Tài liệu Tập huấn lễ tân ngoại giao - Tài liệu tham khảo phục vụ tập huấn cho cán bộ Văn phòng Chính phủ

T%t Nguyên 1án.. ón ti%p Nguyên th$ Qu c gia... Semi-Formal/Informal – Bán trang tr ng/Không trang tr ng ..... Trong Th $y nhi m hay trong... Trong quá trình phát tri.

CH NG TRÌNH H TR K THU T H U GIA NH P WTO

D ÁN T NG C NG N NG L C CÁN B , CÔNG CH C LÀM CÔNG TÁC I NGO I VÀ H I NH P QU C T

Lê Th" Thu Th$y

Nguy n Ti%n C !ng

Tài li u t p hu n

L TÂN NGO I GIAO

M c l c

PH&N M' &U 8

CH NG 1: L TÂN NHÀ N (C 12

1.1 L tân Nhà n )c và l tân Ngo i giao 12

1.2 Khái l *c v# L tân Nhà n )c trong l"ch s+ 13

1.3 L tân Nhà n )c và thông l giao ti%p qu c t% 13

1.4 Nh,ng n i dung cơ b.n c$a L tân Nhà n )c 14

1.4.1 Hình th/c, ki%n trúc, trang trí, bài trí c$a các cơ quan Nhà n )c 14

1.4.2 T0 ch/c các ho t 1 ng qu.n lý (h i h p, l k2 ni m, c p ch/ng ch3, ch/ng th4c, phong t5ng, khen th 6ng v.v…) 15

1.4.2.1 Khách m!i và hình th/c t0 ch/c bu0i l 15

1.4.2.2 Trình t4 ti%n hành mít tinh, l k2 ni m 18

1.4.2.3 Nguyên t7c và trình t4 ti%n hành l trao t5ng và 1ón nh n danh hi u vinh d4 nhà n )c, huân ch ơng, huy ch ơng, c! thi 1ua c$a chính ph$, b8ng khen c$a th$ t )ng chính ph$ 18

1.4.3 K9 n:ng giao ti%p c$a công ch/c trong gi.i quy%t nh,ng công vi c n i b nhà n )c, c;ng nh trong ho t 1 ng giao ti%p v)i các t0 ch/c và công dân 20

1.4.4 Cách th/c th< hi n và s+ d=ng các bi<u t *ng qu c gia (qu c huy, qu c k>, qu c ca) và th< th/c v:n b.n qu.n lý nhà n )c 21

1.4.4.1 Qu c k> 21

4.4.1.2 Qu c huy 25

4.4.1.3 Qu c ca 25

1.4.5 Thi%t l p quan h ngo i giao và c+ ng !i 1/ng 1?u cơ quan 1 i di n ngo i giao

26

1.4.5.1 Công nh n qu c gia và thi%t l p quan h ngo i giao 26

1.4.5.2 Các hình th/c công nh n các qu c gia 26

1.4.5.3 Thi%t l p cơ quan 1 i di n ngo i giao và trao 10i ng !i 1/ng 1?u cơ quan 1 i di n ngo i giao 28

1.4.6 5c quy#n mi n tr@ ngo i giao 32

CH NG 2: NGÔI TH , TH TÍN VÀ NGHI L NGO I GIAO 37

2.1 Ngôi th/ và chA ng i 37

2.1.1 Ngôi th/ ngo i giao 37

2.1.2 ChA ng i 38

2.1.3 Ngôi th/ xã giao 43

2.2 Th tín 44

2.2.1 Dành cho chính ph$ - Government: 44

2.2.1.1 i v)i các nhà ngo i giao – Diplomats 44

2.2.1.2 i v)i ngành t pháp – Judiciaries 44

2.2.1.3 i v)i ngành l p pháp 44

2.2.1.4 V)i các h c gi 45

2.2.2 Cách x ng hô trong ti%ng Anh giao ti%p 45

2.2.2.1 Kính ng, kèm theo h 45

2.2.2.2 S+ d=ng tên riêng 46

2.3 Nghi l ngo i giao 46

2.3.1 K2 ni m nh,ng ngày l l)n 46

2.3.1.1 Qu c khánh n )c C ng hoà xã h i ch$ nghBa Vi t Nam (ngày 02 tháng 9) 47

2.3.1.2 Ngày GiA t0 Hùng V ơng (ngày 10-3 Âm l"ch) 48

2.3.1.3 Ngày thành l p ng C ng s.n Vi t Nam (ngày 03 tháng 02) 48

2.3.1.4 Ngày sinh Ch$ t"ch H Chí Minh (ngày 19 tháng 5) 49

2.3.1.5 Ngày Chi%n th7ng (ngày 30 tháng 4) 50

2.3.1.6 T%t Nguyên 1án 51

2.3.2 ón ti%p các 1oàn khách C p cao n )c ngoài th:m chính th/c 51

2.3.2.1 ón ti%p Nguyên th$ Qu c gia 51

2.3.2.2 ón ti%p Nguyên th$ Qu c gia ho5c Ng !i 1/ng 1?u Chính ph$ 1 ng th!i là Ng !i 1/ng 1?u ng c?m quy#n có quan h chính th/c v)i ng C ng s.n Vi t Nam mang danh nghBa oàn 1 i bi<u ng - Nhà n )c ho5c oàn 1 i bi<u .ng - Chính ph$ 53

2.3.2.3 ón ti%p ng !i 1/ng 1?u Chính ph$ 53

2.3.2.4 ón ti%p Ch$ t"ch Qu c h i 55

2.3.2.5 ón ti%p Phó Nguyên th$ Qu c gia 56

2.3.2.6 ón ti%p Phó Th$ t )ng Chính ph$, Phó Ch$ t"ch Qu c h i, B tr 6ng B Ngo i giao 58

2.3.2.7 ón ti%p B tr 6ng, Ch$ nhi m U2 ban c$a Qu c h i ho5c c p t ơng 1 ơng 58

2.3.3 Ðón ti%p các 1oàn khách c p cao n )c ngoài th:m làm vi c 59

2.3.4 Ðón ti%p các 1oàn c p cao n )c ngoài th:m cá nhân, quá c.nh 59

2.3.4.1 ón ti%p Nguyên th$ Qu c gia, Ng !i 1/ng 1?u Chính ph$, Ch$ t"ch Qu c h i 59

2.3.4.2 ón ti%p Phó Nguyên th$ Qu c gia 60

2.3.4.3 ón ti%p Phó Th$ t )ng Chính ph$, Phó Ch$ t"ch Qu c h i, B tr 6ng B Ngo i giao 60

2.3.5 Ðón ti%p m t s Ðoàn khác 61

2.3.6 M t s quy 1"nh khác v# 1ón ti%p các 1oàn khách c p cao n )c ngoài 62

2.3.6.1 L 15t vòng hoa, vào L:ng vi%ng Ch$ t"ch H Chí Minh và l 15t vòng hoa t i ài t 6ng ni m 62

2.3.6.2 Ng !i tháp tùng và v" trí c$a i s/ Vi t Nam t i n )c khác 62

2.3.6.3 Treo c! và trang trí 63

2.3.6.4 Xe h t ng, xe dCn 1 !ng 64

2.3.6.5 ài th 64

2.3.6.6 T5ng phDm 64

2.3.6.7 ón, ti n 1oàn c p cao n )c ngoài 1%n và v# b8ng 1 !ng b , 1 !ng s7t, 1 !ng th$y 64

2.3.6.8 ón ti%p các 1oàn c p cao n )c ngoài th:m 1"a ph ơng 64

2.3.7 Ti n và 1ón các oàn C p cao n )c ta 1i n )c ngoài 65

2.3.8 M t s nghi l 1 i v)i oàn Ngo i giao và các T0 ch/c Qu c t% t i Hà N i 65

2.3.8.1 i s/ trình Qu c th 65

2.3.8.2 i s/ chào xã giao và chào t@ bi t 66

2.3.8.3 Ti%p các Tr 6ng Cơ quan 1 i di n c$a T0 ch/c Qu c t% 66

2.3.8.4 D4 chiêu 1ãi Qu c khánh c$a các n )c t i Hà N i 66

2.3.8.5 oàn Ngo i giao và các Tr 6ng 1 i di n c$a T0 ch/c Qu c t% t i Hà N i d4 khai m c k> h p Qu c h i 66

CH NG 3: L TÂN NGO I GIAO TH C HÀNH: M T S THÔNG L L TÂN 68 3.1 Trang ph=c trong l tân ngo i giao 68

3.1.1 T?m quan tr ng c$a trang ph=c 68

3.1.1.1 Vai trò làm 1Ep và b.o v cơ th< 68

3.1.1.2 Th< hi n v:n hóa, thDm m9 ho5c m t thông 1i p cá nhân 68

3.1.1.3 Góp ph?n 1em l i hi u qu giao ti%p 69

3.1.2 Phân lo i trang ph=c 70

3.1.2.1 B th !ng ph=c 70

3.1.2.2 B trang ph=c vét 1en ng7n 70

3.1.2.3 B trang ph=c smoking hay “càv t 1en” 70

3.1.2.4 L ph=c 70

3.1.2.5 M t s thu t ng, 71

3.1.3 Các quy t7c khi l4a ch n trang ph=c 72

3.1.3.1 Formal "Black Tie" or "White Tie" – Trang ph=c trang tr ng “cà v t tr7ng” ho5c “cà v t 1en” 72

3.1.3.2 Semi-Formal/Informal – Bán trang tr ng/Không trang tr ng 75

3.1.3.3 Casual – Trang ph=c th !ng nh t 76

3.1.3.4 Ph i h*p trang ph=c và ph= ki n 78

3.2 Các nguyên t7c giao ti%p /ng x+ trong l tân ngo i giao 80

3.2.1 Cách chào 80

3.2.1.1 "nh nghBa 80

3.2.1.2 Cách chào 80

3.2.1.3 T th% chào 81

3.2.2 Cách b7t tay 81

3.2.1.1 M=c 1ích 81

3.2.1.2 Cách b7t tay 81

3.2.3 Cách ôm hôn, b7t tay 82

3.2.4 Cách gi)i thi u và t4 gi)i thi u 83

3.2.5 Cách nói chuy n, x ng hô 84

3.2.5.1 Cách nói chuy n 84

3.2.5.2 X ng hô trong ho t 1 ng 1 i ngo i 85

3.2.6 Cách s+ d=ng danh thi%p 87

3.2.6.1 Ki<u danh thi%p 87

3.2.6.2 Thái 1 khi trao danh thi%p 88

3.2.6.3 Th!i 1i<m trao danh thi%p 88

3.2.6.4 Cách 1 a danh thi%p 88

3.2.6.5 Ti%p nh n danh thi%p 89

3.2.6.6 Các v n 1# c?n chú ý khác 89

3.3 Ngh thu t :n u ng trong l tân Ngo i giao 91

3.3.1 T?m quan tr ng c$a ngh thu t :n u ng 91

3.3.2 Ti c 1/ng trong ngo i giao 93

3.3.2.1 Hình th/c/Phân lo i 93

3.3.2.2 5c 1i<m 93

3.3.2.3 ón/ti n khách trong ti c 1/ng 95

3.3.3 Ti c ng i 96

3.3.3.1 Cách ng i 96

3.3.3.2 Cách s+ d=ng kh:n :n 96

3.3.3.3 Cách s+ d=ng d=ng c= :n 96

3.3.3.4 Cách :n 97

DANH MFC TÀI LI U THAM KHGO 100

PH N M U

Th4c hi n ch$ tr ơng “ch$ 1 ng và tích c4c h i nh p qu c t%” nêu ra t i i h i ng toàn qu c l?n th/ XI, v)i 1"a v" pháp lý là cơ quan hành chính Nhà n )c cao nh t, ch"u trách nhi m th ng nh t qu.n lý vi c th4c hi n các nhi m v= chính tr", kinh t%, v:n hóa, xã h i, qu c phòng, an ninh và 1 i ngo i c$a Nhà n )c, Chính ph$ 1ã tri<n khai m t

lo t các ho t 1 ng tri<n khai ch$ tr ơng “ch$ 1 ng và tích c4c h i nh p qu c t%” c$a ng, trong 1ó có vi c trình B Chính tr" ban hành Ngh" quy%t s 22-NQ/TW ngày 10 tháng 4 n:m 2013 v# H i nh p qu c t%

< th4c hi n t t ch/c n:ng tham m u t0ng h*p giúp Th$ t )ng Chính ph$ t0 ch/c các ho t 1 ng chung, 15c bi t là tri<n khai Ngh" quy%t c$a B chính tr" v# H i nh p qu c t%, V:n phòng Chính ph$ c?n c$ng c và nâng cao ki%n th/c, k9 n:ng công tác 1 i ngo i cho 1 i ng; công ch/c, c;ng nh h th ng hóa các tài li u liên quan ph=c v= tham m u

và 1i#u hành ho t 1 ng 1 i ngo i và h i nh p qu c t%

Vi c xây d4ng 1# c ơng, tài li u tham kh.o ph=c v= T p hu n v# l tân ngo i giao

là ho t 1 ng thu c nhóm n i dung s 1 c$a d4 án “T:ng c !ng n:ng l4c công ch/c làm công tác 1 i ngo i và h i nh p qu c t% t i v:n phòng chính ph$” nh8m 1ào t o, b i

d ng và t@ng b )c chuDn hoá 1 i ng; công ch/c làm công tác h i nh p qu c t% Vi c xây d4ng tài li u tham kh.o ph=c v= t p hu n v# l tân ngo i giao là c?n thi%t vì:

Th nh t, l tân 1óng vai trò quan tr ng trong công tác ngo i giao nói chung Vi c tri<n khai các ho t 1 ng ngo i giao 1#u ph.i 1.m b.o tuân th$ nh,ng quy t7c l tân 1ã tr6 thành chuDn m4c c$a c ng 1 ng qu c t% Các qu c gia trên th% gi)i 1#u r t chú tr ng v n 1# này Chính vì v y, mAi qu c gia 1#u có nh,ng tài li u chuyên ngành ph=c v= cho vi c gi.ng d y và h )ng dCn th4c hi n công tác l tân trong các ho t 1 ng ngo i giao sao cho phù h*p v)i thông l qu c t% và n#n v:n hoá c$a qu c gia mình Vi c xây d4ng b tài

li u tham kh.o ph=c v= t p hu n v# l tân ngo i giao là phù h*p v)i xu th% chung 1ó

Th hai, t i Vi t Nam, l tân c;ng nh n 1 *c nhi#u s4 quan tâm nghiên c/u t@ nhi#u t?ng n c ch$ th<, 15c bi t là các công ch/c 1.m nhi m công tác 1 i ngo i Tuy nhiên, th4c ti n cho th y, l tân ngo i giao bao g m nhi#u quy t7c ph/c t p c?n 1 *c h

th ng 1?y 1$ và c p nh t, h c hHith !ng xuyên 1< /ng d=ng lâu dài trong công vi c

Vi c xây d4ng b tài li u tham kh.o ph=c v= t p hu n v# l tân ngo i giao sI gi.i quy%t

1 *c th4c tr ng này

Th ba, b tài li u tham kh.o ph=c v= t p hu n v# l tân Nhà n )c và l tân ngo i giao là công c= hA tr* h,u hi u vi c tri<n khai các ho t 1 ng 1 i ngo i và h i nh p qu c t%, góp ph?n nâng cao n:ng l4c c$a 1 i ng; làm công tác 1 i ngo i nói chung và c$a V:n phòng Chính ph$ nói riêng Trong b i c.nh h i nh p qu c hi n nay, 1 i ng; công ch/c làm công tác 1 i ngo i th !ng xuyên ph.i t0 ch/c và tham gia các ho t 1 ng qu c t% 6 trong và ngoài n )c Chính vì v y, vi c 1.m b.o các ho t 1 ng này di n ra hi u qu., phù h*p v)i thông l , quy t7c và chuDn m4c qu c t% v# l tân 1 i ngo i tr6 thành yêu c?u b/c thi%t B tài li u tham kh.o ph=c v= t p hu n v# l tân ngo i giao là m t trong nh,ng

ph ơng pháp và công c= hA tr* hi u qu 1< gi.i quy%t yêu c?u này

B tài li u có m t s c.i ti%n nh t 1"nh, c= th< là:

(i) C p nh t b0 sung các 1i<m m)i trong xu h )ng l tân th% gi)i và th4c ti n c$a Vi t Nam;

(ii) X%p s7p các n i dung l tân theo các yêu c?u c= th<, phù h*p 15c thù công tác 1 i ngo i c$a công ch/c V:n phòng chính ph$

(iii) Phát tri<n các bài t p th4c hành ph=c v= 1ào t o và gi.ng d y

(ii) Thi%t k% n i dung phù h*p 15c thù công vi c c$a h c viên: h c viên là công ch/c làm công tác 1 i ngo i c$a V:n phòng Chính ph$ (nh,ng ng !i tham gia tr4c ti%p vào các ho t 1 ng 1 i ngo i)

(iii) Xây d4ng c u trúc hi n 1 i, khoa h c, các n i dung 1 *c mô hình hóa thành các b.ng bi<u, hình vI sinh 1 ng, giúp h c viên có kh n:ng n7m b7t nhanh và ghi nh) các n i dung m t cách có h th ng, lâu dài và chính xác hơn

(iii) Phát tri<n các n i dung m)i d4a trên các nguyên t7c, ki%n th/c n#n t.ng c$a l tân ngo i giao trên th% gi)i và phong t=c t p quán v# l tân mang tính 15c thù c$a Vi t

Nam d4a trên ý ki%n 1óng góp c$a các chuyên gia 1ã có nhi#u kinh nghi m trong

ho t 1 ng 1 i ngo i

(iv) Tham kh.o ý ki%n c$a các chuyên gia có kinh nghi m và uy tín trong ho t 1 ng 1 i ngo i và trong lBnh v4c l tân ngo i giao 1< thDm 1"nh, ph.n bi n tr )c khi hoàn thành s.n phDm cu i cùng

B c c tài li u

B tài li u g m 3 ch ơng:

Ch ơng 1: L tân Nhà n )c

Ch ơng 2: Ngôi th/, th tín và nghi l ngo i giao

Ch ơng 3: L tân ngo i giao th4c hành: M t s thông l l tân

Các bài t p d4 ki%n 1 *c s7p x%p xen kI trong các n i dung, g m hai d ng: (i) Các bài t p mô phHng nhH liên quan t)i các quy t7c l tân ngo i giao; và (ii) Bài t p mô phHng v# áp d=ng quy t7c l tân ngo i giao khi tham d4, t0 ch/c h i ngh" qu c t%

CH NG 1: L TÂN NHÀ N C

1.1 L tân Nhà n c và l tân Ngo i giao

Trong quá trình khai qu t nh,ng công trình ki%n trúc c0 x a nh t, ng !i ta còn

th y nh,ng di ch3 nh,ng hòa )c và nh,ng hi p )c liên minh c0 x a i#u này ch/ng tH t@ xa x a gi,a nh,ng b l c th!i nguyên th$y và sau 1ó gi,a nh,ng t p 1oàn phong ki%n 1ã có nh,ng quan h ti%p xúc 1 i ngo i và có nh,ng hình th/c th< hi n các m i quan h mang tính ch t quan h gi,a qu c gia và qu c gia Tuy nhiên, nh,ng quan h 1ó c;ng ch3 gi)i h n trong nh,ng tr !ng h*p nh t 1"nh và 1 i v)i nh,ng s4 ki n nh t 1"nh nh tuyên chi%n, 1ình chi%n, ký k%t hòa )c, c+ phái 1oàn 1i ký m t hi p 1"nh liên minh, 1i d4 l lên ngôi c$a m t nhà vua, l thành hôn c$a m t hoàng t+, v.v V y, làm th% nào 1< m t

qu c gia có th< bi<u th" s4 tôn tr ng c$a mình 1 i v)i m t qu c gia khác? M t n )c c?n ph.i 1 i x+ nh th% nào v)i 1 i di n c$a n )c ngoài 1< không làm t0n h i 1%n danh d4

n )c mình và uy tín c$a n )c kia? Nh,ng câu hHi này và nh,ng v n 1# t ơng t4 1ã ph.i 15t ra trong quá trình l"ch s+ lâu n:m c$a m i quan h bang giao qu c t%, và do k%t qu c$a vi c th4c hi n th !ng xuyên và l5p 1i l5p l i nh,ng thói quen gi ng nhau qua nh,ng s4 ki n gi ng nhau, nh,ng hình th/c 1ơn gi.n 1?u tiên c$a L tân nhà n )c và L tân ngo i giao 1 *c hình thành

Có r t nhi#u cách 1"nh nghBa khác nhau v# l tân Nhà n )c và L tân Ngo i giao, song t4u chung l i:

L tân Nhà n ư c là “t0ng h*p các nghi th/c, th$ t=c trong vi c 1ón, ti n, giao ti%p

v)i khách nh8m gi.i quy%t nh,ng công vi c có liên quan 1%n quan h n i b nhà n )c, gi,a các nhà n )c, c;ng nh gi,a nhà n )c và công dân”1

L tân Ngo i giao là “t0ng th< nh,ng lu t l , t p quán 1ã 1 *c ch p nh n r ng rãi, 1 *c các chính ph$, b ngo i giao, cơ quan 1 i di n ngo i giao, nh,ng quan ch/c chính th/c trong giao ti%p qu c t% th< hi n”2

1 L u Ki%m Thanh (2000), Nghi th c Nhà nư c, Nhà xu t b.n Th ng kê, Hà N i

2 H c vi n Quan h qu c t% (2002), T i n Thu t ng ngo i giao, Nxb Th% gi)i, Hà N i,tr.327

1.2 Khái l c v L tân Nhà n c trong l ch s

Các tri#u 1 i phong ki%n ông Á r t coi tr ng l nghi, ch% 1 L v n 1ã có t@

trong xã h i nguyên thu2, dùng 1< ch3 nh,ng t p t=c mang tính quy ph m (t=c l ) mà các thành viên c$a công 1 ng th" t c, b l c ph.i tuân th$

Cùng v)i s4 ra 1!i c$a nhà n )c và phân hóa giai c p, giai t?ng, các t=c l 1 *c c.i biên, ch3nh s+a phù h*p v)i 1i#u ki n phát tri<n m)i cơ c u t0 ch/c quy#n l4c, t ơng quan chính tr" và 1!i s ng kinh t% – xã h i Lúc này t0ng h*p nh,ng nghi th/c nhà n )

1 *c g i là l ch%

Các n )c ông Á, 15c bi t là Trung Qu c luôn luôn 1*c coi là “n )c nghi l ”, b6i

lI trong qu.n lý xã h i nghi th/c – nghi l 1 *c coi là nh,ng ph ơng th/c quan tr ng

' Trung Qu c th!i !ng có Khai nguyên l , th!i T ng có Khai b o thông l ,

th!i Minh có i Minh t p l , th!i Thanh có i Thanh thông l ó là nh,ng l nghi 1ã 1*c ch% 1"nh và b7t bu c b máy chính quy#n nhà n)c tuân th$

Ngoài ra, trong dân gian có l nghi mang tính gia 1ình, gia t c, song 1*c ch% 1"nh trong các gia hu n, gia l trong phong t=c

Khái ni m l 6 Trung Qu c có th< 1 *c hi<u, m t là nghi th/c, l ti%t liên quan 1%n quân (quân s4), tân (khách), gia (m@ng vui), cát (lành), hung (d,); hai là các lo i 1i<n ch ơng ch% 1 nh cơ c u nhà n )c, tuy<n ch n quan l i, 1Kng c p vua tôi; ba là

nh,ng ph m trù 1 o 1/c nh tam c ơng, ng; th !ng

1.3 L tân Nhà n c và thông l giao ti p qu c t

L tân ngo i giao 1 *c hình thành t@ c0 x a cùng v)i l"ch s+ xu t hi n và phát tri<n bang giao gi,a các b l c, dân t c, qu c gia

Nghi th/c ti%p 1ãi s/ th?n trong l"ch s+ bang giao c$a n )c ta v)i các n )c khác, 15c bi t là v)i các tri#u 1 i phong ki%n Trung Hoa 1 *c mô t khá k9 càng trong s+ sách

- L ch tri u hi n chơng lo i chí c$a Phan Huy Chú (Bang giao chí)

Nghi th/c ti%p 1ãi s/ th?n trong l"ch s+ bang giao c$a n )c ta v)i các n )c khác, 15c bi t là v)i các tri#u 1 i phong ki%n Trung Hoa 1*c mô t khá k9 càng trong s+ sách -

L ch tri u hi n ch ơng lo i chí c$a Phan Huy Chú (Bang giao chí)

' châu Âu, tr )c th% k2 XIX, khi cha có nh,ng quy 1"nh qu c t% v# l tân ngo o giao, trong quan h ngo i giao gi,a các n )c vCn th !ng x.y ra nh,ng tình hu ng khó x+, tranh ch p, th m chí xung 1 t vì nh,ng s4 vi c ban 1?u chKng l y gì làm to tát

< tránh nh,ng s4 c ngo i giao và tranh ch p v# l tân 1áng ti%c có th< x.y ra, t i

i h i Viên n:m 1815, m t s c!ng qu c châu Âu 1ã thông qua m t v:n ki n quy 1"nh c= th< v# ngôi th/ gi,a viên ch/c ngo i giao các c p

N:m 1961, nh! nA l4c chung c$a nhi#u n)c Công ư c Viên v quan h ngo i giao

và hai n:m sau, Công ư c Viên v quan h lãnh s (1963) 1ã 1 *c ký k%t

Các ho t 1 ng giao ti%p qu c t%, ngoài vi c tuân th$ nh,ng quy 1"nh c$a pháp lu t

qu c t% v# l tân ngo i giao, còn ph.i chú tr ng th4c hi n nh,ng t p quán và nghi l qu c t%, phép l"ch s4 qu c t% (g i chung là thông l qu c t%) 1 *c các n )c t4 nguy n tuân th$

và nh,ng truy#n th ng c$a các dân t c c?n 1 *c tôn tr ng

1.4 Nh ng n i dung c b n c a L tân Nhà n c

1.4.1 Hình th c, ki n trúc, trang trí, bài trí c a các c quan Nhà nư c

Các n i dung v# hình th/c, ki%n trúc, trang trí, bài trí c$a các cơ quan Nhà n )c

1 *c quy 1"nh c= th< trong M=c 2, ch ơng III “Quy ch% V:n hoá công s6 t i các cơ quan hành chính nhà n )c” Ban hành kèm theo Quy%t 1"nh s 129 /2007/Q -TTg ngày 02 tháng8 n:m 2007 c$a Th$ t )ng Chính ph$ v)i các n i dung chính nh sau:

(iii) Không l p bàn th!, th7p h ơng, không 1un, n u trong phòng làm vi c

Cơ quan có trách nhi m b trí khu v4c 1< ph ơng ti n giao thông c$a cán b , công ch/c, viên ch/c và c$a ng !i 1%n giao d"ch, làm vi c Không thu phí g+i ph ơng ti n

giao thông c$a ng !i 1%n giao d"ch, làm vi c

1.4.2.1 Khách m i và hình th c t ch c bu i l

Ch ơng 2, ngh" 1"nh c$a chính ph$ s 154/2004/N – CP ngày 09 tháng 8 n:m

2004 v# nghi th/c Nhà n )c trong t0 ch/c mít tinh, l k2 ni m; trao t5ng và 1ón nh n danh hi u vinh d4 Nhà n )c, huân ch ơng, huy ch ơng, c! thi 1ua c$a chính ph$, b8ng khen c$a th$ t )ng, chính ph$ quy 1"nh nh sau:

vi thích h*p Khuy%n khích m!i s l *ng khách g n, thi%t th4c, phù h*p v)i m=c 1ích, yêu c?u bu0i l ; tránh phô tr ơng, hình th/c, gây lãng phí, t n kém v# th!i gian, ti#n b c

H n ch% vi c m!i nhi#u khách t@ các 1"a ph ơng v# Trung ơng và ng *c l i

Tr !ng h*p khách m!i là các 1 ng chí lãnh 1 o c p cao c$a ng, Nhà n )c, vi c m!i khách ph.i thông qua cơ quan c p trên tr4c ti%p và th4c hi n theo quy 1"nh t i i#u

12 Quy 1"nh s 60-Q /TW ngày 11 tháng 02 n:m 2003 c$a B Chính tr" v# t0 ch/c các chuy%n 1i công tác cơ s6, tham d4 các cu c mít tinh, l k2 ni m, 1 i h i, h i ngh" và ti%p các 1oàn 1 i bi<u trong n )c c$a các 1 ng chí B Chính tr", Ban Bí th Cán b lãnh 1 o, qu.n lý 6 các c p không tham d4 l h i và các ho t 1 ng c7t b:ng khánh thành, 1 ng th0, khai tr ơng n%u không 1 *c c p có thDm quy#n phân công

V trang trí bu i l : Bu0i l 1 *c t0 ch/c trong h i tr !ng ho5c ngoài tr!i

T0 ch/c trong h i tr !ng: Sân kh u h i tr !ng 1 *c trang trí trang tr ng theo nh,ng quy 1"nh sau:

(i) Qu c k> ho5c Qu c k> và c! ng treo trên phông h u ho5c trên c t c! v# phía bên trái c$a sân kh u; Qu c k> 6 bên ph.i, c! ng 6 bên trái (nhìn t@ phía h i tr !ng lên)

(ii) T *ng bán thân Ch$ t"ch H Chí Minh 15t trên b=c cao phía d )i ngôi sao ho5c 6 phía d )i gi,a ngôi sao và hình búa li#m theo chi#u thKng 1/ng Tr !ng h*p c!

1 *c treo trên c t thì 15t t *ng Ch$ t"ch H Chí Minh ch%ch phía tr )c bên ph.i c t c! (nhìn t@ phía h i tr !ng lên)

(iii) Tiêu 1# bu0i l ki<u ch, chân ph ơng trên n#n phông h u v# phía bên ph.i sân kh u

(iv) Bàn oàn Ch$ t"ch: c:n c/ vào tính ch t c$a bu0i l , Ban T0 ch/c quy%t 1"nh

vi c b trí bàn oàn Ch$ t"ch bu0i l Bàn oàn Ch$ t"ch 1 *c b trí 6 gi,a sân kh u Tùy theo s l *ng thành viên oàn Ch$ t"ch, Ban T0 ch/c quy%t 1"nh s hàng (cao d?n v# phía sau) nh ng hàng sau cùng ng !i ng i không 1 *c che khu t t *ng Ch$ t"ch H Chí Minh và tiêu 1# bu0i l oàn Ch$ t"ch 1 *c b trí ng i theo ch/c v= quan tr ng t@ gi,a ra hai bên, t@ phía tr )c ra phía sau

(v) B=c di n gi có th< b trí trên sân kh u (phía bên ph.i sân kh u) ho5c phía

d )i tr )c sân kh u tùy theo 1i#u ki n c= th< c$a h i tr !ng Không 15t b=c di n gi che

l p tiêu 1# trên phông h u; không 15t hoa che l p m5t ng !i nói; mi-crô trên b=c di n gi

1 *c 15t ngay ng7n, thu n ti n cho ng !i nói

(vi) Hoa trang trí 15t 6 phía d )i, tr )c b=c 15t t *ng Ch$ t"ch H Chí Minh i v)i nh,ng cu c mít tinh, l k2 ni m có th< 15t lJng hoa phía tr )c b=c di n gi và ch u cây c.nh ho5c lJng hoa phía d )i tiêu 1# d c theo phông h u N%u có lJng hoa c$a các

1 ng chí lãnh 1 o cao c p c$a ng, Nhà n )c t5ng thì 15t 6 v" trí trang tr ng Không 15t quá nhi#u lJng hoa trên sân kh u (kho.ng 5 ch u cây c.nh ho5c 5 lJng hoa)

(vii) KhDu hi u c$a bu0i l 1 *c treo 6 v" trí n0i b t, phù h*p v)i không gian h i

tr !ng N i dung khDu hi u do Ban T0 ch/c quy%t 1"nh

(viii) Bên ngoài h i tr !ng treo Qu c k> 6 v" trí trang tr ng, c! trang trí, b:ng khDu hi u, t o c.nh quan phù h*p v)i bu0i l

(ix) Khách m!i 1 *c b trí ng i 1 i di n phía d )i tr )c sân kh u theo ch/c v= quan tr ng t@ gi,a ra hai bên, t@ phía tr )c ra phía sau

(iii) V" trí oàn Ch$ t"ch 1 *c b trí gi,a l 1ài Qu?n chúng d4 mít tinh 1/ng thành kh i tr )c l 1ài

phù hi u N%u dùng phù hi u, Ban T0 ch/c quy 1"nh hình th/c phù hi u 1< phân bi t 1 i bi<u, Ban T0 ch/c

H n ch% dùng phù hi u "nơ", hoa cài ng4c 1 i v)i nh,ng bu0i l không th t c?n thi%t ho5c quá 1ông ng !i

V trang ph c: oàn Ch$ t"ch, ng !i ch$ trì bu0i l ; 1 i bi<u là các 1 ng chí lãnh

1 o các c p, khách m!i; ng !i trao t5ng và ng !i 1ón nh n danh hi u vinh d4 nhà n )c, Huân ch ơng, Huy ch ơng, C! thi 1ua c$a Chính ph$, B8ng khen c$a Th$ t )ng Chính ph$ trang ph=c 1 *c quy 1"nh nh sau:

(i) Nam: com lê có th7t cà v t ho5c áo sơ mi dài tay có th7t cà v t

(ii) N,: áo dài truy#n th ng (tr!i l nh có th< có áo khoác ngoài) ho5c com lê n, (iii) Qu?n chúng d4 l : trang ph=c l"ch s4, ch3nh t# phù h*p v)i bu0i l

(iv) Ban T0 ch/c bu0i l quy 1"nh trang ph=c c$a kh i qu?n chúng và 1ơn v" tham gia di u hành

(v) Khách m!i, 1 i bi<u và qu?n chúng d4 l là ng !i dân t c thi<u s , tín 1 tôn giáo khuy%n khích m5c trang ph=c dân t c, l ph=c tôn giáo Ng !i d4 l là t )ng lBnh, sB quan, chi%n sB các l4c l *ng v; trang m5c quân ph=c c$a quân ch$ng, binh ch$ng

di n v:n ngh tr )c bu0i l Trong tr !ng h*p xét th y c?n bi<u di n ngh thu t thì

ch ơng trình v:n ngh ph.i phù h*p v)i n i dung bu0i l và không quá 30 phút; th!i gian bi<u di n v:n ngh 1 *c ghi rõ trong gi y m!i

Không dùng ti#n ngân sách nhà n )c 1< làm quà t5ng Tr !ng h*p c?n thi%t và

1 *c s4 1 ng ý c$a c p có thDm quy#n m)i t0 ch/c chiêu 1ãi, t5ng quà l u ni m Quà

l u ni m ph.i 1.m b.o tính thi%t th4c, có ý nghBa, ti%t ki m và 1 *c trao sau khi k%t thúc bu0i l

V ưa tin v bu i l : Vi c 1 a tin v# bu0i l trên các ph ơng ti n thông tin 1 i

chúng th4c hi n theo quy 1"nh hi n hành c$a Nhà n )c

1.4.2.2 Trình t ti n hành mít tinh, l k ni m

(i) Tr 6ng Ban T0 ch/c bu0i l thông báo ch ơng trình bu0i l ; m!i lãnh 1 o và

1 i bi<u 1/ng d y làm l chào c!; phát l nh chào c!

(ii) Nh c Qu c ca qua b:ng ghi âm, 1 i v)i bu0i l quan tr ng do Quân nh c c+

Qu c ca, ng !i d4 l hát theo

(iii) Tr 6ng Ban T0 ch/c c.m ơn và m!i lãnh 1 o, 1 i bi<u ng i

(iv) Tr 6ng Ban T0 ch/c tuyên b lý do và gi)i thi u 1 i bi<u ng7n g n, trang

tr ng Ch3 gi)i thi u tên và ch/c v= 1 ng chí 1 i bi<u có ch/c v= cao nh t v# ng, chính quy#n, M5t tr n T0 qu c c$a Trung ơng và 1"a ph ơng; các 1 ng chí khác gi)i thi u chung

(v) Tr 6ng Ban T0 ch/c gi)i thi u 1 ng chí lãnh 1 o 1 *c phân công 1 c di n v:n ho5c 1 c báo cáo t i bu0i l

(vi) Tr 6ng Ban T0 ch/c gi)i thi u lãnh 1 o c p trên ho5c khách m!i phát bi<u ý ki%n < 1ơn gi.n hóa th$ t=c, m6 1?u di n v:n, báo cáo ho5c phát bi<u ch3 "kính th a"

m t 1 ng chí có ch/c v= cao nh t c$a Trung ơng ho5c 1"a ph ơng d4 bu0i l , còn l i

"kính th a" chung các 1 ng chí lãnh 1 o, các v" 1 i bi<u

(vii) Tr 6ng Ban T0 ch/c nói l!i c.m ơn Tr !ng h*p lãnh 1 o c p cao c$a ng ho5c Nhà n )c phát bi<u thì ng !i 1/ng 1?u 1ơn v" ti%p thu ý ki%n và nói l!i c.m ơn

(viii) Tr 6ng Ban T0 ch/c c.m ơn và k%t thúc bu0i l trong ti%ng nh c c$a bài hát phù h*p v)i tính ch t c$a bu0i l

1.4.2.3 Nguyên t c và trình t ti n hành l trao t ng và ón nh n danh hi u vinh

t ư ng chính ph

nh n m t l?n 6 m t c p xét th y có tác d=ng giáo d=c, nêu g ơng t t nh t Không t0 ch/c

di u hành ho5c t0 ch/c 1ón r )c t@ c p này, 1"a 1i<m này 1%n c p khác, 1"a 1i<m khác

K%t h*p t0 ch/c trao t5ng và 1ón nh n khen th 6ng trong bu0i l k2 ni m ngày l l)n c$a 1 t n )c, ngày truy#n th ng c$a ngành, 1"a ph ơng, 1ơn v", h i ngh" t0ng k%t

nh ng ph.i có ch ơng trình c= th< và th4c hi n 1úng Ngh" 1"nh này

Cá nhân 1 *c khen th 6ng tr4c ti%p nh n khen th 6ng Tr !ng h*p cá nhân 1 *c khen th 6ng v7ng m5t ho5c 1ã qua 1!i thì ng !i 1 i di n h*p pháp c$a ng !i 1 *c khen

th 6ng nh n thay

Không t5ng hoa trong khi trao t5ng, 1ón nh n khen th 6ng Ch3 t5ng hoa sau khi

ng !i 1 *c khen th 6ng r!i khHi l 1ài ho5c sân kh u.Trong quá trình trao t5ng, c?n

h )ng dCn phóng viên quay phim, ch=p nh, ng !i t5ng hoa 1< không gây m t tr t t4 trên khu v4c l 1ài ho5c trên sân kh u Gi,a các 1*t trao t5ng có th< có nh c n#n ho5c quân

nh c chào m@ng

Th t trao t ng, ón nh n khen th ư ng:

(i) Trao t5ng cho t p th< tr )c, cá nhân sau

(ii) Hình th/c khen th 6ng cao 1 *c trao tr )c, th p hơn trao sau

(iii) Trong tr !ng h*p s l *ng t p th< và cá nhân 1 *c trao t5ng nhi#u thì m!i t@ng 1*t Quy 1"nh s th/ t4 và v" trí c= th< cho t@ng ng !i trên l 1ài ho5c sân kh u theo danh sách 1< trao 1úng ng !i, tránh nh?m lCn, l n x n khi trao t5ng B trí vi c trao t5ng h*p lý, không 1< ng !i trao ph.i 1i lên 1i xu ng nhi#u l?n

Trình t trao t ng và ón nh n khen th ư ng:

(i) Th4c hi n nghi th/c chào c!, tuyên b lý do và gi)i thi u 1 i bi<u

(ii) Tr 6ng Ban T0 ch/c m!i th$ tr 6ng 1ơn v" báo cáo tóm t7t thành thích c$a 1ơn v" và c$a cá nhân 1 *c khen th 6ng (n%u nhi#u t p th<, cá nhân 1 *c khen th 6ng thì báo cáo tóm t7t thành tích chung, không 1 c b.n thành tích c$a t@ng t p th<, cá nhân)

(iii) Tr 6ng Ban T0 ch/c m!i 1 i di n chính quy#n, c p $y ng, Công 1oàn, oàn Thanh niên c$a 1ơn v" 1 *c khen th 6ng và cá nhân 1 *c khen th 6ng lên l 1ài ho5c sân kh u 1< 1ón nh n Quy%t 1"nh

(iv) Tr 6ng Ban T0 ch/c công b Quy%t 1"nh i di n t p th< ho5c cá nhân 1 *c khen th 6ng 1/ng nghiêm theo hàng trên l 1ài nghe công b và 1ón nh n Quy%t 1"nh Nh,ng ng !i tham d4 khác không 1/ng d y trong khi 1 c quy%t 1"nh khen th 6ng Khi công b xong quy%t 1"nh ng !i d4 vA tay chúc m@ng

(v) Tr 6ng Ban T0 ch/c m!i 1 ng chí lãnh 1 o có ch/c v= cao nh t v# ng và Nhà n )c có m5t t i bu0i l trao Huân ch ơng, Huy ch ơng, C! thi 1ua c$a Chính ph$, B8ng khen c$a Th$ t )ng Chính ph$ cho t p th<, cá nhân 1 *c khen th 6ng Ng !i trao g7n Huân ch ơng, Huy ch ơng lên góc cao lá c! truy#n th ng c$a 1ơn v" (n%u có) ho5c trên ng4c áo N%u trên lá c! truy#n th ng c$a 1ơn v" ho5c trên ng4c áo c$a cá nhân 1ang

có các lo i Huân ch ơng, Huy ch ơng mà Huân ch ơng, Huy ch ơng 1 *c trao l?n sau cao hơn thì ph.i 1 *c g7n 6 v" trí cao hơn các Huân ch ơng, Huy ch ơng có tr )c

(vi) Tr 6ng Ban T0 ch/c m!i lãnh 1 o c p trên phát bi<u ý ki%n

(vii) Tr 6ng Ban T0 ch/c m!i th$ tr 6ng 1ơn v", cá nhân 1 *c khen th 6ng phát bi<u ý ki%n

(viii) Tr 6ng Ban T0 ch/c c.m ơn và tuyên b b% m c bu0i l

Các n i dung v# K9 n:ng giao ti%p c$a công ch/c trong gi.i quy%t nh,ng công

vi c n i b nhà n )c, c;ng nh trong ho t 1 ng giao ti%p v)i các t0 ch/c và công dân.1 *c quy 1"nh c= th< trong M=c 2, ch ơng II “Quy ch% V:n hoá công s6 t i các cơ quan hành chính nhà n )c” Ban hành kèm theo Quy%t 1"nh s 129 /2007/Q -TTg ngày

02 tháng8 n:m 2007 c$a Th$ t )ng Chính ph$ v)i các n i dung chính nh sau:

Trong giao ti p và ng x nói chung:

(i) Cán b , công ch/c, viên ch/c khi thi hành nhi m v= ph.i th4c hi n các quy 1"nh v# nh,ng vi c ph.i làm và nh,ng vi c không 1 *c làm theo quy 1"nh c$a pháp lu t

(ii) Trong giao ti%p và /ng x+, cán b , công ch/c, viên ch/c ph.i có thái 1 l"ch s4, tôn tr ng Ngôn ng, giao ti%p ph.i rõ ràng, m ch l c; không nói t=c, nói ti%ng lóng, quát n t

Trong giao ti p và ng x v i nhân dân:

(i) Trong giao ti%p và /ng x+ v)i nhân dân, cán b , công ch/c, viên ch/c ph.i nhã nh5n, l7ng nghe ý ki%n, gi.i thích, h )ng dCn rõ ràng, c= th< v# các quy 1"nh liên quan 1%n gi.i quy%t công vi c

(ii) Cán b , công ch/c, viên ch/c không 1 *c có thái 1 hách d"ch, nh;ng nhi u, gây khó kh:n, phi#n hà khi th4c hi n nhi m v=

Trong giao ti%p và /ng x+ v)i 1 ng nghi p, cán b , công ch/c, viên ch/c ph.i có thái 1 trung th4c, thân thi n, h*p tác

Trong giao ti p qua i n tho i

Khi giao ti%p qua 1i n tho i, cán b , công ch/c, viên ch/c ph.i x ng tên, cơ quan, 1ơn v" nơi công tác; trao 10i ng7n g n, t p trung vào n i dung công vi c; không ng7t 1i n tho i 1 t ng t

1.4.4 Cách th c th hi n và s d ng các bi u tư ng qu c gia (qu c huy, qu c

H )ng dCn s 3420/HD-BVHTTDL ngày 02 tháng 10 n:m 2012 c$a B V:n hoá, Th< thao và Du l"ch v# vi c s+ d=ng qu c k>, qu c huy, qu c ca, chân dung Ch$ t"ch H Chí Minh

1.4.4.1 Qu !c k"

a) Hình Qu c k>: i#u 141 ch ơng XI Hi%n pháp n )c C ng hòa xã h i ch$ nghBa Vi t Nam n:m 1992; Thông t s 68/VHTT-TT ngày 24 tháng 8 n:m 1993 c$a B V:n hóa, Thông tin (nay là B V:n hóa, Th< thao và Du l"ch)

- Qu c k> n )c C ng hòa xã h i ch$ nghBa Vi t Nam hình ch, nh t, chi#u r ng b8ng hai ph?n ba chi#u dài, n#n 1H, 6 gi,a có ngôi sao vàng n:m cánh

- i<m gi,a ngôi sao vàng 15t 1úng 1i<m gi,a (1i<m giao nhau c$a hai 1 !ng chéo)

- Hai m5t c$a Qu c k> 1#u có ngôi sao vàng trùng khít nhau

- N#n Qu c k> màu 1H t ơi, ngôi sao màu vàng t ơi

b) Cách treo, th!i gian treo Qu c k>: i#u l s 974-TTg ngày 21 tháng 7 n:m 1956 c$a Th$ t )ng Chính ph$ v# vi c h )ng dCn s+ d=ng Qu c k>; Thông t s 68/VHTT-TT ngày 24 tháng 8 n:m 1993 c$a B V:n hóa, Thông tin (nay là B V:n hóa, Th< thao và

Du l"ch)

Cách treo:

- Khi treo Qu c k> chú ý 1@ng 1< ng *c ngôi sao

- Treo nh, chân dung lãnh t= cùng v)i Qu c k> thì nh ph.i th p hơn Qu c k> ho5c 1< nh trên n#n Qu c k> d )i ngôi sao

Th!i gian treo:

- Qu c k> 1 *c treo trong các phòng h p, h i tr !ng c$a các c p chính quy#n, cơ quan nhà n )c và các 1oàn th< khi h p nh,ng bu0i h p long tr ng

- Qu c k> 1 *c treo ngoài tr!i vào d"p các ngày l l)n, s4 ki n chính tr", t%t c0 truy#n c$a dân t c và theo thông báo c$a trung ơng và chính quy#n 1"a ph ơng

- Qu c k> 1 *c treo ho5c mang 1i 6 nh,ng nơi t0 ch/c míttinh, di u hành, 1 ng viên qu?n chúng, phát 1 ng thi 1ua s.n xu t, th4c hi n các phong trào cách m ng

- Các cơ quan Nhà n )c, các nhà tr !ng (k< c h c vi n), các 1ơn v" v; trang, các c+a khDu biên gi)i, các c.ng qu c t% ph.i có c t c! và treo Qu c k> tr )c công s6, ho5c nơi trang tr ng tr )c c+a cơ quan, Qu c k> ph.i 1úng tiêu chuDn v# kích th )c, màu s7c 1ã 1 *c Hi%n pháp quy 1"nh

- Tr= s6 Ph$ Ch$ t"ch, tr= s6 Qu c h i, L:ng Ch$ t"ch H Chí Minh, tr= s6 Chính ph$, Tòa án nhân dân t i cao, Vi n Ki<m soát nhân dân t i cao, B Ngo i giao, i s/ quán Vi t Nam t i các n )c, C t c! Hà N i, tr= s6 y ban nhân dân các c p (tr@ y ban nhân dân ph !ng 6 thành ph , th" xã), các c+a khDu và c.ng qu c t% treo Qu c k> 24/24 gi! hàng ngày

- Tr= s6 các B , cơ quan ngang B , các 1ơn v" v; trang, nhà tr !ng treo Qu c k> t@ 6 gi! 1%n 18 gi! hàng ngày

- T t c các cơ quan và 1ơn v" nói trên, 15c bi t là các cơ quan 1 i ngo i, khi có khách

n )c ngoài t@ c p B tr 6ng tr6 lên 1%n th:m chính th/c ph.i treo c! qu c gia c$a khách cùng v)i Qu c k>

c) Treo Qu c k> Vi t Nam v)i c! các n )c khác:

i#u l s 974-TTg ngày 21 tháng 7 n:m 1956 c$a Th$ t )ng Chính ph$ v# vi c h )ng dCn s+ d=ng Qu c k>; Tài li u Nghi l và th$ t=c l tân Ngo i giao Vi t Nam

- Qu c k> 1 *c s+ d=ng theo nhi#u cách th/c khác nhau Thông th !ng có hai cách:

o Cách th/ nh t là treo c! chính th/c nh m t cách th< hi n s4 tr ng th", tôn tr ng

và bình 1Kng qu c gia

o Cách th/ hai là s+ d=ng cách 1i u Qu c k> nh m t cách trang trí t o không khí ngày h i

- N%u treo Qu c k> hai n )c, quy 1"nh l tân ngo i giao c$a mAi n )c có th< có khác nhau Ph?n l)n các n )c quy 1"nh, n%u 1/ng t@ ngoài nhìn vào, c! n )c ch$ nhà bên phía tay ph.i, c! n )c khách bên phía trái

- Treo c! nhi#u n )c và hàng c! theo hàng ngang, v" trí cho c! 1?u tiên, n%u 1/ng t@ ngoài nhìn vào hàng c!, có th< s7p x%p nh sau:

o B7t 1?u t@ bên trái sang

o B7t 1?u t@ gi,a tr6 ra hai bên, theo th/ t4 bên trái, bên ph.i ây là cách thông

th !ng trong l tân ngo i giao treo c! nhi#u n )c cùng c! c$a n )c ch$ nhà, c!

n )c ch$ nhà th !ng n8m 6 v" trí trung tâm

- Treo Qu c k> c$a n )c ta v)i Qu c k> c$a n )c khác: các c! ph.i làm 1úng ki<u mCu, làm b8ng nhau và treo 1#u nhau, không treo lá to lá nhH, lá cao lá th p

- Không 1 *c treo qu c k> rách, vá, b c màu ho5c có nhi#u 1 !ng x%p n%p

d) Qu c k> trong trang trí bu0i l :

Quy 1"nh t i i#u 4 Ngh" 1"nh s 154/2004/N -CP ngày 09 tháng 8 n:m 2004 V# nghi th/c Nhà n )c trong t0 ch/c mít tinh, l k2 ni m; trao t5ng và 1ón nh n danh hi u vinh d4 nhà n )c, Huân ch ơng, Huy ch ơng, C! thi 1ua c$a Chính ph$, B8ng khen c$a Th$

o Bàn oàn Ch$ t"ch: c:n c/ vào tính ch t c$a bu0i l , Ban T0 ch/c quy%t 1"nh vi c

b trí bàn oàn Ch$ t"ch bu0i l Bàn oàn Ch$ t"ch 1 *c b trí 6 gi,a sân kh u Tùy theo s l *ng thành viên oàn Ch$ t"ch, Ban T0 ch/c quy%t 1"nh s hàng (cao d?n v# phía sau) nh ng hàng sau cùng ng !i ng i không 1 *c che khu t

t *ng Ch$ t"ch H Chí Minh và tiêu 1# bu0i l oàn Ch$ t"ch 1 *c b trí ng i theo ch/c v= quan tr ng t@ gi,a ra hai bên, t@ phía tr )c ra phía sau

o B=c di n gi có th< b trí trên sân kh u (phía bên ph.i sân kh u) ho5c phía d )i

tr )c sân kh u tùy theo 1i#u ki n c= th< c$a h i tr !ng Không 15t b=c di n gi che l p tiêu 1# trên phông h u; không 15t hoa che l p m5t ng !i nói; mi-crô trên b=c di n gi 1 *c 15t ngay ng7n, thu n ti n cho ng !i nói

o Hoa trang trí 15t 6 phía d )i, tr )c b=c 15t t *ng Ch$ t"ch H Chí Minh i v)i nh,ng cu c mít tinh, l k2 ni m có th< 15t lJng hoa phía tr )c b=c di n gi và

ch u cây c.nh ho5c lJng hoa phía d )i tiêu 1# d c theo phông h u N%u có lJng hoa c$a các 1 ng chí lãnh 1 o cao c p c$a ng, Nhà n )c t5ng thì 15t 6 v" trí trang tr ng Không 15t quá nhi#u lJng hoa trên sân kh u (kho.ng 5 ch u cây c.nh ho5c 5 lJng hoa)

o KhDu hi u c$a bu0i l 1 *c treo 6 v" trí n0i b t, phù h*p v)i không gian h i

tr !ng N i dung khDu hi u do Ban T0 ch/c quy%t 1"nh

o Bên ngoài h i tr !ng treo Qu c k> 6 v" trí trang tr ng, c! trang trí, b:ng khDu

hi u, t o c.nh quan phù h*p v)i bu0i l

o Khách m!i 1 *c b trí ng i 1 i di n phía d )i tr )c sân kh u theo ch/c v= quan

tr ng t@ gi,a ra hai bên, t@ phía tr )c ra phía sau

o Hoa trang trí 15t 6 phía d )i, tr )c t *ng Ch$ t"ch H Chí Minh

o KhDu hi u c$a bu0i l (n%u có) 1 *c treo 6 v" trí n0i b t, phù h*p v)i không gian

h i tr !ng N i dung khDu hi u do ban t0 ch/c quy%t 1"nh

e) Treo Qu c k> trong khu v4c l h i:

Quy 1"nh t i i<m b Kho.n 1 i#u 12, Thông t s 04/2011/TT-BVHTTDL ngày 21 tháng 01 n:m 2011 quy 1"nh v# vi c th4c hi n n%p s ng v:n minh trong vi c c )i, vi c tang và l h i

- Trong khu v4c l h i, c! T0 qu c ph.i 1 *c treo nơi trang tr ng, cao hơn c! h i, c! tôn giáo; ch3 treo c! h i, c! tôn giáo t i 1"a 1i<m l h i và trong th!i gian t0 ch/c l

- Nh,ng nơi treo, r )c và dùng Qu c huy trên các gi y t!: i#u l s 973-TTg ngày 21 tháng 7 n:m 1956 c$a Th$ t )ng Chính ph$ v# vi c h )ng dCn s+ d=ng Qu c huy và i#u 12 M=c 1 Ch ơng III Quy ch% v:n hóa công s6 t i các cơ quan hành chính nhà

n )c - Ban hành kèm theo Quy%t 1"nh s 129/2007/Q -TTg ngày 02 tháng 8 n:m

2007 c$a Th$ t )ng Chính ph$

- Treo Qu c huy t i các cơ quan hành chính nhà n )c, r )c Qu c huy, hình Qu c huy

in ho5c 1óng b8ng d u n0i trên: B8ng huân ch ơng, B8ng khen, H chi%u

b) Khái ni m:

- Qu c ca n )c C ng hòa xã h i ch$ nghBa Vi t Nam bao g m c nh c và l!i c$a bài

“Ti%n quân ca”

- Qu c thi#u là nh c c$a bài “Ti%n quân ca” (Qu c ca)

c) S+ d=ng Qu c ca, Qu c thi#u:

- Qu c ca: *c s+ d=ng trong các bu0i l chào c! t i các công s6 nhà n )c, tr !ng

h c, các nghi l sinh ho t chính tr" c$a 1 t n )c, các 1oàn th<, các l h i qu c gia, các s4 ki n th< thao c p Nhà n )c và Qu c t%…

- Qu c thi#u: *c s+ d=ng trong các bu0i l th *ng c!, l 1ón các nguyên th$ qu c gia, các nghi l c p Nhà n )c…

ngo i giao

1.4.5.1 Công nh n qu!c gia và thi t l p quan h ngo i giao

i v)i nh,ng qu c gia m)i thành l p, v n 1# các n )c khác công nh n ch$ quy#n c$a h có m t ý nghBa chính tr" quan tr ng Các qu c gia 1ó mong mu n 15t quan h v)i

t t c các n )c trên nguyên t7c bình 1Kng, tôn tr ng toàn vEn lãnh th0, không can thi p vào n i b c$a nhau Trong l"ch s+ ngo i giao có không ít ví d= cho th y các n )c 1%

qu c th !ng s+ d=ng v n 1# công nh n ngo i giao nh m t công c= 1< d a dCm t o áp l4c nh8m m=c 1ích dành cho n )c mình nh,ng s4 u 1ãi 15c bi t

Công nh n m t qu c gia là công nhân qu c gia 1ó v)i t cách m t qu c gia 1 c

l p có ch$ quy#n, m t thành viên, m t ch$ th< bình 1Kng c$a c ng 1 ng th% gi)i i v)i

m t qu c gia m)i 1ây là m t s4 $ng h th4c s4 1 i v)i các Nhà n )c m)i giành 1 c l p Ngay 1 i v)i các n )c tr )c 1ây 1ã t@ng là các qu c gia l)n m nh b" tan rã, tách thành hai hay nhi#u qu c gia, s4 công nh n qu c t% 1 i v)i n#n 1 c l p ch$ quy#n c$a các qu c gia m)i này c;ng nh 1 i v)i Chính ph$ m)i 1 *c thành l p t i 1ó c;ng có ý nghBa quan

tr ng v# chính tr" lCn pháp lý

1.4.5.2 Các hình th c công nh n các qu!c gia

Theo lu t pháp qu c t% có hai hình th/c công nh n các qu c gia là công nh n th4c t% và công nh n pháp lý

Công nh n th4c t% mang tính ch t không 1?y 1$ Trong khi không th< ph$ nh n s4

t n t i c$a m t qu c gia, Chính ph$ c$a m t n )c khác, tuy không thi%t l p quan h ngo i giao nh ng vCn có ti%p xúc làm vi c v)i qu c gia 1ó Công nh n pháp lý hay còn

g i là công nh n ngo i giao 1?y 1$ gi,a hai qu c gia th !ng 1 a 1%n thi%t l p quan h ngo i giao, l p cơ quan 1 i di n ngo i giao theo thHa thu n c$a hai bên, phát tri<n quan

h th ơng m i, kinh t%, v:n hóa và các m i quan h khác Tuy nhiên, trên th4c t% c;ng có

tr !ng h*p n )c A công nh n n )c B trong khi n )c B ch a sJn sàng công nh n n )c

r i ra thông cáo chung

Khi m t qu c gia 1 *c thành l p trên cơ s6 th ng nh t các mi#n c$a 1 t n )c, mà nh,ng mi#n y tr )c 1ây c;ng là nh,ng qu c gia có quan h ngo i giao v)i m t s n )c

nh t 1"nh, v n 1# “công nh n l i” th !ng không 1 *c 1# ra

Trong các tuyên b công nh n qu c gia, vi c thi%t l p quan h ngo i giao th !ng

1 *c nêu lên nh m t nguy n v ng, m t mong mu n (“bày tH sJn sàng thi%t l p quan h ngo i giao”), 1i#u 1ó có nghBa là vi c thi%t l p ngo i giao gi,a các n )c ph.i 1 *c ti%n hành theo s4 thHa thu n gi,a các bên v)i nhau, nh ng tr )c khi thi%t l p quan h ngo i giao hai bên sI ph.i ti%n hành các cu c 1àm phán Th4c t% có tr !ng h*p hai n )c công

nh n nhau nh ng nhi#u n:m sau m)i thi%t l p quan h ngo i giao

Trong th4c ti n quan h gi,a các qu c gia, c;ng có tr !ng h*p các n )c vì nh,ng nguyên nhân khác nhau 1ã c7t 1/t ho5c t m 1ình ch3 quan h ngo i giao, ví d= nh Gruzia tuyên b c7t 1/t quan h ngo i giao v)i Liên bang Nga và 1óng c+a i s/ quán

t i Mat-xcơ-va sau khi t0ng th ng Nga tuyên b công nh n n#n 1 c l p c$a hai n )c B7c Oxetia và Apkhazia tháng 8/2008 Vi c c7t 1/t quan h ngo i giao th !ng 1i kèm v)i

vi c rút các 1 i di n ngo i giao, 1óng c+a cơ quan 1 i di n ngo i giao Tuy nhiên c;ng có

tr !ng h*p do có khó kh:n v# tài chính, ho5c v# cán b … n )c b0 nhi m ph.i t m th!i rút cơ quan 1 i di n ngo i giao (sau khi 1ã trình bày rõ lý do v)i N )c ti%p nh n) mà hoàn toàn không có nghBa là t m 1ình ch3 ho5c h th p quan h Trong tr !ng h*p này,

m t Tr 6ng cơ quan 1 i di n ngo i giao th !ng trú 6 n )c khác sI 1 *c gi)i thi u ngay 1< kiêm nhi m

M t trong nh,ng nguyên nhân th !ng 1 a 1%n c7t 1/t quan h ngo i giao là xung

1 t v; trang Tuy nhiên, c;ng có tr !ng h*p hai n )c vCn duy trì quan h ngo i giao, không rút i s/, m5c dù có xung 1 t v; trang Khi n i l i quan h ngo i giao thì c;ng ph.i ti%n hành các th$ t=c nh khi thi%t l p quan h ngo i giao b8ng 1 !ng trao 10i các v:n b.n thích h*p Tr !ng h*p t m 1ình ch3 quan h ngo i giao thì th$ t=c n i l i quan

h ngo i giao th !ng 1ơn gi.n hơn (có th< 1 i di n ngo i giao hai n )c g5p nhau 6 m t

n )c th/ ba thHa thu n vi c n i l i quan h ngo i giao r i ra thông cáo)

Nh,ng n:m g?n 1ây trong th4c ti n ngo i giao th% gi)i, m t hình th/c cơ quan m)i xu t hi n v)i danh nghBa “V:n phòng 1 i di n quy#n l*i” hay “V:n phòng liên l c”

ây là hình th/c t ơng t4 c$a cơ quan 1 i di n có ngo i giao 1 *c thi%t l p khi gi,a hai

n )c ch a có quan h ngo i giao chính th/c ho5c khi gi,a hai n )c 1ã có quan h ngo i giao chính th/c nh ng t m th!i b" c7t 1/t Cán b V:n phòng 1 i di n quy#n l*i hay V:n phòng liên l c 1 *c h 6ng các quy#n u 1ãi mi n tr@ thông th !ng nh 1 i v)i viên ch/c ngo i giao, tr@ quy#n trao 10i th t@ v)i B Ngo i giao N )c ti%p nh n

i di n ngo i giao

Tr )c th% k2 16, trên th% gi)i, ch a th4c s4 có ng ch ngo i giao chuyên nghi p Các s/ th?n do nhà vua ch n trong s các doanh nhân, các 1 i th ơng gia, các quan l i c$a tri#u 1ình Các v" này sI ch n l y các c ng s4 c$a mình, c;ng th !ng t@ gi)i quý t c, giàu sang, 1ôi khi do chính h t4 1ài th Qua các th!i k>, ng !i 1/ng 1?u các phái 1oàn ngo i giao 1ã có nh,ng tên g i khác nhau nh : nhà thuy%t khách, s/ gi., s/ th?n, v.v… Khi các cơ quan 1 i di n th !ng trú xu t hi n, ch/c danh i di n, i s/ 1ã xu t hi n v)i nhi#u cách g i khác nhau: i di n toàn quy#n, i s/, i s/ toàn quy#n, i s/ 15c m nh, i s/ 15c m nh toàn quy#n, v.v… Nh v y, không ph.i ngay t@ 1?u, ng !i

1 i di n cao nh t c$a m t n )c 6 n )c ngoài 1ã có ch/c danh i s/ 15c m nh toàn quy#n nh hi n nay Trong quá trình 1ó, m t s quy t7c v# l tân c;ng có nh,ng s4 thay 10i, ví d= nh cu c 1 u tranh kéo dài v# ngôi th/ gi,a các i s/ toàn quy#n v)i các

i s/ 15c m nh Các i s/ 15c m nh 1 *c $y nhi m 15c bi t 1%n n )c s6 t i trong nh,ng tr !ng h*p 15c bi t nh l 1:ng quang c$a m t Nhà vua, l thành hôn c$a m t Hoàng t+… th !ng 1òi dành nh,ng nghi th/c l tân 15c bi t và chA ng i trên các i s/ toàn quy#n th !ng trú Sau này, ng !i ta 1ã thêm ch, “15c m nh” thành tên g i 1?y 1$

“ i s/ 15c m nh toàn quy#n” 1 i v)i i s/ th !ng trú Trong Th $y nhi m hay trong

các gi y t! chính th/c bao gi! c;ng ghi 1?y 1$ ch/c v= “ i s/ 15c m nh toàn quy#n”

nh ng th4c t% hi n nay trong giao ti%p hàng ngày có xu h )ng ng7n g n khi x ng hô hay trong danh thi%p, gi y m!i, v.v… là i s/

Hai n )c 1ã thHa thu n thi%t l p quan h ngo i giao nh ng vi c 15t cơ quan 1 i

di n ngo i giao th !ng trú c$a n )c này t i n )c kia ph.i ti%n hành theo s4 thHa thu n gi,a hai bên ThHa thu n này th !ng 1 *c th< hi n b8ng v:n b.n: trao 10i th , ký k%t

hi p 1"nh ho5c ra thông cáo chung Th4c t% ch/ng minh các n )c thích áp d=ng hình th/c thHa thu n b8ng v:n b.n nh tuyên b , hi p 1"nh, thông cáo, v.v… 1< lo i tr@ vi c hi<u l?m và gi.i thích khác nhau trong t ơng lai

Trong th4c ti n ngo i giao, có tr !ng h*p hai n )c sau nhi#u n:m 1ã thi%t l p quan h ngo i giao mà vCn ch a thHa thu n v# vi c 15t cơ quan 1 i di n ngo i giao

th !ng trú ho5c 1ã thHa thu n v# nguyên t7c trao 10i cơ quan 1 i di n ngo i giao nh ng không n )c nào 15t cơ quan 1 i di n ngo i giao th !ng trú 6 n )c kia C;ng có tr !ng h*p hai n )c ký k%t thi%t l p quan h ngo i giao nh ng ghi rõ là ch3 trao 10i i s/ không th !ng trú Vi c 15t cơ quan 1 i di n th !ng trú v# nguyên t7c là theo s4 thHa thu n gi,a hai n )c nh ng không nh t thi%t sI ti%n hành trên cơ s6 có 1i có l i, mà tùy theo 1i#u ki n và yêu c?u c$a mAi n )c Hai n )c thHa thu n 15t cơ quan 1 i di n ngo i giao th !ng trú 1 ng th!i thHa thu n c v# c p b c ng !i 1/ng 1?u cơ quan 1 i di n Th!i gian g?n 1ây, ph?n l)n các n )c thHa thu n v)i nhau v# cơ quan 1 i di n 6 m/c i s/ quán, t/c là hai bên sI trao 10i i s/ 15c m nh toàn quy#n

M t qu c gia không b7t bu c ph.i nh n b t c/ ng !i 1/ng 1?u nào c$a m t cơ quan 1 i di n ngo i giao c$a n )c ngoài 6 n )c mình < hoàn thành m t cách hi u qu công vi c c$a mình, ng !i này ph.i 1 *c N )c ti%p nh n tin c y Do v" trí chính th/c c;ng nh vai trò cá nhân c$a ng !i 1/ng 1?u cơ quan 1 i di n, tr )c khi b0 nhi m N )c c+ 1i ph.i 1 *c 1.m b.o r8ng ông ta là ng !i 1 *c N )c ti%p nh n hoan nghênh Vì v y Công )c Viên n:m 1961 quy 1"nh là N )c c+ 1i ph.i n7m ch7c r8ng ng !i mình 1"nh b0 nhi m làm ng !i 1/ng 1?u cơ quan 1 i di n ngo i giao c$a n )c mình t i N )c ti%p

nh n 1ã 1 *c n )c 1ó ch p nh n

< th< hi n tính l"ch thi p, nhi#u Chính ph$ khi nh n 1 *c yêu c?u ch p thu n

th !ng tr l!i s)m, thông th !ng là m t vài tu?n, có tr !ng h*p ch3 m t vài ngày C;ng

có nh,ng n )c do th$ t=c ph.i qua nhi#u c p, nên th!i gian xem xét kéo dài, có khi sau 2 ho5c 3 tháng m)i tr l!i M t s n )c chú ý 1%n nguyên t7c có 1i có l i, c:n c/ vào th!i

gian bao lâu i s/ c$a n )c mình nh n 1 *c tr l!i ch p thu n c$a n )c kia C;ng có

tr !ng h*p do ti<u s+ có 1i<m không rõ, N )c ti%p nh n hHi l i ho5c yêu c?u b0 sung, do 1ó th!i gian ch p thu n c;ng b" kéo dài Có n )c có t p quán ch3 tr l!i ch p thu n i s/ m)i sau khi i s/ c; r!i n )c 1ó

Công )c Viên n:m 1961 dành cho mAi qu c gia quy#n không ph.i gi.i thích lý

do t@ ch i ch p thu n Theo t p quán th !ng không có tr l!i chính th/c vi c không ch p thu n Chính vi c không tr l!i 1 *c coi là bi<u hi n c$a vi c không mong mu n ti%p

nh n cá nhân 1ó làm i s/ Tuy nhiên c;ng có tr !ng h*p N )c ti%p nh n ch$ 1 ng gi.i thích Thông th !ng n%u lý do t@ ch i 1 *c coi là chính 1áng thì N )c c+ 1i c;ng thông c.m và không có ph.n /ng C;ng có tr !ng h*p, 1< tH ra có s4 ph.n /ng tr )c vi c không ch p thu n, N )c c+ 1i có th< 1< tr ng v" trí i s/ m t th!i gian dài, 1i#u 1ó

1 *c hi<u là t m th!i h m/c quan h Nh ng c;ng có tr !ng h*p N )c c+ 1i ch a ph.n /ng ngay mà áp d=ng bi n pháp tr 1;a khi n )c kia xin ch p thu n i s/ m)i Theo t p quán qu c t% không nên công khai hóa vi c xin ch p thu n T p quán này th !ng 1 *c tôn tr ng 1< ng:n ng@a ti%t l vi c t@ ch i ch p thu n có th< dCn 1%n nh,ng tình hu ng ph/c t p trong quan h gi,a các n )c

V n 1# xin ch p thu n ch3 15t ra 1 i v)i ng !i 1/ng 1?u cơ quan 1 i di n ngo i giao Riêng 1 i v)i các Tùy viên quân s4, h.i quân ho5c không quân, N )c ti%p nh n có th< yêu c?u 1 *c thông báo tr )c h và tên nh,ng ng !i này 1< ch p nh n Còn 1 i v)i các thành viên khác c$a cơ quan 1 i di n, n )c b0 nhi m 1 *c t4 do c+ 1i, tuy nhiên

N )c ti%p nh n vCn có th< tuyên b ng !i này hay ng !i khác không 1 *c c p th" th4c

nh p c.nh hay không 1 *c ch p nh n Trong nh,ng tr !ng h*p này N )c ti%p nh n c;ng

có quy#n không ph.i nêu lý do v# các quy%t 1"nh c$a mình Tuy nhiên c;ng có tr !ng h*p N )c ti%p nh n ch$ 1 ng nêu công khai lý do t@ ch i

i s/ 15c m nh toàn quy#n là 1 i di n c$a Nguyên th$ qu c gia c$a N )c c+ bên

c nh Nguyên th$ qu c gia N )c ti%p nh n Vì v y khi 1%n qu c gia ti%p nh n nh n nhi m v=, i s/ mang theo th $y nhi m (hay còn g i là qu c th ) c$a Nguyên th$ qu c gia

N )c c+ g+i Nguyên th$ qu c gia ti%p nh n 1< gi)i thi u N i dung các th $y nhi m là thông báo c+ i s/, mong mu n phát tri<n hơn n,a quan h gi,a hai qu c gia, tin t 6ng

i s/ sI thay m5t Nguyên th$ qu c gia gi.i quy%t m i vi c t t 1Ep và mong nh n 1 *c s4 giúp 1 c$a Nguyên th$ N )c ti%p nh n Th $y nhi m do Nguyên th$ qu c gia ký,

B tr 6ng Ngo i giao ti%p ký, th !ng 1óng d u n0i và g+i cho Nguyên th$ qu c gia

N )c ti%p nh n

Th tri u h i là v:n b.n trong 1ó Nguyên th$ qu c gia n )c c+ 1i tuyên b tri u

h i v" 1 i di n ngo i giao c$a mình N i dung có thêm ph?n bày tH hy v ng r8ng v" 1 i

di n ngo i giao c$a mình 1ã góp ph?n vào vi c phát tri<n và c$ng c quan h gi,a hai

n )c, c.m ơn N )c ti%p nh n 1ã giúp 1 i s/ hoàn thành nhi m v= C;ng nh th $y nhi m, th tri u h i do Nguyên th$ qu c gia ký và c;ng g+i cho Nguyên th$ qu c gia

N )c ti%p nh n

Th$ t=c 1?u tiên sau khi i s/ 1 *c ch p thu n 1%n N )c ti%p nh n là trình b.n sao th $y nhi m Ng !i ti%p i s/ 1< nh n b.n sao th $y nhi m là B tr 6ng Ngo i giao Hi n nay nhi#u n )c 1ã 1ơn gi.n th$ t=c, bH cu c ti%p xúc gi,a B tr 6ng ho5c Th/ tr 6ng Ngo i giao v)i i s/ m)i tr )c l trình th $y nhi m và $y nhi m cho V=

tr 6ng L tân (B Ngo i giao) nh n b.n sao th $y nhi m Theo t p quán m t s n )c,

i s/ không c?n ti%p xúc trao th4c ti%p b.n sao mà có th< g+i công hàm kèm theo các b.n sao th $y nhi m, th tri u h i (n%u có) cho B Ngo i giao và B Ngo i giao xác

nh n b8ng công hàm 1ã nh n 1 *c b.n sao

Nghi l L trình th $y nhi m 1 *c hình thành trong l"ch s+ v)i nh,ng nghi th/c

tr ng th<, là ho t 1 ng chính th/c 1?u tiên c$a i s/ n )c ngoài v)i Nguyên th$ qu c gia n )c s6 t i, là th!i 1i<m b7t 1?u chính th/c th4c hi n các ch/c n:ng c$a i s/ Cu c ti%p xúc 1?u tiên này mang ý nghBa chính tr" quan tr ng, vì v y t i nhi#u n )c nghi th/c trình th $y nhi m 1 *c quy 1"nh r t c= th< và 1òi hHi 1 *c t0 ch/c th4c hi n r t nghiêm túc M i sơ su t t@ phía N )c ti%p nh n có th< b" coi là không tôn tr ng i s/ và Nguyên th$ qu c gia b0 nhi m i s/ 1ó C;ng t ơng t4 nh v y, m t sơ su t dù nhH t@ phía i s/ có th< gây n t *ng không t t t@ phía n )c ch$ nhà Chính vì v y, 6 h?u h%t các n )c hi n nay, các Nguyên th$ qu c gia vCn 1ích thân ti%p i s/ 1< nh n th $y nhi m và vi c chuDn b" cho bu0i l trình th $y nhi m c;ng 1 *c các i s/ chuDn b" h%t s/c chu 1áo

Khác v)i các nghi l khác c$a l tân ngo i giao, nghi l trình th $y nhi m t i nhi#u n )c 1 *c duy trì trong nhi#u n:m không có thay 10i gì l)n T i nhi#u n )c, nghi

l này 1ơn gi.n nh ng vCn nghiêm trang trong khi m t s n )c vCn gi, l i nh,ng hình th/c c?u k>, nh t là m t s n )c theo ch% 1 quân ch$ còn duy trì nh,ng l ti%t cung 1ình

tr )c 1ây C;ng có n )c làm theo cách 15c bi t nh Bu c-ki-na Pha-xô, Nguyên th$

qu c gia ti%p nh n th $y nhi m c$a i s/ n )c ngoài trong các bu0i mít tinh c$a qu?n chúng nhân dân t0 ch/c t i các 1"a ph ơng khác nhau trong n )c

Nh 1ã nói 6 trên, i s/ là 1 i di n c$a Nguyên th$ qu c gia N )c c+ bên c nh Nguyên th$ qu c gia N )c ti%p nh n Th $y nhi m và th tri u h i (n%u có) do Nguyên th$ qu c gia N )c c+ ký g+i 1ích danh Nguyên th$ qu c gia ti%p nh n, gi)i thi u chính th/c i s/ là ng !i 1 i di n c$a mình Chính vì v y, khi có s4 thay 10i Nguyên th$

qu c gia N )c ti%p nh n hay Nguyên th$ qu c gia N )c c+ thì sI 15t ra v n 1# các i s/ ph.i trình th $y nhi m do Nguyên th$ m)i ký hay g+i Nguyên th$ m)i c$a N )c ti%p

nh n T i m t vài qu c gia theo ch% 1 quân ch$, khi nhà vua ch%t ho5c thoái v", i s/ các n )c trình l i th $y nhi m Còn t i các qu c gia theo ch% 1 C ng hòa Dân ch$, khi

ng !i 1/ng 1?u Nhà n )c ch%t ho5c k%t thúc nhi m k> theo ch% 1 b?u c+ không 15t v n 1# các i s/ trình l i th $y nhi m

Tuy nhiên, n%u có vi c thay 10i ch% 1 thì Nguyên th$ m)i có th< yêu c?u các

Tr 6ng cơ quan 1 i di n ngo i giao 1óng t i n )c mình trình th $y nhi m m)i Trong

tr !ng h*p 1ó vi c trình l i th $y nhi m có th< 1 *c coi là s4 công nh n nh,ng thay 10i 1ã di n ra trong n )c này và mong mu n gi, quan h ngo i giao bình th !ng v)i chính quy#n m)i Theo t p quán, nghi th/c trình l i th $y nhi m th !ng 1ơn gi.n i s/ 1%n dinh Nguyên th$ b8ng ô tô c$a mình cùng v)i vài ba cán b ngo i giao (Có th< không 1ông nh khi trình th $y nhi m), 1 *c m!i vào phòng khánh ti%t 1< trình th $y nhi m m)i cho Nguyên th$ N )c ti%p nh n Bu0i l di n ra ng7n g n, báo chí có 1 a tin v# l trình l i th $y nhi m

1.4.6 " c quy#n mi n tr$ ngo i giao

Quan h qu c t% ngày càng phát tri<n, vi c c+ các phái 1oàn 1 i di n ngo i giao ra

n )c ngoài tr6 thành vi c làm th !ng xuyên gi,a các qu c gia Ngày nay không m t

qu c gia nào 1/ng riêng rI, tách bi t không có quan h v)i th% gi)i bên ngoài, v)i các

qu c gia khác Dành cho các cơ quan 1 i di n ngo i giao m t s 15c quy#n là c?n thi%t không nh,ng 1< các cơ quan 1 i di n hoàn thành ch/c n:ng 1 i di n c$a mình, mà còn c?n thi%t 1< t:ng c !ng quan h gi,a các n )c, t:ng c !ng hi<u bi%t lCn nhau và c;ng là 1< t:ng c !ng vi c tôn tr ng ch$ quy#n c$a nhau Công )c Viên n:m 1961 v# quan h ngo i giao 1ã m6 1?u b8ng câu: “Các qu c gia tham gia Công )c này, nh7c l i r8ng t@ th!i xa x a, nhân dân t t c các n )c 1ã th@a nh n quy ch% các viên ch/c ngo i giao”

M t vài 1i#u c$a quy ch% 1ó nh quy#n b t kh xâm ph m c$a các s/ gi thì 1ã có t@ xã

h i nô l < b.o v các s/ th?n, 1 o lu t c$a Ln c0 x a 1ã quy 1"nh ng !i ám sát s/ th?n sI b" t+ hình

Trong quá trình phát tri<n quan h ngo i giao gi,a các n )c, các lý thuy%t sau 1ây 1ã 1 *c nêu lên 1M làm cơ s6 lý lu n cho 15c quy#n u 1ãi mi n tr@ ngo i giao:

Thuy%t “1 i di n” b7t ngu n t@ th!i Trung c0 6 Châu Âu và r t th"nh hành cho mãi t)i khi có cu c i Cách m ng Pháp Th!i k> này h?u h%t các n )c trên th% gi)i 1#u là nh,ng qu c gia quân ch$ S4 giao d"ch qu c t% 1 *c coi nh là s4 giao d"ch gi,a cá nhân các vua chúa Làm nh=c t)i các v" 1 i di n t/c là làm nh=c t)i vua chúa Thuy%t này ngày càng không phù h*p v)i th4c tr ng th% gi)i Ngày nay m t v" i s/ không còn là 1 i

di n riêng c$a nhà vua mà là 1 i di n chung cho c m t qu c gia

Thuy%t “ngo i pháp” phát sinh t@ th% k2 17 và th"nh hành cho t)i n+a 1?u th% k2

20 và 1ã t@ng song song t n t i v)i thuy%t “1 i di n” trong m t th!i gian tr )c khi l n át hKn thuy%t 1ó Theo thuy%t này s6 dB nhà ngo i giao thoát ra khHi thDm quy#n c$a qu c gia 1"a ph ơng là b6i vì h 1 *c gi 1"nh nh là ch a bao gi! ra khHi 1 t n )c h Nói khác 1i, nhà ngo i giao tuy 1 *c $y nhi m bên c nh m t qu c gia khác nh ng vCn 1 *c coi là còn 6 trên 1 t n )c mình Tuy trên ph ơng di n th< ch t, h có m5t trên 1 t c$a

qu c gia ti%p nh n, nh ng trên ph ơng di n pháp lý h 1 *c coi nh là không có m5t 6

qu c gia 1ó, do 1ó h 1 *c quy#n b t kh xâm ph m Thuy%t này b" bác bH d?n d?n vì tính ch t gi t o c$a nó, và trong H i ngh" Viên 1961, ng !i ta tránh không nêu thuy%t 1ó trong vi c n 1"nh ph m vi c$a 15c quy#n u 1ãi mi n tr@ ngo i giao

Thuy%t “vì l*i ích công vi c” cho r8ng m t viên ch/c ngo i giao ch3 có th< làm tròn nhi m v= c$a mình khi ông ta không b" 1e d a và hoàn toàn 1 c l p v)i qu c gia ti%p

nh n Các qu c gia này c;ng b7t bu c ph.i công nh n cho các viên ch/c ngo i giao 1 *c

h 6ng các 15c quy#n u 1ãi mi n tr@ ngo i giao 1< h yên tâm làm tròn nhi m v= Thuy%t này ngày nay 1 *c ch p nh n r ng rãi

Công )c Viên n:m 1961 v# quan h ngo i giao có 1o n vi%t “Các qu c gia tham gia Công )c này nh n th/c r8ng m=c 1ích c$a các quy#n u 1ãi và mi n tr@ không ph.i

là 1< làm l*i cho cá nhân mà 1< 1.m b.o cho các cơ quan 1 i di n ngo i giao th4c hi n

có hi u qu các ch/c n:ng c$a h là 1 i di n c$a qu c gia” Nh v y cơ s6 c$a 15c quy#n

u 1ãi và mi n tr@ ngo i giao v@a là s4 c?n thi%t ph.i 1.m b.o m t cách có hi u qu s4

ho t 1 ng c$a các cơ quan ngo i giao, v@a là s4 c?n thi%t ph.i b.o 1.m tính ch t 1 i di n c$a qu c gia c$a các cơ quan 1ó T t nhiên quan ni m s4 c?n thi%t ph.i b.o 1.m s4 ho t

1 ng có hi u qu c$a cơ quan ngo i giao là 1i#u xu t phát 1< th@a nh n nh,ng 15c quy#n

u 1ãi, mi n tr@ ngo i giao nh ng quan ni m này không nói lên m t cách 1?y 1$ tính cách 15c bi t c$a m t cơ quan ngo i giao là m t cơ quan nhà n )c c$a m t qu c gia 6

n )c ngoài 1< ti%n hành công tác trong lBnh v4c 1 i ngo i, vì v y c?n nêu b t tính ch t

1 i di n c$a cơ quan 1 i di n di n ngo i giao

Công )c Viên 1961 1ã dành 12 i#u (t@ i#u 29 1%n i#u 41) 1< quy 1"nh v# 15c quy#n u 1ãi, mi n tr@ ngo i giao, t p trung vào ba n i dung chính: (i) quy#n b t kh xâm ph m (v# con ng !i, v# tr= s6, v# tài li u, v.v…); (ii) quy#n không b" xét x+ (v# hình s4, v# dân s4); và (iii) các u 1ãi v# xã giao

Nh,ng 15c quy#n r ng rãi nh t 1 *c công nh n cho các viên ch/c ngo i giao và thành viên gia 1ình h Nhi#u 15c quy#n c;ng 1 *c công nh n cho nhân viên hành chính, k9 thu t và thành viên gia 1ình h , tuy có phân bi t 6 chA quy#n mi n tr@ xét x+ v# dân s4 và hành chính ( i v)i lu t pháp N )c ti%p nh n) ch3 1 *c áp d=ng cho nh,ng tr !ng h*p h th@a hành công v= Th4c t% nh,ng n:m g?n 1ây ch/ng minh s4 phân bi t 1ó c;ng 1ang d?n d?n 1 *c xóa bH

Cho 1%n nay, Công )c Viên 1961 1ã 1 *c h?u h%t các n )c trên th% gi)i tham gia M t s ít n )c tuy ch a tham gia nh ng không th< không coi tr ng các 1i#u kho.n 1ã ghi trong Công )c Có th< nói trong giai 1o n hi n nay Công )c Viên n:m 1961 là

m t v:n ki n công pháp qu c t% toàn di n và cơ b.n, là cơ s6 1< xem xét và 1i#u ch3nh nh,ng v n 1# n.y sinh trong quá trình giao ti%p gi,a các qu c gia

M t s n )c 1ã chuy<n Công )c Viên n:m 1961 thành lu t qu c gia Tuy nhiên,

vì các quy 1"nh nêu trong Công )c ch3 có tính ch t nguyên t7c, các 15c quy#n và các cơ quan 1 i di n 1 *c h 6ng 1%n 1âu, r ng hay hEp là tùy theo quy 1"nh phù h*p v)i 1i#u

ki n c$a t@ng n )c Vì v y trên cơ s6 ch$ quy#n qu c gia và chính sách 1 i ngo i c$a mình nhi#u n )c 1ã th< hi n quy 1"nh c$a Công )c Viên n:m 1961 vào lu t pháp c$a

n )c mình Ngày 7 tháng 3 n:m 1993, ch$ t"ch n )c C ng hòa Xã h i Ch$ nghBa Vi t Nam 1ã ký l nh s 25–L/CNTN công b “pháp l nh v# quy#n u 1ãi, mi n tr@ dành cho

cơ quan 1 i di n ngo i giao, cơ quan lãnh s4 và cơ quan 1 i di n c$a t0 ch/c qu c t% t i

Vi t Nam”, 1ã 1 *c y ban th !ng v= qu c h i n )c C ng hòa Xã h i Ch$ nghBa Vi t Nam (Khóa IX) thông qua ngày 23 tháng 8 n:m 1993 Pháp l nh này là cơ s6 pháp lý cho

vi c qu.n lý nhà n )c ch% 1 u 1ãi, mi n tr@ dành cho các cơ quan 1 i di n ngo i giao, lãnh s4 và t0 ch/c qu c t% t i Vi t Nam

Trong quan h qu c t%, nh,ng sai sót trong vi c áp d=ng 15c quy#n u 1ãi, mi n tr@ ngo i giao ví d= nh b7t gi, m t 1 i s/, xâm nh p m t cơ quan 1 i di n, khám xét

m t túi th ngo i giao, v.v… th !ng 1 a 1%n c:ng thKng trong quan h gi,a hai n )c

Nguyên t7c có 1i có l i là m t nguyên t7c 1 *c nh7c 1%n nhi#u Áp d=ng nguyên t7c có 1i có l i là m t cách bu c các qu c gia ph.i tôn tr ng l*i ích c$a nhau N%u tr )c

A 1 i x+ không t t v)i viên ch/c ngo i giao n )c B thì n )c B c;ng sI 1 i x+ không t t

tr l i S6 dB n )c này dành cho viên ch/c ngo i giao n )c kia nhi#u 15c quy#n là h hy

v ng n )c kia c;ng sI 1 i x+ t ơng t4 v)i viên ch/c ngo i giao c$a n )c h Trong th4c

ti n quan h ngo i giao, ng !i ta th !ng th y nh,ng v= tr=c xu t viên ch/c ngo i giao

1 *c kèm theo nh,ng v= tr4c xu t khác hoàn toàn vô lý 1< tr 1;a Nh ng s4 h n ch% t4

do 1i l i c$a viên ch/c ngo i giao n )c A t i n )c B 1ã 1 *c tr 1;a ngay b8ng s4 h n ch% t4 do 1i l i c$a viên ch/c ngo i giao n )c B t i n )c A

Tuy nhiên, n%u áp d=ng nguyên t7c có 1i có l i m t cách tri t 1<, máy móc thì có th< 1 a 1%n nh,ng tình tr ng 1áng ti%c T@ tr 1;a này 1%n tr 1;a khác, ng !i ta sI 1i 1%n thu hEp các 15c quy#n u 1ãi, mi n tr@ ngo i giao 1%n m/c t i thi%u, và nh v y sI 1i

ng *c l i v)i thuy%t “vì l*i ích công vi c” th !ng 1 *c coi là cơ s6 c$a 15c quy#n u 1ãi

và mi n tr@ ngo i giao

Trong th4c ti n áp d=ng 15c quy#n u 1ãi và mi n tr@ ngo i giao, ng !i ta th !ng phân bi t ph?n u 1ãi có th< thu hEp ho5c m6 r ng, ví d= u 1ãi v# thu% quan, nh,ng v n 1# có tính ch t xã giao, và nh,ng 15c quy#n có tính ch t b t bi%n vì nó c?n thi%t cho vi c th@a hành công v=, ví d= quy#n mi n tr@ không b" xét x+ tr )c tòa án c$a N )c ti%p

nh n i v)i lo i th/ nh t là nh,ng 15c quy#n có tính ch t xã giao, nguyên t7c có 1i có

l i th !ng chi ph i, còn v)i lo i 15c quy#n th/ hai nên áp d=ng tri t 1< nguyên t7c có 1i

có l i sI gây nhi#u tr6 ng i trong quan h qu c t% Nói chung các qu c gia 1#u tôn tr ng nh,ng 15c quy#n này m5c dù m t qu c gia nào 1ó có th< có nh,ng hành 1 ng vi ph m

M t qu c gia tôn tr ng lu t pháp qu c t% th !ng không c:n c/ vào hành 1 ng vi

ph m c$a m t qu c gia khác 1< t4 mình cùng vi ph m 1< tr 1;a qu c gia 1ó Trong

tr !ng h*p này ch3 nên áp d=ng nh,ng bi n pháp mà lu t qu c t% 1ã quy 1"nh nh ph.n kháng, t m th!i 1ình ch3 ho5c c7t 1/t quan h ngo i giao v.v M t qu c gia tôn tr ng lu t pháp qu c t% c;ng th !ng không c:n c/ vào nguyên t7c có 1i có l i 1< t@ ch i không cho

m t cơ quan 1 i di n c$a n )c ngoài 1 *c h ng nh,ng u 1ãi, mi n tr@ ngo i giao 1ã

1 *c ghi trong Công )c Viên Ví d=, tháng 8 n:m 1967, H ng V binh 1 t phá tr= s6

i bi n quán c$a Anh t i B7c Kinh Chính ph$ Anh ph.n 1 i, 1òi b i th !ng thi t h i ch/ không áp d=ng bi n pháp t ơng t4 1 i v)i i bi n quán c$a Trung Qu c t i Luân

ôn 1< tr 1;a

Nguyên t7c có 1i có l i 1 *c áp d=ng t@ lâu trong 1!i s ng qu c t% b# ngoài xem

ra có vM công b8ng h*p lý, nh ng th4c t% thì có l*i nhi#u cho các n )c l)n, do h có nhi#u l*i ích trên th% gi)i và c?n có m5t 6 kh7p nơi 1< b.o v nh,ng l*i ích 1ó Vì v y, nhi#u n )c nhH ch p nh n nguyên t7c này m t cách dè d5t và th !ng có nh,ng quy 1"nh nh8m th4c hi n nguyên t7c có 1i có l i trên cơ s6 hai bên cùng có l*i, ví d= nh : quy 1"nh

s l *ng cán b nhân viên cơ quan 1 i di n mà mAi bên ti%p nh n; quy 1"nh s l *ng

ng !i và s ti#n t i 1a 1 *c mi n thu%… Các n )c nhH th !ng lo ng i vi c m6 r ng 15c quy#n u 1ãi và mi n tr@ ngo i giao cho t t c nhân viên hành chính, k9 thu t các cơ quan 1 i di n, vì các s/ quán l)n v)i s l *ng nhân viên quá 1ông có th< gây cho N )c ti%p nh n nhi#u khó kh:n tr6 ng i

Ch ng 2:

NGÔI TH!, TH TÍN VÀ NGHI L NGO I GIAO 2.1 Ngôi th và ch" ng#i

2.1.1 Ngôi th ngo i giao

Ngôi th/ ngo i giao là m t trong nh,ng n i dung quan tr ng c$a L tân Ngo i giao, ngôi th/ ngo i giao th !ng 1 *c xác 1"nh d4a trên m t s nguyên t7c sau:

nguyên t7c bình 1Kng gi,a các n )c 1 *c tôn tr ng nh m t trong nh,ng thành t4u quý báu nh t trong s4 phát tri<n c$a quan h qu c t% Nguyên t7c bình 1Kng này còn bao hàm

vi c xác 1"nh chuDn b" 1< dành cho khách s4 th"nh tình t ơng x/ng v)i h

Nguyên t c tôn ti tr t t : Ng !i trên tr )c, ng !i d )i sau

Nh ư ng ch%: Khách n )c ngoài 1%n th:m 1 *c x%p tr )c khách thu c n )c ch$

nhà hay ít ra trong bu0i l h 1 *c dành m t v" trí u 1ãi

không th< 1 *c 1 i x+ nh ng !i mình 1 i di n tr@ tr !ng h*p ng !i thay th% cùng c p v)i ng !i 1 *c thay th% Tuy nhiên, 1 i v)i nguyên th$ qu c gia vì không có ng !i ngang c p t ơng 1 ơng nên 1 *c dành cho ng !i 1 i di n (phó Th$ t )ng hay B

tr 6ng) s4 1 i x+ tr ng th" nh 1 *c dành cho Nguyên th$ qu c gia

ph= n, khi ng !i ph= n, 1ó có cùng c p b c

Các c p v & ch ng: T i m t bu0i l hay bu0i bi<u di n ng !i ta x%p các c5p v*

ch ng v)i nhau theo c p b c c$a ng !i gi, c ơng v" 1 *c m!i (t i bàn ti c cách s7p x%p

l i khác)

Các nhân v t tôn giáo: Trong các bu0i l th !ng các ch/c s7c tôn giáo x%p sau các quan ch/c dân s4 nh ng nguyên t7c này c?n 1 *c 1i#u ch3nh tu> theo ch/c t )c, tu0i, 1"a 1i<m và hoàn c.nh

Th t ch cái: Th/ t4 ch, cái là cách th !ng dùng 1< xác 1"nh ai tr )c ai sau Nguyên t7c này nh8m th4c hi n tri t 1< s4 bình 1Kng gi,a các 1 i bi<u, phái 1oàn hay

qu c gia Ngôn ng, l4a ch n sI là ngôn ng, nơi di n ra s4 ki n ho5c ngôn ng, chính th/c c$a t0 ch/c hay m t ngôn ng, khác do các bên tho thu n

2.1.2 Ch% ng&i

Trong l tân nhà n )c, vi c s7p x%p chA ng i là m t v n 1# h%t s/c quan tr ng Th4c ch t, 1i#u c t y%u n8m trong v n 1# ngôi th/ Nh,ng khó kh:n trong vi c s7p x%p ngôi th/ th !ng phát sinh khi có các cu c g5p g c$a các nhân v t cao c p và c$a các nhà ngo i giao < tránh nh,ng sai l?m trong v n 1# b trí v" trí danh d4 thì 1i#u 1?u tiên

ta ph.i c?n bi%t ngôi th/ c$a nh,ng ng !i tham gia ho t 1 ng 1ó V" trí các ngôi th/ càng

rõ thì nhà t0 ch/c càng có cơ may tránh 1 *c nh,ng sai l?m trong vi c b trí chA ng i

V" trí danh d4: trong cu c g5p g c$a các nhân v t ngo i giao, bên ph.i luôn 1 *c công nh n là v" trí u tiên

a/ Vi c b ! trí th t ưu tiên: khi các quan ch/c xu t hi n trên l 1ài tu> thu c vào

cách b trí các th/ t4 u tiên trên 1oàn Ch$ t"ch Theo t p quán chung có nh,ng cách b trí nh sau:

(i) Khi lên thang gác và khi ra l 1ài mà v" trí u tiên 6 1?u hàng thì ng !i có v" trí cao nh t 1i 1?u hàng r i ti%p sau theo th/ t4 gi.m d?n

(ii) Khi v" trí u tiên 6 cu i hàng thì ngôi th/ theo th/ t4 t@ cu i hàng 1i lên 1?u hàng

và ng !i có v" trí th p 1i tr )c

(iii) Tr !ng h*p nhân v t cao nh t 1i gi,a thì ng !i có v" trí th/ hai 1i tr )c nhân v t 1ó V" trí th/ 3 1i sau Tuy nhiên, 1< làm n0i b t v" trí u tiên, g?n 1ây ng !i ta th !ng

b trí nhân v t có v" trí cao nh t xu t hi n tr )c, ti%p theo là ng !i ng i k% ti%p cho 1%n

ng !i ng i cu i cùng c$a n+a hàng bên trái và ti%p theo là ng !i ng i k% ti%p c$a n+a hàng bên ph.i t@ gi,a tr6 ra cho 1%n h%t ho5c ng *c l i

(iv) Tr !ng h*p 1i theo hàng ngang thì tu> tr !ng h*p mà b trí ng !i có v" trí cao

nh t 1i 6 phía cu i bên ph.i ho5c cu i bên trái ho5c 6 gi,a

(v) N%u s ng !i là s chJn thì l y v" trí s 1 6 n+a hàng bên ph.i làm v" trí u tiên,

gi ng nh treo c! ây c;ng là cách v n d=ng 1< phù h*p v)i nguyên t7c u tiên bên ph.i

b/ V trí ưu tiên ch% ng i trên ô tô: Trong cách s7p x%p chA ng i trong ô tô trong

L tân ngo i giao 1 *c th4c hi n theo nguyên t7c sau (nhìn theo h )ng nhìn c$a ng !i

ng i trong xe):

(i) Khách chính ho5c ng !i có ch/c v= cao nh t, ng i vào chA ng i danh d4 bên ph.i gh% sau xe (ch%ch v)i lái xe) N%u treo c! thì c! c$a n )c khách treo bên ph.i, c! n )c ch$ nhà treo bên trái

(ii) V" trí c$a ch$ nhà là 6 sau lái xe N%u có 3 ng !i cùng ng i chung gh% sau lái xe thì chA gi,a 14ơc coi là chA th/ 3 v# t?m quan tr ng

(iii) B.o v , phiên d"ch hay cán b tháp tùng ng i 18ng tr )c c nh lái xe N%u c?n phiên d"ch thì b.o v nh !ng, 1i xe tr )c

(iv) N%u xe ôtô có gh% ph= (gh% g p), thì x%p ng !i th/ 3 ng i gh% ph= Không nên x%p 3 ng !i cùng ng i gh% sau

(v) N%u trong 1oàn có c v* lCn ch ng, ch$ và khách sI lên xe 1?u, xe ti%p theo sI là

xe c$a v* (ho5c ch ng).Tr !ng h*p theo yêu c?u c$a khách c v* và ch ng cùng ng i

m t xe thì v" trí v* ch ng khách sI là v" trí th/ nh t và th/ ba

Nh ng i u c #n lưu ý:

(i) Ng !i lái xe bao gi! c;ng ph.i 1A xe phía ng !i khách chính ng i, tr )c c+a nhà khách, c+a ga 1< khách xu ng xe là tr4c di n v)i ch$ nhà 1ón khách và là ng !i b7t tay ch$ nhà tr )c tiên

(ii) Ng !i tháp tùng không bao gi! xu ng xe tr )c khách, tr@ ng !i phiên d"ch ho5c lái xe, b.o v ph.i nhanh chóng xu ng xe 1< m6 c+a cho khách

(iii) i v)i khách quý, th !ng b trí ng !i 1/ng t i chA 1< m6 c+a xe và 1óng c+a

xe cho khách

(iv) Khách chính có phu nhân 1i cùng, có th< x%p phu nhân ng i bên ph.i và khi xe 1A, phu nhân xu ng tr )c ch ng và b7t tay ch$ nhà tr )c tiên

Khách 1

(b.o v /phiên d"ch)

Phiên

d ch

Lái xe

Khách 1

(b.o v )

c/ V trí danh d trong ký k t các v n b n: n%u ký 2 c t thì v" trí u tiên n8m phía trên c t bên trái ng !i 1 c, v" trí th/ 2 ph?n trên bên ph.i ng !i 1 c, v" trí th/ 3 n8m ph?n d )i c$a c t bên ph.i