Bài giảng môn Tiếng Việt lớp 4 năm học 2020-2021 - Tuần 2: Luyện từ và câu Dấu hai chấm (Trường Tiểu học Thạch Bàn B) được biên soạn với mục tiêu nhằm giúp học sinh nhận biết tác dụng của dấu hai chấm; bước đầu biết dùng dấu hai chấm khi viết văn; hiểu được tác dụng của dấu hai chấm trong câu;... Mời quý thầy cô và các em học sinh cùng tham khảo chi tiết nội dung bài giảng!
Trang 1Trang 2
* Ki m tra bài cũ: ể
Đi n d u câu thích h p vào ô tr ng trong câu sau: ề ấ ợ ố
a) Tôi c t ti ng h i l n ấ ế ỏ ớ
Ai đ ng chóp bu b n này Ra đây tao nói chuy n ứ ọ ệ
Trang 3* Ki m tra bài cũ: ể
Đi n d u câu thích h p vào ô tr ng trong câu sau: ề ấ ợ ố
a) Tôi c t ti ng h i l n ấ ế ỏ ớ
Ai đ ng chóp bu b n này Ra đây tao nói chuy n ứ ọ ệ
:
Trang 4
* Ki m tra bài cũ: ể
Đi n d u câu thích h p vào ô tr ng trong câu sau: ề ấ ợ ố
a) Tôi c t ti ng h i l n ấ ế ỏ ớ
Ai đ ng chóp bu b n này Ra đây tao nói chuy n ứ ọ ệ
:
b) Cô giáo h i c l p “ Các em đã chu n b bài tr ỏ ả ớ ẩ ị ướ c khi
đ n l p ch a ” ế ớ ư
Trang 5* Ki m tra bài cũ: ể
Đi n d u câu thích h p vào ô tr ng trong câu sau: ề ấ ợ ố
a) Tôi c t ti ng h i l n ấ ế ỏ ớ
Ai đ ng chóp bu b n này Ra đây tao nói chuy n ứ ọ ệ
:
b) Cô giáo h i c l p “ Các em đã chu n b bài tr ỏ ả ớ ẩ ị ướ c khi
đ n l p ch a ” ế ớ ? ư :
Trang 6Luy n t và cõu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
I/ Nhận xét: Trong các câu văn, câu thơ sau
đây, dấu hai chấm có tác dụng gì?
a) Chủ tịch Hồ Chí Minh nói : “ Tôi chỉ có một
ham muốn, ham muốn tột bậc , là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta hoàn toàn tự do, đồng
bào ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học
hành.” Nguyện vọng đó chi phối mọi ý nghĩ và
hành động trong suốt cuộc đời của người
Theo: Trường Chinh
b) Tôi xoè cả hai càng ra , bảo chị Nhà Trò:
- Em đừng sợ Hãy trở về cùng với tôi đây
Tô Hoài
Trang 7c) Bà thương không mu n bánố
Bèn th vào trong chum.ả
R i bà l i đi làmồ ạ
Đ n khi v th y l :ế ề ấ ạ
Sân nhà sao s ch quáạ
Đàn l n đã đợ ược ăn
C n nơ ước n u tinh tấ ươm
Vườn rau tươ ại s ch cỏ
Phan Th Thanh Nhàn ị
Trang 8I/ Nhận xét: Trong các câu văn, câu thơ sau đây, dấu hai chấm có tác dụng gì?
a) Chủ tịch Hồ Chí Minh nói : “ Tôi chỉ có một
ham muốn, ham muốn tột bậc , là làm sao cho nước ta hoàn toàn độc lập, dân ta hoàn toàn tự do, đồng bào
ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành.”
Nguyện vọng đó chi phối mọi ý nghĩ và hành động
trong suốt cuộc đời của người Theo: Trư ờng Chinh
* Dấu hai chấm báo hiệu phần sau là lời nói của
Bác Hồ. ư ở trường hợp này, dấu hai chấm dùng phối hợp với dấu ngoặc kép
Luy n t và cõu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
Trang 9
I/ Nhận xét: Trong các câu văn, câu thơ sau
đây, dấu hai chấm có tác dụng gì?
b) Tôi xoè cả hai càng ra , bảo chị Nhà Trò:
- Em đừng sợ Hãy trở về cùng với tôi đây
Tô Hoà
* Dấu hai chấm báo hiệu câu sau là lời nói của Dế Mèn.
ư ở trường hợp này, dấu hai chấm dùng phối hợp với
dấu
gạch đầu dòng.
Luy n t và cõu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
Trang 10
I/ Nh n xét: ậ Trong các câu văn, câu th sau đây, d u ơ ấ
hai ch m có tác d ng gì? ấ ụ
c) Bà th ươ ng không mu n bán ố
Bèn th vào trong chum ả
R i bà l i đi làm ồ ạ
Đ n khi v th y l ế ề ấ ạ :
Sân nhà sao s ch quá ạ Đàn l n đã đ ợ ượ c ăn
C n n ơ ướ c n u tinh t ấ ươ m
V ườ n rau t ươ ạ i s ch c ỏ Phan Th Thanh Nhàn ị
* D u hai ch m dùng báo hi u b ph n đ ng sau là l i gi i thích ấ ấ ệ ộ ậ ứ ờ ả
rõ nh ng đi u mà bà c nhìn th y khi v đ n nhà ữ ề ụ ấ ề ế
Luy n t và câu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
Trang 11
I/ Nh n xét: ậ
* Qua ba ví d trên em hãy cho bi t d u hai ch m có tác ụ ế ấ ấ
d ng gì? ụ
* D u hai ch m th ấ ấ ườ ng ph i h p v i nh ng d u khác ố ợ ớ ữ ấ
nào?
Luy n t và câu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
Trang 12
II/ Ghi nh :ớ
1. D u hai ch m báo hi u b ph n câu đ ng sau nó là l i ấ ấ ệ ộ ậ ứ ờ nói c a m t nhân v t ho c l i gi i thích cho b ph n đ ng ủ ộ ậ ặ ờ ả ộ ậ ứ
tr ướ c.
2. Khi báo hi u l i nói c a nhân v t , d u hai ch m đ ệ ờ ủ ậ ấ ấ ượ c dùng ph i h p v i d u ngo c kép hay d u g ch đ u dòng ố ợ ớ ấ ặ ấ ạ ầ
Luy n t và câu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
Trang 13
III/ Luy n t p:ệ ậ
* Bài 1: Trong các câu sau, m i d u hai ch m có tác d ng gì? ỗ ấ ấ ụ a) Tôi th dài:ở
Còn đ a b đi m không, nó t th nào?ứ ị ể ả ế
Nó không t , không vi t gì h t. Nó n p gi y tr ng cho cô. ả ế ế ộ ấ ắ Hôm tr bài cô gi n l m. Cô h i: “ Sao trò không ch u làm ả ậ ắ ỏ ị
bài?”
Theo Nguy n Quang Sáng ễ
b) D i t m cánh chú chu n chu n bây gi là lu tre xanh rì ướ ầ ồ ồ ờ ỹ rào trong gió, là b ao v i nh ng khóm khoai n ờ ớ ữ ướ c rung rinh.
R i nh ng c nh tuy t đ p c a đ t n ồ ữ ả ệ ẹ ủ ấ ướ c hi n ra: cánh đ ng ệ ồ
v i nh ng đàn trâu thung thăng g p c ; dòng sông v i nh ng ớ ữ ặ ỏ ớ ữ đoàn thuy n ng ề ượ c xuôi.
Theo Nguy n Th H i ễ ế ộ
Luy n t và câu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
Trang 14
PHI U H C T P Ế Ọ Ậ
* BÀI 1 ( 23): TRONG CÁC CÂU SAU, M I D U HAI CH M CÓ TÁC Ỗ Ấ Ấ
GI?
A) TÔI TH DÀI:Ở
CÒN Đ A B ĐI M KHÔNG, NÓ TỨ Ị Ể Ả TH NÀO? Ế
NÓ KHÔNG TẢ, KHÔNG VI T GI H T. NÓ N P GI Y TR NG Ế Ế Ộ Ấ Ắ CHO CÔ. HÔM
CHO BÀI CÔ GI N L M. CÔ H I: “ SAO CHO KHÔNG CH U LÀM Ậ Ắ Ỏ Ị BÀI?”
+ D U HAI CH M TH NH T CÓ TÁC D NG: Ấ Ấ Ứ Ấ Ụ
………
+ D U HAI CH M TH HAI CÓ TÁC D NG : Ấ Ấ Ứ Ụ
………
B) DƯỚ I T M CÁNH CHÚ CHU N CHU N BÂY GI LÀ LU TRE Ầ Ồ Ồ Ờ Ỹ XANH RI RÀO TRONG
GIÓ, LÀ B AO V I NH NG KHÓM KHOAI N Ờ Ớ Ư ƯỚ C RUNG RINH.
R I NH NG C Ồ Ư ẢNH
TUY T Đ P C A Đ T N Ệ Ẹ Ủ Ấ ƯỚ C HI N RA: CÁNH Đ NG V I Ệ Ồ Ớ
NH NG ĐÀN TRÂU THUNG Ư
THANG G P C ; DÒNG SÔNG V I NH NG ĐOÀN THUY N Ặ Ỏ Ớ Ư Ề
NG ƯƯỢ C XUÔI.
+ D U HAI CH M CÓ TÁC Ấ Ấ
D NG……… Ụ
Trang 15III/ Luy n t p:ệ ậ
* Bài 1: Trong các câu sau, m i d u hai ch m có tác d ng gì? ỗ ấ ấ ụ
a) Tôi th dàiở :
Còn đ a b đi m không, nó t th nào?ứ ị ể ả ế
Nó không t , không vi t gì h t. Nó n p gi y tr ng cho cô. ả ế ế ộ ấ ắ
Hôm tr bài cô gi n l m.Cô h i ả ậ ắ ỏ : “ Sao trò không ch u làm bài? ị ”
Theo Nguy n Quang Sáng ễ
D u hai ch m th nh t (ph i h p v i d u g ch đ u dòng) có ấ ấ ứ ấ ố ợ ớ ấ ạ ầ
tác d ng báo hi u b ph n đ ng sau là l i nói c a nhân v t ụ ệ ộ ậ ứ ờ ủ ậ “ tôi”.
D u hai ch m th hai( ph i h p v i d u ngo c kép) báo hi u ấ ấ ứ ố ợ ớ ấ ặ ệ
ph n sau là câu h i c a cô giáo ầ ỏ ủ
Luy n t và câu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
Trang 16
III/ Luy n t p:ệ ậ
* Bài 1: Trong các câu sau, m i d u hai ch m có tác d ng gì? ỗ ấ ấ ụ b) D i t m cánh chú chu n chu n bây gi là lu tre xanh rì ướ ầ ồ ồ ờ ỹ rào trong gió, là b ao v i nh ng khóm khoai n ờ ớ ữ ướ c rung rinh.
R i nh ng c nh tuy t đ p c a đ t n ồ ữ ả ệ ẹ ủ ấ ướ c hi n ra ệ : cánh đ ng ồ
v i nh ng đàn trâu thung thăng g p c ; dòng sông v i nh ng ớ ữ ặ ỏ ớ ữ đoàn thuy n ng ề ượ c xuôi.
Theo Nguy n Th H i ễ ế ộ
D u hai ch m có tác d ng gi i thích cho b ph n đ ng ấ ấ ụ ả ộ ậ ứ
tr ướ c , làm rõ c nh đ p c a đ t n ả ẹ ủ ấ ướ c hi n ra là nh ng ệ ữ
c nh gì. ả
Luy n t và câu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
Trang 17
III/ Luy n t p:ệ ậ
* Bài 2: Vi t m t đo n văn theo ế ộ ạ
truy n ệ Nàng tiên c ố trong đó có
ít nh t hai l n dùng d u hai ấ ầ ấ
ch m: ấ
M t l n, d u hai ch m dùng ộ ầ ấ ấ
đ gi i thích ể ả
M t l n, d u hai ch m dùng ộ ầ ấ ấ
đ d n l i nhân v t ể ẫ ờ ậ
Luy n t và câu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ
Trang 18
Em hãy quan sát các b c tranh trên và đ t m t câu v i n i ứ ặ ộ ớ ộ
dung c a m t tranh, trong đó có s d ng d u hai ch m. ủ ộ ử ụ ấ ấ
Trang 19 Bài h c hôm nay giúp em hi u thêm đi u gì?ọ ể ề
D u hai ch m có tác d ng gì?ấ ấ ụ
Luy n t và câu ệ ừ
D u hai ch m ấ ấ