Văn mẫu lớp 12: Ý nghĩa tiếng sáo trong tác phẩm Vợ chồng A Phủ của Tô Hoài

Ý nghĩa tiếng sáo trong Vợ chồng A Phủ của Tô Hoài gồm dàn ý và 12 bài văn mẫu siêu hay, ấn tượng nhất được Download.vn tuyển chọn từ bài làm của các bạn học sinh giỏi. Qua đó giúp các bạn lớp 12 có thêm nhiều gợi ý tham khảo trong quá trình suy luận, diễn giải vấn đề một cách logic. Từ đó tự tin hơn với khả năng viết văn phân tích.Tiếng sáo có ý nghĩa vô cùng quan trọng trong tác phẩm Vợ chồng A Phủ. Tiếng sáo khêu gợi quá khứ tươi đẹp ,ước mơ về cuộc sống hạnh phúc, đồng thời tiếng sáo là chất xúc tác trực tiếp khơi gợi sức sống tiềm tàng của Mị. Tóm lại, tiếng sáo là điểm nhấn cực kì ý nghĩa và mang tính trữ tình trong Vợ chồng A Phủ. Nếu thiếu tiếng sáo ta sẽ không thấy một Mị yêu đời muốn hòa mình với trời xuân như thế. Vậy dưới đây là 12 bài văn mẫu phân tích chi tiết tiếng sao hay nhất, mời các bạn cùng theo dõi tại đây.

Số lần xuất hiện của tiếng sáo trong Vợ chồng A Phủ

● Lần 1: Tiếng sáo xuất hiện ở ngoài đầu núi “Ngoài đầu núi lấp ló đã có tiếng ai thổi sáo rủ bạn đi chơi”

● Lần 2: Tiếng sáo văng vẳng ở đầu làng “tai Mị nghe tiếng sáo văng vẳng đầu làng”

● Lần 3: Tiếng sáo gọi bạn yêu lửng lơ bay ngoài đường:

● Lần 4: Khi Mị bị trói, tiếng sáo vẫn vang vọng: “Em không yêu quả pao rơi rồi/

Em yêu người nào, em bắt pao nào”

Tóm tắt ý nghĩa tiếng sáo trong Vợ chồng A Phủ

Số lần

xuất hiện

Chi tiết nhắc tiếng sáo Ý nghĩa của tiếng sáo

1 Ngoài đầu núi lấp ló đã có

tiếng ai thổi sáo rủ bạn đi chơi

Biểu hiện cho vẻ đẹp của phong tục,nét đẹp văn hóa người dân miền núi

2 Tai văng vẳng tiếng sáo gọi

bạn đầu làng

Là biểu tượng cho tiếng gọi cuộc sống,khơi gợi tình yêu trong Mị

3 Mà tiếng sáo gọi bạn yêu vẫn

lơ lửng bay ngoài đường

Là động lực thúc đẩy Mị đi đến hànhđộng chuẩn bị đi chơi xuân

4 Mị vẫn nghe tiếng sao đưa Mị

đi theo những cuộc chơi,

Tiếng sáo vẫn thôi thúc tâm hồn Mị

5 Tiếng sáo, tiếng chó sủa xa xa Tâm trạng khổ đau của cô gái Mèo

đầy bất hạnh

Dàn ý ý nghĩa tiếng sáo trong tác phẩm Vợ chồng A Phủ

I Mở bài:

- Giới thiệu tác giả Tô Hoài và Vợ Chồng A Phủ

- Dẫn dắt chi tiết tiếng sáo trong đêm tình mùa xuân

(Giới thiệu từ hình tượng người nông dân trong văn học sau 1945 với khuynh hướngviết khẳng định sức sống của họ để hướng họ đến với ánh sáng của cách mạng- dẫnđến hình ảnh “Tiếng sáo đêm xuân” trong tác phẩm “Vợ chồng A Phủ”)

II Thân bài

1 Khái quát về tác giả, tác phẩm.

2 Phân tích hình ảnh “Tiếng sáo đêm xuân”.

-Tiếng sáo xuất hiện lần thứ nhất ở ngoài đầu núi “Ngoài đầu núi lấp ló đã có tiếng aithổi sáo rủ bạn đi chơi”

-> Ý nghĩa: Tiếng sáo đã đánh thức tâm hồn cô Mị bởi tiếng sáo “thiết tha bổi hổi” và

cô đã “nhẩm thầm bài hát của người đang thổi”

- Lần thứ 2: Tiếng sáo văng vẳng ở đầu làng “tai Mị nghe tiếng sáo văng vẳng đầulàng”

-> Ý nghĩa: Tâm hồn cô Mị như được hồi sinh Mị nhớ lại ngày xưa “Ngày trước, Mịthổi sáo giỏi Mùa xuân này Mị uống rượu bên bếp và thổi sáo Mị uốn chiếc lá trênmôi thổi lá cũng hay như thổi sáo Có biết bao nhiêu người mê, ngày đêm đã thổi sáo

đi theo Mị”

- Tiếng sáo gọi bạn yêu lửng lơ bay ngoài đường:

“Anh ném pao, em không bắt

Em không yêu, quả pao rơi rồi”.

->Ý nghĩa: Tiếng sáo đã giục giã cô Mị hành động Mị muốn đi chơi “Mị vẫn còn trẻ,

Mị muốn đi chơi Bao nhiêu người có chồng rồi vẫn đi chơi ngày Tết huống chi Mị và

A Sử không có lòng với nhau và vẫn phải ở với nhau”.Và cô Mị sửa soạn đi chơi “Mịquấn lại tóc, Mị với lấy cái váy hoa vắt ở trong vách”

– Khi Mị bị trói, tiếng sáo vẫn vang vọng: “Em không yêu quả pao rơi rồi/ Em yêungười nào, em bắt pao nào”

->Ý nghĩa: Tiếng sáo vẫn thôi thúc tâm hồn Mị “đưa Mị theo những cuộc chơi, nhữngđám chơi”

– Cuối cùng : “Tiếng sáo, tiếng chó sủa xa xa”

->Ý nghĩa: Tiếng sáo như cũng đang lặng dần với tâm trạng khổ đau của cô gái Mèođầy bất hạnh

3, Nhận xét, so sánh:

– Điểm giống nhau:

● Nội dung: Cùng nói về âm thanh, sắc điệu của tiếng sáo trong sự cảm nhận của

Mị vào đêm tình mùa xuân từ đó thể hiện sức sống tiềm tàng đang trỗi dậy trong tâm hồn của cô Mị

● Nghệ thuật: Miêu tả chi tiết giàu hình ảnh, giàu sức gợi, dùng chi tiết ấy để miêu tả diễn biến tâm lí rất tinh tế của nhân vật

Tiếng sáo trong Vợ chồng A Phủ

“Vợ chồng A Phủ” của nhà văn Tô Hoài là một tác phẩm xuất sắc viết về người laođộng miền núi Trong truyện có rất nhiều những chi tiết đặc sắc và độc đáo góp phầnlàm bật lên được cuộc đời của nhân vật Mị, tô đậm thêm cho bức tranh miền núi TâyBắc với bạn đọc Ở đó, chi tiết tiếng sáo có lẽ là mang nặng giá trị nhất, bởi nó khôngchỉ đơn giản thể hiện một nét truyền thống của người dân tộc mà còn góp phần quantrọng trong việc thể hiện vẻ đẹp, con người nhân vật

Chi tiết là gì? Chi tiết có thể là một hành động, một sự kiện, một hành động trongtruyện Nó không chỉ đơn giản là yếu tố cấu thành nên một tác phẩm mà còn mang sứcchứa lớn về nội dung và tư tưởng Ta từng bắt gặp hương cháo hành đã làm Chí dậysóng, ánh sáng của đoàn tàu rực sáng khi lướt qua phố huyện ảm đạm nơi chị em Liênsống, mang kí ức của một Hà Nội phồn hoa của hai chị em… Có đôi khi, chỉ một chitiết nhỏ cũng đủ để tôn thêm sâu sắc hơn cái hồn của tác phẩm văn học

“Vợ chồng A Phủ” là thành quả của chuyến đi dài ngày của Tô Hoài cùng với bộ độilên vùng cao Tây Bắc Tại đây, trải qua những năm tháng cùng người dân miền núi,vùng đất ấy đã “để thương để nhớ” trong lòng người nghệ sĩ nhiều quá, chính niềmthương nhớ khôn nguôi ấy đã thôi thúc ông viết nên tác phẩm

Câu chuyện kể về Mị - một cô gái người Mèo xinh đẹp và trẻ trung Những tưởng cô

sẽ có một cuộc sống hạnh phúc, một cuộc đời tươi đẹp, ấy nhưng không Gia đình Mịmang trên vai món nợ khổng lồ từ thời bố mẹ Mị còn trẻ, vì để cưới được nhau màphải vay thống lí Pá Tra Món nợ ấy qua từng năm lại lớn thêm, lãi mẹ đẻ lãi con, đếnđời Mị, thống lí nói sẽ trừ hết nợ nếu để Mị gả cho A Sử - con trai thống lí Nghe thì

có vẻ tốt, ấy nhưng đây là một cuộc hôn nhân ép buộc, một cuộc hôn nhân không tìnhyêu

Trở thành con dâu gạt nợ, bị công việc quấn thân, vội vã với những đày ải của nhàthống lí Mang tiếng là con dâu ấy nhưng cuộc sống của Mị không khác gì con ở, bịđối xử bất công Dần dần, chính bản thân Mị cũng bị cuộc sống ấy làm cho tê liệt cảm

xúc Những tưởng Mị sẽ cứ mãi như thế mà ở đến hết cuộc đời, nhưng vào đêm tìnhmùa xuân, sức sống của người con gái ấy thức tỉnh, tất cả chính là nhờ có âm thanhtiếng sáo ngoài kia.

Tiếng sáo không phải đến tận đêm tình mùa xuân mới xuất hiện Nó trở đi trở lại trongnhững trang đời của Mị, từ khi Mị còn là một cô gái tự do, cho đến khi trở thành condâu gạt nợ Âm thanh tiếng sáo cứ văng vẳng bên tai như một lời mời gọi, dần dắt Mịtìm đến với tự do của riêng mình Nhưng chỉ đến đêm tình mùa xuân, âm thanh tiếngsáo ấy mới thực sự khiến sức sống trong Mị bùng lên một cách mạnh mẽ

Tiếng sáo đánh thức cảm xúc: “Ngoài đầu núi, đã có tiếng ai thổi sáo rủ bạn đi chơi

Mị nghe tiếng sáo vọng lại, thiết tha bồi hồi.”: Âm thanh tiếng sáo hiện hữu trong tâmtrí Mị, khiến người con gái ấy thấy thiết tha, thấy bồi hồi, đôi môi mấp máy nhẩmthầm theo lời bài hát Âm thanh quen thuộc của quá khứ khiến Mị tự nhiên mà cất lêntiếng nói Tiếng sáo ấy là tiếng gọi của mùa xuân, đã đánh thức cảm xúc thẳm sâutrong tâm hồn Mị đang sống kiếp con dâu gạt nợ

“Lòng Mị đang sống về ngày trước, tai văng vẳng tiếng sáo gọi bạn đầu làng”: Tiếngsáo gọi bạn đầu làng đưa Mị trở về với những kí ức của mình, quay trở lại làm một côgái người Mèo nơi vùng núi Tây Bắc, xinh đẹp, tài hoa, “thổi sáo giỏi” Kỉ niệmnhững đêm mùa xuân ngồi bên bếp uống rượu và thổi sáo, “Mị uốn chiếc lá trên môi,thổi lá cũng hay như thổi sáo.” Và người con gái toàn sắc toàn tài ấy thổi hay đến mức

“có biết bao nhiêu người mê, cứ ngày đêm thổi sáo đi theo hết núi này sang núi khác”.Lúc này đây, tiếng sáo trở thành tiếng vang kí ức đánh thức những kỉ niệm thẳm sâutrong lòng Mị

“Tiếng sáo lửng lơ ngoài đường” đưa Mị trở lại hiện tại, nơi căn phòng với ô cửa sổ lỗvuông nhỏ bằng bàn tay mờ mờ trăng trắng Lúc này đây, Mị “thấy phơi phới trở lại,trong lòng đột nhiên vui như những đêm Tết ngày trước”, cảm thấy rằng mình còn trẻ

và muốn đi chơi Rằng bao nhiêu người có chồng rồi vẫn đi chơi đấy, trong khi Mị và

A Sử nào có lòng với nhau đâu Giờ đây, tiếng sáo là tiếng gọi của tình yêu, của giaiđiệu bản tình ca mùa xuân, đưa Mị trở lại là chính mình Âm thanh tiếng sáo đượcmiêu tả từ xa đến gần, là thanh âm của ngoại cảnh, mở ra khung cảnh mùa xuân Tây

Bắc bàng bạc chất thơ, chính là điểm tựa để Tô Hoài khơi gợi những dòng cảm xúc,tâm lí của Mị Tiếng sáo vẫn cứ văng vẳng bên tai, “rập rờn trong đầu Mị”, dẫn đếnhành động nổi loạn của người con gái trẻ ấy: đến góc nhà, “lấy ống mỡ, xắn mộtmiếng, bỏ thêm vào đĩa đèn cho sáng” Lúc này, Mị đã có ý thức và hành động xua đibóng tối, hướng tới thắp lên ánh sáng Hành động ấy không chỉ là có ý định xua đi cáitối trong phòng mà còn là xua đi cái tối đang bủa vây lấy cuộc đời Mị, lấy tâm hồn Mịbao lâu nay.

Rồi Mị sửa soạn đi chơi, quấn lại tóc, với tay lấy cái váy hoa ở phía trong vách, trởthành một cô gái xinh đẹp ngày nào Tiếng sáo đã dẫn dắt bước chân Mị, đưa Mị bước

ra khỏi căn phòng chật hẹp, đưa Mị đến gần hơn với ánh sáng, với hạnh phúc

Đúng lúc Mị chuẩn bị đi chơi thì bị A Sử nhìn thấy là lấy dây trói lại vào cột nhà,quấn luôn cả tóc lên cột, khiến đầu Mị không quay không nghiêng được Ấy nhưng Mịkhông biết mình đang bị trói, vẫn thả hồn theo tiếng sáo ngoài kia, đi theo những cuộcchơi, phiêu du theo âm thanh của những bản tình ca tha thiết Nhờ tiếng sáo, Mị thoátkhỏi nghịch cảnh của hiện tại, thậm chí không ý thức được rằng mình đang bị trói.Chính tiếng sáo trở thành tiếng gọi của tự do, giải phóng tâm hồn của Mị

Khi tiếng sáo lịm tắt, ô cửa gắn tâm hồn Mị với mùa xuân, với tình yêu cũng đóng lại

Mị cảm nhận được cái siết chặt của những vòng dây trói trên người mình Nhưng đókhông chỉ là sợi dây trói thân thể Mị mà còn là sợi dây giam giữ tâm hồn Mị

Tiếng sáo đã trở thành điểm tựa nâng đỡ tâm hồn Mị, giải thoát sức sống mãnh liệt đã

bị kìm hãm bấy lâu nay trong Mị, để rồi đến đêm đông cởi trói cho A Phủ, sức sống

ấy bùng lên thật mạnh mẽ Chi tiết nghệ thuật độc đáo ấy không chỉ nêu bật được nétvăn hóa đặc trưng của vùng núi Tây Bắc, nét truyền thống đẹp của người dân tộc Mèo

mà còn giúp nhà văn từ đó dễ dàng miêu tả được tâm lí nhân vật một cách logic, sốngđộng và hấp dẫn

Đồng thời giúp nhà văn dễ dàng thể hiện được tình cảm của mình với nhân vật, gópphần tô đậm thêm giá trị nhân đạo cũng như giá trị hiện thực của tác phẩm

Tác phẩm khép lại nhưng âm thanh tiếng sáo ấy vẫn cứ văng vẳng mãi trong tâm trí ta.

Để rồi mỗi lần lắng nghe và nhớ lại, bất giác trong ta hiện lên hình ảnh một người congái xinh đẹp với cuộc đời gian truân mà cũng thật kiên cường, hiện lên một bức tranhTây Bắc thơ mộng đầy chất thơ

Ý nghĩa tiếng sáo trong tác phẩm Vợ chồng A Phủ - Mẫu 2

Tô Hoài là một trong những nhà văn hiện thực lớn nhất của nền văn học Việt Nam thế

kỉ XX Ông đi nhiều, trải nghiệm nhiều, với cảm quan hiện thực đầy tinh tế về cuộcsống đời thường tăng vốn hiểu biết giàu có về phong tục và đời viết không ngừng nghỉđưa nhà văn Tô Hoài lên vị trí không thể nhầm lẫn, khó có thể thay thế Vợ chồng APhủ, một trong ba truyện in trong tập Truyện Tây Bắc, có thể nói là một tác phẩm xuấtsắc bậc nhất của nhà văn Tô Hoài Trong truyện ngắn Vợ chồng A Phủ Tô Hoài khôngchỉ thành công ở việc khắc họa chân dung các nhân vật mà nhà văn còn có biệt tàitrong việc xây dựng các chi tiết truyện rất đặc sắc Trong đó, chi tiết tiếng sáo trongđêm tình mùa xuân mang nhiều ý nghĩa

Hình tượng tiếng sáo được nhắc đến nhiều lần: “Ngoài đầu núi lấp ló đã có tiếng aithổi sáo rủ bạn đi chơi…” “Tai Mị văng vẳng tiếng sáo gọi bạn đầu làng…” “Màtiếng sáo gọi bạn yêu vẫn lơ lửng bay ngoài đường…” “Mị vẫn nghe tiếng sáo đưa

Mị đi theo những cuộc chơi,…”

Trước hết, hình tượng tiếng sáo biểu hiện cho vẻ đẹp của phong tục, nét đẹp văn hóangười dân miền núi Tiếng sáo mở ra một không gian xa xôi của núi rừng tây bắc.Tiếng sáo gọi bạn, gọi người yêu là nét đẹp văn hoá của người dân miền núi Đó làbiểu tượng cho tiếng gọi cuộc sống, tình yêu; nó đã lay gọi, khơi gợi lòng yêu đời, yêucuộc sống tự do trong Mĩ Tiếng sáo đại diện cho tài năng của con người “Mị thổi sáogiỏi”, “Mị uốn chiếc lá trên môi, thổi lá cũng hay như thổi sáo Có biết bao nhiêungười mê, ngày đêm để thổi sáo đi theo Mị”

Tiếng sáo có quan hệ mật thiết với quá trình diễn biến tâm lí của Mị, là động lực thúcđẩy Mị đi đến hành động chuẩn bị đi chơi xuân Tiếng sáo kêu gợi quá khứ tươiđẹp ,ước mơ về cuộc sống hạnh phúc, đồng thời tiếng sáo là chất xúc tác trực tiếp khơi

gợi sức sống tiềm tàng của Mị “Mị vẫn nghe tiếng sáo đưa Mị đi theo những cuộcchơi, những đám chơi”, “Mị vùng bước đi”.

Sức sống con người cho dù bị giẫm đạp, trói buộc nhưng vẫn luôn âm ỉ chờ cơ hộibùng lên là giá trị nhân đạo Tiếng sáo là chi tiết nghệ thuật đặc biệt tố cáo bản chấtcủa giai cấp thống trị thực dân phong kiến miền núi, cự tuyệt quyền sống, quyền làmngười của con người Nếu tiếng chân ngựa đạp vào vách là sự lên tiếng của hiện thựcphũ phàng thì tiếng sao lại là hiện thân của những ước mơ, hoài niệm

Hình tượng tiếng sáo thể hiện sự khám phá độc đáo của nhà văn Tô Hoài Hình ảnhtiếng sáo là một chi tiết hết sức đặc sắc, trở đi trở lại nhiều lần trong tác phẩm, có ýnghĩa như một hình tượng nghệ thuật, mang ý nghĩa, dùng nhiều giá trị mang sứcnặng Có thể nói, từ một hình tượng quen thuộc ngoài đời sống, thường xuất hiệntrong các lễ hội mùa xuân, thì qua ngòi bút Tô Hoài đã biến thành một chi tiết, mộthình tượng thật đắt giá

Hình tượng tiếng sáo tộ đậm giá trị nhân đạo của tác phẩm: Không chỉ có sự pháthiện, tái hiện hình tượng thành công, tiếng sáo còn cộng hưởng, làm gia tăng sứcmạnh của tư tưởng nhân đạo trong tác phẩm Đặc biệt khi nó nhấn mạnh vào nhữngmộng tưởng, những thôi thúc của Mị trong đêm tình mùa xuân

Tiếng sáo là một hình tượng nghệ thuật độc đáo Tiếng sáo xuất hiện trong đêm tìnhmùa xuân là âm thanh hình tượng quen thuộc, đặc trưng của người Mèo ở vùng caomỗi khi tết đến, nghệ thuật xuân về Đó là tiếng sáo gọi bạn yêu, là cầu nối cho cácđôi lứa, giúp các chàng trai tỏ tình và giãi bày yêu thương Âm thanh ấy cũng chấtchứa nhiều khát vọng yêu thương cháy bỏng trong các nhịp đập trái tim

Tiếng sáo là một trong những chi tiết được Tô Hoài dụng công miêu tả Nó xuất hiệnnhiều lần, trở đi trở lại với các mức độ và sắc thái khác nhau Lúc đầu là tiếng sáo lấp

ló ngoài đầu núi, tiếp đến nó văng vắng ở đầu làng, “lửng lơ bay ngoài đường” Và rồigiữa Mị và tiếng sáo không còn khoảng cách Âm thanh ấy len lỏi vào trong tâm trícủa Mị Không chỉ có tiếng sáo hiện tại cô nghe, mà Mi còn nhớ lại cả tiếng sáo trongquá khứ, về khoảng thời gian tươi đẹp, kiêu hãnh của mình Cuối cùng, tiếng sáo trở

thành động lực, dù tiếng sáo thực đã mất, nhưng tiếng sáo tâm tưởng – hay tiếng lòngkhát khao của Mị đã bừng tỉnh.

Nghệ thuật miêu tả tiếng sáo và tâm trạng nhân vật của nhà văn Tô Hoài rất tài hoa.Tám lần ông nói tới tiếng sáo, kể về những cô gái, chàng trai thổi sáo, hát tình ca,nghe sáo, đi theo tiếng sáo Ba lần ông giai đặc tả tiếng sáo: văng vẳng tiếng sáo…,tiếng sáo lửng lơ bay…, trong đầu Mị đang rập rờn tiếng sáo… Những từ tượng thanh,kết hợp nghệ thuật đảo âm tiết (không viết lơ lửng mà viết lửng lơ), đảo từ (động từvăng vẳng trước danh từ tiếng sáo, tính từ lửng lơ trước động từ bay, động từ rập rờntrước danh từ tiếng sáo) khiến cho những âm thanh của thứ nhạc cụ dân dã ấy trở nênsống động, có hồn, ấn tượng xiết bao Và nhờ đó, những cung bậc tâm trạng của nhânvật Mị trở nên phong phú, trầm thăng, xốn xang, rung nhịp cùng tiếng sáo

Nhờ tiếng sáo đêm tình mùa xuân đó mà nhà văn mở được cánh cửa tâm hồn nhân vật

My đã im ỉm khóa suốt bao nhiêu năm trời Tiếng sáo là một hình tượng nghệ thuậtmang sức nặng giá trị nhân đạo Tiếng sáo đã gọi dậy một tâm hồn chai sạn Hay nóicách khác, nhờ hình tượng, tiếng sáo, nhà văn đã đi sâu vào để phát hiện sức sốngtiềm tàng của mang sức người con gái Mèo ấy Đó là một sức sống mạnh mẽ, đầynhững khát năng giá trị khao

Tiếng sáo làm Mị thức dậy những ký ức xưa cǜ, tiếng sáo là đại diện cho miền ký ứctươi đẹp: Có biết bao người ngày đêm thổi sáo đi theo, cái thời Mị là một cô gái xinhđẹp, yêu tự do Nhớ lại, Mi lại ứa nước mắt, mà tiếng sáo lại lửng lơ bay ngoài đường,lúc này tiếng sáo như động lực, như thôi thúc Mị, đây đưa Mị đến với những đêm tìnhmùa xuân

Và tiếng sáo vẫn tiếp tục vang lên những giai điệu như tô đậm hơn những khát khaobung tỏa, khát khao tự do, khát khao hạnh phúc của Mị mặc cho những nút thắt củasợi dây đang xiết chặt tấm thân Mị

Chi tiết nhỏ làm nên nhà văn lớn Đọc tác phẩm, suy ngẫm về sức sống tiềm tàng củanhân vật Mị, chúng ta không thể lướt qua hình tượng thẩm mỹ tiếng sáo Bởi vì, đấy làmột điểm sáng nghệ thuật vừa hiện thực, vừa lãng mạn, đậm chất dân tộc và chất thơ

Bởi vì, đây cũng là một cung bậc tinh tế trong cảm hứng nhân đạo, nhân văn rất đángtrân trọng của ngòi bút Tô Hoài.

Ý nghĩa tiếng sáo trong tác phẩm Vợ chồng A Phủ - Mẫu 3

Belinxky từng nói rằng: “ Tác phẩm văn học sẽ chết nếu nó miêu tả cuộc sống chỉ đểmiêu tả…”, phải chăng để tác phẩm vượt ra ngoài quy luật của sự băng hoại, nhà văncần xây dựng hình tượng nghệ thuật thay vì mô phỏng cuộc đời vào trang viết? Vậynên ta có dịp bắt gặp thông điệp sâu sắc của nhà văn Tô Hoài muốn gửi gắm qua hìnhtượng tiếng sáo độc đáo trong truyện ngắn “ Vợ chồng A Phủ”

Nhà văn Tô Hoài quan niệm khi kiếm tìm chất liệu cho trang văn cần cái đẹp rất thựcgiữa trang đời, “ cho dù phải đập vỡ những thần tượng trong lòng người đọc” Vậynên, sau chuyến đi của nhà văn và bộ đội vào giải phóng Tây Bắc, trong suốt támtháng sống gắn bó, nghĩa tình với đồng bào tạo nên chất men say chắp cánh cảm hứngsáng tác “ Vợ chồng A Phủ” trích trong tập “ Truyện Tây Bắc”(1953)

Ở đó nhà văn khám phá vẻ đẹp, chất ngọc của tâm hồn người lao động và niềm thấuhiểu nỗi thống khổ số phận của họ chịu sự áp bức của thần quyền và ủy quyền nhữngnăm cách mạng chưa về Nhà văn đã dùng công xây dựng hình tượng nghệ thuật xuấtphát từ những hình ảnh chân thực trong cuộc sống, được lọc qua lăng kính chủ quancủa nghệ sĩ và vốn ngôn từ, hình tượng mang tính đa nghĩa trong tâm trí bạn đọc.Hình tượng tiếng sáo xuất hiện khá nhiều trong đêm tình mùa xuân, có khi “ lấp ló đầunúi”, “ thiết tha bổi hổi”, lúc “ lửng lơ bay ngoài đường”, “ rập rờn trong đầu Mị” Khi

A Sử trói đứng Mỵ ở cột nhà, tiếng sáo vẫn đưa cô vào cuộc chơi trong cơn mơ thứcchập chờn, trong tạp âm cuộc sống

Tiếng sáo được coi là linh hồn trong đêm tình khi những chàng trai, cô gái mở hộilòng Đó cũng là hiện thân của vùng miền văn hóa, phong tục, âm thanh náo nhiệt,lắng sâu của đêm hội Âm vang ấy thường gắn liền với câu hát gọi bạn yêu, chơi pao,con quay, quyện trong tiếng khèn và tiếng đàn môi Đó là phương tiện kết nối tiếnglòng thẳm sâu của người miền núi Trước cây bút Tô Hoài, miền núi từng hiện lên làchốn sơn cùng hiểm họa, không gian xa lạ, hoang vu bí hiểm với những truyền thuyết

ghê rợn như “ Vàng và máu”, “ Ngậm ngải tìm trầm”, thì đến Tô Hoài, ông khám phánét đẹp trong trẻo trở thành chất thơ bay bổng dạt dào trong đời sống tinh thần của conngười.

Hình tượng tiếng sáo còn giàu sức gợi khi nó mang lại sự hồi sinh trong tâm hồn nhânvật Mị Trong gian buồng tối, tiếng sáo văng vẳng gọi dậy giác quan của Mỵ sau baongày sống không bằng chết Mắt cô không còn thấy cái mờ mờ trăng trắng không biết

là sương hay nắng, mà biết đón nhận sắc màu tươi sáng của những chiếc váy hoa Taikhông còn nghe tiếng chân ngựa đạp vách mỏi mòn mà đón nhận những thanh âm vuitươi: tiếng chó sủa, nói cười…Thân xác rạo rực hơi men rượu ngô Tiếng sáo cũngđánh thức tiềm thức của Mỵ, khiến nàng chợt nhớ, nhẩm thầm lời ca năm nào:

“Mày có con trai, con gái rồi Mày đi làm nương

Ta không có con trai, con gái

Ta đi tìm người yêu”

Bài hát một thời con gái đắm say đã ngủ sâu trong khao khát, nay tìm về Âm vangtiếng sáo còn giúp Mỵ “ sống” lại với những kỉ niệm cơ hồ không mảy may biết đếnkhổ đau hiện tại Nhận thức của Mị cũng trở về vẹn nguyên, tuổi trẻ Mị “ còn trẻ, trẻlắm”, quyền sống tự do “ A Sử với Mị, không có lòng với nhau mà vẫn phải ở vớinhau” Đó là sự trói buộc sức sống, kìm hãm tuổi trẻ của cô Tiếng sáo gọi dậy khátvọng mạnh mẽ, dẫn nàng tới chuỗi hành động: xắn miếng mỡ bỏ vào đĩa đèn, hànhđộng sửa soạn ngắn, nhịp nhanh, một loạt động từ “ quấn, với tay, xắn” thổi sinh khícho nhân vật Mị vùng bước đi khi chân tay bị trói bởi sợi dây nghiệt ngã của A Sử,tuy con chim chưa thoát khỏi lồng chật nhưng khát vọng vươn tới cao xanh Tiếng sáodìu Mỵ tham gia cuộc chơi ngoài đường nhộn nhịp, thức tỉnh mọi tri giác của Mỵ.Hình tượng tiếng sáo được xây dựng sống động bởi ngôn từ mang đậm hơi thở cuộcsống, hình ảnh giàu sức gợi, cách dẫn truyện tự nhiên, khiến chữ chữ đứng trên tranggiấy Hình tượng đậm tô vẻ đẹp của con người lao động trong cơ cực vẫn mang tâm

hồn trong sáng, giàu khát vọng, đồng thời giúp ta cảm nhận nét phong phú của vănhóa vùng cao và kết tinh tài năng tả cảnh, khắc họa tâm lý nhân vật tài tình Truyệnngắn “ Vợ chồng A Phủ” quả thực vượt lên sự băng hoại của thời gian bởi những ýnghĩa hình tượng tiếng sáo mang lại.

Ý nghĩa tiếng sáo trong tác phẩm Vợ chồng A Phủ - Mẫu 4

Những đêm tình mùa xuân đã tới…

Sau những dòng hiện thực, trĩu nặng lòng trắc ẩn trước kiếp người nô lệ, nhà văn TôHoài chuyển sang ngọn bút bằng câu văn lãng mạn, mộng mơ ấy để mở đầu nhữngphút trỗi dậy của sức sống tuổi trẻ trong tâm hồn cô Mị - nhân vật chính trong truyện “

Vợ chồng A Phủ” Từ đó, biết bao câu chữ, bao chi tiết, hình ảnh thẩm mỹ cứ nốinhau tuôn chảy, cứ gọi nhau ngân vang Trong những hình ảnh, chi tiết ấy, có lẽ nhàvăn dụng công nhiều nhất khi miêu tả hình ảnh “tiếng sáo đêm xuân” Chỉ đọc hơn haitrang truyện, tôi đã đếm được mười ba lần Tô Hoài nói đến tiếng sáo Trong đó, có sáulần tiếng sáo được đặc tả với những sắc độ âm thanh, những ngữ nghĩa và hiệu quảthẩm mỹ thật là sống động, phong phú

“ … Ngoài đầu núi lấp ló đã có tiếng ai thổi sáo rủ bạn đi chơi Mị nghe tiếng sáovọng lại, thiết tha bổi hổi Mị ngồi nhẩm thầm bài hát của người đang thổi

Mày có con trai con gái rồi Mày đi làm nương

Ta chưa có con trai con gái

Ta đi tìm người yêu…”

Đấy là mấy giai điệu mở đầu của tiếng sáo Nó từ xa vọng lại, nhưng nó thiết tha bổihổi, nghĩa là nó thật gần gũi, da diết, khẩn cầu, nóng ấm một khát vọng được yêu, cóngười để yêu thương Nhớ ai bổi hổi, bồi hồi (ca dao ) Vì thế,vừa nghe tiếng sáo, Mị

đã nhẩm thầm được lời bài tình ca, trong đó hiển hiện một nghịch cảnh của cô gáiđang khao khát hạnh phúc lứa đôi: Mày có Ta không Mày đi làm nương Ta đi tìm

người yêu Nói khác đi, tiếng sáo mở đầu trong những đêm tình mùa xuân ấy là tiếnggọi của bạn bè Nó có hai sắc độ thiết tha và bổi hổi, đã đánh thức tâm hồn đang yênngủ, an phận, nó nhóm lên khát vọng đang lụi tàn trong ý nghĩ và tình cảm của Mị,người đàn bà từng có một tuổi trẻ biết yêu, được yêu và tràn đầy hạnh phúc.

Từ cái chức năng đánh thức, tiếng sáo đã hồi sinh cho tâm hồn và giục giã cô Mị hànhđộng Từ tiếng sáo ngoài đầu núi, Mị nghe tiếng sáo ở ngay sân chơi trong làng Mịlén lấy hũ rượu, uống ừng ực, rồi lịm mặt và lòng Mị đang sống về ngày trước Tai Mịvăng vẳng tiếng sáo gọi bạn đầu làng Ngày trước, Mị thổi sáo giỏi Mùa xuân này, Mịuống rượu bên bếp và thổi sáo Mị uốn chiếc lá trên môi, thổi lá cũng hay như thổisáo Có biết bao nhiêu người mê, ngày đêm đã thổi sáo đi theo Mị Mị thấy phơi phớitrở lại, trong lòng đột nhiên vui sướng như những đêm Tết ngày trước Mị trẻ lắm Mịvẫn còn trẻ Mị muốn đi chơi Dồn dập, nối nhau, sáu lần, nhà văn kể về tiếng sáo Khi

là của Mị, khi của người khác, tiếng sáo cất lên, trong hiện tại, hòa quyện những âmthanh trong quá khứ vọng về Và cũng dồn dập những sự việc, những niềm vui tuổi trẻ

mà Mị từng trải qua, đang sống lại Đọc văn, ta ngỡ như mỗi từ ngữ, mỗi câu văn cứngân lên, rộn ràng tiếng sáo náo nức tình người Sóng âm thanh khi thì vút cao lên, rủ

rê mời gọi, khiến cho Mị thấy phơi phới trở lại, lòng vui sướng, Mị muốn đi chơi Khi

nó trầm xuống, sẻ chia, vỗ về nỗi đắng cay chua xót bởi cái thân phận phải ép duyên,bán mình của cô gái Tiếng sáo như thủ thỉ trò chuyện, rồi lắng nghe từng cung bậctâm trạng của Mị: A Sử với Mị, không có lòng với nhau mà vẫn phải ở với nhau! Nếu

có nắm lá ngón trong tay lúc này, Mị sẽ ăn cho chết ngay, chứ không buồn nhớ lạinữa Nhớ lại chỉ thấy nước mắt ứa ra Ngọn sóng tủi hờn, bi lụy đang khóc than tronglòng cô gái thì sóng tình yêu và khát vọng của tiếng sáo lại dội lên, lửng lơ bay ngoàiđường:

Anh ném pao, em không bắt

Em không yêu, quả pao rơi rồi.

Đấy là lời của tiếng sáo, lời của bài tình ca, lời của các bạn trai, gái đang yêu nhau,tâm tình bên nhau và cũng là những tiếng lòng da diết, mãnh liệt từng bao năm bịchôn vùi, kìm nén trong trái tim, trí tuệ của Mị Vì thế, nó đã thôi thúc, giục giã Mị

hành động Mị đến góc nhà, lấy ống mỡ, xắn một miếng bỏ thêm vào đĩa đèn chosáng Trong đầu Mị đang rập rờn tiếng sáo Mị muốn đi chơi Mị quấn lại tóc, Mị vớitay lấy cái váy hoa vắt ở phía trong vách Lúc này A Sử, tên chồng vũ phu đang đứngngay trước mặt Mị Nhưng cô gái như không nhìn thấy, không thèm quan tâm Côthản nhiên làm cái việc mà cô muốn Bởi vì, tiếng sáo mùa xuân tuổi trẻ tự trong tâmhồn Mị đã thực sự ngân lên Bởi vì khát vọng tình yêu, hạnh phúc và tự do đã trỗi dậy.Những thanh sắc tình yêu nhân bản từ ngoại cảnh đã đồng vọng cùng thanh sắc củanội lực bên trong khiến cho cô gái nô lệ, khổ đau ấy hồi sinh, muốn xóa bỏ cái thânphận hiện tại để trở thành cái quá khứ, cội nguồn vốn rất tự do, trong lành như mùaxuân, tự do như tiếng sáo những đêm tình Có thể nói, nghệ thuật miêu tả tiếng sáo vàtâm trạng nhân vật của nhà văn Tô Hoài ở đoạn này rất tài hoa Tám lần ông nói tớitiếng sáo, kể về những cô gái, chàng trai thổi sáo, hát tình ca, nghe sáo, đi theo tiếngsáo Ba lần ông đặc tả tiếng sáo: văng vẳng tiếng sáo, tiếng sáo lửng lơ bay, trong đầu

Mị đang rập rờn tiếng sáo Những từ tượng thanh, kết hợp nghệ thuật đảo âm tiết(không viết lơ lửng mà viết lửng lơ ), đảo từ ( động từ văng vẳng trước danh từ tiếngsáo, tính từ lửng lơ trước động từ bay, động từ rập rờn trước danh từ tiếng sáo) khiếncho những âm thanh của thứ nhạc cụ dân dã ấy trở nên sống động, có hồn, ấn tượngxiết bao Và nhờ đó, những cung bậc tâm trạng của nhân vật Mị trở nên phong phú, cụthể, logic xiết bao

Cho đến phút cuối cùng của những đêm tình mùa xuân ấy, khi cô Mị bị A Sử tróiđứng vào cột nhà hòng dập tắt khát vọng, sức sống trong tâm hồn cô, thì tiếng sáo vẫnvấn vương… bất diệt: Trong bóng tối, Mị đứng im lặng, như không biết mình đang bịtrói Mị vẫn nghe tiếng sáo đưa Mị đi theo những cuộc chơi, những đám chơi “Emkhông yêu, quả pao rơi rồi Em yêu người nào, em bắt pao nào…” Mị vùng bước đi

Mị không nghe tiếng sáo nữa Chỉ còn nghe tiếng chân ngựa đạp vào vách Cả đêm ấy

Mị phải trói đứng như thế Lúc thì khắp người bị dây trói thít lại, đau nhức Lúc lạinồng nàn tha thiết nhớ Hơi rượu tỏa Tiếng sáo Tiếng chó sủa xa xa những giây phútnày, âm thanh của sáo không hiện rõ bằng hình hài, sắc điệu nữa Nó lịm dần cùng nỗiđau khổ của kiếp người Nhưng nó không tắt hẳn.Nó lặn vào trong trái tim, nó cựaquậy trong máu thịt của cô Mị, cất lên thành tiếng lòng ru vỗ, an ủi Cho nên, dù Mị

vẫn đang bị trói, tiếng sáo vẫn đưa Mị đi theo những cuộc chơi,những đám chơi Nóvẫn cùng Mị say sưa hát hát bài tình ca “ Em yêu người nào, em bắt pao nào…” Khátvọng tuổi trẻ và tình yêu của Mị không trở thành hiện thực thì nó sống trong tâm linh,trong mộng tưởng Tiếng sáo – tiếng gọi của tự do, hạnh phúc, dây trói nào trói được?

Nó đã chắp cánh cho sức mạnh sống của Mị bay lên Kể cả lúc cái hiện thực phũphàng hành hạ Mị: Cô cảm thấy chân tay không cựa được, cô nghe thấy tiếng chânngựa, tiếng chó sủa thì dường như tiếng sáo vẫn nhắc thầm trong tâm tưởng: lúc này làlúc trai gái rủ người yêu dỡ vách ra rừng chơi Mị lại bồi hồi Kể cả lúc khắp người Mị

bị dây trói thít lại đau nhức, Mị vẫn nồng nàn tha thiết nhớ Vì cô vẫn nghe thấy tiếngsáo Trời tang tảng sáng Có lẽ lúc này, nhưng tiếng sáo hữu hình đã thực sự tắt Chỉcòn dư âm của nó vang vọng trong lòng người “Ôm sầu mang giận ngẩn ngơ Tiếng

tơ lặng ngắt bây giờ càng hay.” (thơ Bạch Cư Dị) Không rõ, khi chuyển ngòi bút từmiêu tả sắc điệu cụ thể của những tiếng sáo ở hai đoạn trên thành phân tích tâm trạngđau xót, khi tuyệt vọng, lúc mộng mơ của nhân vật Mị trong dư âm tiếng sáo của đoạnthứ ba này, nhà văn Tô Hoài có nghĩ tới nghệ thuật miêu tả tiếng đàn của Bạch Cư Dịtrong thi phẩm nổi tiếng “Tỳ bà hành” ngày xưa? Dù thế nào, đọc những dòng văn nàycủa ông, tôi vẫn thấy thấm đẫm một chất thơ, kính phục một tài năng miêu tả sự thật

và khám phá lòng người Qua cái vô danh của một nhạc cụ, nhà văn đã tấu lên baonhiêu thanh sắc của lòng người Chỉ ba lần nhắc đến tiếng sáo, nhưng mãi mãi, ôngkhẳng định rằng: khát vọng tuổi trẻ, tình yêu, cái sức sống tiềm tàng ấy của con ngườikhông dây trói nào buộc được, không thế lực đen tối nào xóa được

Trong tiến trình lịch sử văn học dân tộc, chúng ta từng biết tới khá nhiều áng vănchương có “tiếng sáo” Cái âm thanh của thứ nhạc cụ tre trúc đơn sơ ấy đã trở thànhmột hình tượng thẩm mỹ với bao nhiêu giai điệu, bao nhiêu ngữ nghĩa đặc sắc Đó làtiếng sáo của Trương Chi – chàng nghệ sĩ tài hoa nhưng bất hạnh trong chuyện cổ tích

“Trương Chi” Đó là tiếng sáo của Trương Lương nỉ non tình tự khiến cho Hạng Tịch– vua nước Sở phân vân, không thể giã từ nàng Ngu Cơ xinh đẹp, dẫn đến một bi kịchlớn lao mà thi sĩ lãng mạn Huy Thông đã kể trong bài thơ nổi tiếng “Tiếng địch sôngÔ”, năm 1936 Và đây, tiếng sáo của các Kim Đồng trong thơ Thế Lữ :

Khi cao vút tận mây trời

Khi gần,vắt vẻo bên bờ cây xanh

Êm như lọt tiếng tơ tình Đẹp như ngọc nữ uốn mình trong không…

Trong chuyện “Vợ chồng A Phủ”, tiếng sáo của nhà văn Tô Hoài như chúng ta vừacảm nhận cũng đã được chau chuốt bằng sắc màu, âm thanh đẹp đẽ, uyển chuyển,không thua kém bất cứ một áng thơ nào Dường như với tài năng và tấm lòng yêuthương con người của ông, ngòi bút văn xuôi trở nên mềm mại, trữ tình Hình tượng

“tiếng sáo” trong thiên truyện đặc sắc này phong phú độc đáo và sâu lắng hơn Đọctác phẩm, suy ngẫm về sức sống tiềm tàng của nhân vật Mị, chúng ta không thể lướtqua hình tượng thẩm mỹ tiếng sáo Bởi vì đấy là một điểm sáng nghệ thuật vừa hiệnthực, vừa lãng mạn, đẫm chất dân tộc và chất thơ Bởi vì, đấy cũng là một cung bậctinh tế trong cảm hứng nhân đạo, nhân văn rất đáng trân trọng của ngòi bút Tô Hoài

Ý nghĩa tiếng sáo trong tác phẩm Vợ chồng A Phủ - Mẫu 5

Vợ chồng A Phủ là một trong số không nhiều những tác phẩm văn xuôi viết thànhcông trong thời kỳ kháng chiến chống Pháp Có thể xem đó là gương mặt tiêu biểu củavăn học thời đại mà cả dân tộc cùng "rũ bùn đứng dậy sáng lòa" Trong đó chi tiếtTiếng sáo đêm tình mùa xuân là lát cắt ngang giữa nhân tế bào của tác phẩm Vẻ đẹpnội dung, nghệ thuật cũng lộ ra từ chi tiết ấy

Trước hết, chi tiết Tiếng sáo đêm tình mùa xuân là một sáng tạo nghệ thuật độc đáonhằm khám phá, thể hiện vẻ đẹp nhân vật và chủ đề tư tưởng của tác phẩm Tiếng sáomùa xuân vốn là linh hồn của đời sống tinh thần vùng Tây bắc Nó rất quen thuộc, gầngũi, không có gì mới lạ, đã được tác giả sử dụng hiệu quả linh diệu như chiếc móngvuốt của thần Kim Quy, như câu thần chú Vừng ơi của Alibaba vậy Nhờ chiếc lẫythần ấy mà cung nỏ nhà vua bắn một phát chết hàng vạn tên xâm lược; nhờ tiếng sáođêm tình mùa xuân đó mà nhà văn mở được cánh cửa tâm hồn nhân vật Mị đã im ỉmkhóa suốt bao nhiêu năm trời Cứ nhìn cái dáng "lùi lũi như con rùa nuôi trong xócửa", nhìn cái cách kéo lê tấm thân của Mị từ mùa này sang mùa khác, từ năm nàysang năm khác làm việc như một cái máy, cứ nhìn cái sự đêm đến "Mị chỉ còn biết

thức với lửa", đêm nào cũng vậy, dù cho có bị A Sử ngứa tay đánh đập hay có ngườichết ngay ở đó (không có phản ứng gì thì người ta chỉ có thể nghĩ rằng cô sẽ mãi câmlặng như tảng đá cho đến ngày chết rũ xương ở đây thì thôi.

Vậy mà từ khi nghe đầu núi lấp ló có tiếng sáo rủ bạn đi chơi của ai đó, "Mị lại thiếttha bồi hồi" Tâm hồn Mị bắt gặp tiếng sáo, đã bắt đầu cựa quậy, đã bắt đầu biết cảmnhận, đã xúc động Đã sống lại thật rồi! Tiếng sáo mùa xuân nhẹ nhàng, mỏng tang,

vu vơ mà thần diệu tựa thuốc thánh Cam lộ Tưới đến đâu thì hồi sinh sự sống, tìnhyêu đến đó Kìa, Mị đang "nhẩm thầm bài hát của người thổi sáo" Mị đang hòa lòngmình vào không khí mùa xuân tuổi trẻ của những cuộc chơi đánh pao, đánh quay Mịđang sống với tâm trạng yêu đương trong những bài hát Dòng nước mắt hiếm hoi đãlen lỏi vào tâm hồn đang khô hạn nứt nẻ của Mị rồi thì lẽ nào không mở lòng?! Tiếngsáo mùa xuân đến và đã neo đậu luôn trong lòng Mị, rồi ám ảnh không rời: "Tai Mịvăng vẳng tiếng sáo gọi bạn đầu làng" Rồi như một phản ứng dây chuyền, đồng loạt

cả một quá khứ của tuổi trẻ hiện về, Mị lại được sống đắm chìm trong thời tuổi trẻ đầysay mê của mình: " Mị thổi lá cũng hay như thổi sáo bao nhiêu người mê, ngày đêm

đã thổi sáo đi theo Mị" Tiếng sáo dập dìu thiết tha gọi ai đầu làng mà đánh thức cảmột miền hồi ức, kỷ niệm ùa về tươi rói Rồi tiếng sáo ngày một gần, ngày một da diếthơn; ngồi một mình trong xó bếp nhưng Mị nhận rõ "Tiếng sáo gọi bạn yêu vẫn lửng

lơ bay ngoài đường Mị thấy phơi phới trở lại " Mùa xuân đã thực sự về, xốn xangtrong lòng: "Mị vui sướng như những đêm xuân ngày trước Mị vẫn còn trẻ, Mị muốn

đi chơi " Rồi theo phép biện chứng của tâm hồn, cái hiện thực đầy say mê của quákhứ và tiếng sáo gọi bạn yêu kia đã trở thành thái cực tương phản của cảnh sống thựctại Mị so sánh đối chiếu, soi xét lại cái hiện thực mà cô đã và đang phải sống, thấy nóthật phi lý, không thể chấp nhận Tâm lý Mị nảy sinh một sự phản ứng bất ngờ màthống nhất: Nghĩ đến nắm lá ngón Nhìn ở góc độ sự sống cho thể xác, đây là mộtbước lùi, tiêu cực Nhưng nhìn ở góc độ đời sống tinh thần, đây là một dấu hiệu đángmừng ở Mị Bởi vì đó chính là sự thức tỉnh đầy tính nhân văn: Thà một phút huyhoàng rồi vụt tắt, thà chết trong một sự khẳng định quyết liệt ý nghĩa đúng đắn cuộcsống của mình còn hơn phải sống kiếp trâu ngựa suốt cả một đời Nhờ tiếng sáo mùaxuân mà Mị có được sự thức tỉnh đó

Tuy nhiên, một cô gái mê tiếng sáo, yêu đời như Mị không thể lùi sâu vào mãi gócchết Tiếng sáo mùa xuân, tiếng sáo gọi bạn tình vẫn "lửng lơ bay ngoài đường", vàtrong đầu Mị vẫn "rập rờn tiếng sáo" thì làm sao Mị có thể hững hờ, làm sao Mị có thể

ăn lá ngón? Thay vào đó, cô "lấy hũ rượu, uống ừng ực từng bát" Mị dằn lòng xuống,cái đắng cay bị kìm xuống thì cái nồng nàn của hơi men và cái đắm say của "tiếng sáogọi bạn yêu" càng thôi thúc: "Mị đứng dậy xắn thêm mỡ bỏ vào đĩa đèn cho sáng" như

để tự thắp sáng đời mình, như để khêu to hơn ngọn lửa tình yêu đang chập chờn trong

ý thức của Mị Hành động này lại tạo ra niềm tin để có hành động tiếp theo mạnh mẽhơn: Mị quấn lại tóc, với tay lấy cái váy hoa vắt trên vách, sửa soạn đi chơi, bất chấp

sự có mặt của A Sử (dù hắn là hiện thân trực tiếp và thường trực của cái ác, là hungthần đã nghiền nát tất cả hạnh phúc, sự sống của đời cô Mị hoàn toàn không hề đếmxỉa đến hiện thực nữa Lòng mải mê đi theo tiếng sáo, tay cô làm, chân cô bước như

kẻ mộng du Thậm chí cho đến khi đã bị trói bằng cả một thúng dây đay, bằng cả máitóc dài của chính Mị, thân xác đau đớn cùng cực, thì tiếng sáo vẫn bám riết tâm hồn

Mị Suốt đêm dài Mị chỉ còn nghe tiếng sáo Khi khát vọng tự do, khát vọng tình yêu

đã cháy lên thì hiện thực kia làm sao đủ sức ngăn cản được sự bay bổng của tâmhồn?!

Cũng có lúc tiếng chân ngựa đạp vách kéo Mị về thực tại "Mị thổn thức nghĩ mìnhkhông bằng con ngựa Con ngựa còn có lúc đứng gãi chân, nhai cỏ, còn " nhưng

"tiếng sáo vẫn đưa Mị đi theo những cuộc chơi, những đám chơi" Lúc chừng đãkhuya, Mị còn tưởng tượng được cuộc chơi xuân đêm nay đã đến lúc "trai làng đangđến bên vách làm hiệu rủ người yêu dỡ vách rừng chơi Mị đã nín khóc, Mị lại thiếttha bồi hồi" Tiếng sáo đã trở thành điểm tựa và Mị đã vững vàng hơn

Chưa bao giờ là một nhà văn lãng mạn nhưng những dòng này, những trang này, thếgiới tâm trạng nhân vật Mị lúc này và toàn bộ chi tiết Tiếng sáo đêm tình mùa xuândẫu thực đến độ điển hình nó vẫn là những trang văn cực kỳ lãng mạn, đẹp đẽ mê ly.Với chi tiết tiếng sáo, không những nhà văn bật mở được thế giới tâm hồn của mộtnhân vật khổ đau đã nhàu nát, tê dại vì bị giam hãm trong bóng ma và thế lực phongkiến miền núi, đang thức dậy, đang phát triển với những cung bậc tinh tế, phức tạp,tuần tự có, đột phá có, có cả những bước tiến lùi đan xen (nhưng đúng quy luật tâm lý

mà còn khám phá, khẳng định, ngợi ca vẻ đẹp tài hoa nghệ sỹ của người lao động dântộc Mèo Dẫu cho thể xác có bị vùi dập bao nhiêu thì lòng yêu đời, yêu hạnh phúc,yêu tiếng sáo mùa xuân của người người Mèo vẫn không gì có thể dập tắt được Đó làbức thông điệp quan trọng nhất mà nhà văn gửi được đến bạn đọc qua tác phẩm này.Hơn nữa nó còn hé mở cả một sức mạnh tiềm ẩn, báo hiệu khả năng cách mạng trongnhân vật Mị và con người Tây Bắc.

Tiếng sáo đêm tình mùa xuân thực sự là một chi tiết đầy sức quyến rũ, là nét hoa vănđộc đáo nhất trên toàn tấm thảm hoa Tây Bắc Giả sử không có tiếng sáo mùa xuân thì

có lẽ tâm hồn Mị không bao giờ thức dậy được (như trên đã nói) Không có nó, cuộcsống Tây Bắc còn lại là gì? - Chắc chỉ còn lại "tiếng xập xình cúng ma" nhận mặtngười vay nợ lãi hay làm nô lệ cho bọn chúa đất Tiếng sáo dập dìu suốt đêm đã xua

đi cái hoang lạnh, cái đói rách của núi rừng, cái âm u của cuộc sống nô lệ, và gọi vềcái ấm áp, cái đa tình đáng yêu, chất nghệ sỹ của lòng người Tây bắc Có tiếng sáo gọibạn đầu làng, tiếng sáo vang vọng từ núi này sang núi nọ và "những chiếc váy hoaphơi trên những tảng đá xòe như con bướm sặc sỡ" núi rừng Tây bắc trở nên thơmộng, quyến rũ và say mê biết bao!

Cảm ơn nhà văn đã giúp người đọc mọi miền Tổ quốc được cảm nhận, thưởng thứcnhững vẻ đẹp trong sáng, thi vị của con người và núi rừng miền Tây thân yêu củachúng ta Đọc đi đọc lại nhiều lần, tiếng sáo vẫn cứ say mê, ám ảnh lạ thường, lantruyền từ người trong truyện đến người viết truyện, sang người đọc truyện:

"Ngoài núi lấp ló đã có tiếng ai thổi sáo rủ bạn đi chơi "

"Mà tiếng sáo gọi bạn yêu vẫn lửng lơ bay ngoài đường "

"Tiếng sáo đưa Mị đi theo những cuộc chơi, những đám chơi "

Ta như nghe được cả những tiếng reo vui náo nức của nhà văn khi mùa xuân đến đượckìm nén trong nhiều câu văn: "Những đêm tình mùa xuân đã đến" Ta như nghe được

cả sự mời gọi thiết tha của người nghệ sĩ ấy trong từng dòng văn miêu tả tài hoa vềtiếng sáo ấy rằng: Hỡi những ai chưa một lần đến Tây Bắc, hãy lên đây để được sốngtrong không khí của những đêm xuân nồng nàn men rượu và dập dìu tiếng sáo gọi bạn

yêu lửng lơ bay ngoài đường, tiếng sáo văng vẳng đầu nương, vang vọng qua nhữngvách núi thành âm điệu đặc trưng của nền văn hóa Tây bắc Tiếng sáo ấy cũng là tiếnglòng nồng nàn như rượu đêm xuân của nhà văn đối với núi rừng và đồng bào các dântộc vùng rẻo cao Tây bắc nói riêng, với đất nước Việt Nam nói chung.

Vẫn còn chưa đủ Phải nói thêm: Chi tiết ấy còn là sản phẩm của một sự am tường cặn

kẽ, tinh thông về phong tục, lối sống của đồng bào rẻo cao Là sản phẩm của một ngòibút tài hoa: văn như nhạc, như tranh, tải được cả màu sắc, hương vị, âm điệu, linh hồncủa núi rừng Tây Bắc Trong sáng, hồn nhiên mà tình tứ, réo rắt da diết, mà khỏekhoắn lạ thường

Thật trọn vẹn, ngọt ngào và đầy dư vị!

Một chi tiết nghệ thuật như thế nó dư sức làm rường cột cho cả một tác phẩm, đánhdấu sự trưởng thành của chặng đường sáng tác, làm nên tầm cao, đóng góp riêng củanhà văn Tô Hoài cho nên văn học, văn hóa nước nhà

Nay nhà văn Tô Hoài đã đi xa nhưng chắc chắn tiếng sáo đêm tình mùa xuân của bảnMèo xa lắc vẫn vi vút, vẫn lửng lơ ám ảnh trong tâm trí bao thế hệ người đọc mọimiền đất nước Có thể nó còn vọng mãi sang thế giới bên kia ru Người giấc ngủ ngànnăm; và biết đâu trong cõi âm cũng lóe lên tia sáng ấm mùa xuân

Ý nghĩa tiếng sáo trong tác phẩm Vợ chồng A Phủ - Mẫu 6

Trong truyện ngắn “Vợ chồng A Phủ” Tô Hoài không chỉ thành công ở việc khắc họachân dung các nhân vật mà nhà văn còn có biệt tài trong việc xây dựng các chi tiếttruyện rất đặc sắc Trong đó, chi tiết tiếng sáng trong đêm tình mùa xuân mang nhiều

ý nghĩa

Tiếng sáo xuất hiện trong đêm tình mùa xuân – đây là âm thanh quen thuộc, đặc trưngcủa người Mèo ở vùng cao mỗi khi tết đến, xuân về Đó là tiếng sáo gọi bạn yêu, làcầu nối cho các đôi lứa, giúp các chàng trai tỏ tình và giãi bày yêu thương Âm thanh

ấy cũng chất chứa nhiều khát vọng yêu thương cháy bỏng trong các nhịp đập trái timtrẻ