Văn hóa Huế không chỉ được tạo nên bởi vẻ đẹp của quần thể kiến trúc kinh đô xưa mà nó còn được tạo nên bởi con người cùng với nền ẩm thực đậm chất Huế.. Trong khoảng thời gian khá dài ấ
Trang 1BÀI TẬP THẢO LUẬN NHÓM MÔN VĂN HÓA DOANH NGHIỆP VÀ ĐẠO ĐỨC KINH DOANH
NHÓM 6 GỒM CÁC THÀNH VIÊN :
1 Hồ Thị Hường
2 Nguyễn Thị Trang Anh
3 Lê Kim Chi
4 Phạm Văn Huy
5 Nguyễn Đức Tùng
6 Trương Thị Hồng Thắm
7 Nguyễn Phương Nga
ĐỀ BÀI : LÀM VIDEO/PPT GIỚI THIỆU ĐẶC TRƯNG/ BẢN SẮC VÙNG VĂN HÓA XỨ HUẾ
BÀI LÀM
1 LỊCH SỬ HÌNH THÀNH VĂN HÓA HUẾ
Đã từ lâu, cái tên Huế đã đem đến cho ta một cảm giác mộng mơ, một cái gì
đó rất riêng, rất trữ tình ví như tà áo dài tím bay trong gió của những cô nàng thiếu nữ Văn hóa Huế không chỉ được tạo nên bởi vẻ đẹp của quần thể kiến trúc kinh đô xưa mà nó còn được tạo nên bởi con người cùng với nền ẩm thực đậm chất Huế
Huế là kinh đô cũ của nước Việt Nam thời phong kiến dưới triều nhà
Nguyễn Trải qua hơn 7 thế kỷ hình thành và phát triển (tính từ năm 1306),
từ Thuận Hóa đến Phú Xuân và cuối cùng là Huế ngày nay Trong khoảng thời gian khá dài ấy Huế đã tích hợp được những giá trị vật chất và tinh thần quý báu để tạo nên một truyền thống văn hóa Huế
Truyền thống văn hóa Huế vừa mang tính đặc thù – bản địa của một vùng đất, không tách rời những đặc điểm chung của truyền thống văn hóa dân tộc
Trang 2Việt Nam ; trong tiến trình hình thành văn hóa Huế có sự tác động của văn hóa Đông Sơn do các lớp cư dân từ phía Bắc mang vào trước thế kỷ 2 và sau thế kỷ 13 hổn dung với thành phần văn hóa Sa Huỳnh tạo nên nền văn hóa Việt – Chăm
Ngoài ra, trong quá trình phát triển, chuyển biến có ảnh hưởng của các luồng văn hóa khác các nước trong khu vực Đông Nam Á, Trung Quốc, Ấn Độ, phương Tây…
Do vậy, văn hóa Huế được tạo nên bởi sự đặc sắc về tinh thần, đa dạng về loại hình, phong phú và độc đáo về nội dung, được thể hiện rất phong phú trên nhiều lĩnh vực như: văn học, âm nhạc, sân khấu, mỹ thuật, phong tục tập quán, lễ hội, lề lối ứng xử, ăn – mặc – ở, phong cách giao tiếp, phong cách sống…
2 CON NGƯỜI XỨ HUẾ
Nhắc đến Huế người ta luôn nhớ về 1 cái gì đó một vẻ đẹp nhẹ nhàng, thư thái quyến rũ đi vào lòng người, không chỉ bởi vẻ đẹp của cảnh sắc thiên nhiên, của những ngôi chùa, lăng tẩm cổ kính mà còn bị “mê hoặc” bởi tính cách thân thiện và hiếu khách của con người xứ Huế
Về giọng nói :
Nếu bạn đã từng tiếp xúc với người Huế thì sẽ không thể quên giọng nói ngọt ngào, nhẹ nhàng và dễ thương của họ Mặc cho ở bất kì đâu nhưng chỉ cần nghe tiếng “dạ”, “thưa” mềm mại thì ai cũng có thể nhận ra đấy là giọng Huế đặc trưng
Về tính cách:
Người Huế thì luôn thân thiện, nhiệt tình và vô cùng hiếu khách Họ luôn nở
nụ cười trên môi khi gặp người khác, bạn sẽ cảm nhận được sự quan tâm, hỏi han giúp đỡ tận tình của người dân xứ Huế khi bạn đến tham quan nơi đây Nó tạo nên một vẻ đẹp cho vùng đất du lịch Huế
Trang 3
Về trang phục đậm chất Huế thương:
Nói về Huế, nói về áo dài thì từ rất lâu áo dài trở thành trang phục truyền thống của phụ nữ Việt và riêng Huế đã trở thành kinh đô của áo dài Việt Nam
Cái đẹp tinh tế của áo dài xứ Huế chính là sự kết hợp giữa truyền thống và hiện đại, vừa kín đáo nhưng lại phô ra những đường cong trác tuyệt của người phụ nữ Màu tím của áo dài Huế mang lại một phong thái sang trọng nhưng lại khiêm tốn Màu tím của sự thủy chung son sắt, không bao giờ thay đổi Phải đến thành phố Huế, ngắm nhìn những người con gái mặc áo dài tím
đi giữa cung cảnh của vùng cố đô bạn mới có thể hiểu được vẻ đẹp thực sự của màu sắc áo dài
Trang 4 Tất cả sự lôi cuốn đó đã làm nên một vẻ đẹp khó quên và tạo ra những hình ảnh đẹp trong lòng du khách du lịch đến Huế Văn hóa Huế đặc trưng chính bởi vẻ đẹp trong con người Huế dù bạn có tiếp xúc một lần nhưng mỗi lần nhớ đến cũng khiến bạn không khỏi yêu mến và cảm thấy rất thân thương với nơi đây
3 VĂN HÓA KIẾN TRÚC HUẾ
Nhắc đến những nét độc đáo và tạo được ấn tượng mạnh mẽ trong văn hóa ở Huế thì không thể nào bỏ qua được kiến trúc Kiến trúc ở Huế rất phong phú, đa dạng từ kiến trúc cung đình, kiến trúc dân gian, kiến trúc tôn giáo và kiến trúc đền miếu đan xen cùng kiến trúc truyền thống và hiện đại Trong
đó công trình kiến trúc nổi bật nhất ở Huế chính là kinh thành Huế Đó không chỉ là một tác phẩm nghệ thuật hoàn chỉnh, độc đáo, đặc sắc tôn lên nét đẹp cho Huế mà còn là một phần tâm linh và giá trị thẩm mỹ riêng góp phần làm cho Huế trở thành một “bài thơ đô thị tuyệt tác”
Kiến trúc cung đình vương giả:
Được chọn làm Kinh đô của Đại Việt dưới thời vua Gia Long, Huế có hệ thống cung điện, lăng tẩm mang đậm kiến trúc cung đình đặc trưng của triều Nguyễn, tất
Trang 5cả đều mang vẻ trầm mặc, uy nghiêm, cổ kính của kiến trúc truyền thống Đây là
sự kế thừa từ kiến trúc truyền thống Lý, Trần đồng thời tiếp thu tinh hoa của nghệ thuật Trung Hoa một cách có ý thức dân tộc của các nghệ nhân được quy tụ từ mọi miền của đất nước và được hiện đại hóa bởi kĩ sư công trình người Pháp thời này
để xây dựng nên Kinh đô
Ngọ Môn ở Hoàng thành Huế là một trong những công trình phản ánh rõ nét kiến trúc cung đình Huế Phần mái được lợp ngói hoàng lưu ly và thanh lưu ly nổi bật Đây từng là lối đi chỉ dành riêng cho vua chúa Hoặc dùng khi tiếp đón các sư thần.
Kiến trúc nhà vườn:
Nếu như Hà Nội nổi tiếng với 36 phố phường, Sài Gòn là một cảng thị thì Huế được biết đến là thành phố nhà vườn Nhà vườn Huế không chỉ tạo nên sự gần gũi với thiên nhiên cây cỏ mà còn thể hiện nét văn hoá đặc sắc trong phong cách sống của người dân cố đô.Từ trong cung ra ngoài nội có đến hàng nghìn khu vườn lớn nhỏ được hình thành và lưu giữ qua hàng trăm năm nay Mỗi khu vườn gắn với một công trình kiến trúc riêng biệt, tạo nên hệ thống nhà vườn đặc sắc ở Huế
Trang 6Kiến trúc vườn lăng ở lăng Minh Mạng
Nhà vườn An Hiên là địa danh du lịch nổi tiếng ở Huế
Kiến trúc Tây Âu cổ điển:
Đối lập với kiến trúc uy nghiêm, trầm mặc của Cung đình Huế, bờ Nam sông Hương là một “thành phố mới” được xây dựng bởi người Pháp từ cuối thế kỷ XIX Đây là một bộ sưu tập kiến trúc thuộc địa Pháp mang đậm dấu ấn cổ điển của kiến trúc Tây Âu mà chế độ thực dân đã để lại cho thành phố thơ này
Trang 7ện nay, ở Huế còn khá nhiều công trình kiến trúc Tây Âu nổi tiếng có thể kể đến nằm dọc trên trục đường Lê Lợi như Ga Huế đẹp như tranh vẽ nối liền trục đường tàu Bắc – Nam, Khách sạn & Spa La Residence,… Đặc biệt nhất trong số những công trình mang nét đẹp kiến trúc Pháp tại Huế chính là Khách sạn Saigon Morin hơn trăm tuổi do Henri Bogaert xây dựng là một nét chấm phá đặc biệt, khác hẳn với kiến trúc Á Đông ở bờ Bắc sông Hương
Kiến trúc đình làng Huế:
Đình làng chính là nơi sinh hoạt, hội họp của dân làng, là nơi tổ chức các lễ hội lớn, là nơi xét xử khi có tranh chấp xảy ra… nên đình thường được xây dựng ở ngay đầu làng, ở nơi có thể nhìn ra sông hồ hoặc đồng ruộng và tạo được sự hòa hợp với cảnh quang xung quanh Nhìn chung, đây chính là biểu tượng của một cộng đồng, thể hiện được tinh thần, văn hóa đặc trưng của làng xã Việt Nam nói chung và của Huế nói riêng
Trang 8Như các kiến trúc lớn ở Huế, cửa đình luôn có bức bình phong xây làm án và cũng
là diện phẳng rộng để nghệ thuật gắn kính, sứ thu hút sự chú ý của mọi người vào đình
→ Kết luận: Nhìn chung, kiến trúc Huế là sự tổng hòa các kiến trúc: dân gian và
cung đình, đền miếu và tôn giáo, truyền thống và hiện đại,… Sự kết hợp đa dạng
và phong phú của nhiều phong cách kiến trúc từ cổ chí kim, từ Á đến Âu đã tạo nên Cố đô như một bức tranh nghệ thuật đặc sắc
4 ÂM NHẠC HUẾ
Tuồng Huế
Nghệ thuật tuồng phát triển sớm từ thế kỉ 17 dưới thời chúa Nguyễn Ngày nay khi đến du lịch Huế, bạn có cơ hội đi thăm Đại Nội Huế sẽ được tham quan nhà hát Duyệt Thị Đường, Tĩnh Quang Viện, Thông Minh Đường Các
vở tuồng cung đình vẫn còn được lưu truyền, thường xuyên biểu diễn ngày nay có thể kể đến như: Sơn Hậu, Dương Chấn Tử, Tam nữ đồ Vương, Hồ thạch phủ, Lý Phụng Đình, Giác oan,…
Ca huế
Nếu chưa đến Huế nhưng chắc chắn ai cũng một lần nghe đến ca Huế trên sông Hương Đây là hình thức nghệ thuật giải trí được người Huế rất ưa
Trang 9chuộng Bên cạnh dòng âm nhạc dân gian và dòng ca nhạc cung đình thì người ta xếp ca Huế vào giữa Ca Huế có những đặc trưng riêng với chất trữ tình sâu lắng làm xao động lòng người, chất chứa nhiều nỗi niềm cuộc đời của người dân xứ Huế Với kĩ thuật đàn và hát, ca Huế đặc biệt tinh tế, nhã nhặn, trang trọng uy nghi cùng với đó ca Huế lại mang đậm sắc thái địa phương, phát sinh từ tiếng nói, giọng nói của người Huế nên gần gũi với Hò Huế, Lý Huế; là chiếc cầu nối giữa nhạc cung đình và âm nhạc dân gian
Nhã Nhạc Cung Đình Huế
Nhã Nhạc Cung Đình là thể loại nhạc có từ thời phong kiến được biểu diễn phục vụ trong cung đình vào những dịp lễ như: Đại triều, Thường triều, Tế giao, Tế miếu… Nhạc có lời hát tao nhã cùng điệu thức cao sang, quý phái góp phần tạo sự trang trọng cho các buổi lễ Nhã nhạc cung đình Huế đã được tổ chức UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể vào năm
2003 Ngày nay, Nhã nhạc cung đình Huế với các hình thức như dàn nhạc,
ca chương, bài bản, vũ khúc được diễn xướng trong nhiều dịp như: Festival Huế, lễ hội Phật giáo, lễ hội dân gian, âm nhạc thính phòng…
Trang 10
Vũ Khúc Cung Đình Huế
Vũ khúc cung đình là sản phẩm mang tính kế thừa của chế độ phong kiến hàng nghìn năm và được kết tinh dưới thời nhà Nguyễn Có hơn 15 vở múa lớn từ múa lễ, múa yến tiệc, múa trình diễn tích tuồng Các vở diễn thường được tổ chức quy mô hoành tráng, số lượng người tham gia đông thể hiện vẻ đẹp rộn ràng, lấp lánh và phô diễn kĩ thuật múa tinh xảo được kết tinh qua hàng nghìn năm của người Việt
5 LỄ HỘI HUẾ
Đến du lịch Huế, bạn sẽ được trải nghiệm hai loại lễ hội: lễ hội cung đình và
lễ hội dân gian Lễ hội cung đình thường chú trọng vào phần lễ hơn phần hội, phản ánh sinh hoạt lễ nghi của triều đình Lễ hội dân gian gồm nhiều lễ hội phong phú như: lễ hội Huệ Nam ở Hòn Chén theo tín ngưỡng người Chăm Pa, lễ hội tưởng nhớ những vị thánh thành lập làng, lễ hội tưởng nhớ
Trang 11những tổ nghề của các làng nghề truyền thống Trong dịp lễ tết ở các lễ hội dân gian, các hoạt động văn hóa dân gian diễn ra sôi nổi như kéo co, đấu vật, đua thuyền,… thu hút sự quan tâm của du khách
Ngoài các lễ hội truyền thống đã tồn tại lâu đời ở Huế thì Festival Huế những năm gần đây là hoạt động văn hóa Huế truyền thống hấp dẫn du khách đến Huế Festival Huế được tổ chức từ năm 2000, theo thường lệ hai năm tổ chức một lần
6 VĂN HÓA MỸ THUẬT HUẾ
Mỹ thuật Huế thực chất là mỹ thuật cung đình triều Nguyễn ở kinh đô (cung điện, đền đài, lăng tẩm…) và mỹ thuật dân gian với những công trình xây dựng của làng, xã (đình, chùa, nhà thờ họ, tranh tượng dân gian và đồ mỹ nghệ)
Về trang trí:
Với những kiểu thức trang trí bắt nguồn từ những mẫu mực của Trung Hoa, các nghệ nhân Việt Nam đã tạo nên một bản sắc nghệ thuật trang trí với những nét độc đáo mang cá tính Huế Nghệ thuật trang trí mỹ thuật Huế còn tiếp thu những tinh hoa của nghệ thuật Chăm, đặc biệt là tiếp thu nghệ thuật trang trí Tây Phương Trang trí cung đình Huế còn tiếp nhận và nâng cao nghệ thuật dân gian Việt Nam Nhiều loại hình thủ công mỹ nghệ truyền thống của Việt Nam như chạm khắc gỗ, cẩn xà cừ, cẩn tam khí ngũ khí, sơn son thếp vàng, chạm khắc xương và ngọc ngà, khảm sành sứ, làm vàng bạc, dệt, thêu, đan đã được các tượng cục triều Nguyễn nâng lên thành những nghệ thuật tinh xảo, sang trọng Tất cả đã tạo nên nghệ thuật độc đáo mang bản sắc Huế trong nền nghệ thuật dân tộc Việt Nam
Downloaded by Quang Tr?n (tranquang141994@gmail.com)
Trang 12Khảm sành sứ
Về hội họa:
- Nhiều họa sĩ nổi tiếng về tranh thủy mặc sơn thủy, trúc lan, tranh gương, các ấn phẩm nhất thi nhất họa đặc sắc Đặc biệt, từ Huế xuất hiện người họa sĩ vẽ
tranh sơn dầu đầu tiên ở Việt Nam là họa sĩ Lê Văn Miên (1870-1912)
- Hơn nữa, trong lịch sử người Việt - Chăm đã có những tác động văn hoá qua lại với nhau, mà màu cam là một trong những biểu hiện của mối quan hệ đó Sự ảnh hưởng này được thể hiện vào mỹ thuật dân gian khi tranh dân gian làng Sình, một làng tranh hình thành gần bốn thế kỷ nay cũng có những gam màu cam sáng
Tranh dân gian Làng Sinh
Về điêu khắc:
Về điêu khắc, cố đô Huế đã đánh dấu một thời kỳ phát triển mới, thể hiện bằng các tác phẩm điêu khắc trên đá, trên đồng, trên gỗ…
Downloaded by Quang Tr?n (tranquang141994@gmail.com)
Trang 13 Ở Huế có rất nhiều tượng vườn và trại điêu khắc, nơi có những tác phẩm điêu khắc mang nhiều ý nghĩa cả về cuộc sống lẫn tinh thần của người dân
xứ Huế xưa Ngoài ra, một làng nghề điêu khắc nổi tiếng vùng đất kinh kỳ thời xa xưa đó chính là Mỹ Xuyên, trãi qua nhiều biến cố lịch sử làng nghề điêu khắc Mỹ Xuyên vẫn còn được lưu truyền cho đến ngày nay và đã phát huy được thế mạnh của một trong những làng nghể thủ công truyền thống tiêu biểu của tỉnh Thừa Thiên Huế, nay thuộc làng Mỹ Xuyên, xã Phong Hòa, huyện Phong Điền
Làng điêu khắc Mỹ Xuyên
Về mỹ thuật ứng dụng:
Ngoài việc nâng cao các loại hình thủ công mỹ nghệ truyền thống của Việt Nam, Huế còn một thời sản xuất đồ mỹ nghệ pháp lam cao cấp Đến Huế ngày nay, du khách may mắn có thể được tham gia trải nghiệm làm Pháp Lam, chọn mua những sản phẩm thủ công mỹ nghệ đặc trưng Huế được phục chế tại Pháp lam Thái Hưng
Nghệ thuật Pháp Lam
7 VĂN HÓA ẨM THỰC HUẾ
Huế là một vùng đất thơ mộng, hữu tình Cuộc sống nơi đây lúc nào cũng bình lặng, nhẹ nhàng, êm ả bên cạnh dòng sông Hương êm đềm Đến với Huế, bạn không chỉ được thăm thú cảnh đẹp, tiếp xúc với nền văn hóa đặc
Downloaded by Quang Tr?n (tranquang141994@gmail.com)
Trang 14trưng mà còn có những trải nghiệm ẩm thực vô cùng đa dạng Các món ngon đặc sản Huế không chỉ thơm ngon nức tiếng gần xa mà còn mang một nét rất riêng của xứ Huế với những ảnh hưởng sâu sắc của ẩm thực cung đình cao sang, mỹ vị từ thời xưa
Bún bò Huế
Thật không sai nếu như gọi bún bò Huế là linh hồn của ẩm thực cố đô bởi món ngon nơi đây đã theo bước chân ai có mặt khắp mọi miền đất nước Bởi người ta thích, người ta ‘nghiện’ vô cùng cái vị ngọt thanh mà đậm đà của
bún bò xứ Huế, ăn rồi là nhớ ngay
Cơm hến
Cơm hến là món ăn chế biến đơn giản, nhưng lại rất ngon miệng, ăn hoài không chán Món ăn này xuất phát từ tầng lớp bình dân vùng cồn Hến ven sông Hương lúc xưa, có thời từng được tiến vua, trở thành món ăn cung đình Hiện nay, món ăn này không những rất được ưa chuộng đối với cư dân địa phương, mà đối với cả du khách Đây cũng là món ăn dễ tìm kiếm khi du khách đến thăm Huế
Downloaded by Quang Tr?n (tranquang141994@gmail.com)
Trang 15 Bánh ram ít
Đây là hình ảnh bánh ram ít trông thật hấp dẫn và đã để lại ấn tượng cho
du khách khi đến du lịch nơi đây
Theo sách cũ có ghi thì Huế có 1.300 món ăn và hiện còn lưu truyền trong dân gian 700 món Trong khi đó, theo nhà nghiên cứu Trần Đình Giản thì Việt Nam có tổng cộng khoảng 1.700 món ăn Thế mới biết, ẩm thực Huế phong phú như thế nào
Tóm lại, Huế đẹp không chỉ được biết đến bởi những danh lam thắng cảnh
nổi tiếng và quần thể di tích lịch sử đồ sộ, cùng với Nhã nhạc cung đình đã được Tổ chức Văn hoá, Khoa học và Giáo dục quốc tế (UNESCO) công nhận là di sản văn hoá thế giới, mà Huế còn được yêu mến bởi cái duyên thầm "chẳng nơi nào có được", đó là tính cách của người dân xứ Huế Sự kết hợp hài hoà giữa văn hoá, thiên nhiên và con người nơi đây tạo nên một bản sắc Huế rất riêng và một tính cách Huế rất độc đáo
Downloaded by Quang Tr?n (tranquang141994@gmail.com)