Bài giảng môn Sinh học lớp 9 năm học 2021-2022 - Bài 10: Giảm phân (Trường THCS Thành phố Bến Tre) được biên soạn với mục tiêu nhằm giúp học sinh hiểu được khái niệm của giảm phân; các loại tế bào tham gia giảm phân; những diễn biến cơ bản của nhiễm sắc thể ở các kì của giảm phân; ý nghĩa của giảm phân;... Mời quý thầy cô và các em học sinh cùng tham khảo chi tiết nội dung bài giảng!
Trang 1KI M TRA TH Ể ƯỜ NG XUYÊN
1. S t nhân đôi c a NST di n ra kì nào c a chu kì t bào?ự ự ủ ễ ở ủ ế
A. Kì đ uầ
B. Kì gi aữ
C. Kì sau
D. Kì trung gian
2. Nêu nh ng di n bi n c b n c a NST trong quá trình nguyên phân.ữ ễ ế ơ ả ủ
3. BT 4, 5/SGK, trang 30.
Trang 2Các kì Câu 2:Nh ng di n bi n c b n c a ữ ễ ế ơ ả ủ
NST
Kì
đ uầ
NST kép b t đ u đóng xo n, co ng n, có ắ ầ ắ ắ hình d ng rõ r t và đính vào các s i t c a ạ ệ ợ ơ ủ thoi phân bào tâm đ ng.ở ộ
Kì
gi a ữ
Các NST kép xo n c c đ i, hình d ng đ c ắ ự ạ ạ ặ
tr ng và x p thành 1 hàng trên m t ph ng ư ế ặ ẳ xích đ o c a thoi phân bào.ạ ủ
Kì sau
Hai crômatit trong t ng NST kép tách nhau ừ tâm đ ng thành 2 NST đ n, phân li đ c
l p v 2 c c t bào.ậ ề ự ế
Kì
cu iố
Các NST đ n du i xo n, dài ra tr v ơ ỗ ắ ở ề
d ng s i m nh.ạ ợ ả
Trang 33. BT 4, 5/SGK, trang 30.
4. Ý nghĩa c b n c a quá trình nguyên phân là gì? ơ ả ủ
A S phân chia đ ng đ u ch t nhân c a t bào m cho 2 t bào ự ồ ề ấ ủ ế ẹ ế
con.
B S sao chép nguyên v n b NST c a t bào m cho 2 t bào ự ẹ ộ ủ ế ẹ ế
con.
C S phân li đ ng đ u c a các crômatit v 2 t bào con ự ồ ề ủ ề ế
D S phân chia đ ng đ u ch t t bào c a t bào m cho 2 t bào ự ồ ề ấ ế ủ ế ẹ ế
con.
5. ru i gi m 2n = 8. m t t bào ru i gi m đang kì sau c a nguyên phân. S NST trong t bào đó b ng Ở ồ ấ ộ ế ồ ấ ở ủ ố ế ằ bao nhiêu trong các tr ườ ng h p sau: ợ
A. 4
B. 8
C. 16
D. 32
Trang 4GI M PHÂN Ả
BÀI 10:
* Gi m phânả là s phân chia c a ự ủ t bào sinh d c chín ế ụ (2n NST), qua
2 l n phân bào liên ti p, t o ra ầ ế ạ 4 t bào con đ u mang b ế ề ộ NST đ n ơ
b i ộ (n NST), nghĩa là s l ố ượ ng NST t bào con gi m đi m t n a so ở ế ả ộ ử
v i t bào m ớ ế ẹ
I/ GI M PHÂN Ả Đ c ọ , SGK, đ u ầ
trang 31, quan sát hình 10. Tr l i các ả ờ câu h i: ỏ
1 Lo i t bào tham ạ ế
gia gi m phân? ả
2 S l n phân bào ố ầ
trong quá trình
gi m phân? ả
3 S t bào con ố ế
đ ượ ạ c t o ra và s ố NST trong t bào ế con?
4 Gi m phân là gì? ả
Trang 5Các kì Nh ng di n bi n c b n c a ữ ễ ế ơ ả ủ NST
L n phân bào Iầ L n phân bào IIầ
Kì đ uầ
Kì gi aữ
Kì sau
Kì cu i ố
B ng 10: Nh ng di n bi n c b n c a NST các kì c a gi m phân ả ữ ễ ế ơ ả ủ ở ủ ả
II. Nh ng di n bi n c b n c a NST các kì c a gi m phân.ữ ễ ế ơ ả ủ ở ủ ả
BÀI 10:
Đ c ọ , SGK, m c I, ụ
II, trang 3132, quan sát hình 10. Đi n ề
b ng 10 SGK ả
1 Di n bi n c b n ễ ế ơ ả
c a NST qua các ủ
kì gi m phân I, ở ả
gi m phân II ả
2 Ý nghĩa c a gi m ủ ả
phân là gì?
Trang 6Gi m phân Iả Gi m phân IIả
Kì đ u ầ
Kì gi aữ
Kì sau
Kì cu iố
Các t bào conế
II. Nh ng di n bi n c b n c a NST các kì c a gi m phân.ữ ễ ế ơ ả ủ ở ủ ả
Trang 7Nh ng di n bi n c b n c a NST qua gi m phân Iữ ễ ế ơ ả ủ ả
Kì đ uầ
NST kép xo n, co ng n. Các crômatit ắ ắ trong m i c p tỗ ặ ương đ ng ti p h p ồ ế ợ nhau theo chi u d c, có th b t chéo.ề ọ ể ắ
Kì gi aữ Các NST kép tương đ ng x p thành ồ ế 2
hàng m t ph ng xích đ o c a thoi ở ặ ẳ ạ ủ phân bào
Kì sau Các đ ng ồ NST kép phân li đ c l p trong c p NST tộ ậ ặv i nhau v 2 ớ ươềng
c c c a t bào.ự ủ ế
Kì cu i ố Các NST kép n m g n trong nhân ằ ọ
m i, v i s lớ ớ ố ượng là b NST ộ đ n b i ơ ộ kép (n NST kép)
Các kì
Nh ng di n bi n c b n c a NST các kì c a gi m phân.ữ ễ ế ơ ả ủ ở ủ ả
Trang 8Nh ng di n bi n c b n c a NST qua gi m phânữ ễ ế ơ ả ủ ả
L n phân bào IIầ
Kì đ uầ NST kép co l i th y rõ s lạ ấ ố ượng
NST đ n b i ơ ộ kép (n kép)
Kì gi aữ
Các NST kép x p thành ế 1 hàng trên
m t ph ng xích đ o c a thoi phân ặ ẳ ạ ủ bào
Kì sau
Hai crômatit trong t ng ừ NST kép
tách nhau tâm đ ng thành ở ộ 2 NST
đ nơ , phân li v 2 c c c a t bào.ề ự ủ ế
Kì cu i ố
Các NST đ n ơ n m trong nhân m i ằ ớ
t o thành, v i s lạ ớ ố ượng là b ộ đ n ơ
b i đ n ộ ơ (n NST)
Các kì
Trang 9Các kì Nh ng di n bi n c b n c a NST qua gi m phânữ ễ ế ơ ả ủ ả
L n phân bào Iầ L n phân bào IIầ
trong m i c p t ỗ ặ ươ ng đ ng ti p h p ồ ế ợ nhau theo chi u d c, có th b t chéo ề ọ ể ắ
hàng m t ph ng xích đ o c a thoi ở ặ ẳ ạ ủ phân bào.
trên m t ph ng xích đ o c a thoi ặ ẳ ạ ủ phân bào.
Kì sau
đ ng ồ phân li đ c l p ộ ậ v i nhau v 2 ớ ề
c c c a t bào ự ủ ế
Hai crômatit trong t ng ừ NST kép
tách nhau tâm đ ng thành ở ộ 2
bào.
v i s l ớ ố ượ ng là b NST ộ đ n b i kép ơ ộ (n NST kép).
m i t o thành, v i s l ớ ạ ớ ố ượ ng là b ộ
Trang 10(Theo n i dung đã hoàn thành b ng 10 SGK) ộ ả
II. Nh ng di n bi n c b n c a NST các kì ữ ễ ế ơ ả ủ ở
c a gi m phân.ủ ả
* Ý nghĩa c a gi m phân ủ ả
BÀI 10:
Trang 11Gi m phân Iả
B b
A a
A
a B
b
AB ab aB Ab
Có 2 kh năngả
Kì sau I
Gi m phân IIả
4 t bào con có ế b NST ộ
đ n b i ơ ộ khác nhau v ề
ngu n g c ồ ố
Trang 12Ví d : ụ c s t bào h c c a ơ ở ế ọ ủ
quy lu t phân li đ c l p ậ ộ ậ
Trang 13(Theo n i dung đã hoàn thành b ng 10 SGK) ộ ả
* Ý nghĩa c a gi m phân ủ ả
T o ra các t bào con có b NST đ n b i khác nhau v ạ ế ộ ơ ộ ề
ngu n g c NST ồ ố
Ví d : AaBb ụ → AB ; Ab ; aB ; ab
II. Nh ng di n bi n c b n c a NST các kì ữ ễ ế ơ ả ủ ở
c a gi m phân.ủ ả
BÀI 10:
Trang 14Vì sao qua gi m phân các t bào con l i ả ế ạ
có b NST gi m đi m t n a ?ộ ả ộ ữ
Gi m phân g m ả ồ 2 l n phân bào liên ti p ầ ế nh ng ư NST ch nhân đôi ỉ
m t l n ộ ầ kì trung gian c a phân bào I và ở ủ có 2 l n phân li NST ầ ở
kì sau I và kì sau II.
L u ý ư : S phân li đ c l p c a các c p NST kép t ự ộ ậ ủ ặ ươ ng đ ng ồ
là c ch ch y u t o ra nhi u giao t khác nhau v t h p ơ ế ủ ế ạ ề ử ề ổ ợ NST.
Ví d : AaBb ụ → AB ; Ab ; aB ; ab
II. Nh ng di n bi n c b n c a NST các kì ữ ễ ế ơ ả ủ ở
c a gi m phân.ủ ả
*. Ý nghĩa c a gi m phân ủ ả
BÀI 10:
T o ra các t bào con có b NST đ n b i ạ ế ộ ơ ộ
khác nhau v ngu n g c NST ề ồ ố
Ví d : AaBb ụ → AB ; Ab ; aB ; ab
Trang 15T bào mế ẹ
Kì trung gian
Kì đ uầ
Kì gi aữ
Kì sau
Kì cu iố
C NG C Ủ Ố
Trang 16Nêu nh ng đi m khác nhau c b n gi a các kì c a gi m phân I và gi m phân ữ ể ơ ả ữ ủ ả ả
II.
C NG C Ủ Ố
Gi m phân Iả Gi m phân IIả
Kì đ u ầ
Kì gi aữ
Kì sau
Kì cu iố
Các t ế
bào con
Trang 17Bài t p 4ậ . Ru i gi m có 2n = 8. M t t bào c a ru i gi m đang kì sau c a gi m phân ồ ấ ộ ế ủ ồ ấ ở ủ ả
II. T bào đó có bao nhiêu NST đ n trong các trế ơ ường h p sau đây ?ợ
A) 2 ; B) 4 ; C) 8 ; D) 16
Trang 18H c bài 10 ; tr l i câu 1, 3 trang 33 SGK ọ ả ờ
Chu n b bài: ẩ ị