Công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại công ty bảo hiểm bưu điện thủ đô luận văn tốt nghiệp chuyên ngành tài chính bảo hiểm

Mục đích của đề tài này là làm rõ một số vấn đề lý luận về bảo hiểm xe cơ giới nói chung, đi sâu vào công tác giám định - bồi thường, mạnh dạn đưa ra một số giải pháp có tính khả thi, có

HỌC VIỆN TÀI CHÍNH

-

NGUYỄN THỊ LOAN CQ55/03.03

LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP

LỜI CAM ĐOAN

Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu, kết quả nêu trong luận văn tốt nghiệp là trung thực, xuất phát từ tình hình thực

tế của đơn vị thực tập

Hà Nội, ngày … tháng … năm 2021

Sinh viên

MỤC LỤC

LỜI CAM ĐOAN i

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT iv

DANH MỤC BẢNG BIỂU v

MỞ ĐẦU 1

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG NGHIỆP VỤ BẢO HIỂM VẬT CHẤT XE CƠ GIỚI 4

1.1 Tổng quan về nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới 4

1.1.1 Sự cần thiết của nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới 4

1.1.2 Vai trò của nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới 6

1.1.3 Nội dung cơ bản của nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới 8

1.2 Công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới 17

1.2.1 Vai trò của giám định bồi thường 17

1.2.2 Công tác giám định 19

1.2.3 Công tác bồi thường 20

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG BẢO HIỂM VẬT CHẤT XE CƠ GIỚI TẠI PTI THỦ ĐÔ 23

2.1 Khái quát chung về PTI Thủ Đô 23

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của PTI Thủ Đô 23

2.1.2 Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý của đơn vị PTI Thủ Đô 24

2.1.3 Ngành nghề kinh doanh 28

2.1.4 Kết quả kinh doanh của Công ty Bảo hiểm Bưu điện Thủ Đô 30

2016- 2020 30

2.2 Thực trạng công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại PTI 34

2.2.1 Mô hình tổ chức giám định bồi thường áp dụng tại PTI 34

2.2.2 Kết quả giám định, bồi thường 43

2.3 Đánh giá công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe

cơ giới tại PTI Thủ Đô 48

2.3.1 Kết quả đạt được 48

2.3.2 Hạn chế và nguyên nhân 49

CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG NGHIỆP VỤ BẢO HIỂM VẬT CHẤT XE CƠ GIỚI TẠI PTI THỦ ĐÔ 51

3.1 Mục tiêu cho phát triển công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại PTI Thủ Đô 51

3.1.1 Mục tiêu chung 51

3.1.2 Phương hướng cụ thể cho công tác giám định bồi thường 53

3.2 Giải pháp hoàn thiện công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm thiệt hại vật chất xe cơ giới tại PTI Thủ Đô 54

3.2.1 Đối với công tác giám định 54

3.2.2 Đối với công tác bồi thường 56

3.2.3 Giải pháp chống gian lận và trục lợi bảo hiểm trong bảo hiểm xe cơ giới 57

3.3 Đề xuất và kiến nghị 58

3.3.1 Về phía Tổng Công ty PTI 58

3.3.2 Về phía Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam 60

3.3.3 Về phía Nhà nước 60

KẾT LUẬN 63

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 65

DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG BIỂU

Bảng 1.1: Tình hình tai nạn giao thông đường bộ ở Việt Nam 2016-2020 5

Bảng 2.1: Sơ đồ tổ chức hoạt động của công ty 24

Bảng 2.2: Kết quả kinh doanh tại PTI Thủ Đô giai đoạn 2016-2020 30

Bảng 2.3: Doanh thu sản phẩm bảo hiểm tại PTI Thủ Đô giai đoạn 33

2016-2020 33

Bảng 2.4: Sơ đồ quy trình giám định 36

Bảng 2.5: Sơ đồ quy trình bồi thường 39

Bảng 2.6: Kết quả của công tác giám định tại PTI Thủ Đô giai đoạn 2016- 2020 44

Bảng 2.7: Kết quả của công tác bồi thường tại PTI Thủ Đô giai đoạn 2016-2020 46

Bảng 3.1: Kế hoạch doanh thu bán hàng các nghiệp vụ năm 2021 52

Cùng với sự tiến bộ của khoa học kỹ thuật, các phương tiện sử dụng trong giao thông đường bộ cũng được cải tiến và ngày càng hoàn thiện hơn Tuy nhiên, cũng chính vì vậy mà tai nạn giao thông xảy ra ngày một tăng và mức độ tổn thất ngày càng lớn, đôi khi có tính chất thảm hoạ Điều này gây lo lắng cho tất cả mọi người khi tham gia giao thông Do đó, để đề phòng và hạn chế tai nạn giao thông đường bộ nhằm giúp cho các chủ phương tiện yên tâm hơn khi điều khiển xe cơ giới Bên cạnh đó có thể bù đắp những tổn thất về người và tài sản nếu những rủi ro bất ngờ không may xảy ra Từ đó nghiệp vụ bảo hiểm xe cơ giới đã ra đời và ngày nay được triển khai ở hầu hết các công

ty bảo hiểm phi nhân thọ tại Việt Nam Trong đó có Công ty Bảo hiểm Bưu Điện Thủ Đô hay còn gọi tắt là PTI Thủ Đô

Để nghiệp vụ này được thực hiện hiệu quả thì không những công ty phải hoàn thiện tốt công tác khai thác mà công việc cuối cùng, mang ý nghĩa quan trọng và quyết định là công tác giám định - bồi thường

Xuất phát từ lý do trên kết hợp với việc nghiên cứu tình hình thực tiễn triển khai tại phòng bảo hiểm của Công ty Bảo hiểm Bưu Điện Thủ Đô Em quyết định chọn đề tài “Công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm

vật chất xe cơ giới tại Công ty Bảo hiểm Bưu Điện Thủ Đô" làm đề tài luận văn tốt nghiệp

Mục đích của đề tài này là làm rõ một số vấn đề lý luận về bảo hiểm xe

cơ giới nói chung, đi sâu vào công tác giám định - bồi thường, mạnh dạn đưa

ra một số giải pháp có tính khả thi, có cơ sở khoa học nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của nghiệp vụ bảo hiểm xe cơ giới tại PTI Thủ Đô

2 Mục đích nghiên cứu

Mục đích tổng quát của đề tài nghiên cứu là nhằm chỉ ra những thuận lợi cũng như những hạn chế, khó khăn mà công ty đang gặp phải trong công tác giám định, bồi thường tổn thất Trên cơ sở đó đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng và hoàn thiện công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm xe cơ giới tại PTI Thủ Đô

Các mục tiêu cụ thể bao gồm:

- Hệ thống hóa những vấn đề lý luận và thực tiễn về bảo hiểm xe cơ giới,

đi sâu vào công tác giám định bồi thường

- Đánh giá thực trạng công tác giám định bồi thường trong nghiệp vụbảo

hiểm xe cơ giới

- Đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác giám định bồi thường trong nghiệp vụ bảo hiểm xe cơ giới tại PTI Thủ Đô

3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu: Công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại PTI Thủ Đô

- Phạm vi nghiên cứu: Nghiên cứu công tác giám định bồi thường nghiệp

vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại PTI Thủ Đô từ năm 2016 đến năm 2020

4 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp thống kê: là phương pháp thống kê những thông tin, số

liệu đã thu thập được phục vụ cho việc lập các bảng phân tích

- Phương pháp phân tích: là phương pháp dựa trên những số liệu có sẵn

để phân tích những ưu, nhược điểm trong công tác kinh doanh liên quan đến nghiệp vụ bảo hiểm trong công ty nhằm hiểu rõ hơn các vấn đề nghiên cứu, từ

đó tìm ra được nguyên nhân và giải pháp khắc phục

- Phương pháp so sánh: là phương pháp dựa vào những số liệu có sẵn để tiến hành so sánh, đối chiếu về số tương đối và số tuyệt đối để tìm ra sự tăng giảm của giá trị nào đó, giúp cho quá trình phân tích tình hình khai thác kinh

doanh, giám định, bồi thường cũng như các quá trình khác

5 Kết cấu luận văn tốt nghiệp

Ngoài phần lời mở đầu, kết luận và các phụ lục, luận văn được kết cấu thành 3 chương:

- Chương 1: Cơ sở lý luận về công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

- Chương 2: Thực trạng công tác Giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại PTI Thủ Đô

- Chương 3: Các giải pháp hoàn thiện công tác giám định bồi thường nghiệp vụ Bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại PTI Thủ Đô

CHƯƠNG 1:

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG NGHIỆP

VỤ BẢO HIỂM VẬT CHẤT XE CƠ GIỚI

1.1 Tổng quan về nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

1.1.1 Sự cần thiết của nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

Xe cơ giới là loại xe được cấu tạo từ nhiều bộ phận, máy móc và chi tiết khác nhau như thân vỏ, động cơ, lốp xe, hộp số, kính xe… Vì thế mà khi tham gia bảo hiểm vật chất xe cơ giới thì công ty bảo hiểm sẽ cung cấp rất nhiều loại hình bảo hiểm khác nhau giúp cho người tham gia bảo hiểm có thể thoải mái lựa chọn như: bảo hiểm TNDS, bảo hiểm thân vỏ xe, bảo hiểm bộ phận

Để có thể tham gia bảo hiểm vật chất xe cơ giới thì cần phải đảm bảo được về mặt pháp lý và kỹ thuật như giấy tờ xe như biển kiểm soát, đăng ký

xe, giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật, môi trường

Bảo hiểm vật chất xe cơ giới là loại hình bảo hiểm tài sản và nó có thể

thực hiện dưới hình thức bảo hiểm tự nguyện Chủ xe tham gia bảo hiểm vật chất xe nhằm mục đích được bồi thường cho những thiệt hại về vật chất đối với xe của mình do rủi ro thuộc phạm vi bảo hiểm gây nên Vì vậy, để có thể trở thành đối tượng bảo hiểm, xe cơ giới phải đảm bảo các điều kiện về mặt pháp lý và kỹ thuật cho sự lưu hành, đó là cơ quan có thẩm quyền cấp giấy đăng ký, biển kiểm soát, giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và môi trường, giấy phép lưu hành xe

Khi cuộc sống ngày càng phát triển thì mục đích sử dụng xe cơ giới của con người lại càng gia tăng Các phương tiện giao thông cũng chính vì thế mà ngày càng đa dạng hơn về cả số lượng và chủng loại Tổng hợp thông tin từ các báo cho thấy hiện nay Việt Nam có khoảng 36,5 triệu ô tô và xe mô tô các loại, trong

đó có khoảng 1,5 triệu xe ô tô và khoảng 35 triệu mô tô Hiện nay trung bình thị

trường ô tô trong nước tiêu thụ khoảng 120.000 đến 150.000 xe ô tô mỗi năm

Do đó, chiến lược đến năm 2020 đạt từ 3,2 -3,5 triệu xe ô tô là có thể đạt được Nhưng riêng với lượng xe mô tô, hiện nay thị trường tiêu thụ mỗi năm từ 3-3,5 triệu xe/năm Như vậy, đến năm 2020 sẽ có ít nhất khoảng 20 triệu xe mô

tô nữa gia nhập lưu thông Điều này khiến cho tình trạng tai nạn giao thông luôn trở thành vấn đề nóng của xã hội Theo thống kê của Bộ Giao thông vận tải thì tình hình tai nạn giao thông đường bộ ở Việt Nam được biểu diễn ở bảng sau:

Bảng 1.1: Tình hình tai nạn giao thông đường bộ ở Việt Nam 2016-2020

So sánh

Số người

bị thương (người)

So sánh

Tăng tuyệt đối liên hoàn (vụ)

Tăng tuyệt đối liên hoàn (%)

Tăng tuyệt đối liên hoàn (vụ)

Tăng tuyệt đối liên hoàn (%)

Tăng tuyệt đối liên hoàn (vụ)

Tăng tuyệt đối liên hoàn (%)

(Nguồn: Bộ giao thông vận tải)

Bảng 1.1 cho thấy tình hình tai nạn giao thông ở Việt Nam từ năm

2016 - 2020 đã có những chuyển biến tích cực Số vụ tai nạn giao thông, số

giao thông năm 2020 giảm 7.079 vụ so với năm 2016, số người chết giảm 1.985 người, tương tự với số người bị thương giảm còn 8.476 người Để đạt được những bước chuyển biến tích cực này là sự nỗ lực của Đảng và Nhà nước cũng như các tổ chức nâng cao tuyên truyền, giáo dục tới người dân về

an toàn giao thông cũng như cơ sở hạ tầng, đường xá được cải thiện Tuy nhiên, số vụ tai nạn giao thông có giảm, nhưng vẫn ở mức cao Khi tai nạn giao thông xảy ra, không chỉ có những thiệt hại về vật chất xe mà còn là thiệt hại cả về tinh thần chủ xe, người bị nạn, và cả những người thân của họ (bao gồm các chi phí chữa trị tại bệnh viên, sửa chữa phương tiện giao thông, thậm chí mất trắng khi phương tiện bị hư hỏng toàn bộ…) Điều này tạo nên sức ép

vô cùng lớn về mặt tài chính cho các chủ phương tiện xe

Để khắc phục được tình trạng trên, hiện nay cũng có nhiều biện pháp như tuyên truyền an toàn giao thông, dự trữ khắc phục tổn thất Tuy nhiên, biện pháp được coi là hiệu quả nhất đó chính là tham gia bảo hiểm Bởi lẽ, nhờ có bảo hiểm mà chủ xe có thể yên tâm tham gia giao thông, nó còn là một kênh hữu hiệu nhằm khắc phục cho chủ xe khi rủi ro xảy ra, ổn định được cuộc sống, đặc biệt về tài chính Vì thế, bảo hiểm vật chất xe cơ giới là một sự

cần thiết khách quan đối với mỗi chủ xe khi tham gia giao thông

1.1.2 Vai trò của nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

1.1.2.1 Đối với người tham gia bảo hiểm

Trước hết, bảo hiểm góp phần ổn định tài chính cho người tham gia trong trường hợp tổn thất do những rủi ro trong phạm vi bảo hiểm xảy ra Rủi ro bất ngờ đều có thể gây thiệt hại về kinh tế, ảnh hưởng đến thu nhập, đời sống, sản xuất kinh doanh của các cá nhân, doanh nghiệp tham gia bảo hiểm, chưa kể

có lúc gây thiệt hại về người Tổn thất đó sẽ được công ty bảo hiểm bồi thường về tài chính để người tham gia nhanh chóng khắc phục hậu quả, ổn định đời sống sản xuất kinh doanh Từ đó, họ có thể khôi phục và phát triển sản xuất kinh doanh và các hoạt động khác một cách bình thường Tác động

này phù hợp với mục tiêu kinh tế nên thu hút được số đông người dân Nó giúp cho cuộc sống con người an toàn hơn, xã hội trật tự hơn, giảm bớt nỗi lo cho mỗi cá nhân khi tham gia giao thông

1.1.2.2 Đối với doanh nghiệp bảo hiểm

Bảo hiểm xe cơ giới có vai trò vô cùng quan trọng trong việc đem lại doanh thu và lợi nhuận cho công ty bảo hiểm Công ty bảo hiểm khai thác được nhiều hợp đồng bảo hiểm xe cơ giới, quy trình giám định, bồi thường cũng như công tác đề phòng hạn chế tổn thất được triển khai hiệu quả sẽ đem lại nguồn lợi to lớn cho công ty Từ đó, công ty sẽ có những chế độ đãi ngộ cho nhân viên tốt hơn, đồng thời có thể dành nhiều nguồn lực cho việc đầu tư phát triển sản phẩm mới, cũng như các hoạt động kinh tế khác Những điều này sẽ đem lại danh tiếng, thương hiệu cho công ty trên thị trường bảo hiểm nói riêng và nền kinh tế nói chung

1.1.2.3 Đối với xã hội

Quỹ bảo hiểm xe cơ giới cũng giống như quỹ của các loại hình bảo hiểm khác được hình thành từ sự đóng góp dưới hình thức “phí bảo hiểm” của người tham gia bảo hiểm xe cơ giới Quỹ này được người bảo hiểm sử dụng để trợ cấp hoặc bồi thường thiệt hại thuộc phạm vi bảo hiểm cho người tham gia bảo hiểm để họ ổn định tài chính và đời sống, từ đó góp phần ổn định xã hội

Bảo hiểm góp phần ổn định ngân sách Nhà nước Với quỹ bảo hiểm xe

cơ giới do các thành viên tham gia đóng góp, DNBH sẽ trợ cấp hoặc bồi thường tổn thất thuộc phạm vi bảo hiểm cho người tham gia để họ khôi phục cuộc sống, sản xuất kinh doanh Như vậy, ngân sách Nhà nước không phải chi

ra để trợ cấp cho các chủ xe hay các doanh nghiệp kinh doanh vận tải khi gặp rủi ro, tất nhiên trừ những trường hợp có tổn thất mang tính thảm họa, mang tính xã hội lớn

1.1.2.4 Đối với nền kinh tế

Bảo hiểm nói chung và bảo hiểm xe cơ giới nói riêng có vai trò quan trọng đối với nền kinh tế, đặc biệt đối với nền kinh tế đang trong quá trình hội nhập như Việt Nam hiện nay

Các doanh nghiệp bảo hiểm nắm giữ quỹ tiền tệ bảo hiểm rất lớn nhưng tạm thời nhàn rỗi đã trở thành những nhà đầu tư lớn Bảo hiểm vì vậy còn có vai trò trung gian tài chính, là một kênh huy động và cấp vốn có hiệu cho nền kinh tế

Bảo hiểm xe cơ giới giúp các cá nhân, tổ chức bớt đi những gánh nặng khi xảy ra tổn thất, vì thế các cá nhân tổ chức sẽ chuyên tâm vào phát triển kinh tế hơn Bảo hiểm xe cơ giới cũng thúc đẩy mối quan hệ qua lại giữa các ngân hàng, các showroom để cùng nhau đưa nền kinh tế phát triển

1.1.3 Nội dung cơ bản của nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

1.1.3.1 Đối tượng bảo hiểm

Bảo hiểm vật chất xe cơ giới có đối tượng bảo hiểm là xe cơ giới (là một loại xe chạy trên đường bộ bằng chính động cơ của nó như xe ô tô chở người,

xe ô tô chở hàng, xe mô tô 2 bánh, 3 bánh hay các loại xe chuyên dụng khác) bao gồm:

- Chủ xe tham gia bảo hiểm vật chất xe là để được bồi thường cho những thiệt hại vật chất xảy ra do những rủi ro được bảo hiểm gây ra

- Đối với xe ôtô các loại có thể tham gia bảo hiểm toàn bộ vật chất xe, cũng có thể tham gia bảo hiểm từng bộ phận của chiếc xe Tuy nhiên, nếu tham gia từng bộ phận phải có thể tham gia 1 trong 7 tổng thành sau:

tự nguyện Khi tham gia bảo hiểm chủ xe cần lưu ý 4 vấn đề sau:

+ Trong mọi trường hợp, không bao giờ bảo hiểm bồi thường vượt quá

số tiền ghi trong đơn bảo hiểm hay nói cách khác đó là giới hạn tối đa để bồi thường

+ Nếu chủ xe cũ đã mua bảo hiểm, sau đó chuyển quyền sở hữu cho chủ

xe khác thì chủ xe mới vẫn được hưởng quyền bảo hiểm đó cho đến hết hợp đồng, nhưng chủ xe phải báo cho công ty bảo hiểm biết

+ Bảo hiểm không chịu phần hao mòn tự nhiên của chiếc xe Chủ xe phải chịu các khoản miễn thường, hao mòn, trục trặc máy móc hay hỏng lốp do xe

+ Hoả hoạn, cháy, nổ

+ Những rủi ro bất khả kháng do thiên nhiên: bão, sóng thần, gió lốc, mưa đá, lụt, triều cường, động đất, sụt lở đất, sét đánh

+ Mất toàn bộ xe do trộm, cướp

- Ngoài số tiền bồi thường, PTI còn hoàn trả cho chủ xe cơ giới những chi phí cần thiết và hợp lý theo thỏa thuận tại hợp đồng bảo hiểm để thực hiện các công việc theo yêu cầu và chỉ dẫn của PTI khi xảy ra tai nạn (thuộc phạm

vi bảo hiểm), bao gồm các chi phí sau:

+ Chi phí ngăn ngừa hạn chế tổn thất phát sinh thêm

+ Chi phí cứu hộ và vận chuyển xe bị thiệt hại tới nơi sửa chữa gần nhất Mức chi phí trên chủ xe cơ giới và PTI thỏa thuận theo hợp đồng bảo hiểm tối đa không vượt quá 5% số tiền bảo hiểm

Trong mọi trường hợp, tổng số tiền bồi thường của PTI (bao gồm các chi phí trên) đối với một sự kiện bảo hiểm không vượt quá số tiền bảo hiểm ghi trên giấy chứng nhận bảo hiểm/ hợp đồng bảo hiểm

1.1.3.3 Loại trừ bảo hiểm

a Những điểm loại trừ chung:

PTI không chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại trong các trường hợp sau:

- Hành động cố ý gây thiệt hại của chủ xe cơ giới, lái xe hoặc của người

bị thiệt hại hoặc người có quyền lợi liên quan đến sở hữu và khai thác sử dụng xe

- Tại thời điểm xe tham gia giao thông xảy ra tổn thất, xe không có giấy chứng nhận kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường phương tiện giao thông cơ giới đường bộ hợp lệ theo quy định của pháp luật hiện hành Điểm loại trừ này không áp dụng đối với xe trong thời gian thực hiện thủ tục đăng ký lần đầu tiên tại Việt Nam

- Lái xe không có Giấy phép lái xe/Giấy phép điều khiển xe hoặc Giấy phép lái xe/Giấy phép điều khiển xe không phù hợp đối với loại xe cơ giới bắt buộc phải có Giấy phép lái xe Trường hợp lái xe bị tước quyền sử dụng Giấy phép lái xe/Giấy phép điều khiển xe có thời hạn hoặc không thời hạn thì được coi là không có Giấy phép lái xe

- Lái xe trong tình trạng sử dụng rượu bia hoặc có nồng độ cồn trong máu hoặc khí thở, trong cơ thể có chất ma túy hoặc chất kích thích khác bị cấm theo quy định của pháp luật

- Xe đi đêm không có thiết bị chiếu sang theo quy định, xe đi vào đường cấm, khu vực cấm, rẽ, quay đầu tại nơi bị cấm, đi ngược chiều của đường 1 chiều, vượt đèn đỏ hoặc không chấp hành theo hiệu lệnh của người điều khiển giao thông Xe gắn biển kiểm soát khác biển đăng ký trên đăng ký xe

- Xe sử dụng để đua (hợp pháp hoặc bất hợp pháp), xe được bảo hiểm để kéo xe khác không tuân thủ quy định của pháp luật, xe chạy thử sau khi sửa chữa (PTI sẽ nhận bảo hiểm nếu BMBH có nhu cầu tham gia bảo hiểm và đã đóng phí BHBS)

- Tổn thất xảy ra ở ngoài lãnh thổ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (PTI sẽ nhận bảo hiểm nếu BMBH có nhu cầu tham gia bảo hiểm và đã đóng phí BHBS)

- Thiệt hại xảy ra trong những trường hợp: chiến tranh, khủng bố, bom mìn hoặc các thiết bị gây nổ

Ngoài các điểm loại trừ chung, PTI không chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại trong các trường hợp sau:

- Tổn thất do hao mòn tự nhiên hoặc do bản chất vốn có của tài sản, giảm giá trị thương mại, hỏng hóc do khuyết tật hoặc hỏng hóc thêm do sửa chữa, trong quá trình sửa chữa (bao gồm chạy thử)

- Tổn thất của động cơ do nước lọt vào trong động cơ khi xe hoạt động trong khu vực bị ngập nước (PTI sẽ nhận bảo hiểm nếu BMBH có nhu cầu tham gia bảo hiểm và đã đóng phí BHBS)

- Tổn thất riêng đối với lốp, bạt phủ thùng xe, nhãn mác, biểu tượng nhà sản xuất, chắn bùn, chụp đầu trực bánh xe, trừ trường hợp tổn thất xảy ra do

cùng một nguyên nhân và đông thời với các bộ phận khác của xe trong cùng một vụ tai nạn

- Mất bộ phận của xe do bị trộm hoặc bị cướp (PTI sẽ nhận bảo hiểm nếu BMBH có nhu cầu tham gia bảo hiểm và đã đóng phí BHBS)

- Mất toàn bộ xe trong trường hợp lừa đảo hoặc lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt xe (xe cho thuê/cho mượn/siết nợ/cầm cố/tranh chấp kinh tế)

- Thiệt hại xảy ra đối với máy móc, dụng cụ điện hay các bộ phận của thiết bị điện do chạy quá tải, quá áp lực, đoản mạch, tự đốt nóng, hồ quang điện hay rò điện do bất kỳ nguyên nhân nào

- Tổn thất của các thiết bị, bạt phủ lắp thêm, trên xe ngoài các thiết bị của nhà sản xuất đã lắp ráp (không tính các thiết bị mang tính chất bảo vệ cho xe như hệ thống báo cháy, cảm biến báo lùi, cản trước, cản sau) (PTI sẽ nhận bảo hiểm nếu BMBH có nhu cầu tham gia bảo hiểm và đã đóng phí BHBS)

1.1.3.4 Số tiền bảo hiểm và giá trị bảo hiểm

- Số tiền bảo hiểm là số tiền mà Chủ xe cơ giới yêu cầu PTI bảo hiểm cho xe của mình và được ghi trên Giấy chứng nhận Bảo hiểm/ Hợp đồng bảo hiểm

- Chủ xe cơ giới có thể thỏa thuận tham gia bảo hiểm bằng hoặc thấp hơn giá trị thị trường của xe

- PTI xác định giá trị của xe tham gia bảo hiểm theo giá trị thị trường VN (là giá mua bán trung bình của chiếc xe tương tự cùng năm sản xuất, cùng hãng sản xuất, cùng mẫu xe, cùng km lăn bánh, cùng mục đích sử dụng được chào bán trên thị trường ngay thời điểm xác định thực tế thị trường của xe) hoặc theo nguyên tắc như sau:

+ Đối với xe mới 100%, giá trị của xe là giá bán xe do các hãng sản xuất trong nước công bố tại thị trường Việt Nam, hoặc giá xe nhập khẩu đã bao gồm tất cả các loại thuế theo quy định của Nhà nước

+ Đối với xe cơ giới đã qua sử dụng, giá trị của xe là giá xe mới (100%) nhân (x) tỷ lệ (%) tối thiểu chất lượng còn lại của xe Đối với xe nhập khẩu đã qua sử dụng, giá trị của xe là giá xe mới (100%) nhân (x) tỷ lệ (%) chất lượng còn lại được xác định trong tờ khai hải quan nhập khẩu

* Tỷ lệ (%) tối thiểu chất lượng còn lại của xe tham gia bảo hiểm được xác định như sau:

• Thời gian đã sử dụng từ 01 năm trở xuống : 100%

• Thời gian đã sử dụng từ trên 01 năm đến hết 03 năm : 85%

• Thời gian đã sử dụng từ trên 03 năm đến hết 06 năm : 70%

• Thời gian đã sử dụng từ trên 06 năm đến hết 10 năm : 55%

• Thời gian đã sử dụng trên 10 năm : 40%

* Thời gian sử dụng xe là khoảng thời gian tính từ tháng đăng ký lần đầu tại Việt Nam đến tháng giao kết Hợp đồng bảo hiểm Đối với xe nhập khẩu đã qua sử dụng ở nước ngoài thì thời gian sử dụng tính từ tháng 1 của năm sản xuất đến tháng giao kết Hợp đồng bảo hiểm

1.1.3.5 Phí bảo hiểm

a Khái niệm phí bảo hiểm

Phí bảo hiểm là số tiền mà bên tham gia bảo hiểm có nghĩa vụ phải đóng cho nhà bảo hiểm để hình thành một quỹ độc lập Quỹ này được dùng để chi trả bồi thường khi có sự kiện bảo hiểm xảy ra Phí bảo hiểm là yếu tố tiên quyết cho sự lựa chọn của khách hàng, ảnh hưởng đến sự cạnh tranh giữa các công ty bảo hiểm khi cùng kinh doanh một loại nghiệp vụ Phí bảo hiểm là một khoản tiền mà chủ xe cơ giới phải nộp cho DNBH để hình thành một quỹ tiền tệ độc lập, tập trung đủ lớn để bồi thường thiệt hại xảy ra trong năm

đã ký với nhà bảo hiểm trong hợp đồng bảo hiểm Phí bảo hiểm vật chất xe cơ giới được nhà bảo hiểm tính toán dựa trên nhiều yếu tố như số tiền bảo hiểm, loại xe, giá trị xe, số tiền bồi thường bình quân hàng năm… và thường được quy định trong biểu phí chung của Bộ tài chính

b Phương pháp tính phí bảo hiểm

Việc xác định mức phí bảo hiểm nhìn chung là rất khó khăn, bởi vì phí bảo hiểm là nguồn thu chủ yếu của các DNBH nên mức phí tối thiểu phải thỏa mãn nhu cầu thanh toán bồi thường và công tác đề phòng hạn chế tổn thất đồng thời phải đảm bảo cho công ty có được khoản lợi nhất định Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của thị trường bảo hiểm, ngày càng có nhiều các công ty bảo hiểm gia nhập làm cho thị trường ngày càng trở nên cạnh tranh gay gắt Chính vì vậy, việc đưa ra một mức phí thích hợp là một vấn đề không dễ dàng đối với các công ty bảo hiểm

Phí bảo hiểm phải là mức phí cạnh tranh, không quá cao, không quá thấp

so với mức phí của bộ tài chính quy định Mức phí này phải đảm bảo được nguyên tắc số đông bù số ít và đảm bảo được sự cân đối thu - chi trong hoạt động kinh doanh của công ty bảo hiểm

Mức phí của Hợp đồng bảo hiểm nghiệp vụ xe cơ giới được xác định bằng tỉ lệ phí bảo hiểm nhân với số tiền bảo hiểm Tỷ lệ phí cơ bản được xác định dựa trên phương pháp thống kê, kết quả tính toán về tần suất xảy ra tổn thất và thiệt hại bình quân các năm trước, cùng với các khoản chi cho việc quản lí, giám định và đề phòng hạn chế tổn thất

Một số các yếu tố cơ bản tác động đến việc tính phí bảo hiểm vật chất xe

cơ giới:

- Loại xe: Do mỗi loại xe có những đặc điểm kỹ thuật, mức độ rủi ro khác nhau nên phí bảo hiểm vật chất xe được tính riêng cho từng loại xe Thông thường, các DNBH sẽ đưa ra những biểu phí xác định phí bảo hiểm phù hợp cho hầu hết các loại xe thông dụng thông qua việc phân loại xe thành

các nhóm dựa trên cơ sở tốc độ tối đa của xe, tỷ lệ gia tốc, chi phí và mức độ khó khăn khi sửa chữa và sự khan hiếm của phụ tùng Đối với các loại xe hoạt động không thông dụng như xe kéo rơ moóc, xe chờ hàng nặng do có mức độ rủi ro cao nên phí bảo hiểm thường được cộng thêm một tỉ lệ nhất định dựa trên mức phí cơ bản Cũng giống như phương pháp tính phí của bảo hiểm nói chung thì phí bảo hiểm đóng cho mỗi đầu xe với mỗi loại xe được dựa trên công thức:

P = f + d Với:

P – phí thu mỗi đầu xe

d – phụ phí

f – phí thuần

Theo công thức trên, việc xác định phí bảo hiểm phụ thuộc vào các nhân tố: + Tình hình bồi thường tổn thất những năm trước đó Căn cứ vào số liệu thống kê, DNBH sẽ tính toán được phần phí thuần “f” cho mỗi đầu xe như sau:

Với i = 1,2, ….n

Trong đó: Si – Số vụ tai nạn xảy ra trong năm thứ i

Ti – Thiệt hại bình quân một vụ trong năm thứ i

Ci – Số xe cơ giới hoạt động thực tế trong năm thứ i

n – Thứ tự các năm lấy số liệu tính phí

+ Các chi phí khác hay là phần phụ phí d, bao gồm các chi phí như chi

đề phòng hạn chế tổn thất, chi quản lý … Phần phụ phí này thường được tính bằng một tỉ lệ phần trăm nhất định so với phí bồi thường

- Mục đích sử dụng xe: đây là yếu tố rất quan trọng trong xác định phí bảo hiểm, là cơ sở để DNBH ước chừng được mức độ rủi ro có thể xảy ra

- Tuổi tác kinh nghiệm lái xe của người yêu cầu bảo hiểm và những người thường xuyên sử dụng chiếc xe được bảo hiểm: đây là yếu tố mà DNBH dựa trên độ tuổi của người lái xe để áp dụng mức phí bảo hiểm riêng bởi thực tế cho thấy rằng những người lái xe ít tuổi, ít kinh nghiệm, hay những người quá lớn tuổi sẽ không có khả năng gặp rủi ro tai nạn cao hơn Các công ty thường yêu cầu người được bảo hiểm tự chịu một phần tổn thất xảy ra với xe, đối với những người lái xe còn trẻ tuổi thì thường mức miễn thường sẽ cao hơn so với những lái xe lớn tuổi hơn

- Giảm phí bảo hiểm: đây là một yếu tố mà DNBH áp dụng nhằm khuyến khích các chủ xe có số lượng lớn tham gia bảo hiểm tại công ty mình cùng với các chính sách giảm phí dựa theo số lượng xe Đặc biệt, với một số xe hoạt động mang tính chất mùa vụ thì chủ xe chỉ phải đóng phí cho những ngày hoạt động đó theo công thức:

Phí bảo hiểm = Mức phí cả năm * Số tháng xe hoạt động trong năm /12

- Biểu phí đặc biệt: đây là yếu tố mà công ty bảo hiểm áp dụng riêng cho khách hàng có số lượng xe tham gia bảo hiểm nhiều, việc tính toán cũng tương tự như công thức trên tuy nhiên sẽ chỉ áp dụng dựa trên:

+ Số lượng xe của công ty tham gia bảo hiểm

+ Tình hình bồi thường tổn thất của công ty bảo hiểm cho khách hàng ở những năm trước đó

+ Tỉ lệ phụ phí theo quy định của công ty

Trong trường hợp mức phí đặc biệt thấp hơn mức phí quy định chung, DNBH sẽ áp dụng mức phí đặc biệt Còn nếu, mức phí đặc biệt được tính được là cao hơn (hoặc bằng) mức phí chung thì công ty bảo hiểm sẽ áp dụng mức phí chung

- Hoàn phí bảo hiểm: đây là yếu tố mà DNBH sẽ áp dụng cho những trường hợp chủ xe đã đóng phí bảo hiểm cả năm, những trong năm xe không hoạt động một thời gian vì một lý do nào đó

Số phí hoàn sẽ được tính như sau:

Phí hoàn lại = Phí cả năm * số tháng xe không hoạt động * Tỉ lệ hoàn lại phí /12 Thông thường tỉ lệ này sẽ là 80%, tùy theo từng DNBH mà tỉ lệ sẽ khác nhau Trong trường hợp chủ xe muốn hủy bỏ hợp đồng bảo hiểm khi chưa hết hạn thì thông thường công ty bảo hiểm cũng hoàn trả lại phí bảo hiểm cho thời gian còn lại như công thức trên với điều kiện chủ xe chưa có lần nào được công ty bảo hiểm trả tiền bảo hiểm

1.2 Công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới

1.2.1 Vai trò của giám định bồi thường

Giám định, bồi thường được coi là nhiệm vụ, quyền lợi của doanh nghiệp bảo hiểm Nó đóng vai trò rất quan trọng đối với doanh nghiệp và với chính khách hàng của doanh nghiệp bảo hiểm đó

Đối với DNBH, hoạt động giám định gắn liền với hoạt động bồi thường bảo hiểm Kết quả của giám định sẽ quyết định trực tiếp đến quá trình bồi thường của từng vụ tổn thất có khiếu nại, số vụ khiếu nại được bồi thường của nghiệp vụ (số tiền bồi thường, thời gian thanh toán,…) Chất lượng của hoạt động giám định có tốt thì việc xác định số tiền bồi thường mới hợp lý, chính xác Từ đó, hạn chế tối đa các vụ bồi thường sai, các vụ có ý đồ trục lợi Chính vì vậy, hoạt động giám định, bồi thường đóng vai trò rất quan trọng, góp phần đảm bảo cho hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp bảo hiểm có hiệu quả

Do giám định, bồi thường tổn thất đòi hỏi cần có tính chuyên môn cao nên hoạt động này thường do chuyên viên giám định thực hiện Có thể nói,

chất lượng hoạt động giám định sẽ phụ thuộc vào rất nhiều vào tư cách đạo đức nghề nghiệp và trình độ chuyên môn của giám định viên Để đảm bảo giám định được khách quan và chính xác cao, giám định viên phải là người không có mối quan hệ quen biết hay thân thuộc với khách hàng bảo hiểm Yêu cầu này nhằm phòng tránh và hạn chế trục lợi bảo hiểm có thể xảy ra do

có sự cấu kết giữa nhân viên giám định và khách hàng bảo hiểm Ở các nước phát triển, khách hàng sẽ được lựa chọn và chỉ định chuyên viên giám định, còn riêng ở Việt Nam, công việc này thông thường do chuyên viên giám định của chính doanh nghiệp bảo hiểm tiến hành

Hơn thế nữa, chất lượng hoạt động giám định, bồi thường còn có ảnh hưởng không nhỏ đến hình ảnh và uy tín của doanh nghiệp đối với khách hàng bảo hiểm, từ đó sẽ tác động mạnh đến sức cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường Giám định chính xác nguyên nhân và mức độ của tổn thất để tiến hành bồi thường đúng mức và kịp thời sẽ tránh những hiểu nhầm đáng tiếc có thể xảy ra từ phía khách hàng đối với DNBH Do đó, trong quá trình giám định, giám định viên phải làm tròn nghĩa vụ của mình, phải khách quan

và rõ ràng, phải giải thích đầy đủ và cặn kẽ cho khách hàng về quy trình làm việc cũng như các vướng mắc từ khách hàng bảo hiểm

Đối với khách hàng bảo hiểm, hoạt động giám định, bồi thường của DNBH sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến quyền lợi của họ Rõ ràng, nếu chất lượng hoạt động giám định, bồi thường kém thì không những khách hàng không nhận được khoản tiền bồi thường đầy đủ, kịp thời mà có khi họ còn mất thì giờ Giải quyết giám định, bồi thường sẽ ảnh hưởng tới việc đánh giá chất lượng dịch vụ của khách hàng Bảo hiểm thực chất là một loại hình dịch

vụ, là sự cam kết giữa DNBH với khách hàng được quy định trong hợp đồng bảo hiểm, sau khi khách hàng đóng đủ phí sẽ được hưởng loại hình dịch vụ này Chính vì vậy, giải quyết giám định, bồi thường là hình ảnh thể hiện rõ nhất sự “cam kết” được ghi trong hợp đồng thông qua các tiêu chí đánh giá

như: nhanh chóng, đúng đủ, cảm thấy hài lòng, thỏa mãn,… Giám định, bồi thường cũng ảnh hưởng rất nhiều tới việc khách hàng có tham gia tái tục hợp đồng vào những năm tiếp theo hay không

* Mục tiêu:

Khi xảy ra sự cố bảo hiểm, công tác giám định, bồi thường sẽ giúp chúng

ta tìm hiểu được mức độ và nguyên nhân tai nạn Các tai nạn có thể xuất phát

từ các nguyên nhân khác nhau và có tổn thất khác nhau, thông qua giám định, bồi thường để sàng lọc ra những nguyên nhân, tổn thất thuộc phạm vi bảo hiểm như đã ký kết Như vậy, mục tiêu của hoạt động giám định bồi thường là giải quyết chính xác, nhanh chóng, kịp thời các vụ tai nạn phát sinh để bảo vệ quyền lợi chính đáng cho khách hàng tham gia bảo hiểm và hoàn thành trách nhiệm của bản thân doanh nghiệp bảo hiểm

Giám định viên sau khi kết thúc quá trình giám định, cần phải lập biên bản giám định Biên bản giám định cần phải đáp ứng hai yêu cầu:

- Thể hiện tính khách quan, tỉ mỉ, đầy đủ thông tin chi tiết về thiệt hại

- Căn cứ vào hợp đồng bảo hiểm và mức thiệt hại thực tế, đề xuất được phương án khắc phục thiệt hại một cách hợp lý nhất

- Quá trình giám định phải có mặt và ký xác nhận của chủ xe, chủ tài sản

bị thiệt hại hoặc người có trách nhiệm được ủy quyền quản lý, sử dụng

- Mục tiêu giám định để: xác định nguyên nhân tai nạn từ đó xác định trách nhiệm của bảo hiểm, đánh giá, xác định thiệt hại cho việc bồi thường được nhanh chóng, giúp việc tổng hợp nguyên nhân gây tai nạn giao thông để

có biện pháp phòng ngừa

- Yêu cầu của biên bản giám định phải khách quan, tỷ mỷ thể hiện đầy đủ chi tiết những thiệt hại do tai nạn đồng thời đề xuất phương án khắc phục thiệt hại một cách hợp lý và kinh tế nhất

1.2.3 Công tác bồi thường

- Giải quyết đúng chế độ bảo hiểm, đúng trách nhiệm bảo hiểm

- Đủ căn cứ pháp lý chứng minh được, đối tượng được bảo hiểm đã nhận được bồi thường bảo hiểm

- Giải quyết bồi thường phải nhanh chóng, kịp thời, chặt chẽ, không quá phức tạp Bồi thường viên cần đưa ra được các phương án thay thế khi cần

- Số tiền bồi thường sẽ được chi trả căn cứ vào kết quả giám định, hợp đồng và các nguyên tắc bảo hiểm cụ thể như sau:

+ Trường hợp xe tham gia bảo hiểm bằng hoặc dưới giá trị thực tế

Công thức được dùng:

Số tiền bồi thường = Giá trị thiệt hại thực tế * STBH/GTBH

+ Trường hợp xe tham gia bảo hiểm trên giá trị thực tế

Theo nguyên tắc hoạt động của bảo hiểm, để trách việc trục lợi bảo hiểm, công ty bảo hiểm sẽ chỉ chấp nhận STBH nhỏ hơn hoặc bằng GTBH Hợp đồng bảo hiểm không có hiệu lực khi người tham gia bảo hiểm cố tình tham gia với STBH lớn hơn GTBH Với các trường hợp vô ý, DNBH sẽ thực hiện việc bồi thường đúng theo nguyên tắc số tiền bồi thường chỉ bằng thiệt hại thực tế và luôn nhỏ hơn hoặc bằng giá trị thực tế của xe

+ Trường hợp tổn thất bộ phận

DNBH sẽ bồi thường dựa trên một trong 2 nguyên tắc trên, cùng với đó giới hạn mức bồi thường đối với tổn thất bộ phận bằng tỉ lệ giá trị tổng thành

xe

+ Trường hợp tổn thất toàn bộ

Khi xe bị mất cắp, mất tích hoặc thiệt hại nặng đến mức không thể sửa chữa phục hồi hoặc chi phí phục hồi lớn hơn giá trị thực tế của xe, DNBH sẽ bồi thường chủ xe với số tiền bồi thường lớn nhất bằng STBH và trừ khấu hao cho thời gian xe đã sử dụng hoặc chỉ tính giá trị tương đương với giá trị xe ngay trước khi xảy ra tổn thất

Ngoài ra, các công ty bảo hiểm còn áp dụng các nguyên tắc sau:

- Khi bồi thường cho tổn thất toàn bộ một bộ phận hay một tổng thành thì phải trừ khấu hao đã sử dụng hoặc chỉ tính giá trị tương đương với giá trị của bộ phận được thay thế ngay trước lúc xảy ra tai nạn Nếu tổn thất xảy ra trước ngày 16 của tháng, tháng đó không phải tính khấu hao Còn nếu tổn thất xảy ra kể từ ngày 16 trở đi thì tính khấu hao cho tháng đó Doanh nghiệp bảo hiểm có trách nhiệm thu hồi những bộ phận được thay thế hoặc đã được bồi thường toàn bộ giá trị

- Khi bồi thường cho chủ xe tham gia bảo hiểm một số bộ phận hoặc tổng thành xe, số tiền bồi thường được dựa trên thiệt hại của bộ phận hay tổng thành đó phải được giới hạn bằng tỉ lệ giá trị tổng thành xe của bộ phận hay tổng thành tham gia bảo hiểm

- Khi bồi thường cho trường hợp xảy ra có liên quan đến trách nhiệm của người thứ ba, công ty bảo hiểm sẽ sẽ phải yêu cầu chủ xe bảo lưu quyền khiếu nại và chuyển quyền đòi bồi thường cho công ty bảo hiểm kèm theo toàn bộ

hồ sơ cũng như chứng từ có liên quan

- Bảo hiểm trùng: với trường hợp này, công ty bảo hiểm giới hạn trách nhiệm bồi thường của mình theo tỉ lệ giữa số tiền bảo hiểm ghi trong giấy

chứng nhận bảo hiểm của công ty mình so với tổng của những số tiền bảo hiểm ghi trong tất cả các đơn bảo hiểm

Hoạt động giám định, bồi thường là công đoạn cuối cùng thể hiện chất lượng phục vụ của công ty đối với khách hàng, bảo hiểm vật chất xe cơ giới lại được xem là nghiệp vụ chủ chốt làm tăng doanh thu Vì vậy, việc thực hiện tốt giám định, bồi thường càng trở nên quan trọng hơn Việc giám định của nhân viên giám định bảo hiểm phải được thực hiện đợc lập với cơ quan chức năng GĐV phải chịu trách nhiệm trước giám đốc của công ty và trước pháp luật về tính khách quan và trung thực khi kết luận nguyên nhân, mức độ tổn thất và đánh giá lỗi gây ra tai nạn của từng bên Do đó, nhiệm vụ của GĐV là phải ghi nhận một cách khách quan, trung thực về tình trạng chiếc xe bị tai nạn GĐV có thể đề xuất các biện pháp cần thiết để bảo vệ đối tượng bảo hiểm, hạn chế tổn thất và đưa ra các thông tin cho doanh nghiệp bảo hiểm GĐV bảo hiểm vật chất xe cơ giới đòi hỏi phải có kinh nghiệm thực tế, nhạy bén và hiểu rõ về kỹ thuật xe cơ giới Khi cần thiết, phải hỏi ý kiến của các chuyên gia về lĩnh vực này Điều quan trọng là các GĐV phải làm việc công minh, cẩn thận, độc lập với lợi ích bên liên quan và bảo vệ quyền lợi chính đáng của doanh nghiệp bảo hiểm cũng như khách hàng

CHƯƠNG 2:

THỰC TRẠNG CÔNG TÁC GIÁM ĐỊNH BỒI THƯỜNG BẢO HIỂM VẬT

CHẤT XE CƠ GIỚI TẠI PTI THỦ ĐÔ

2.1 Khái quát chung về PTI Thủ Đô

2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển của PTI Thủ Đô

Ngày 04/10/2012, Tổng công ty Bảo hiểm Bưu Điện đã ban hành Quyết định số 274/QĐ-PTI-TCNS về việc thành lập Công ty Bảo hiểm Bưu Điện Thủ Đô là đơn vị thứ 25 trực thuộc PTI và chọn ngày 09/10/2012 là ngày chính thức ra mặt PTI Thủ Đô trên thị trường bảo hiểm Việt Nam

Kể từ khi đi vào hoạt động đến nay, PTI Thủ Đô đã đem đến cho khách hàng những sản phẩm dịch vụ thiết thực, có uy tín trên thị trường PTI Thủ

Đô thực hiện cung cấp cho khách hàng bao gồm cả khách hàng cá nhân và khách hàng doanh nghiệp hơn 100 sản phẩm bảo hiểm thuộc 4 nhóm sản phẩm chính: Bảo hiểm xe cơ giới, Bảo hiểm con người, Bảo hiểm tài sản kỹ thuật và Bảo hiểm hàng hải Theo thống kê của Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam, hiện nay PTI đang đứng thứ 3 trên thị trường bảo hiểm phi nhân thọ về thị phần bảo hiểm gốc và là một công ty có tốc độ tăng trưởng bình quân ổn định trong nhiều năm và PTI Thủ Đô đóng góp phần doanh thu khá lớn trong tổng doanh thu hàng năm của PTI

Giới thiệu chung về công ty

Tên công ty:Công ty Bảo hiểm Bưu điện Thủ Đô

Tên giao dịch viết tắt: PTI Thủ Đô

Điện thoại: 0437245104

Fax: 043724 5105

2.1.2 Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý của đơn vị PTI Thủ Đô

Bảng 2.1: Sơ đồ tổ chức hoạt động của công ty

(Nguồn: PTI Thủ Đô)

Các bộ phận trong công ty có chức năng và nhiệm vụ như sau:

- Giám đốc

Phó giám đốc Phó giám đốc

Phòng kinh doanh

5

Phòng kinh doanh

2

Phòng quản lý nghiệp

vụ

Phòng con người

Phòng

kế toán tổng hợp

3

Phòng kinh doanh

6

Giám đốc

+ Phụ trách chung và chịu trách nhiệm trước pháp luật về mọi hoạt động của công ty

+ Chỉ đạo công tác phát triển kinh doanh, cơ chế, định mức chi phí kinh doanh, tài chính kế toán và tổ chức nhân sự, tiền lương

+ Chỉ đạo hoạt động kinh doanh liên quan đến bảo hiểm dự án, môi giới, tài sản kỹ thuật, hàng hải và công tác giám định bồi thường

+ Trực tiếp chỉ đạo hoạt động của các phòng: Kế toán tổng hơp, quản lý nghiệp vụ

+ Ký các đơn bảo hiểm, hợp đồng và các tài liệu liên quan của tất cả các nghiệp vụ theo phân cấp của PTI cho công ty

+ Ký duyệt các chi phí kinh doanh và các chi phí khác

+ Ký duyệt các hồ sơ bồi thường của các nghiệp vụ

+ Ký các loại hợp đồng lao động theo phân cấp của tổng công ty

+ Thực hiện các công việc khác theo chỉ đạo lãnh đạo của lãnh đạo tổng công ty

- Phó Giám đốc phụ trách kênh Banca:

+ Chỉ đạo hoạt động kinh doanh liên quan đến nghiệp vụ con người, khai thác qua các đối tác ngân hàng

+ Phụ trách công tác xây dựng và phát triển hệ thống đại lý, ký kết

+ Trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm về hoạt động của các phòng KD1,3,6

+ Ký đơn bảo hiểm/hợp đồng và các tài liệu liên quan của tất cả các nhiệm vụ trong mức phân cấp của PTI cho công ty (Sau khi có kiểm soát nghiệp vụ của phòng QLNV)

+ Ký duyệt thanh toán hoa hồng đại lý của các phòng kinh doanh 1,3,6 (Sau khi có sự kiểm tra xác nhận của phòng KTTH)

+ Ký duyệt thanh toán các chi phí kinh doanh như công tác phí, đánh giá

trong định mức chi phí kinh doanh đã quy định của các phòng kinh doanh 1,3,6 (Sau khi có sự kiểm tra xác nhận của phòng KTTH)

+ Ký duyệt thanh toán các chi phí khác sau khi đã có ý kiến thống nhất của giám đốc công ty của các phòng KD 1,3,6

+ Ký duyệt thanh toán các hồ sơ bồi thường thuộc phận cấp của PTI Thủ

Đô đối với nghiệp vụ bảo hiểm con người trong phân cấp của công ty

+ Ký duyệt các chứng từ thanh toán ngân hàng sau khi GĐ/PGĐ khác đã

ký theo thẩm quyền

+ Thực hiện các công việc khác theo sự phân công của GĐ công ty

- Phó Giám đốc phụ trách về xe cơ giới:

+ Chỉ đạo hoạt động kinh doanh liên quan đến nghiệp vụ xe cơ giới bao gồm cả bồi thường, khai thác qua các showroom, garage

+ Trực tiếp chỉ đạo và chịu trách nhiệm về hoạt động của các phòng KD + Ký đơn bảo hiểm/hợp đồng và các tài liệu liên quan của tất cả các nghiệp vụ trong mức phân cấp của PTI cho công ty (sau khi có sự kiểm soát nghiệp vụ của phòng QLNV)

+ Ký duyệt thanh toán các hoa hồng đại lý của các phòng KD2,5 (sau khi

có sự kiểm tra xác nhận của phòng KTTH)

+ Ký duyệt thanh toán các chi phí kinh doanh như công tác phí, đánh giá rủi ro, đề phòng hạn chế tổn thất, giao dịch, tiếp khách, tặng quà, hội thảo… trong định mức chi phí kinh doanh đã quy định của các phòng KD 2,5 (Sau khi có sự kiểm soát và xác nhận của phòng KTTH)

+ Ký duyệt thanh toán các chi phí khác sau khi đã có ý kiến thống nhất của giám đốc công ty của các phòng KD2,5

+ Ký duyệt thanh toán các hồ sơ bồi thường thuộc phân cấp của PTI Thủ

Đô đối với nghệp vụ bảo hiểm con người trong phân cấp của công ty

+ Ký duyệt các chứng từ thanh toán ngân hàng sau khi GĐ/PGĐ khác đã

ký duyệt theo thẩm quyền

+ Thực hiện các công việc khác theo sự phân công của giám đốc công ty

- Phòng kế toán:

+ Thực hiện kế hoạch hạch toán thống kê, báo cáo tài chính

+ Thực hiện việc chi trả lương, các khoản tiền thưởng và các lợi ích khác cho nhân viên

+ Thống kê tiếp nhận phân tích sô liệu bồi thường từ trung tâm giám định bồi thường của Tổng công ty gửi về để báo cáo Giám đốc

- Phòng QLNV, Phòng con người:

Theo dõi tình hình kinh doanh sản phẩm, thống kê nghiệp vụ, xây dựng

kế hoạch nghiệp vụ Hướng dẫn văn bản nghiệp vụ, đầu mối đào tạo nghiệp

vụ cho cán bộ nhân viên và đại lý về sản phẩm Đầu mối giải quyết bồi thường nghiệp vụ trên phân cấp của PTI Thủ Đô Và có quyền hạn ra quyết định về công tác nghiệp vụ theo mảng phụ trách

- Phòng KD 1,2,3,5,6:

Khai thác các nghiệp vụ, thực hiện các dịch vụ khách hàng, chăm sóc khách hàng Thực hiện các chương trình xúc tiến bán hàng và chính sách bán hàng Tiếp nhận thông tin phản hồi từ khách hàng và cung cấp các phòng liên quan Xây dựng và quản lý mạng lưới đại lý của phòng Giải quyết bồi thường trong phân cấp Quyền hạn là đàm phán trực tiếp với khách hàng về các điều khoản hợp đồng

+ Lập các kế hoạch kinh doanh và thực hiện phát triển mạng lưới rộng ra các khu vực lân cận

+ Mỗi phòng kinh doanh lại có thế mạnh khai thác bảo hiểm khác nhau: Phòng KD 1: Thế mạnh về kênh Banca

Phòng KD 2: Thế mạnh về các doanh nghiệp lớn

Phòng KD 3: Thế mạnh về kênh Showroom

Phòng KD 5,6: Thế mạnh về khai thác qua môi giới và trực tiếp

2.1.3 Ngành nghề kinh doanh

2.1.3.1 Kinh doanh bảo hiểm gốc

a Nhóm nghiệp vụ tài sản - kỹ thuật

- Một số sản phẩm bảo hiểm tài sản:

+ Bảo hiểm cháy nổ bắt buộc

+ Bảo hiểm hỏa hoạn và các rủi ro đặc biệt

+ Bảo hiểm mọi rủi ro tài sản

+ Bảo hiểm nhà tư nhân

+ Bảo hiểm Bảng hiệu, đèn quảng cáo

- Một số sản phẩm bảo hiểm kỹ thuật:

+ Bảo hiểm xây dựng/lắp đặt

+ Bảo hiểm vệ tinh

+ Bảo hiểm hàng không

+Bảo hiểm thiết bị điện tử

+Bảo hiểm đổ vỡ máy móc

+ Bảo hiểm máy móc thiết bị chủ thầu

+ Bảo hiểm công trình dân dụng hoàn thành

+ Bảo hiểm nồi hơi

- Một số sản phẩm bảo hiểm tai nạn hỗn hợp:

+ Bảo hiểm trộm cướp

+ Bảo hiểm tiền

+ Bảo hiểm trách nhiệm công cộng

+ Bảo hiểm trách nhiệm sản phẩm

+ Bảo hiểm trách nhiệm nghề nghiệp (kiến trúc sư và kỹ sư tư vấn, bác sỹ, luật sư, công chứng viên, dịch vụ bảo vệ,…)

- Các sản phẩm bảo hiểm Tài sản – Kỹ thuật khác: Bảo hiểm lòng trung thành, bảo hiểm bồi thường giải thưởng…

* Nhóm nghiệp vụ bảo hiểm hàng hải

- Một số sản phẩm bảo hiểm hàng hóa:

+ Bảo hiểm hàng hóa nhập khẩu

+ Bảo hiểm hàng hóa xuất khẩu

+ Bảo hiểm hàng hóa vận chuyển nội địa

+ Bảo hiểm trách nhiệm vận chuyển tổng hợp

- Một số sản phẩm bảo hiểm tàu thủy:

+ Bảo hiểm tàu biển

+ Bảo hiểm tàu thủy nội địa

+ Bảo hiểm đóng tàu

+ Bảo hiểm tai nạn thuyền viên

- Các sản phẩm bảo hiểm hàng hải khác: Bảo hiểm TNDS chủ tàu …

* Nhóm nghiệp vụ bảo hiểm xe cơ giới:

+ Bảo hiểm vật chất xe cơ giới

+ Bảo hiểm trách nhiệm dân sự chủ xe cơ giới

+ Bảo hiểm trách nhiệm hàng hoá trên xe

+ Bảo hiểm tai nạn lái phụ xe và người ngồi trên xe

+ Các sản phẩm bảo hiểm xe cơ giới khác…

* Nhóm nghiệp vụ bảo hiểm con người:

+ Bảo hiểm tai nạn 24/24

+ Bảo hiểm kết hợp học sinh

+ Bảo hiểm tai nạn người lao động

+ Bảo hiểm tai nạn thuyền viên

+ Bảo hiểm kết hợp con người

+ Bảo hiểm sức khỏe toàn diện

+ Bảo hiểm hưu trí

+ Bảo hiểm du lịch

c Kinh doanh tái bảo hiểm

Nhận và nhượng tái bảo hiểm các nghiệp vụ bảo hiểm phi nhân thọ

d Giám định và giải quyết bồi thường

Công tác giám định của PTI luôn luôn được quan tâm hàng đầu trong các hoạt động kinh doanh của Tổng Công ty Hiện nay, ngoài khả năng giám định độc lập trong tất cả các nghiệp vụ bảo hiểm cơ bản, PTI đã thiết lập quan hệ với các công ty giám định tổn thất chuyên nghiệp quốc tế và trong nước như: Crawford, McLarens, RACO, United Asia,… và thực tế các công ty này đã giám định rất tốt các vụ tổn thất có tính chất phức tạp Do vậy công tác giám định bồi thường đảm bảo được tính nhanh chóng, chính xác, khách quan, trung thực và đáp ứng tốt yêu cầu của khách hàng và được khách hàng đánh giá cao

2.1.4 Kết quả kinh doanh của Công ty Bảo hiểm Bưu điện Thủ Đô

Nguồn: Phòng kế toán PTI Thủ Đô

Năm 2016 tổng doanh thu của công ty là 90,5 tỷ đồng, chi phí phải bỏ ra

trong năm là 86,827 tỷ đồng đem lại 3,673 tỷ lợi nhuận cho công ty Mỗi đồng chi phí bỏ ra trong năm công ty thu về được 1.04 đồng doanh thu và 0.04 đồng lợi nhuận

Năm 2017 công ty lại có sự sụt giảm về doanh thu do kế hoạch của công

ty là siết chặt kênh khai thác, hạn chế các dịch vụ khai thác kém hiệu quả Ví

dụ như xe taxi, các loại bảo hiểm tài sản rủi ro cao như bông, vải, sợi…Doanh thu thu được của năm giảm mạnh chỉ còn 73,5 tỷ đồng giảm 17 tỷ so với năm

2016 Tuy nhiên hiệu quả tính theo doanh thu và lợi nhuận lại tăng do chi phí giảm lần lượt là 1.06 và 0.06 đồng

Năm 2018 doanh thu của PTI Thủ Đô tiếp tục tăng trưởng là 98 tỷ đồng

và 6,595 tỷ đồng lợi nhuận tuy nhiên hiệu quả tính theo doanh thu trong năm của công ty lại giảm nhẹ do chi phí phải bỏ ra tăng Hiệu quả tính theo doanh thu tăng lên 1.07, và hiệu quả tính theo lợi nhuận là 0.06

Năm 2019 doanh thu công ty tăng nhanh lên đến 136,45 tỷ đồng tăng thêm 38,45 tỷ so với năm 2018 Cứ mỗi đồng chi phí công ty sẽ thu được 1.09 đồng doanh thu Với lợi nhuận mỗi đồng chi phí sẽ được 0.08 đồng lợi nhuận Năm 2020 với doanh thu 176,07 tỷ đồng đây là doanh thu lớn nhất kể từ khi thành lập công ty, lợi nhuận của công ty cũng tăng lên đáng kể 10,145 tỷ đồng Hiệu quả tính theo doanh thu tăng lên 1.12, và hiệu quả tính theo lợi nhuận là 0.06

Có thể thấy đối với một công ty mới lập thì đây là những con số ấn tượng tuy nhiên để phát triển hơn trong tương lai công ty cần phải có cần phải

có kế hoạch tốt hơn để giảm thiểu các chi phí không cần thiết, do những lỗi nhỏ gây ra

PTI thủ đô tập trung khai thác nhiều vào 7 nhóm nghiệp vụ bảo hiểm chính: bảo hiểm xe cơ giới, bảo hiểm con người, bảo hiểm Tài sản - Kỹ thuật,

bảo hiểm hàng hải Trong mỗi loại nghiệp vụ lại có các sản phẩm bảo hiểm khác nhau, mang lại lợi ích cho khách hàng khác nhau

Dưới đây là bảng số liệu về tình hình khai thác bảo hiểm của PTI Thủ Đô trong những năm gần đây nhất để thấy được sản phẩm thế mạnh của công ty

Bảng 2.3: Doanh thu sản phẩm bảo hiểm tại PTI Thủ Đô giai đoạn

Tỷ trọng (%)

Doanh thu (tỷ)

Tỷ trọng (%)

Doanh thu (tỷ)

Tỉ trọng (%)

Doanh thu (tỷ)

Tỉ trọng (%)

Doanh thu (tỷ)

Tỉ trọng (%)

Qua bảng số liệu ta có thể thấy, doanh thu của PTI tính theo sản phẩm bảo hiểm tăng đều qua các năm và tốc độ tăng cũng khá nhanh PTI Thủ Đô tập trung vào 7 nhóm nghiệp vụ chính bảo hiểm chính trong mỗi nghiệp vụ lại

có nhiều loại hình bảo hiểm khác nhau

Năm 2016 doanh thu bán hàng đạt được 90,5 tỷ hoàn thành kế hoạch đặt

ra, đến năm 2017 giảm xuống 73,5 tỷ, doanh thu bán hàng năm 2018 là 98 tỷ, năm 2019 doanh thu bán hàng tang lên 136,45 tỷ đồng và đến năm 2020 tăng lên đến 176,07 tỷ đồng hoàn thành kế hoạch đặt ra là 150 tỷ đồng PTI Thủ

Đô đã trải qua giai đoạn phát triển nhanh 2016-2020 với tốc độ tăng trưởng trung bình 14,51%/năm, so với tốc độ tăng trưởng chung của toàn thị trường bảo hiểm phi nhân thọ chỉ đạt khoảng 13,76%/năm

Có thể thấy, doanh thu của PTI tính theo sản phẩm bảo hiểm nhìn chung tăng đều qua các năm và tốc độ tăng cũng khá nhanh PTI Thủ Đô tập trung vào 7 nhóm nghiệp vụ chính là: Bảo hiểm kỹ thuật, Bảo hiểm xe cơ giới, Bảo hiểm con người, Bảo hiểm con người, Bảo hiểm tàu thủy, Bảo hiểm tài sản, Bảo hiểm trách nhiệm và tai nạn hỗn hợp Trong mỗi nghiệp vụ lại có nhiều sản phẩm bảo hiểm khác nhau

2.2 Thực trạng công tác giám định bồi thường nghiệp vụ bảo hiểm vật chất xe cơ giới tại PTI

2.2.1 Mô hình tổ chức giám định bồi thường áp dụng tại PTI

a Quy trình giám định

- Mục đích

Quy trình này quy định chi tiết trình tự, thủ tục công việc phải thực hiện trong quá trình giám định tổn thất nghiệp vụ bảo hiểm xe cơ giới tại Tổng Công ty Cổ phần Bảo hiểm Bưu điện hoặc khi giám định bảo hiểm xe cơ giới với tư cách là đại lý giám định cho cá nhân, tổ chức có yêu cầu giám định

- Phạm vi áp dụng