NGUYỄN HÀ TRƯƠNG Tên chuyên đề: “THỰC HIỆN QUY TRÌNH PHÒNG VÀ ĐIỀU TRỊ BỆNH CHO ĐÀN GIA CẦM TRÊN ĐỊA BÀN PHƯỜNG CHÙA HANG - HUYỆN ĐỒNG HỶ TỈNH THÁI NGUYÊN VÀ HỖ TRỢ PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜ
ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH
Đối tượng
Đàn gà nuôi tại một số trang trại trên địa bàn phường Chùa Hang, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên.
Địa điểm và thời gian tiến hành
- Địa điểm: Công ty cổ phần dược phẩm Thái Việt Pharma - phường Chùa Hang, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên
- Thời gian thực tập: từ ngày 28/5/2020 đến ngày 28/11/2020.
Nội dung thực hiện
- Đánh giá tình hình sử dụng kháng sinh cho gà trên địa bàn phường Chùa Hang, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên
- Đánh giá tình hình chăn nuôi gia cầm trên địa bàn phường Chùa Hang, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên
- Áp dụng phương pháp chẩn đoán lâm sàng và mổ khám bệnh tích để đánh giá tình hình mắc bệnh của đàn gà
- Áp dụng quy trình phòng và điều trị bệnh cho đàn gà (theo quy trình của công ty)
Các chỉ tiêu và phương pháp tiến hành
3.4.1 Các chỉ tiêu theo dõi
- Danh mục các loại thuốc kháng sinh được sử dụng trong các trại
- Số lượng đầu gia cầm nuôi tại Đồng hỷ
- Số lượng gia cầm được tiêm phòng vắc xin
- Số lượng gia cầm được mổ khám, quan sát triệu chứng, bệnh tích
- Số lượng gia cầm được chẩn đoán, điều trị
1 Phương pháp đánh giá tình hình chăn nuôi gà thịt và sử dụng kháng sinh của huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên Để đánh giá thực trạng chăn nuôi gà và sử dụng kháng sinh của huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên, em đã tiến hành thu thập thông tin từ việc điều tra trực tiếp các hộ chăn nuôi gà của một số xã trong quá trình đến thăm khám và điều trị bệnh cho đàn gà cùng anh chị của đại lý
2 Phương pháp chẩn đoán và điều trị một số bệnh thường gặp ở gà thịt
Trong quá trình thăm khám chẩn đoán bệnh cho gà ở các trang traị, phương pháp khám mà em thường sử dụng như sau:
* Phương pháp chẩn đoán lâm sàng đối với gà bị bệnh
Phương pháp quan sát là kỹ thuật khám bệnh đơn giản nhưng chính xác được dùng trong khám lâm sàng thú y để đánh giá tình trạng sức khỏe của đàn gà Khi quan sát, chú ý tới cách đi, dáng đứng, màu sắc và tình trạng lông, da và niêm mạc, cùng các triệu chứng khác trên từng con; quan sát cả trạng thái và màu sắc của phân trên nền chuồng để phát hiện những con nghi ngờ mắc bệnh Nên quan sát từ xa đến gần và dưới ánh sáng ban ngày để nhận diện đầy đủ các biểu hiện bất thường Qua sự quan sát cẩn thận, ta có thể sàng lọc các cá thể nhiễm bệnh và lên kế hoạch can thiệp phù hợp.
- Phương pháp nghe: Để chẩn đoán gà bị bệnh đường hô hấp, sử dụng phương pháp nghe, dùng tai, áp sát gần vào cơ thể gà để nghe tiếng thở, nhịp thở của gà
* Phương pháp mổ khám chẩn đoán bệnh trên gà: Việc này sẽ mang lại hiệu quả cao cho việc điều trị đàn gia cầm
- Khám tổng thể bên ngoài
+ Kiểm tra thể trạng của gà nghi mắc bệnh xem gầy hay béo
+ Kiểm tra phần đầu: Dịch mũi, màu sắc mào, dịch nhầy ở mắt và miệng + Khám lông da
+ Làm chết gia cầm bằng cách bẻ cổ, sau đó cắt tiết
+ Làm ướt lông và da của gia cầm
+ Đặt gia cầm nằm ngửa: Mở mỏ, cắt dọc cổ theo thực quản để kiểm tra hầu họng Sau đó cắt vùng da háng, bẻ doãng chân ra hai bên, mở xác gia cầm quan sát, tạo một lỗ khuyết áo ở cuối chạc xương đòn, rạch thẳng qua xương đòn, cắt dọc theo xương sườn, nâng chạc xương đòn về phía đầu, quan sát túi khí và các cơ quan (tim và gan), quan sát các cơ quan trước khi tiến hành mổ xẻ và lấy mẫu
+ Quan sát cơ quan tiêu hóa: Cần quan sát dạ dày tuyến và dạ dày cơ, quan sát niêm mạc, chất chứa và tìm những bệnh tích xuất huyết hay lở loét, tiếp đến quan sát manh tràng, hồi tràng, trực tràng (quan sát niêm mạc và chất chứa trong ruột) Kiểm tra gan và túi mật, quan sát hình dáng, mầu sắc của tuyến tụy và độ rắn chắc của túi mật
+ Quan sát cơ quan hô hấp: Quan sát trạng thái của khí quản, quan sát phổi và khám các túi khí vùng ngực, bụng
Quan sát hệ sinh dục ở chim là bước thiết yếu để đánh giá sức khỏe sinh sản Đối với con mái, chú ý quan sát buồng trứng và ống dẫn trứng nhằm đánh giá sự phát triển và phát hiện bất thường về kích thước, hình dạng và màu sắc của các cơ quan sinh dục Đối với con trống, kiểm tra tinh hoàn, vị trí, màu sắc và kích thước để đảm bảo chức năng sinh sản bình thường Việc ghi nhận các đặc điểm này giúp quản lý chăm sóc và can thiệp y tế kịp thời khi cần.
- Quan sát cơ quan miễn dịch: Quan sát hình dáng, mầu sắc, kích thước và độ rắn chắc của lách
- Quan sát túi Fabricius ở gần hậu môn: Quan sát hình dáng, kích thước và màng nhày của túi Fa
KẾT QUẢ ĐẠT ĐƯỢC
Kết quả công việc thực hiện tại cơ sở thực tập
Trong quá trình thực tập, em được phân công làm việc tại các bộ phận khác nhau nhằm phục vụ cho chuyên đề của mình Kết quả các công việc thực hiện trong quá trình thực tập được thể hiện ở bảng 4.1
Bảng 4.1 Kết quả công việc thực hiện tại cơ sở STT Công việc thực hiện Ngày/ lần Kết quả
Tập huấn kỹ năng mềm, kỹ thuật mổ khám, chẩn đoán, kê đơn điều trị và tìm hiểu về các loại thuốc thú y
2 Hỗ trợ các trang trại thực hiện phòng bệnh bằng vắc xin 40 Đạt yêu cầu
3 Giao hàng cho các đại lý cấp I và các đại lý cấp II 58 Đạt yêu cầu
Bán hàng tư vấn cho khách hàng
(Thời gian làm việc hành chính: 7h30 -
Từ bảng 4.1 cho thấy: Em được tham gia các chương trình tập huấn về kĩ năng mềm, kỹ năng ứng xử, kỹ năng chẩn đoán và điều trị bệnh Ngoài ra còn được tham gia nhưng chương trình đào tạo ngắn từ những chuyên gia do công ty mời về Công việc này giúp em thêm tự tin, tăng cường kỹ năng giao tiếp và hoàn thiện bản thân
Công việc em thực hiện nhiều nhất là hỗ trợ đại lý bán hàng cho trang trại và tìm kiếm khách hàng tiềm năng cho công ty , tư vấn các mặt hàng của công ty có ở đại lý thuốc 72 lần, giao hàng cho các trang trại và đại lý cấp I và II 58 lần Qua đó, có cơ hội thực hiện các khảo sát trong chuyên đề để đưa ra đánh giá thật khách quan
Ngoài ra em còn hỗ trợ các trang trại thực hiện phòng bệnh bằng vắc xin theo đúng quy trình 40 lần.
Kết quả đánh giá tình hình sử dụng kháng sinh trên địa bàn
Trong thời gian thực tập tại Công ty CP Dược Phẩm Thái Việt Pharma, em được đi theo anh kỹ thuật thị trường của công ty và cũng tự trực tiếp đến các trang trại chăn nuôi để tư vấn kỹ thuật chăn nuôi gà và tư vấn sử dụng các loại thuốc Trong quá trình đi làm, em đã tiếp cận với người chăn nuôi, điều tra tình hình sử dụng kháng sinh, điều tra quy mô, số lượng cũng như các giống gà mà các trại thường nuôi
4.2.1 Kết quả đánh giá tình hình sử dụng kháng sinh
1 Một số yếu tố liên quan đến việc sử dụng kháng sinh trong các trại chăn nuôi gà
Kết quả đánh giá một số yếu tố liên quan đến việc sử dụng kháng sinh trong các trại chăn nuôi gà được trình bày ở bảng 4.2
Bảng 4.2 Một số yếu tố liên quan đến việc sử dụng kháng sinh trong các trang trại
Mục đích sử dụng kháng sinh
Hướng dẫn của nhà sản xuất 7 35,00 Theo đơn của bác sĩ thú y 6 30,00
Quyết định liều lượng kháng sinh
Hướng dẫn của nhà sản xuất 3 15,00 Theo đơn của bác sĩ thú y 8 40,00 Thời gian ngừng thuốc trước khi xuất chuồng
Hướng dẫn của nhà sản xuất 5 25,00 Theo đơn của bác sĩ thú y 2 10,00
Hướng dẫn của nhà sản xuất 2 10,00 Theo đơn của bác sĩ thú y 8 40,00
Kết quả 4.2 cho thấy 100% trong số 20 trại chăn nuôi được điều tra đều dùng kháng sinh với mục đích phòng trị bệnh; việc lựa chọn loại kháng sinh, quyết định liều lượng, thời gian ngừng thuốc trước khi xuất chuồng và phối hợp kháng sinh chủ yếu dựa vào kinh nghiệm của người chăn nuôi (35%, 45%, 65%, 50%), dẫn đến sử dụng kháng sinh chưa hợp lý trong phòng và trị bệnh cho gia súc, gia cầm Việc dùng kháng sinh như vậy có thể làm sản phẩm chăn nuôi không đảm bảo an toàn cho người và góp phần hình thành, phát triển tính kháng thuốc ở vi khuẩn Khoảng 10-40% trang trại chăn nuôi gà thịt lựa chọn kháng sinh, quyết định liều lượng, phối hợp và thời gian ngừng thuốc trước khi xuất chuồng theo đơn thuốc của bác sĩ thú y Tại Việt Nam, việc sử dụng kháng sinh để điều trị động vật ốm (ngoại trừ các trang trại lớn) phần lớn vẫn dựa vào kinh nghiệm của người chăn nuôi và thông tin thương mại in trên nhãn thuốc thú y về loại thuốc, liều lượng, đường đưa thuốc và thời gian điều trị cũng như việc kết hợp các loại thuốc.
2 Tình hình sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi gà
Sản xuất thực phẩm động vật an toàn phải bắt đầu từ vật nuôi khỏe mạnh; trước áp lực mầm bệnh trong chăn nuôi, kháng sinh là công cụ mà người chăn nuôi có thể sử dụng để tăng cường sức khỏe vật nuôi và đảm bảo chúng khỏe mạnh khi đưa vào chuỗi cung ứng thực phẩm Trong quá trình thực tập tại cơ sở, em đã điều tra tình hình sử dụng kháng sinh tại các hộ chăn nuôi, và kết quả cho thấy các loại kháng sinh được sử dụng trong các trại chăn nuôi được trình bày tại bảng 4.3.
Bảng 4.3 Kết quả điều tra tình hình sử dụng kháng sinh
STT Kháng sinh Số trại
Kết quả trình bày ở bảng 4.3 cho thấy: Có 13 loại kháng sinh được sử dụng trong các trại chăn nuôi Trong đó, có 7 loại kháng sinh được sử dụng phổ biến trong chăn nuôi gà là doxycycline (90%), amoxcline (65%), flophenicol (60%), colistine (55%), sulfamid (50%), tilmicosin (50%), tylosine (45%).
Kết quả đánh giá tình hình chăn nuôi gà trên địa bàn huyện Đồng Hỷ , tỉnh Thái Nguyên
Đồng Hỷ là huyện có điều kiện tự nhiên là đồi núi thấp xen kẽ với đồng bằng nên nơi đây rất thích hợp chăn nuôi gà thả vườn Cơ cấu chăn nuôi ở đây chủ yếu là chăn nuôi theo hộ gia đình với quy mô vừa và nhỏ từ 500 - 20.000 con Theo thống kê của cổng thông tin điện tử huyện Đồng Hỷ thì tính đến tháng
4 năm 2020 huyện Đồng Hỷ có khoảng 500 hộ chăn nuôi gia cầm Hiện nay huyện Đồng Hỷ đang tập trung chăn nuôi hai loại giống gà chính đó là gà lai Chọi và gà lai Hồ Đến cuối năm 2019, đã có rất nhiều hộ gia đình chuyển chăn nuôi từ gà lai Chọi sang chăn nuôi gà lai Hồ vì theo ý kiến của người chăn nuôi thì gà lai Hồ chóng lớn, nặng cân hơn gà lai Chọi và cũng dễ bán hơn
Gà thịt lông màu tại Đồng Hỷ được nuôi chủ yếu theo phương thức chăn thả ra đồi, môi trường tự nhiên rộng lớn cho phép gà tự do vận động, sức đề kháng tốt hơn so với gà nuôi nhốt công nghiệp Mặc dù tính đến thời điểm hiện tại Đồng Hỷ vẫn chưa xuất hiện ổ dịch cúm gia cầm nào do sự vào cuộc sớm từ ban lãnh đạo các cấp Tuy nhiên, trước tình hình thời tiết thay đổi thất thường cộng với tình hình diễn biến phức tạp của đại dịch covid - 19 mà người chăn nuôi đã gặp phải không ít khó khăn khi giá thức ăn chăn nuôi, giá thuốc tăng và gà thường xuyên mắc bệnh.
Kết quả thực hiện quy trình chẩn đoán, phòng và trị bệnh cho gà tại phường Chùa Hang - Đồng Hỷ
4.4.1 Kết quả thực hiện quy trình phòng bệnh bằng vắc xin, thuốc cho gà lông màu Để phát triển chăn nuôi cho hiệu quả kinh tế, an toàn cho môi trường, đảm bảo sức khoẻ cho con người trong tình hình dịch bệnh ngày càng nhiều, diễn biến phức tạp là một trong những mong muốn mà người chăn nuôi, người quản lý hướng tới Tiêm phòng vắc xin cho gia cầm là một trong những yếu tố làm hạn chế dịch bệnh cũng như công tác quản lý dịch bệnh được tốt hơn, góp phần thúc đẩy phát triển chăn nuôi, hình thành cho người dân chăn nuôi theo hướng an toàn sinh học và đảm bảo vệ sinh môi trường Trong thời gian thực tập, em được đến hỗ trợ các trại nuôi gà phòng bệnh bằng vắc xin Kết quả thực hiện được trình bày ở bảng 4.4
Bảng 4.4 Kết quả thực hiện phòng bệnh cho cho gà lông màu
Ngày tuổi Vắc xin và thuốc Phòng bệnh Cách dùng
Số gà được phòng bệnh (con)
1-3 Thuốc úm và điện giải
Tăng lực, tăng sức, giảm Stress, phòng bệnh đường tiêu hoá
Nhỏ miệng, cho uống hoặc phun cám
5 CHB Newcastle Nhỏ mắt hoặc mũi 40000
Phòng bệnh Gumboro và đậu
Nhỏ miệng và chủng cánh 38000
15 - 16 IBDM (lần 2) Phòng bệnh Gumboro Nhỏ miệng 42000
18 Nemovac Hội chứng sưng phù đầu do virus
Phòng bệnh Newcastle, viêm phế quản truyền nhiễm
ND Inakif Newcastle Tiêm gốc cánh hoặc tiêm ức 42000
35 ILT Viêm thanh khí quản truyền nhiễm Nhỏ mắt, mũi 9000
Phòng Newcastle và viêm phế quản truyền nhiễm
Nhỏ mắt, mũi, miệng hoặc cho uống
Kết quả ở bảng 4.4 cho thấy: Qua đợt thực tập, em được tham gia cùng với cán bộ kỹ thuật thị trường đến các trang trại ra trại chăn nuôi gà thả vườn trên địa bàn để tư vấn dùng thuốc và hỗ trợ làm vắc xin, điều trị bệnh cho đàn gà
Qua thực tế làm việc tại các trang trại, em nhận thấy, các trang trại nuôi gà thả vườn rất tự giác trong việc thực hiện quy trình phòng bệnh bằng thuốc và vắc xin cho đàn gà Quy trình làm vắc xin được các hộ chăn nuôi kiểm soát nghiêm ngặt và thực hiện cẩn thận vì vậy hiệu quả phòng bệnh cao
Cũng qua đợt thực tế này, bản thân em được trực tiếp tham gia làm vắc xin cho các trang trại, em đã rút ra được một số kinh nghiệm trong quá trình làm vắc xin để đạt hiệu quả cao cụ thể như:
- Thực hiện nghiêm ngặt lịch làm vắc xin, tuyệt đối không được bỏ qua một giai đoạn làm vắc xin nào để hiệu quả vắc xin mới phát huy được tác dụng Hạn chế tối đa việc xê dịch ngày làm vắc xin
- Chỉ nên sử dụng vắc xin cho đàn gà khỏe mạnh, trong trường hợp phát hiện đàn gà đang bị bệnh thì không nên sử dụng vắc xin phòng bệnh, nếu dùng vắc xin phải có sự kiểm soát và cố vấn của kỹ thuật
- Để giảm stress cho gà, trước và sau khi làm vắc xin nên cho gà uống thêm điện giải Tuyệt đối không cho đàn gà uống nước có sử dụng thuốc sát trùng (nước máy thường có chất sát trùng)
Quá trình pha vaccine cho gà cần thao tác nhẹ nhàng, không lắc mạnh tay, và nên dùng dung dịch pha có nhiệt độ tương đồng với nhiệt độ của vắc xin Đối với các hộ nuôi quy mô lớn, vắc xin có thể được cho gà uống (đối với những loại dùng đường uống); trước khi cho uống, nên cho gà nhịn khát khoảng 1-2 giờ để gà uống hết vắc xin trong thời gian ngắn Lượng nước pha với vắc xin phải tính sao cho cả đàn gà có thể uống hết trong vòng 1-2 giờ sau khi pha, như vậy sẽ không làm ảnh hưởng đến tác dụng của vắc xin Đối với vắc xin tiêm, các trang trại nhỏ nuôi ít có thể tiêm bằng xilanh thủ công, còn các trang trại nuôi quy mô lớn thường dùng xilanh tự động để tiêm nhằm đảm bảo đúng liều lượng và tiết kiệm thời gian Khi sử dụng vắc xin, dụng cụ pha chế phải khử trùng bằng cách luộc sôi 5-10 phút Vắc xin vừa lấy từ tủ lạnh bảo quản nên có thời gian hoạt hóa virus ở điều kiện mát (15-25°C) ít nhất 30 phút đến 1 giờ.
Trước và sau khi sử dụng vắc xin cho gia cầm, ít nhất 12 giờ không được dùng bất kỳ loại kháng sinh nào (uống hoặc tiêm) để không ảnh hưởng đến hiệu quả của vắc xin Hai loại vắc xin khác nhau nên dùng cách nhau ít nhất là 48 giờ.
4.4.2 Một số triệu chứng điển hình của các bệnh trực tiếp mổ khám trên đàn gà trong thời gian thực tập
Bảng 4.5 Các triệu trứng lâm sàng điển hình của gà bị bệnh
Tên bệnh Triệu chứng lâm sàng
Số lượng gà kiểm tra
Số gà có triệu chứng bệnh
Rét run, đứng rụt cổ, rúc đầu vào cánh 9 60,00 Tiêu chảy phân màu hồng lẫn máu hoặc vàng màu lưu huỳnh hoặc màu trắng đục lẫn bã trầu 7 46,66 Mào tích, da vùng đầu nhợt nhạt hoặc thâm tím 10 66,66
Chảy nước mắt nước mũi, kêu xao xác
Gà vươn cổ ra để thở, sau đó chết 15 60,00
Dính 2 mắt lại, do viêm kết mạc 15 60,00
Gà đi ỉa, phân lẫn máu
Gà gầy, bỏ ăn, hoặc ăn ít 18 81,82
Nằm tụm đống kêu khác lạ 15 68,18
Thiếu máu: mào, da nhợt nhạt 11 50,00
Xù lông, sã cánh xuống sát nền 18 81,82
Trong thời gian thực tập tại quầy thuốc và một số trại, về bệnh CRD em tiến hành kiểm tra 5 trại và mỗi trại là 3 con Bệnh CRD e tiến hành kiểm tra 5 trại mỗi trại 5 con Bệnh cầu trùng e tiến hành 5 trại, 4 trại là 4 con và 1 trại 6 con Em đã được tham gia cùng các anh chị quầy thuốc đến thăm khám bệnh cho các đàn gà của các trang trại Trong quá trình đó, em đã gặp một số bệnh thường gặp ở gà thả vườn Kết quả được trình bày ở bảng 4.5
Kết quả ở bảng 4.5 cho thấy: Trong số các bệnh thường gặp ở gà thả vườn, có 3 bệnh điển hình thường gặp là: Viêm thanh khí quản truyền nhiễm, Cầu trùng, Đầu đen Một trong những bệnh rất điển hình ở gà thịt đó là bệnh viêm thanh khí quản truyền nhiễm của gà Những gà bị bệnh thường hay có triệu chứng điển hình khi quan sát là gà chảy nước mắt, nước mũi, khó thở, hoặc thở khò khè Mắt có hiện tượng lèm nhèm, dính lại với nhau do quá trình bị viêm kết mạc mắt nên hai mắt dính chặt vào nhau Một số gà chết, xác chết thường có mầu xanh do gà bị thiếu oxy Trong quá trình chẩn đoán lâm sàng, chúng em chỉ dựa vào những triệu chứng lâm sàng điển hình để phân biệt bệnh Tuy nhiên, để có thể chẩn đoán chính xác được bệnh và có phác đồ điều trị hiệu quả thì cần phải mổ khám bệnh tích để có kết luận chính xác nhất Đối với bệnh Cầu trùng, đây là bệnh phổ biến thường gặp nhất ở tất cả các loại gà và ở tất cả các lứa tuổi Triệu chứng lâm sàng điển hình nhất để phân biệt và nhận biết được gà bị cầu trùng đó là dựa vào quan sát trạng thái phân gà, đối với gà bị cầu trùng 100% số gà quan sát đều có hiện tượng đi ỉa, phân có mầu nâu thẫm, hoặc lẫn máu tươi, gà thường rất gầy, đối với những gà chết, khi quan sát xác chết 100% số gà này đều rất gầy, do gà ăn ít hoặc không ăn, mất máu Bệnh thường không gây chết đột ngột, mà kéo dài và làm cho gà suy kiệt sức khỏe rồi dẫn đến chết, tỷ lệ chết có thể lên đến 70 - 80% Đối với bệnh đầu đen xảy ra nghiêm trọng nhất ở lứa tuổi từ 8 đến 12 tuần tuổi Gà ủ rũ, lông xù, sốt cao
> 43˚C Gà gầy, uống nhiều nước, giảm hoặc bỏ ăn, rét run, đứng rụt cổ, rúc đầu vào cánh Tiêu chảy phân màu hồng lẫn máu, mào tích, da vùng đầu nhợt nhạt hoặc tái xanh Tiêu chảy phân vàng màu lưu huỳnh hoặc màu trắng đục lẫn bã trầu, mào tích, da vùng đầu thâm tím
4.4.3 Một số bệnh tích điển hình của gà mắc một số bệnh thường gặp
Kiểm tra bệnh CRD được tiến hành tại 5 trại nuôi, với mỗi trại lấy mẫu từ 3 con; ở đợt kiểm tra CRD khác, mỗi trại lại lấy mẫu từ 5 con Bệnh cầu trùng cũng được kiểm tra tại 5 trại.
Trong nghiên cứu này, 4 trại có 4 con gà và 1 trại có 6 con gà Để xây dựng phác đồ điều trị chính xác, ngoài việc kiểm tra triệu chứng lâm sàng trên những gà mắc bệnh, em còn tiến hành mổ khám để kiểm tra các cơ quan bên trong Kết quả mổ khám và phát hiện các tổn thương trên gà mắc bệnh được trình bày ở bảng 4.6.
Bảng 4.6 Bệnh tích mổ khám của gà nhiễm bệnh
Cơ quan, bộ phận của gà Biểu hiện bệnh tích
Số lượng gà mổ khám
Số lượng gà có bệnh tích điển hình
Gan Viêm xuất huyết hoại tử hình hoa cúc
Manh tràng Viêm, xuất huyết, hoại tử tạo kén 15 100
Thận Sưng và sung huyết 13 86,66
Manh tràng Có giun kim (Heterakis) 2 13,33
CRD Đầu, mắt Mắt gà sưng, chảy nước mắt, nước mũi
Phổi, túi khí Phù thũng, viêm 22 88,00
Khí quản Nhiều dịch viêm có màu hơi vàng 25 100
Thành ruột Sưng dày lên, có những nốt xuất huyết
Manh tràng Phình to, chứa đầy hơi và máu, viêm xuất huyết 20 90,90
Trên bề mặt có nhiều điểm trắng xám 22 100
Trên bề mặt có nhiều điểm trắng, có thể bị hoại tử 14 63,63