĐN đùi
12
Trang 13Tường trình phẫu thuật
• Vết thương ngang gối hở da cơ, nhiều giả mạc không hôi.
• Cắt chỉ Rửa vết thương Cắt lọc mép da, nền cơ sạch.
• Đặt dẫn lưu kín 2 bên vùng thấp Đóng da.
13
Trang 14Tường trình phẫu thuật
• Đặt BĐN Orthofix bên
ngoài, 3 đinh lồi cầu +
2 đinh thân xương
• Tháo BĐN qua gối cũ
14
Trang 15Trường hợp 3: PHT, nam, 21 tuổi
• Cách 10 tháng, TNGT gãy cẳng chân (T): 1/3 T
và 1/3 D x chày, 1/3 dưới x mác KHX bv bạn
• Cách 10 ngày, trượt chân té, đau + biến dạng
cẳng chân (T) X quang: cong đinh + x chày gãy.
• Bv bạn mổ rút đinh không thành công
• Chuyển Bv CTCH TPHCM.
15
Trang 16Xương chày khi
chuyển viện
• ổ gãy trên: lành
• ổ gãy dưới: không
lành?
– Quá khứ: Đinh
chốt thay cho chỉ
thép có thể giúp
lành xương sớm?
– Hiện tại: Thay
đinh, ghép xương
16
Trang 17Tường trình phẫu thuật, thì 1
• Tê tủy sống, nằm ngửa,
• Nắn bẻ cẳng chân T, uốn đinh cho bớt
cong đinh
17
Trang 18Tường trình phẫu thuật, thì 2
• Ga-rô đùi T Rạch da đường mổ cũ
cẳng chân T.
• Rút đinh Kuntscher xương chày.
• Mở ổ gãy xương chày, làm sạch 2
đầu xương gãy.
• KHX đinh chốt chày 8 mm x 32 cm.
• Ghép xương chậu T vào ổ gãy.
• Kiểm tra C-arm tốt.
18
Trang 19BÀN LUẬN 2 khái niệm
• Damage control surgery: hạn chế tổn hại
– limited surgical intervention, phẫu thuật tối thiểu
– to control: hemorrhage + contamination.
en.wikipedia.org/wiki/Damage_control_surgery
• Staged procedure: phẫu thuật nhiều đợt
Any operation undertaken in two or more separate
parts, with a lull between the two stages to facilitate tissue healing or clearance of infection.
http://medical-dictionary.thefreedictionary.com/staged+procedure
19
Trang 20KẾT LUẬN
• Sẽ tiếp tục xảy ra nhiều gãy hở phức tạp
• Nên thực hiện 2 bước:
1 Hội chẩn từ xa việc cắt lọc, KHX tạm thời.
2 Bàn giao tuyến sau để KHX hoàn thiện.
20
Cám ơn