SÁNG KIẾN CHỦ NHIỆM Cho các thầy cô giáo chủ nhiệm

Tính mới của đề tài Học sinh lớp 3 các em còn rất nhỏ, rất cần được giáo dục phát triển toàn diện về các mặt: Đức, trí, thể, mỹ, lao động và rèn luyện năng lực tiếp thu của các môn học m

PHẦN I MỞ ĐẦU

1 Lí do chọn đề tài

Mục tiêu giáo dục của chúng ta hiện nay là đào tạo những con người phát triểntoàn diện về đạo đức, trí thức, sức khỏe, thẩm mỹ, nghề nghiệp và hình thành nhâncách, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hộichủ nghĩa Để đạt được điều đó, ở Tiểu học, vai trò của giáo viên chủ nhiệm lớp rấtcần thiết và quan trọng Giáo viên chủ nhiệm thay mặt nhà trường quản lý điều hànhlớp, trực tiếp giáo dục tư tưởng đạo đức, hình thành nhân cách cho học sinh Làm tốtcông tác chủ nhiệm là người giáo viên đã hoàn thành tốt việc giảng dạy các môn học

và các hoạt động giáo dục, rèn luyện tốt năng lực và phẩm chất cho học sinh Làngười thay mặt nhà trường quản lí, điều hành lớp; trực tiếp giáo dục đạo đức, hìnhthành nhân cách cho học sinh Là cầu nối giữa gia đình, nhà trường, xã hội để làm tốtcông tác giáo dục

Năm học 2019-2020, tôi được nhà trường phân công chủ nhiệm lớp 3A Mộtlớp chỉ có 26 học sinh nhưng phần đa các em rất khó khăn trong học tập Qua khảo sátchất lượng đầu năm, số lượng học sinh chưa đạt chuẩn kiến thức kĩ năng môn họcchiếm tỉ lệ cao Một điều đáng lưu ý là đa số các em không chăm học, không đọc bài,soạn bài khi đến lớp, nghỉ học không có lí do, đi học không mang đủ đồ dùng học tập,không soạn, không kiểm tra sách vở theo thời khoá biểu của từng ngày Sự hiểu biết,cảm nhận của các em về các các hiện tượng, sự vật xung quanh hầu như không có.Vốn từ ngữ khô khan, không biết cách dùng từ, đặt câu khi nói và viết Nhiều em cònrụt rè, nhút nhát, thiếu tự tin Vậy làm thế nào để các em nắm vững và thực hiện tốtcác chuẩn kiến thức kĩ năng cần đạt, tích cực phấn đấu, thi đua học tập để nâng caochất lượng giáo dục Đó chính là điều mà tôi thường trăn trở, suy nghĩ Vì vậy, tôi

quyết định chọn đề tài “Một số biện pháp kích thích học sinh tích cực thi đua học tập qua công tác chủ nhiệm lớp3A, trường tiểu học Vĩnh Quới 1”.

2 Mục tiêu, nhiệm vụ của đề tài

Mục tiêu của đề tài là tìm ra các giải pháp kích thích học sinh phấn đấu, thi đuahọc tập nhằm nâng cao hiệu quả chất lượng về mọi mặt và giáo dục học sinh ý thức,thái độ học tập đúng đắn

Nhiệm vụ của đề tài là vận dụng lý luận, kinh nghiệm để phân tích, lý giảinhững vấn đề thực tiễn về việc kích thích học sinh tích cực thi đua học tập qua côngtác chủ nhiệm lớp

3 Đối tượng nghiên cứu

Biện pháp kích thích học sinh tích cực thi đua học tập qua công tác chủ nhiệmlớp 3A, trường TH Vĩnh Quới 1

4 Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp quan sát, phương pháp vấn đáp, phương pháp điều tra, khảo sát,phương pháp thực nghiệm, phương pháp tổng kết kinh nghiệm, phương pháp đọc tàiliệu

5 Tính mới của đề tài

Học sinh lớp 3 các em còn rất nhỏ, rất cần được giáo dục phát triển toàn diện

về các mặt: Đức, trí, thể, mỹ, lao động và rèn luyện năng lực tiếp thu của các môn học

mà các em sẽ được học ở lớp ba, nhất đọc và viết, làm tính Bên cạnh đó, các em vẫnchỉ “Học bằng chơi, chơi mà học” Chính vì thế thầy giáo phải làm sao để học sinhtiếp cận việc bài học một cách hợp lý mà mang lại hiệu quả tích cực

Trong quá trình thực hiện đề tài tôi đã đi thực tế tại ở các lớp 3 trong nhàtrường và hiệu quả đem lại sau những lần áp dụng các biện pháp, giáo viên đã biếtcách cung cấp kiến thức phù hợp với học sinh

PHẦN II NỘI DUNG

1 Cơ sở lí luận để thực hiện đề tài

Căn cứ vào Thông tư 28/2009/TT-BGDĐT quy định nhiệm vụ của giáo viên

chủ nhiệm lớp: “Ngoài việc thực hiện nhiệm vụ của một giáo viên, giáo viên chủnhiệm còn phải thực hiện các nhiệm vụ Tìm hiểu và nắm vững học sinh trong lớp vềmọi mặt để có biện pháp tổ chức giáo dục sát với đối tượng Phối hợp chặt chẽ với giađình học sinh, chủ động phối hợp với các giáo viên bộ môn, Đoàn Thanh niên cộngsản Hồ Chí Minh, Đội Thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh, các đoàn thể và các tổchức xã hội khác, Nhận xét, đánh giá xếp loại học sinh, đề nghị khen thưởng và kỷluật học sinh Tham gia hướng dẫn hoạt động tập thể, hoạt động giáo dục và rèn luyệnhọc sinh do nhà trường tổ chức ”

Mục tiêu giáo dục trong giai đoạn hiện nay là phát triển giáo dục và đào tạo lànâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài Chuyển mạnh quá trình giáodục từ chủ yếu trang bị kiến thức sang phát triển toàn diện năng lực và phẩm chấtngười học Học đi đôi với hành, lý luận gắn với thực tiễn, giáo dục nhà trường kết hợpvới giáo dục gia đình và giáo dục xã hội

Để công tác chủ nhiệm lớp có hiệu quả thì trước hết, người giáo viên chủ nhiệm

phải là một người quản lý tốt, là người cố vấn cho các hoạt động tự quản của tập thể học sinh Giáo viên chủ nhiệm lớp là cầu nối giữa tập thể học sinh với các lực lượng giáo dục trong nhà trường Đây là một việc không đơn giản, đòi hỏi giáo viên chủ

nhiệm không những phải có trách nhiệm cao, say sưa với nghề, yêu thương học sinh

mà còn phải có năng lực thuyết phục, có khả năng thiết lập quan hệ tốt đẹp với cáclực lượng giáo dục, biết xây dựng và giữ gìn uy tín, có ý chí vượt khó, không ngại thửthách, đặc biệt trong những trường hợp cần đấu tranh bảo vệ quyền lợi chính đáng của

học sinh, kiên định thực hiện lý tưởng giáo dục thế hệ trẻ Ngoài ra, giáo viên chủ nhiệm là người tổ chức phối hợp các lực lượng giáo dục ngoài nhà trường Hiệu quả

giáo dục học sinh phụ thuộc không nhỏ vào khả năng phối hợp và phát huy tiềm năngcủa các lực lượng giáo dục ngoài nhà trường (gia đình, các đoàn thể xã hội,…) vềmọi mặt nhằm thực hiện nội dung giáo dục đối với lớp chủ nhiệm

2 Cơ sở thực tiển

a Đặc điểm tình hình

Đầu năm học 2019 - 2020 tôi được Ban giám hiệu nhà trường phân công chủnhiệm lớp 3A Tuy trường nằm ở vùng dân cư phần lớn là người lao động chân tay,được sự quan tâm của Ban giám hiệu nên trường lớp khang trang, cơ sở vật chất đầy

đủ Tổng số học sinh lớp là 26 em trong đó có 17 học sinh nam, 9 học sinh nữ, điềunày cũng gặp khó khăn khi lớp học có nhiều em nam, các em nam hay hiếu động vàchưa chăm học bằng các em nữa Bên cạnh những em học tốt thì nhiều em ý thứchọc tập chưa cao, chưa biết tự phục vụ bản thân nên cần nhiều sự trợ giúp, kĩ năngđọc và viết của các em còn nhiều hạn chế như em Hoàng Khang chưa đọc được (bố

mẹ bận buôn bán nên không ôn tập được cho em trong hè) Bên cạnh đó cũng cónhiều nhiều nguyên nhân và yếu tố tác động đến kết quả của việc xây dựng và thựchiện kế hoạch chủ nhiệm lớp, có nguyên nhân chủ quan như điều kiện kinh tế gia đìnhhọc sinh, chất lượng học sinh chưa đồng đều, cũng có những nguyên nhân khách quannhư: nhận thức của gia đình học sinh đối với việc học của con cái, tính cách ham chơi

và nhận thức chậm của các đối tượng học sinh

b Thuận lợi- Khó khăn

* Thuận lợi :

Được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao của nhà trường và các đoàn thể Học sinhđược ở quanh một khu vực, nhà gần trường Đa số học sinh ngoan ngoãn, lễ phép vớithầy cô giáo và người lớn Sách vở, đồ dùng học tập được cha mẹ trang bị đầy đủ

* Khó khăn

Bản thân học sinh chưa chăm học, tỉ lệ học sinh khó khăn trong học tập cònnhiều, các em không đọc, không chuẩn bị bài khi đến lớp, đi học không mang đầy đủsách vở và đồ dùng học tập, nghỉ học không có lí do Cha mẹ học sinh làm nông, kinh

tế khó khăn, không quan tâm đến việc học của con em Qua quan sát, theo dõi phânloại đầu năm, kết quả như sau:

Tự tin, trách nhiệm

Trung thực, kỉ luật

Đoàn kết, yêu thương

3 Các giải pháp, biện pháp nghiên cứu

3.1 Mục tiêu của giải pháp, biện pháp

Cung cấp cho các em những kiến thức kĩ năng cơ bản cần đạt, xây dựng cho các

em phương pháp học tập tốt Giúp các em hứng thú, tích cực thi đua học tập để các

em nắm kiến thức ngày càng vững vàng hơn, hăng say trong giờ học nâng cao chấtlượng giảng dạy và làm nền tảng vững chắc cho các lớp trên

Tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên công tác dạy học, giáo viên không tốnnhiều thời gian cho việc tìm kiếm những biện pháp xây dựng và thực hiện kế hoạchchủ nhiệm lớp Giáo viên sẽ nhẹ nhàng hơn trong việc giáo dục học sinh của mình và

có những kế hoạch cụ thể trong công tác chủ nhiệm Các biện pháp này có thể ápdụng hiệu quả cho các khối lớp khác nhau

Giúp học sinh học tập tốt hơn, biết cách rèn luyện bản thân trở thành nhữngnhững học sinh giỏi và ngoan Hình thành và phát triển được một số năng lực vàphẩm chất đáp ứng được yêu cầu ngày càng cao của xã hội

3.2 Nội dung và cách thức thực hiện giải pháp, biện pháp

Được Ban Giám hiệu giao trọng trách chủ nhiệm, tôi thấy rằng đó là trách nhiệm lớn, phải xem lớp chủ nhiệm là những người thân của mình, đó là con, là cháu trong gia đình Xuất phát từ nhận thức trên, tôi đã để hết tâm trí, tình cảm của mình vào công việc quan trọng này Từ đó tôi xây dựng được những biện pháp chủ nhiệm có hiệu quả, áp dụng cho lớp học của mình

Biện pháp 1: Tìm hiểu về thông tin, tình hình học sinh, hoàn cảnh gia đình

học sinh

a Tìm hiểu hoàn cảnh gia đình học sinh

Năm học 2019 – 2020 này tôi được phân công chủ nhiệm lớp 3A, sau khi nhận lớp xong, tôi tiến hành điều tra lí lịch của từng học sinh Vì muốn hiểu kĩ học sinh, tôi phải biết rõ gia đình các em Lớp 3Acó 26 học sinh trong đó có 9 học sinh nữ, 17 học sinh nam Không có học sinh lưu ban

Để làm tốt công tác chủ nhiệm, trước hết giáo viên phải nắm được thông tin, tình hình học tập, hoàn cảnh gia đình học sinh lớp mình chủ nhiệm thông qua phiếu thông tin sau :

PHIẾU GHI THÔNG TIN HỌC SINH

1 Họ và tên HS :……….Dân tộc:………

2 Ngày tháng năm sinh : ………

3 Nơi sinh : ………Quê quán: ……….

4 Địa chỉ chỗ ở hiện nay : Đội :… Thôn:….Xã:………Huyện:……….

5 Số điện thoại gia đình :……….

6 Họ và tên bố :……….Năm sinh:…………Nghề nghiệp:………

Họ và tên mẹ :……….Năm sinh:…………Nghề nghiệp:………

7 Sống với bố mẹ:  ; Bố:  ; Mẹ:  ; Ông bà:  ; Người đỡ đầu:  ; Mồ côi:  8 Hoàn cảnh gia đình: (khá giả, đủ ăn, cận nghèo, nghèo):………

9 Kết quả học tập cuối lớp 2: (HT, TH tốt, HT xuất sắc):……….

- Sống với ông bà (bố mẹ ly hôn)

- Sống với ông bà (bố mẹ đi làm ăn xa)

8

b Tình hình học tập

Với học sinh, sau ba tháng nghỉ hè, quả là một khoảng thời gian khá dài khiếncác em quên đi kiến thức cũ Chính vì lẽ đó mà tôi luôn phải có sự chắt lọc kiến thứcđầu năm chính xác, để có phương pháp giáo dục thích hợp nhất với sự tiếp thu củatừng học sinh

Kết hợp ngay trong tuần ổn định, tôi kiểm tra phần đọc và viết của học sinh bằngcác bài viết chính tả, đọc văn Qua đó tôi thấy chữ viết của các em phần lớn chưa đều

và chưa đẹp, chữ viết chưa đúng độ cao, điểm bắt đầu và điểm kết thúc đặt chưa đúng,sai chính tả, nhiều em đọc bài còn chậm

Sau một tuần ổn định, tôi tiếp tục tiến hành kiểm tra kiến thức về Toán học, dựavào chương trình mà các em đã học ở lớp 2 Để nắm rõ tình hình học tập của các em

như thế nào? Kết quả khảo sát đầu năm học

Từ kết quả trên, tôi nhận thấy phần lớn các em đã quên kiến thức cũ, có những

em không thực hiện được phép tính đơn giản Bên cạnh đó, nề nếp lớp học chưa được

ổn định, còn gây mất trật tự trong giờ học, còn tình trạng học sinh làm việc riêngtrong giờ học Hơn nữa các em chưa tự ý thức được các việc trong lớp cũng như nội

quy ra vào lớp, nội quy của nhà trường đề ra Để ổn định học sinh và đưa nề nếp củacác em đi vào quỹ đạo của mình là điều rất khó và phải mất một thời gian dài mới ổnđịnh được

Ngay trong tuần đầu, tôi đã gặp gỡ giáo viên chủ nhiệm năm lớp 2, giáo viên bộmôn, xem lại kết quả học tập của các em qua học bạ, sồ chủ nhiệm, nghiên cứu sổ bàngiao của năm học trước, đặc biệt là phần nhận xét của giáo viên trong việc theo dõiquá trình học tập, nhằm có kế hoạch rèn luyện cho các em đạt kết quả cao hơn Tôi đãthống kê và phân loại như sau:

- Về mặt hình thành và phát triển năng lực và phẩm chất: Bản thân đã điều trahọc sinh trong lớp xem em nào còn yếu về năng lực và phẩm chất nào Để có kếhoạch bồi dưỡng, giáo dục cho các em

- Về tình hình học tập trong giờ học trên lớp:

+ Học sinh Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ (giỏi) hoạt bát, có ý thức xây dựngbài, ngoan ngoãn: (10 em )

+ Học có thành tích vượt trội (khen từng mặt) ngoan nhưng thụ động: (5em) + Học trung bình, tiếp thu bài chậm, thụ động : (16 em)

+ Học còn yếu tính toán khá chậm (10 em) Trong trường hợp này có 3 em haynghỉ học không phép, đi học không chú ý theo dõi bài và làm bài, gây mất trật tựtrong lớp, 10 em chữ viết sai lỗi chính tả nhiều lại rất ít chuẩn bị bài ở nhà

Biết được đặc điểm, tính cách, sức học của từng em, tôi đã tiến hành sắp xếp chỗngồi cho phù hợp cho các nhóm… Tôi sắp xen kẽ giữa những học sinh khá, giỏi lànhững học sinh trung bình, yếu Đặc biệt là những em nghịch được tôi bố trí ở chỗ tôi

dễ quan sát và ngồi cạnh những em hiền ngoan, lễ phép, chăm học để những em này

có cơ hội học ở bạn những điều mình chưa có

Sau khi đã điều tra kĩ đối tượng học sinh, tôi bắt đầu xây dựng cho mình một kếhoạch chủ nhiệm theo đặc điểm của lớp Trong năm học 2019 - 2020 tôi tự lập cho

mình một quyển sổ chủ nhiệm riêng để thuận tiện cho việc theo dõi học sinh của lớp, nội dung quyển sổ cũng tương đối đầy đủ thông tin về học sinh, sơ đồ chỗ ngồi của các nhóm, danh sách học sinh có năng khiếu, học sinh cá biệt, học sinh có hoàn cảnh khó khăn… Ngoài ra, tôi còn trang bị cho mình một quyển sổ nhật kí của giáo viên để ghi chép lại những vấn đề đáng chú ý của học sinh mình, cũng nhờ sổ nhật kí đã giúp tôi ghi nhớ lại được hết các vấn đề của học sinh từ đó có biện pháp hỗ trợ kịp thời và tôi đã thấy được sự tiến bộ rõ rệt của học sinh

Lập sổ theo dõi cho các nhóm trưởng để theo dõi các thành viên trong nhóm mình, theo dõi tình hình thực hiện nội quy của trường lớp, cuối tuần xếp loại thi đua giữa các nhóm VD: Mẫu theo dõi hàng tuần của các nhóm trưởng.

2,3,4,5,6 - Chuyên cần: ………

- Vệ sinh: ………

- Trang phục: ………

- Xếp hàng: ………

- Học tập: ………

- Vui chơi: ………

- Sinh hoạt: ………

………

………

………

………

………

………

………

Đánh giá cuối tuần ………

………

………

………

Biện pháp 2: Xây dựng kế hoạch chủ nhiệm a Xây dựng lớp học thân thân thiện Xây dựng mối quan hệ giữa giáo viên và học sinh: Giáo viên chủ nhiệm ở Tiểu học được coi là người mẹ thứ hai của các em, là người bạn thân tình để các em có thể gửi gắm những tâm sự, những tình cảm, những suy nghĩ của bản thân Tôi thường gần

gũi, trò chuyện với những học sinh khó khăn trong học tập về sở thích, tâm tư tìnhcảm của các em, chải tóc hoặc cài khuy áo cho các em, tạo cho các em cảm thấy yêntâm, tự tin khi bày tỏ những suy nghĩ của mình với thầy giáo hoặc tổ chức các buổitrao đổi giữa các bạn trong lớp về tình bạn, về học tập, về các phong trào thể dục thểthao, các trò chơi dân gian, lồng ghép các tiết sinh hoạt, hoạt động ngoài giờ lên lớp,nhằm khuyến khích các em tham gia nhiệt tình, các em gần gũi nhau hơn, gần gũi vớithầy giáo hơn.

Khi giao tiếp với các em, tôi động viên các em nói chuyện cởi mở, tự nhiên,chân thành Với cách làm này, tự nhiên tôi sẽ giảm được lời nói, các em sẽ làm việcđược nhiều hơn Khi lên lớp, tôi luôn chú ý đến tác phong, lời nói, cử chỉ, điệu bộ,cách cầm sách, chữ viết, tất cả đều phải mẫu mực để học sinh noi theo Vì nếu tôi chỉcần làm qua loa một việc nhỏ nào đó thì các em sẽ thực hiện theo tôi ngay

Khi học sinh làm bài chưa đúng, tôi yêu cầu các em làm lại chứ không chê bai,nặng lời trách móc các em ngay Tôi giúp đỡ, hướng dẫn cho em làm bài ngay tại lớp

để em làm tốt hơn Khi có học sinh mắc sai lầm, tôi luôn bình tĩnh, tôn trọng học sinh,tìm hiểu thấu đáo mọi chuyện để đưa ra các biện pháp giúp đỡ các em sữa chữa.Tránh những lời nói, cử chỉ xúc phạm làm ảnh hưởng đến tâm lí của các em

Tôi luôn khích lệ và biểu dương các em kịp thời Cố gắng tìm ra những ưuđiểm dù là nhỏ nhất của các em để khen ngợi, động viên Nhưng bên cạnh đó tôi cũngchỉ ra những thiếu sót mà em cần khắc phục để ngày càng hoàn thiện hơn

Xây dựng mối quan hệ học sinh với học sinh: Để học sinh có mối quan hệ thânthiện với bạn bè trong lớp nhiệm vụ của giáo viên là vô cùng quan trọng.Tôi đãthường hướng dẫn học sinh như sau: Sử dụng lời nói với bạn thể hiện tôn trọng, tếnhị, lịch sự trong giao tiếp.Trong từng tiết dạy, tôi cố gắng uốn nắn, sữa chữa lời nóicho học sinh Ví dụ: Trong tiết học, khi trao đổi nội dung với bạn, tôi thường hướngdẫn các em sử dụng các từ xưng hô bằng bạn, bằng mình.” Xin mời bạn”, “Bạn hãycho mình biết”, “cảm ơn bạn”,…Hay trong tiết Sinh hoạt tập thể, tôi hướng các em

nhận xét bạn bằng từ ngữ tế nhị, lịch sự Ví dụ: “Bạn chưa mang khăn quàng, bạn cốgắng mang thường xuyên để lớp không bị trừ điểm” Sử dụng thường xuyên, hàngngày “đôi bạn cùng tiến”, “nhóm ngẫu nhiên”, “nhóm năng khiếu”, “nhóm cùng sởthích” Thông qua các nhóm, các em có trách nhiệm giúp đỡ lẫn nhau cùng tiến bộ Từ

đó, các em trở nên thân thiết, gắn bó với nhau hơn Khuyến khích các em tự viết ranhững điều mình chưa đồng ý về việc làm, cách ứng xử của ban tự quản hoặc của bạnnào đó để góp ý, sửa chữa

Xây dựng đội ngũ Ban tự quản: Căn cứ vào hồ sơ học bạ của học sinh, căn cứ

vào những thông tin cá nhân của học sinh mà giáo viên đã thu thập được, căn cứ vào

sự tín nhiệm của tập thể lớp bầu chọn những bạn nhiệt tình, năng nổ, ý thức tổ chức kỉluật, tính gương mẫu và các biểu hiện tốt của học sinh trong tập thể Giáo viên phâncông nhiệm vụ và giao việc cụ thể cho từng thành viên trong ban tự quản Chủ tịchhội đồng tự quản và phó chủ tịch hội đồng tự quản có sự thay đổi theo từng tháng, cácnhóm trưởng thay đổi luân phiên theo từng tuần để phát huy tốt vai trò tự quản củahọc sinh Khi đã phân công nhiệm vụ, giáo viên cần bồi dưỡng học sinh ý thức tráchnhiệm cao đối với lớp, phương pháp tự quản Để được Hội đồng tự quản “Đầu tàugương mẫu”, tôi đưa ra tiêu chuẩn lựa chọn là: những em học lực phải học tốt, cónăng lực, phải nhanh nhẹn, năng nỗ, mạnh dạn, tự tin, có năng khiếu, có năng lực họctập tốt, hăng hái tham gia các hoạt động, các phong trào ở lớp, ở trường với tinh thần

tự giác, có trách nhiệm cao và điều đặc biệt là những em này luôn được bạn bè tínnhiệm, yêu thương Để xây dựng đội ngũ Hội đồng tự quản tôi đã tiến hành nhữngcông việc sau: Lựa chọn những học sinh có năng lực phân công vào các chức danhtrong đội ngũ của ban tự quản Quy định rõ chức năng, nhiệm vụ của từng vị trí trongđội ngũ Hội đồng tự quản Làm rõ nội dung công tác của Hội đồng tự quản và hướngdẫn cụ thể về phương pháp công tác Trong đó, cần lưu ý hướng dẫn các kỹ năng côngtác cơ bản như: cách ghi chép trong sổ ghi chép công tác, kỹ năng điều hành lớp,nhóm kỹ năng trình bày thuyết phục, vận động, kỹ năng tổ chức hoạt động tập thể, …