Bài giảng môn Ngữ văn lớp 7 năm học 2021-2022 - Tiết 16: Bánh trôi nước - Hồ Xuân Hương (Trường THCS Thành phố Bến Tre) được biên soạn với mục tiêu nhằm giúp học sinh cảm nhận phẩm chất và tài năng của tác giả Hồ Xuân Hương qua một bài thơ thất ngôn tứ tuyệt Đường luật chữ Nôm;... Mời quý thầy cô và các em học sinh cùng tham khảo chi tiết nội dung bài giảng!
Trang 1TR ƯỜ NG THCS THÀNH
GIÁO VIÊN : PHAM THI MY ̃ ̣ ̣
DIÊ M ̃
Trang 2T h c có h ự ọ ướ ng d n: ẫ
( H XUÂN HỒ ƯƠNG)
VĂN B N Ả
Trang 3I. Đ c và tìm hi u chú thích ọ ể
1 Tác giả: H Xuân H ồ ươ ng Bà chúa th Nôm ơ
H Xuân Hồ ương là m t thi sĩ s ng giai đo n cu i th k ộ ố ở ạ ố ế ỷ
XVIII và đ u th k XIX, mà hi n t i v n khi n nhi u h c gi ầ ế ỷ ệ ạ ẫ ế ề ọ ả tranh cãi. Di tác c a bà hoàn toàn là th và đa s đ u đủ ơ ố ề ược vi t ế
b ng ch Nôm. Bà đằ ữ ược nhà th hi n đ i Xuân Di u m nh ơ ệ ạ ệ ệ
danh là Bà chúa th Nôm. ơ
2 Tác ph m: ẩ
Xu t x : Trích h p tuy n th – văn Vi t Nam – t p ấ ứ ợ ể ơ ệ ậ
III.
Th lo i: Th th t ngôn t tuy t Đ ể ạ ơ ấ ứ ệ ườ ng lu t ậ
PTBĐ: Miêu t , bi u c m ả ể ả
Trang 42. Đ c – hi u văn b n: ọ ể ả
1. Đ c văn b n: ọ ả
BÁNH TRÔI N ƯỚ C
Thân em v a tr ng l i v a tròn ừ ắ ạ ừ
B y n i ba chìm v i n ả ổ ớ ướ c non
R n nát m c d u tay k n n ắ ặ ầ ẻ ặ
Mà em v n gi t m lòng son ẫ ữ ấ
( H Xuân H ồ ươ ng )
Trang 52. B c c: 2 ph n ( SGK ) ố ụ ầ
Ph n 1: 2 câu đ u: ầ ầ V đ p c a bánh trôi n ẻ ẹ ủ ướ c>
v đ p c a ng ẻ ẹ ủ ườ i ph n ụ ữ
Ph n 2: 2 câu sau: ầ Ph m ch t c a ng ẩ ấ ủ ườ i ph n ụ ữ
> Ch t ch , h p lí ặ ẽ ợ
(?) Em hi u th nào là bánh trôi n ể ế ướ c?
GV nói thêm v lo i bánh này: Có màu tr ng ề ạ ắ
c a b t, đ ủ ộ ượ c n n thành viên tròn, n u nhào b t mà ặ ế ộ nhi u n ề ướ c thì nát (nhão) ít n ướ c thì r n (c ng). Khi ắ ứ
lu c trong n ộ ướ c sôi, bánh chín thì n i lên, bánh ch a ổ ư chín thì còn chìm xu ng. Nhân bánh đ ố ượ c làm b ng ằ
m t ho c đ ậ ặ ườ ng phên nên khi chín th ườ ng có màu đ ỏ
nh son ư
Trang 6a/ Hai c u đ u: ầ ầ
“ Thân em v a tr ng l i v a tròn ừ ắ ạ ừ ”
G i t s v t v a trong s ch v a hoàn h o.ợ ả ự ậ ừ ạ ừ ả
V đ p th ch t hoàn h o, kho m nhẻ ẹ ể ấ ả ẻ ạ
Quy n đề ược nâng niu trân tr ng; ọ quy n đề ược hưởng h nh phúc; ạ quy n đề ược làm đ p cho đ i. ẹ ờ
“ B y n i ba chìm v í n ả ổ ớ ướ c non ”
Thành ng ữ “ B y n i ba chìmả ổ ” g i liên tợ ưởng đ n thân ph n ế ậ
người ph n trôi n i b p bênh.ụ ữ ổ ấ
=> S d ng thành ng , n d ử ụ ữ ẩ ụ ; miêu t chi ti t, c ả ế ụ
th ể
=> Ng i ca v đ p và nêu lên thân ph n chìm n i c a ợ ẻ ẹ ậ ổ ủ
ng ườ i ph n ụ ữ
Trang 7b. Hai câu cu i: ố
“ R n nát m c d u tay k n nắ ặ ầ ẻ ặ
Mà em v n gi t m lòng sonẫ ữ ấ ”
B ngoài có th r n nát.ề ể ắ
Bên trong v n nguyên v n ch t lẫ ẹ ấ ượng. (phép đ i)ố
Tượng tr ng cho ph m giá c a ngư ẩ ủ ười ph n d u b vùi d p ụ ữ ẫ ị ậ
nh ng v n gi ph m ch t trong s ch.ư ẫ ữ ẩ ấ ạ
M c d u;ặ ầ mà em v n gi ẫ ữ
> Người ph n trong bài th này ch p nh n s thua thi t ụ ữ ơ ấ ậ ự ệ ở
đ i, nh ng luôn tin vào giá tr , tin vào ph m giá trong s ch c a ờ ư ị ẩ ạ ủ mình
M t bài vi t b ng ti ng Vi t (thu n Nôm), m t bài vi t b ng ộ ế ằ ế ệ ầ ộ ế ằ
ti ng Hán.ế
=> T ng miêu t , phép đ i ừ ữ ả ố , cách nói n d ẩ ụ
=> Kh ng đ nh ph m ch t trong sáng, son s t ẳ ị ẩ ấ ắ c a ủ
ng ườ i ph n ụ ữ
Trang 8III. T ng k t: ổ ế
1. Ngh thu t ệ ậ : V n d ng điêu luy n nh ng qui ậ ụ ệ ữ
t c c a th Đắ ủ ơ ường lu t, s d ng thành ng , ngôn ng ậ ử ụ ữ ữ
bình d g n gũi v i l i ăn ti ng nói hàng ngày. Sáng t o ị ầ ớ ờ ế ạ
trong vi c xây d ng hình nh nhi u t ng nghĩa. ệ ự ả ề ầ
2. N i dung: ộ Th hi n c m h ng nhân đ o trong ể ệ ả ứ ạ
văn h c vi t Vi t Nam th i phong ki n, ng i ca v đ p, ọ ế ệ ờ ế ợ ẻ ẹ
ph m ch t c a ngẩ ấ ủ ười ph n , đ ng th i th hi n ụ ữ ồ ờ ể ệ
ni m c m thề ả ương sâu s c đ i v i thân ph n chìm n i ắ ố ớ ậ ổ
c a h ủ ọ
Trang 9IV. Luy n t p : ệ ậ
H c thu c lòng bài th ọ ộ ơ
Trang 10D N DÒ: Ặ
So n bài: Tìm hi u chung v văn bi u c m ạ ể ề ể ả