ĐỐI CHIẾU NGÔN NGỮ THỂ HIỆN TÌNH YÊU TRONG THƠ CA TIẾNG ANH VÀ TIẾNG VIỆT

Và trong những trang tình thơ viết về tình yêu đôi lứa, dẫu là những dòng thơ của tácgiả Việt Nam hay nước ngoài, ta cũng có thể cảm nhận được rõ vị yêu thương, ngọt ngào,nhưng cũng có k

ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGOẠI NGỮ

============

NGÔN NGỮ HỌC ĐỐI CHIẾU

ĐỀ TÀI:

ĐỐI CHIẾU NGÔN NGỮ THỂ HIỆN TÌNH YÊU TRONG THƠ

CA TIẾNG ANH VÀ TIẾNG VIỆT Giảng viên hướng dẫn: ThS Ngô Thị Khai Nguyên

Sinh viên thực hiện: Nhóm ALPHA

1 Lê Thị Duyên (16F7511023)

2 Nguyễn Thị Huyền (16F7511066)

3 Lê Thị Hồng Nhung (16F7511157)

4 Trần Hoàng Phương Thảo (16F7511205)

5 Nguyễn Thị Ngọc Uyên (16F7511247)

6 Lê Thị Vân (16F7511249)

Huế, tháng 12/2019

A.

B Đặt vấn đề.

Có thể nói, đối với các thi sĩ, tình yêu mãi luôn là đề tài muôn thuở, khơi dậy những thi

vị đậm chất tình, chất ý Phải chăng con người sinh ra trên cõi đời luôn mong được sốngtrọn hai chữ an yên và một chữ yêu Đấy là tình yêu gia đình, tình yêu đất nước, quêhương, tình yêu bạn bè, đồng chí, đồng nghiệp và tình yêu lứa đôi? Như Chris Fox andRosalind Combley đã nói: “Yêu là trạng thái tình cảm của chủ thể này đối với chủ thểkhác ở mức độ cao hơn sự thích thú và được nảy sinh từ sự hấp dẫn về giới” Còn theo từđiển tiếng việt (2010), “Yêu” có nghĩa là có tình cảm thắm thiết dành riêng cho một ngườikhác giới nào đó, muốn chung sống và cùng gắn bó cuộc đời

Trong cuộc sống đời thực hay khi bước vào thơ ca, tình yêu nói chung và ở phươngdiện hẹp hơn là tình yêu nam nữ, luôn là ngọn gió tràn trề sức sống, thổi hồn cho nhữngtin yêu được thăng hoa và hạnh phúc được chấp cánh Dẫu rằng tình yêu cũng như cuộcđời không phải lúc nào cũng là thảm đỏ đầy hoa nâng bước ta mà lắm lúc cũng là sónggió, tan vỡ đau thương, cũng là những nốt trầm bỗng, có lúc hạnh phúc, tin yêu đong đầynhưng cũng lắm lúc khi khổ đau, vương đầy trong tim

Chỉ xét trên bình diện ngôn từ không thôi cũng cho thấy thơ ca có sức mạnh của tâmhồn, có thể dời núi, tát cạn biển, lay động lòng người Ví như những vần thơ của người

mẹ hát ru cho những đứa con bên cánh võng Những lời thơ như dòng sữa mẹ dịu ngọtnuôi dưỡng con yêu lớn lên cả tâm hồn lẫn thể xác, cho con cái cảm giác yên bình đếntrong vòng vòng tay ấm áp, chan chứa yêu thương của mẹ Xa hơn nữa ngôn từ trong thơ

ca còn là nguồn tạo dựng sức mạnh cho cả một tập thể, một cộng đồng và cả toàn nhânloại chúng ta

Và trong những trang tình thơ viết về tình yêu đôi lứa, dẫu là những dòng thơ của tácgiả Việt Nam hay nước ngoài, ta cũng có thể cảm nhận được rõ vị yêu thương, ngọt ngào,nhưng cũng có khi là giọt nước mắt mặn hoen mi sầu qua ngôn từ giàu hình ảnh, chanchứa cảm xúc của các nhà thơ Vì những lý do trên, nhóm chúng tôi đã chọn đề tài “ Đốichiếu ngôn ngữ thể hiện tình yêu trong thơ ca tiếng Anh và tiếng Việt” cho học phần mônNgôn ngữ học đối chiếu

2 Một số điểm tương đồng.

-Ngôn ngữ trong giai đoạn đầu của tình yêu được thể hiện qua việc đối chiếu hai bàithơ Sonnet 43: How do I love thee (Elizabeth Barret Browning) và Cảm ơn đời ( TuyếtVân)

Sonnet 43

How do I love thee? Let me count the ways.

I love thee to the depth and breadth and height

My soul can reach, when feeling out of sight For the ends of Being and ideal Grace.

I love thee to the level of everyday's Most quiet need, by sun and candle-light.

I love thee freely, as men strive for Right;

I love thee purely, as they turn from Praise.

I love thee with the passion put to use

In my old griefs, and with my childhood's faith.

I love thee with a love I seemed to lose With my lost saints,—I love thee with the breath, Smiles, tears, of all my life!—and, if God choose,

I shall but love thee better after death.

Cảm ơn đời

Cảm ơn đời mang anh đến bên em Cho em thấy được ngọt ngào hạnh phúc Được bên anh trong từng giờ từng phút Tim rộn ràng theo tiếng gọi tình yêu

Chút nhớ nhung em gửi gắm bao điều Những lời hứa cho mối tình trọn vẹn Tỏa hương sắc cùng bao lời ước hẹn Khi xa rồi lòng trống vắng mênh mông

Đã yêu rồi anh có nhận thấy không Một nỗi nhớ cồn cào dâng trong dạ Khúc tình mộng đang ngân lên rộn rã

Để nhớ hoài vòng tay ấm đê mê

Bao yêu thương từng đêm cứ hiện về

Cứ lặng lẽ theo em vào giấc ngủ Làn môi thắm vẫn còn luôn ấp ủ

Nụ hôn nồng mà anh đã từng trao

Trong giai đoạn đầu của tình yêu ngôn ngữ thể hiện luôn trong sáng, thể hiện một tìnhyêu chớm nở ngọt ngào, từng giây từng phút luôn được muốn ở cùng với người mình yêu.Như trong bài thơ của Tuyết Vân có viết: “Được bên anh trong từng giây từng phút, timrộn ràng theo tiếng gọi tình yêu” Đây giống như là mong muốn của tác giả là muốn bêncạnh người mình yêu mọi lúc, mọi nơi Cô gái luôn nhớ tới những kỷ niệm, lời hứa ngọtngào mà cả hai đã ước hẹn khi bên nhau “Chút nhớ nhung em gửi gắm bao điều, nhữnglời hứa cho mối tình trọn vẹn” Tình yêu vừa mới chớm nở bao giờ cũng đẹp đẽ và nênthơ trong suy nghĩ của tác giả và điều đó được thể hiện trong những từ ngữ gợi cảm, thathiết như ngọt ngào, rộn ràng, cồn cào , đê mê

Tình yêu của Elizabeth Browning cũng được bà thể hiện với những cung bậc cảm xúctha thiết Tình yêu của tác giả dành cho người mình yêu là một tình yêu tự do và trongsáng Không gì có thể so sánh được với tình yêu bà dành cho người mình yêu bởi vì bàlấy “death “và “breath” để thể hiện tình yêu của mình và điều đó cũng giống như một lờihứa hen rằng cho dù sau này có chết đi bà vẫn luôn yêu người ấy Đây là điều mà dườngnhư luôn xuất hiện trong giai đoạn đầu tiên của tình yêu.

I love thee with a love I seemed to lose.

With my lost saints,—I love thee with the breath, Smiles, tears, of all my life!—and, if God choose,

I shall but love thee better after death.

-Điểm giống nhau thứ hai trong hai bài thơ trên chính là việc sử dụng các biện pháp tu

từ như gieo vần , so sánh,

Trong sonnet 43, Elizabeth Browning đã sử dụng biện pháp nghệ thuật so sánh, điệpngữ và gieo vần để thể hiện tình cảm tha thiết của mình với người mình yêu Điệp ngữ(alliteration) : “I love thee”

I love thee freely, as men strive for Right;

I love thee purely, as they turn from Praise.

I love thee with the passion put to use

Gieo vần Rhyme:

I love thee to the depth and breadth and height

My soul can reach, when feeling out of sight

Most quiet need, by sun and candle-light.

I love thee freely, as men strive for Right;

I love thee with a love I seemed to lose With my lost saints,—I love thee with the breath, Smiles, tears, of all my life!—and, if God choose,

I shall but love thee better after death.

Trong bài thơ Cảm ơn đời của tác giả Tuyết Vân cũng sử dụng biện pháp nghệ thuậtgieo vần cuối trong câu thơ

Những lời hứa cho mối tình trọn vẹn

Tỏa hương sắc cùng bao lời ước hẹn

Một nỗi nhớ cồn cào dâng trong dạ

Khúc tình mộng đang ngân lên rộn rã

Cứ lặng lẽ theo em vào giấc ngủ Làn môi thắm vẫn còn luôn ấp ủ

I love thee to the depth and breadth and height

I love thee purely, as they turn from praise

-Một điểm khác biệt thứ hai đó chính là cách thể hiện tình yêu Trong thơ ca tiếngViệt, tác giả thể hiện tình yêu thuở ban sơ bằng cách thể hiện niềm cảm ơn cuộc đời vì đãmang người mình yêu đến bên cạnh, để tác giả có thể cảm nhận được những khoảnh khắcngọt ngào hạnh phúc trong tình yêu và trong cuộc sống

Cảm ơn đời mang anh đến bên em Cho em thấy được ngọt ngào hạnh phúc

Sau đó là nỗi nhớ nhung dành cho người mình yêu khi hai người xa cách Nỗi nhớ đó

da diết, kéo dài trong tâm trí của người đó khiến người đó khắc khoải khôn nguôi Tìnhyêu luôn thường trực trong lòng người đó

Bao yêu thương từng đêm cứ hiện về

Cứ lặng lẽ theo em vào giấc ngủ

Ngược lại, cách thể hiện tình yêu thuở ban sơ trong thơ ca tiếng Anh cũng khá là đặcbiệt Nó không thể hiện nỗi nhớ da diết, sâu thẳm, khắc khoải như trong thơ ca tiếng Việt

mà đi so sánh tình yêu với “quyền con người”, như “quyền năng của Thượng đế” ,yêunhư “tình yêu đã mất với các vị thánh” v.v.v Xuyên suốt bài thơ là sự thể hiện tình yêucủa người nói, cố gắng để người mình yêu hiểu được tình yêu của mình to lớn, sâu sắc và

vĩ đại đến nhường nào

II Tình say đắm.

1 Khái niệm.

Đây chắc hẳn là khoảng thời gian tuyệt vời nhất đối với mọi mối quan hệ Lúc mới yêu

cả hai như tràn ngập trong hooc môn hạnh phúc, lúc nào cũng như đang trong một kỳtrăng mật say đắm Chỉ cần nhìn thấy đối phương là "tim đập chân run", chỉ cần cầm tay

là đê mê như có điện chạy trong người, và mỗi nụ hôn thì cứ ngọt ngào, vương vấn mãikhông thôi

Ở giai đoạn của tình yêu này, bạn cảm giác mình cuối cùng đã gặp được người tìnhhoàn hảo nhất, tất cả mọi thứ ở đối phương đều thật hoàn hảo Bạn cứ ngóng đợi tin nhắn

hay cuộc gọi của người ấy cả ngày, chỉ cần nghĩ đến đối phương thôi là tim bạn như muốn

xổ ra khỏi lồng ngực

2 Một số điểm tương đồng.

Để tìm ra sự giống nhau trong ngôn ngữ thể hiện tình yêu trong giai đoạn đắm say củatiếng Anh và tiếng Việt, ta cùng xét hai bài thơ sau Đó là bài thơ Tình đôi ta của nhà thơPhạm Thanh Dương và bài thơ Sonnet 43 của nhà thơ Elizabeth Barrett Browning

Tình đôi ta

“Nếu như em là nắng mặt trời Anh nguyện làm trái đất xanh tươi

Dù lòng anh có là vô hạn Vẫn rất cần hơi ấm tình người.

Bao năm qua là tâm trái đất Xoay quanh em, xoay mãi chưa nguôi Mặt trời em nồng nàn rực rỡ

Sưởi lòng anh ấm áp cuộc đời.

Nếu em là trái đất xinh tươi Anh muốn là mặt trăng rạng rỡ Đem ánh sáng dịu dàng muôn thuở Trao cho em hơi thở đêm về.

Nếu em là biển cả bao la

Dù nhỏ bé thuyền là anh đó Anh nguyện sẽ vượt ngàn giông tố

Về bên em bến đỗ bình yên.”

Sonnet 43

“How do I love thee? Let me count the ways.

I love thee to the depth and breadth and height

My soul can reach, when feeling out of sight For the ends of Being and ideal Grace.

I love thee to the level of everyday's Most quiet need, by sun and candle-light.

I love thee freely, as men strive for Right;

I love thee purely, as they turn from Praise.

I love thee with the passion put to use

In my old griefs, and with my childhood's faith.

I love thee with a love I seemed to lose With my lost saints,—I love thee with the breath, Smiles, tears, of all my life!—and, if God choose,

I shall but love thee better after death.”

-Điểm giống nhau đầu tiên, thơ ca tiếng Anh và tiếng Việt đều thể hiện một tình yêumãnh liệt, nồng nàn và lãng mạn trong giai đoạn đắm say của một cuộc tình

Như Phạm Thanh Dương, tình yêu đôi lứa quả thực là sự gắn kết, yêu thương, trântrọng giữa hai con người với nhau, nó nảy sinh khi họ cảm mến nhau, nhớ nhung về nhau

Nó sẽ là một đóa hoa nở rộ tươi sắc khi giữa tình yêu của hai người đến với nhau mộtcách tự nhiên, không vì một mục đích cá nhân hay vụ lợi nào Họ có thể là chỗ dựa cho

nhau trong bất kỳ hoàn cảnh nào, là nỗi nhớ nhung khi không ở cạnh nhau Họ luôn cầnnhau và thấu hiểu nhau.

Nếu như em là nắng mặt trời Anh nguyện làm trái đất xanh tươi

Dù lòng anh có là vô hạn Vẫn rất cần hơi ấm tình người.

Hơn thế nữa, đối với nhà thơ “Yêu” là sự trải nghiệm về những cảm nhận của một sựkhao khát ở cùng với người mình yêu Họ luôn ước muốn ở bên nhau, chia sẻ tâm sự vàcác chi tiết đời sống cá nhân của họ với nhau

Mặt trời em nồng nàn rực rỡ Sưởi lòng anh ấm áp cuộc đời.

Nếu em là trái đất xinh tươi Anh muốn là mặt trăng rạng rỡ Đem ánh sáng dịu dàng muôn thuở Trao cho em hơi thở đêm về.

Ở bài thơ “Sonnet 43” của nhà thơ Elizabeth Barrett Browning chúng ta cũng sẽ thấyđược tình yêu nồng nàn ấy Sonnet 43 thể hiện tình yêu mãnh liệt của nhà thơ dành chongười chồng sắp cưới, Robert Browning Tình yêu của cô dành cho anh mãnh liệt đếnmức, nó tăng lên đến mức độ tâm linh

My soul can reach, when feeling out of sight For the ends of Being and ideal Grace.

Cô yêu anh tự do, không ép buộc Cô yêu anh hoàn toàn, không mong đợi lợi ích cánhân Cô thậm chí còn yêu anh với một cường độ đau khổ “I love thee with the passion

put to use” giống như của Chúa Kitô trên thập giá, và cô yêu anh theo cách mà cô yêu cácthánh khi còn nhỏ Hơn nữa, cô mong sẽ tiếp tục yêu anh sau khi chết.

-Điểm giống nhau tiếp theo trong thơ ca tiếng Anh và tiếng Việt là đều sử dụng cácbiện pháp tu từ giúp cho bài thơ thêm thần thi vị, lãng mạn Như trong bài thơ tiếng anh,

mở đầu bài thơ tác giả đã sử dụng câu hỏi tu từ “ How do I love thee”? nhà thơ đã thửthách bản thân để đưa ra lý do cho tình yêu của mình, để xác định cảm xúc mãnh liệt củamình, cách thể hiện tình yêu của cô ấy Bên cạnh đó, bài thơ có sự lặp lại cấu trúc “ Ilove” người nói đang tuyên bố niềm đam mê bất tận của cô dành cho người mình yêu Cô

ấy nói với người yêu rằng tình yêu của cô ấy sâu đậm đến mức nào, và cô ấy cũng nói vớianh ấy rằng cô ấy yêu anh ấy như thế nào Cô yêu anh bằng tất cả bản thân mình

Còn trong thơ tiếng Việt, nhà thơ cũng sử dụng biện pháp điệp cấu trúc “Nếu như emlà… Anh nguyện” Tình yêu là nhẫn nại, tình yêu là sự ân cần và tình yêu là vĩnh hằng.Với nhà thơ, tình yêu mang đến năng lượng để chống lại sự cô đơn, nỗi buồn và đau ốm

Vì tình yêu, nhà thơ có thể làm bất cứ điều gì cho người mình yêu, miễn sao mình cảmthấy hạnh phúc và được sống bên cạnh người mình yêu

Nếu như em là nắng mặt trời

Anh nguyện làm trái đất xanh tươi.

3 Một số điểm khác biệt.

-Điểm khác biệt thứ nhất chính là cách thể hiện tình yêu mãnh liệt của mình đối vớingười mình yêu Ở Việt Nam, con người thường bị ảnh hưởng bởi những truyền thống cổxưa và những định kiến gay gắt nên phụ nữ thường có những khó khăn trong việc bộcbạch tình yêu mãnh liệt của mình đối với người thương nên họ thường mượn những hìnhảnh của thiên nhiên để nói hộ lòng mình với người đó

Trong bài thơ Sóng, nhà thơ Xuân Quỳnh đã mượn hình ảnh của sóng để bộc bạch tìnhyêu của mình Trước hết, “Sóng” thể hiện một tình yêu có tính chất truyền thống như tìnhyêu muôn đời” Tình yêu muôn đời có tự thuở xa xưa, khi trai gái biết nhớ thương, tìnhyêu bắt đầu bén rễ, hẹn hò bắt đầu làm tim nhau xốn xang để “nghìn năm hồ dễ mấy ai

quên” thì tình yêu đến Nam giới thường tự do hơn trong tình yêu, tự do đến, tự do đi, tự

do nói lời yêu, tự do bộc bạch Còn phụ nữ, do đặc điểm về giới tính, về định kiến nênchuyện tình cảm đối với họ là điều khó bộc bạch Vậy nên, trong tình yêu của người phụ

nữ Việt Nam, cái truyền thống ngàn đời bó buộc họ trong một cái “khuôn” có sẵn

Dữ dội và dịu êm

Ồn ào và lặng lẽ Sông không hiểu nổi mình Sóng tìm ra tận bể

Sóng là một hình tượng ẩn dụ vừa hóa thân vừa hòa nhập với cái tôi trữ tình Và ở đây,sóng góp phần nói lên tình cảm, tình yêu của Xuân Quỳnh Tình yêu ấy có nhiều trạngthái biểu hiện, khi lặng lẽ dịu êm, hiền hòa, êm dịu Đó là chất nữ tính – một phẩm chất ditruyền từ ngàn đời ở phụ nữ Khi lại ồn ào, dữ dội với những ghen tuông, giận hờn vô cớ(cung bậc muôn đời khi yêu) Hai trạng thái cảm xúc ấy “Dữ dội – dịu êm/Ồn ào – lặnglẽ” là đối cực của sóng nhưng cũng là những cảm xúc nội tâm đầy phức tạp, mâu thuẫnnhưng cũng rất thống nhất hài hòa trong tâm hồn của người phụ nữ khi yêu

Tuy nhiên trong thơ ca tiếng Anh, các nhà thơ thường sẽ bộc bạch trực tiếp tình yêucủa mình đối với người thương và họ có xu hướng sử dụng những hình ảnh thiên nhiên để

so sánh với tình yêu mãnh liệt của họ

Sonnet 43

How do I love thee? Let me count the ways.

I love thee to the depth and breadth and height

My soul can reach, when feeling out of sight For the ends of being and ideal grace.

I love thee to the level of every day's Most quiet need, by sun and candle-light.

I love thee freely, as men strive for right.