Tài liệu Giáo trình quản lý chất thải nguy hại P544 pdf

Trang 1

GREEN EYE ENVIRONMENT

CƠNG TY MƠI TR NG

Tel: (08)5150181 Fax: (08)4452694

www.gree-vn.com

THS: Nguyễn Ngọc Châu

ch t ơ nhi m s di chuy n và bi n đ i theo nhi u cách khác nhau tùy thu c vào b n ch t

c a ch t ơ nhi m, đi u ki n t nhiên và y u t con ng i B n ch t c a ch t ơ nhi m, đ c tính đi u ki n mơi tr ng d n đ n t c đ d ch chuy n c a ch t ơ nhi m nhanh hay ch m

đ n sinh v t ti p nh n theo các con đ ng gián ti p hay tr c ti p, d ng nguyên th hay

d ng đã bi n đ i t đĩ gây ra các tác đ ng nguy h i đ n sinh v t ti p nh n Nhìn chung khi ch t ơ nhi m phát th i vào mơi tr ng, s lan truy n, tích l y và phân h y c a chúng

cĩ th bi u di n theo m t s đ t ng quát sau

Hợp chất hóa học

Không khí

Nước

Đất Sinh vật

Cặn lắng

Bài tiết

Sa lắngHấp thu

Hòa tan Hấp phụ

Bài tiết Hấp thu

Thủy phân Quang phân Oxy hóa Phản ứng hóa học

Hình 5.1 S đ t ng quát v s d ch chuy n tích l y và ph n ng c a ch t th i

trong t nhiên

Trong qu n lý ch t th i nguy h i, vi c hi u rõ b n ch t c a các bi n đ i và s d ch chuy n c a ch t ơ nhi m trong mơi tr ng s giúp ích r t nhi u cho s thành cơng c a cơng tác qu n lý Tuy nhiên b n ch t c a s lan truy n, tích l y và phân h y c a ch t ơ nhi m trong t nhiên là r t ph c t p cĩ th hi u đ c c n k , địi h i ph i cĩ s k t

5-1

Trang 2

5-2

h p c a r t nhi u ngành khoa h c: đ t, đ a ch t, c h c l u ch t, hĩa h c, lý, th y v n và sinh thái Trong n i dung c a ch ng này, v i m c đích giúp sinh viên cĩ cái nhìn t ng quát v s lan truy n, tích l y, phân h y và các nh h ng đ c tính c a ch t th i nguy

h i, các khái ni m c b n v các c ch lan truy n, di chuy n và phân h y c a ch t ơ nhi m th i c ng nh các tác đ ng c a chúng đ c trình bày

5.1 S Lan Truy n, Tích L y Và Phân H y C a Ch t Th i Nguy H i Trong Mơi Tr ng

Cĩ th th y r ng s lan truy n, tích l y và phân h y c a ch t trong mơi tr ng nhanh hay

ch m ph thu c r t l n vào b n ch t c a ch t th i, cách th c xâm nh p vào mơi tr ng,

b n ch t c a mơi tr ng ti p nh n, đi u ki n mơi tr ng…Vì v y đ hi u rõ các v n đ

c n xem xét đ n các y u t liên quan trên

1 Các d ng phát tán

cĩ th nh n d ng m t cách rõ ràng các con đ ng d n đ n s lan truy n c a ch t th i nguy h i, các d ng phát tán vào mơi tr ng ph i đ c đ nh d ng m t cách rõ ràng Nhìn chung ch t th i nguy h i đi vào mơi tr ng ba d ng: l ng, r n và khí t ng ng v i ba pha r n, l ng và khí

Phát tán d ng khí: ch t th i nguy h i th i vào mơi tr ng trong pha khí cĩ th bao

t ho t đ ng giao thơng.vv Tùy theo m c đ phát tán, ph m vi nh h ng, đ c đ nh hay di đ ng đ phân bi t ng i ta cĩ th phân ra nh sau

♦ Ngu n đi m: ng khĩi lị đ t, khí bãi chơn l p….(kh i l ng/th i gian)

♦ ng: b i t đ ng ph , khĩi xe (kh i l ng /th i gian.chi u dài)

♦ Vùng (di n tích): ch t bay h i t ao h , đ m ch a (kh i l ng/th i gian.di n tích)

♦ Th tích: các tr ng h p c a các ngơi nhà (kh i l ng/th i gian.th tích)

♦ Nh t th i (khơng th ng xuyên) do các s c v tràn, đ , r i vãi c a ch t th i (kh i

l ng c a t ng th i)

nh ng n i c ch phát th i ch y u là do s hĩa h i, khí ơ nhi m c b n bao g m là

nh ng h p ch t h u c Khí ơ nhi m cĩ th sinh ra do quá trình s n xu t ho c là do quá trình x lý ch t th i S ơ nhi m c a b i và các thành ph n khí khác ch y u là do quá trình đ t và do s xĩi mịn c a giĩ liên quan ch y u đ n nh ng h t nh và cĩ nh ng tính

ch t ơ nhi m khác nhau ví d nh ch t h u c , kim lo i, PCB, dioxin.Ch t bay h i: ch

y u t b n ch a, h th ng ng, b m t ao h Ch t h u c và vơ c bay h i ch y u cĩ ngu n g c t các b n ch a, h th ng ng và đ ng ng, b m t ao h Ch t h u c cĩ th

Trang 3

CƠNG TY MƠI TR NG

Tel: (08)5150181 Fax: (08)4452694

www.gree-vn.com

bay h i t n c rị r và di chuy n đ n n c b m t T c đ bay h i ph thu c vào nhi t

đ , áp su t bay h i c a ch t, s chênh l ch gi a n ng đ trong pha l ng và pha khí Các

ch t bay h i trong mơi tr ng cĩ th d ch chuy n tr c ti p vào khí quy n, đơi khi các

ch t này c ng tr i qua các bi n đ i pha m i đ n khí quy n theo nh s đ t ng quát nh sau

Khí quyển Màng tiếp xúc

lỏng-khí

Hình 5.2 S phân b c a ch t h u c bay h i trong mơi tr ng đ t-n c-khí

S di chuy n c a ch t ơ nhi m t đ t và n c ng m cho phép chúng thốt vào khí quy n khơng đ c ki m sốt là con đ ng chuy n đ i c b n (đ n gi n) V c b n cĩ th dùng

đ nh lu t Henry cân b ng hĩa h c, y u t riêng nh lo i đ t, đ m, t c đ giĩ, di n tích

h đ c tính s thốt ra t ngu n và x lý chúng

Phát tán d ng r n: ch y u t hai ngu n: quá trình đ t và ngu n t c th i (fugitive) (t b c d v t li u, b m t : đ ng, cơng tr ng xây d ng, b n đ , chu ng tr i (impoundment), bãi chơn l p, cơng tr ng x lý đ t, b n đ nh ch t th i Nguyên nhân chính gây nên phát tán là do tác đ ng c a giĩ và ho t đ ng c a con ng i L ng b i phát tán t quá trình đ t cĩ th c tính theo nguyên li u đ t cĩ th tham kh o cách tính tốn trong tài li u x lý ơ nhi m khơng khí Trong n i dung ph n này ch đ c p đ n m t

s phát tán do ho t đ ng giao thơng và b c d L ng b i do ho t đ ng giao thơng trên

33012

9

,

5

5 , 0 7 , 0

p v

v v P VT

D W

M V S

5-3

Trang 4

4 , 1

3 , 1

2

50032

E

E = h s phát tán (lb b i đi vào khơng khí/ t n đ t đ c l y đi) [lb =0,4535 kg]

U = t c đ giĩ trung bình (mi/h) [mi/h = 1,609 km/h]

Phát tán d ng l ng: quá trình phát tán c a ch t th i d ng l ng vào mơi tr ng r t

đa d ng v hình th c và luơn x y ra khơng ng ng ch ng h n nh : đ u ra c a h th ng x

lý, n c t các tháp x lý khí th i lị đ t, n c rị r sau x lý, n c r a máy mĩc thi t

b ….Do kh n ng x lý luơn nh h n 100% nên nh ng ngu n này m c dù đ c x lý

nh ng v n th i vào mơi tr ng m t l ng ch t ơ nhi m dù là r t nh Vi c ki m sốt ch t

th i nguy h i th i vào mơi tr ng ít đ c th c hi n so v i các v n đ ki m sốt thơng

th ng Vì h u nh vi c ki m sốt, giám sát ch th c hi n d a trên các ch tiêu thơng

th ng và đ c th c hi n đ i v i các cơng trình c đ nh trên m t đ t mà ch a quan tâm

đ n các cơng trình ng m hay nh ng ngu n khơng th ng xuyên Ví d đi n hình cho

tr ng h p này là vi c dùng thu c b o v th c v t, và các h th ng c ng rãnh nơng thơn, c ng nh dùng b t ho i trong nhà các đơ th Vi c ki m sốt và giám sát các ngu n này hi n nay cịn r t nhi u tranh lu n và ch a đ a ra đ c bi n pháp hi u qu

nh t, ngay c vi c khoan gi ng đ n t ng ki n t o đá và đ ch t th i nguy h i vào đĩ c ng cịn nhi u tranh cãi th o lu n

Ngồi ra cịn cĩ nh ng ngu n phát th i vào n c m t và n c ng m mà khơng th ki m sốt đ c Nh ng ngu n này cĩ th là n c m a ch y tràn và n c rị r trong bãi rác

c ng nh các ho t đ ng c a con ng i (làm đ , tràn, gây r i vãi) B ng 1 li t kê các ngu n phát th i vào n c m t và n c ng m

5-4

Trang 5

CƠNG TY MƠI TR NG

Tel: (08)5150181 Fax: (08)4452694

www.gree-vn.com

Do tai n n giao thơng, các s c khi b c d xu ng hàng

Do c u trúc c a thùng ch a sai, các

s c trong b o

qu n + Rị r T c đ nh , tuy nhiên cĩ th

x y ra liên t c trong th i gian dài đ c bi t khi thùng

ch a trong lịng đ t

Cao khi ch t

l u tr là ch t tinh khi t

th i gian dài

T trung bình

đ n cao bãi chơn l p (c tính c a đ nh đ

d c, tính th m), do chơn l p ch t l ng,

h th ng thu gom

n c rị r + Rị r qua

l p lĩt đáy T c đáy, t trung bình đ n cao đ th p khi cĩ l p lĩt

khi khơng cĩ l p lĩt đáy, liên t c trong th i gian dài

T trung bình

đ n cao bãi chơn l p (c tính c a đ nh đ

d c, tính th m), do chơn l p ch t l ng,

Trang 6

Cao khi l u tr

ch t th i nguy

h i

Tính th m c a l p lĩt, chi u sâu c a

Hình 5.3 Chu trình n c trong t nhiên

Trong đ t, s d ch chuy n c a ch t ơ nhi m ph thu c r t l n vào dịng n c ng m trong

đ t Khơng gian ch a n c và s phân b c a n c ng m cĩ nh h ng r t l n đ n s lan truy n c a ch t ơ nhi m cĩ th hi u rõ v dịng n c ng m hình thành trong đ t cĩ

th xem xét chu trình n c trong t nhiên nh hình 5.3

Chu trình n c cho th y khi b t đ u vi c k t t c a n c trên m t đ t do m a, m a đá, tuy t s hình thành m t dịng ch y tràn trên m t đ t Dịng n c ch y tràn trên m t đ t này m t ph n s th m xu ng d i đ t thành n c ng m, ph n cịn l i s ch y v các vùng

tr ng (vùng t th y) hình thành các dịng ch y nh su i, sơng và cu i cùng ch y ra bi n

L ng n c ng m xu ng đ t và l ng n c ch y trên b m t ti p t c quay vịng vào khí quy n do bay h i, ph n cịn l i trong đ t s ti p t c th m xu ng và tùy theo c u trúc đ a

t ng mà hình thành các t ng ch a bão hịa n c và t ng ch a n c Theo c u trúc đ a

t ng n c s cĩ xu h ng d ch chuy n đi lên m t đ t hay h ng v ch tr ng Quá trình

d ch chuy n và h ng d ch chuy n c a n c trong đ t s ph thu c r t l n vào thành

Tầng chưa bão hòa Tầng chứa nước Tầng cách ly

Tầng trữ nước Mưa

Trang 7

CƠNG TY MƠI TR NG

Tel: (08)5150181 Fax: (08)4452694

www.gree-vn.com

ph n đ t ví d đ i v i t ng ch a cát và s i n c s cĩ xu h ng th m ngang h n là th m

d c L u l ng dịng ch y c a n c ng m trong đ t cĩ th c tính b ng cách s d ng cơng th c Darcy

Trang 8

Tuy nhiên đ t m i n i đ u cĩ thành ph n và c u trúc khác nhau, đi u này s d n đ n t c

đ th m khác nhau đánh giá kh n ng d n n c c a đ t, ng i ta s d ng giá tr đ

C ch lan truy n ch t ơ nhi m trong đ t

Ch t ơ nhi m trong đ t t n t i r t nhi u d ng (hay pha) khác nhau tùy theo b n ch t lý hĩa c a ch t ơ nhi m Ch t ơ nhi m cĩ th hịa tan vào trong n c ng m và d ch chuy n qua các l x p c a đ t Theo di n r ng, quá trình này cĩ th mơ hình hĩa theo dịng ch y

và h ng dịng ch y c a n c ng m, tuy nhiên xét trên ph ng di n h p, quá trình này liên quan tr c ti p đ n kích th c h t và đ x p c a đ t Khi d ch chuy n trong đ t, ch t

ơ nhi m (hay nĩi cách khác là dịng ch a ch t ơ nhi m) khơng đi xuyên qua các h t đ t

mà đi qua các kho ng tr ng trong đ t nh hình sau

Khi ch y qua kho ng tr ng c a các h t đ t, dịng ch y s liên t c đ i h ng, phân dịng

d n đ n vi c dịng đ c khu y tr n th y l c Tr ng h p này đ c g i là phân tán c h c

n ng đ c a ch t ơ nhi m khác nhau trong đ t N u ngu n ơ nhi m là ngu n đi m, d i

tác đ ng c a dịng ch y, s phân tán c h c, th tích (hay ph m vi nh h ng) c a ch t ơ nhi m s l n lên và do s hịa tan và n c trong đ t, theo th i gian ch t ơ nhi m s b pha lỗng N u ngu n ơ nhi m là ngu n liên t c, d i tác đ ng c a dịng ch y và c ch phân tán c h c, ch t ơ nhi m s lan r ng theo h ng dịng ch y và c ng đ c pha lỗng theo

th i gian nh trong ngu n đi m S đ lan truy n c a ch t ơ nhi m trong tr ng h p ngu n đi m và ngu n liên t c cho trong hình

Trang 9

CƠNG TY MƠI TR NG

GREE

Tel: (08)5150181 Fax: (08)4452694

vn.com

T M NHÌN XANH

www.gree-THS: Nguyễn Ngọc Châu

H ng dịng ch y c a n c ng m (a)

Hình 5.5 S đ phân tán c a ch t ơ nhi m trong tr ng h p ngu n liên t c

H ng dịng ch y c a n c ng m (b)

Hình 5.6 S đ phân tán c a ch t ơ nhi m trong tr ng h p ngu n đi m

V c b n, quá trình lan truy n c a ch t ơ nhi m hịa tan đ c bi u di n nh trên, tuy nhiên trong th c t cĩ r t nhi u y u t nh h ng đ n s lan truy n bao g m c các y u

t v t lý, hĩa h c và sinh h c c a đ t c ng nh b n ch t hĩa h c hĩa lý c a ch t th i

M t s quá trình trong t nhiên nh h ng đ n s lan truy n c a ch t ơ nhi m đ c cho trong b ng

B ng 5.4 Các quá trình t nhiên tác đ ng đ n s lan truy n c a ch t ơ nhi m

Lo i quá trình Quá trình tác đ ng

5-9

Quá trình v t lý (c h c) Phân tán; khu ch tán; c u trúc đ a t ng;

Quá trình hĩa h c Ph n ng oxy hĩa- kh ; trao đ i ion; ph c hĩa; k t

t a/hịa tan; s phân t ng do kh n ng hịa tan c a ch t

ơ nhi m; h p ph ; th y phân Quá trình sinh h c Phân h y hi u khí; phân h y k khí; h p th c a sinh

v t

S phân b c a c u trúc đ a t ng s nh h ng đ n s phân b c a đ ng lan truy n,

r ng hay h p đơi khi làm hình thành dịng ch y trong các v t gãy đ a t ng

i v i ch t khơng hịa tan hay ít hịa tan vào n c, trong đ t nĩ cĩ th hình thành vùng

l ng đ ng hay các l p váng trong t ng n c ng m nh s đ sau

Trang 10

Tầng nước ngầm

Hướng dòng chảy Thùng chứa

Lớp đất sét

Hướng dòng chảy Thùng chứa

3 S tích l y và phân h y c a ch t th i nguy h i trong đ t

Trong đ t luơn t n t i khí-n c-vơc /h u c nên cĩ các kh n ng làm ch m l i quá trình lan truy n c a ch t ơ nhi m hay t ng kh n ng lan truy n c ng nh gi m (hay bi n đ i)

n ng đ c a ch t ơ nhi m B ng 5.5 trình bày m t s quá trình t nhiên nh h ng đ n quá trình tích l y, phân h y c a ch t ơ nhi m trong đ t

B ng 5.5 Các quá trình t nhiên nh h ng đ n quá trình tích l y-phân h y c a

ch t ơ nhi m

Quá trình Lo i ch t ơ nhi m Tác đ ng

H p ph Ch t h u c /vơ c Tích l y làm ch m quá trình lan truy n

K t t a Ch t vơ c Tích l y làm ch m quá trình lan truy n

Trao đ i ion Ch t vơ c Tích l y làm ch m quá trình lan truy n

L c Ch t h u c /vơ c Tích l y làm ch m quá trình lan truy n

Oxyhĩa-kh Ch t h u c /vơ c Bi n đ i/Tích l y làm ch m quá trình lan truy n

phĩng ra khí quy n) Hịa tan Ch t h u c /vơ c T ng tính linh đ ng (t ng kh n ng lan truy n)

Ch t h u c T ng tính linh đ ng (t ng kh n ng lan truy n)

Ph c hĩa Ch t vơ c Tích l y làm ch m quá trình lan truy n

5-10

Trang 11

CƠNG TY MƠI TR NG

Tel: (08)5150181 Fax: (08)4452694

www.gree-vn.com

5-11

Quá trình làm ch m (hay trì hỗn) lan truy n (retardation)

ây là quá trình làm c n tr s lan truy n c a ch t ơ nhi m đ ng th i tích l y các ch t ơ nhi m trong đ t bao g m các quá trình nh : h p ph ; trao đ i ion; k t t a; l c

H p ph : quá trình x y ra c trên thành ph n h u c l n vơ c c a đ t T l phân b c a

ch t ơ nhi m gi a n c và đ t ph thu c nhi u vào ái l c liên k t gi a hai pha Aùi l c liên k t ph thu c vào b n ch t phân t và là hàm c a các c ch hĩa h c, lý h c và đi n Trong đĩ các l c liên k t quan tr ng là liên k t hydro, Van Der Waals, l c t nh đi n Các

ch t h u c k n c cĩ th h p ph trên thành ph n vơ c c a đ t đ c bi t là trên các h t sét Bên c nh đĩ c ng cĩ th x y ra quá trình trao đ i ion c a gi a các ch t ơ nhi m v i

đ t Quá trình h p ph trong đ t th ng x y ra trên ph n h u c c a đ t M t s y u t quan tr ng nh h ng đ n quá trình h p ph

C = n ng đ ch t ơ nhi m trong n c ng m đi m cân b ng (mg/L)

H s phân b Kd ph thu c r t nhi u vào tính ch t c a ch t ơ nhi m c ng nh t l

ph n h u c trong đ t cĩ th đ c xác đ nh theo ph ng trình sau

Kd = Koc foc

foc = t l ph n carbon h u c trong đ t

KOC = h s riêng ph n carbon h u c c a ch t ơ nhi m

Trong m t s tr ng h p khi khơng bi t KOC cĩ th c tính KOC theo tính a n c

c a ch t theo ph ng trình sau

KOC = 0,63 KOW

Trao đ i ion: đây c ng là quá trình h p ph ch t ơ nhi m vào đ t, tuy nhiên khác v i quá

trình h p ph trên, quá trình này cĩ s gi i phĩng ion Tùy thu c vào thành ph n c a đ t

mà kh n ng trao đ i ion c a đ t khác nhau Tuy nhiên tùy thu c vào b n ch t c a ch t ơ

Trang 12

5-12

nhi m và thành ph n c a đ t mà kh n ng trao đ i khác nhau, th t u tiên trao đ i ion

nh sau

Na+< Li+< K+< Rb+< Cs+ < Mg2+< Ca2+< Ba2+< Cu2+< Al3+< Fe3+< Th4+

Quá trình này ph thu c r t nhi u vào pH c a mơi tr ng S thay đ i pH c a mơi tr ng

s nh h ng r t nhi u đ n kh n ng trao đ i ion

K t t a: là quá trình bi n đ i ch t ơ nhi m t d ng hịa tan thành d ng khơng tan

Th ng x y ra đ i v i các kim lo i n ng Quá trình này c ng ph thu c r t nhi u vào pH

c a mơi tr ng, pH c a mơi tr ng s quy t đ nh n ng đ c a ch t ơ nhi m cịn l i trong

n c

L c: do c u trúc c a đ t nên trong đ t cĩ các l x p, vì v y các c n s đ c gi l i trong các l x p

Quá trình t ng kh n ng lan truy n, bi n đ i hay gi m n ng đ

ây là quá trình ho c làm bi n đ i ch t ch ng h n nh oxyhĩa kh (hĩa h c, sinh h c),

th y phân, hĩa h i đ chuy n các ch t t đ t vào khí quy n

Oxy hĩa kh hĩa h c: đây chính là quá trình làm bi n đ i ch t gĩp ph n gi m đ c tính

c a ch t ơ nhi m Ví d nh bi n đ i Cr t d ng Cr6+ r t đ c thành Cr3+ ít đ c h n 2H2CrO4 + 3SO2 → Cr2(SO4)3 + 2H2O

Oxyhĩa-kh sinh h c: là quá trình bi n đ i ch t h u c thành các phân t đ n gi n ít

đ c h n d i tác đ ng c a vi sinh v t trong đ t

Th y phân: Trong quá trình này nhĩm OH s thay vào các nhĩm ch c c a ch t h u c

làm cho ch t h u c ít đ c h n c bi t là các ch t h u c cĩ ch a nhĩm halogen (Cl, F, Br )

RX + HOH → ROH + HX

Hĩa h i: quá trình này d a trên b n ch t c a ch t h u c (kh n ng bay h i) đ chuy n chúng thành d ng khí vào khí quy n hay l p khí trong đ t Quá trình này ph thu c r t

l n vào áp su t bay h i c a ch t và áp su t c a mơi tr ng

Bên c nh các quá trình trên cịn quá các quá trình nh đ ng dung mơi, ion hĩa, hịa tan,

t o ph c, giúp cho ch t ơ nhi m lam truy n nhanh h n trong mơi tr ng đ t

Trang 13

CƠNG TY MƠI TR NG

Tel: (08)5150181 Fax: (08)4452694

www.gree-vn.com

4 S lan truy n trong khơng khí

Ch t ơ nhi m khi th i vào khí quy n, chúng s lan truy n và phát tán trong khơng khí ph thu c r t nhi u vào giĩ, đ c tính c a mơi tr ng khơng khí, đ a hình khu v c, b n ch t

ch t ơ nhi m và ngu n phát th i Ngu n phát th i vào khơng khí bao g m hai ngu n chính: t các ng khĩi và t ao, h thi t b Trong đĩ khí th i t các ng khĩi cĩ ki m sốt d dàng h n

N ng đ ch t ơ nhi m theo chi u c a h ng giĩ chi u cao H trên m t đ t cĩ th đ c

c tính theo phân b Gauss nh sau

2

1exp2

,

z z

y z

y

H z H

z y

u

Q z

y

x

C

σσ

H = chi u cao ngu n (m)

Z = t ng chi u cao ngu n và chi u cao lu ng khĩi (m)

Bên c nh s phát tán theo giĩ, ch t ơ nhi m cịn sa l ng theo chi u phát tán d i tác d ng

c a tr ng l c, m a…

5.2 Các Khái Ni m C B n V c Ch t H c

Khi m t ch t th i nguy h i đ c th i vào mơi tr ng s di n ra quá trình lan truy n, tích

l y ch t nguy h i trong mơi tr ng đ t-n c-khí Trong quá trình lan truy n s d n đ n

s ti p xúc gi a ch t ơ nhi m v i con ng i và vi sinh v t Do b n ch t c a ch t th i nguy h i, các ch t này s gây tác đ ng đ n con ng i và sinh v t theo các cách khác nhau C ch tích l y, tác đ ng c a ch t nguy h i lên con ng i và vi sinh v t s khác nhau r t nhi u ph thu c vào lồi, th tr ng, và các đi u ki n ti p xúc Tuy nhiên do c

ch c b n v nh h ng c a đ c ch t h c ch a đ c hi u rõ ràng, tính đ c c a m t ch t

ph n l n d a vào s quan sát, ch m t ph n nh là tr c ti p t ng i xác đ nh đ c tính c a m t ch t ph n l n đ t đ c t nh ng thí nghi m trên đ ng v t trong phịng thí nghi m Và khi đĩ s d ng k t qu này đ ngo i suy ra k t qu cho con ng i thì giá tr này ch cịn mang tính t ng đ i do h n ch c a thu t tốn , khoa h c phân tích và s chuy n đ i trong mơi tr ng c a ch t hĩa h c Trong n i dung ph n này ch nêu lên m t

s khái ni m liên quan nh m giúp sinh viên cĩ m t s khái ni m c b n v mơn đ c ch t

h c

5-13

Trang 14

5.2.1 Các con đ ng ti p xúc

Thơng th ng ch t đ c h i đi vào con ng i qua ba con đ ng ti p xúc chính: hơ h p, tiêu hĩa và ti p xúc v i da

Khi vào trong ng i chúng h p thu vào máu đi đ n tồn b các c quan trong c th , tích

l y trong các c quan, hay th i h i ra ngồi nh s đ t ng quát sau

5-14

Trang 15

CƠNG TY MƠI TR NG

Tel: (08)5150181 Fax: (08)4452694

www.gree-vn.com

Hình 5.7 S đ h p ph tích l y, ph n chuy n, chuy n đ i và bài ti t ch t đ c c a

c th ng i

Nhìn chung, đ c ch t h p th vào c th qua đ ng tiêu hĩa ít h n so v i qua da và bi u

mơ c a h hơ h p do tính đ c c a các ch t s b gi m b t d i tác đ ng c a d ch tiêu hĩa

cĩ th phân chuy n trong c th thơng qua h th ng tu n hồn, đ c ch t ph i xâm

nh p qua đ c các màng sinh h c, vi c xâm nh p này đ c quy t đ nh b i các tính ch t hĩa lý c a ch t nh :

Hệ thống đường ruộtPhổi

Mật Thận

Và khi xâm nh p qua màng vào h th ng tu n hồn, đ c ch t s k t h p v i các thành

ph n c a máu và theo h tu n hịa d ch chuy n trong tồn b c th d i các d ng sau

- Hồ tan trong nh t ng

- Liên k t thu n ngh ch v i protein, chylomicron ho c các c u t khác c a huy t thanh

- Phân tán ho c liên k t n m trong h ng c u và các y u t t o thành

5-15

Tiêu đề	Tài liệu Giáo trình quản lý chất thải nguy hại P544 pdf
Người hướng dẫn	THS. Nguyễn Ngọc Châu
Trường học	Công Ty Môi Trường Tầm Nhìn Xanh
Chuyên ngành	Quản lý chất thải nguy hại
Thể loại	Tài liệu
Năm xuất bản	2006
Thành phố	Hồ Chí Minh

Định dạng
Số trang	31
Dung lượng	868,4 KB