MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Khởi nghiệp là thuật ngữ chỉ những hoạt động của một cá nhân hoặc nhóm người hoặc tổ chức trong việc phát triển sản phẩm; hay thành lập một hình thức, loại hình công việc nào đó có tính chất mới mẻ, rủi ro nhưng lại có tiềm năng phát triển lớn, lợi nhuận cao. Khởi nghiệp không dùng để gọi những công việc kinh doanh mới bắt đầu mà chỉ để gọi một nhóm trong những doanh nghiệp khởi sự kinh doanh. Đó là các dự án kinh doanh bắt đầu từ số 0 nhưng gắn với sự sáng tạo rất mạnh và tạo thành mô hình kinh doanh cho phép nhân rộng nhanh với tốc độ tăng trưởng liên tục và mạnh. Khởi nghiệp kinh doanh qua việc tạo lập các doanh nghiệp mới là động lực cho phát triển kinh tế. Một nền kinh tế phát triển được là nhờ sự phát triển về cả số lượng và chất lượng của các doanh nghiệp. Những nơi có tỷ lệ thành lập doanh nghiệp cao thường có tốc độ phát triển kinh tế cao. Các doanh nghiệp mới thành lập ngoài việc đóng góp vào GDP của nền kinh tế còn tạo nhiều việc làm cho xã hội và làm giàu cho bản thân chủ doanh nghiệp. Ở châu Âu và Mỹ, thúc đẩy tinh thần khởi nghiệp được coi là hạt nhân cho tăng trưởng kinh tế. Các trường đại học ở Mỹ luôn tiên phong thúc đẩy đào tạo khởi sự kinh doanh trong nhà trường. Kết quả là các trường đại học ở Mỹ như Học viện Công nghệ MIT hàng năm có khoảng 150 công ty mới được thành lập, hiện nay MIT có tổng số 5000 doanh nghiệp đã được thành lập tuyển dụng 1,1 triệu nhân viên và có doanh thu trung bình năm lên tới 230 tỷ USD. Trường Stanford hiện có 1200 công ty do sinh viên trường sáng lập trong ngành công nghệ cao. Các quốc gia trên thế giới như Malaysia, Trung Quốc, Ấn Độ,… đều có kế hoạch quốc gia và các hỗ trợ chính sách thúc đẩy hình thành các doanh nghiệp nhỏ. Việt Nam sở hữu một môi trường kinh doanh thuận lợi cho khởi nghiệp kinh doanh như nền kinh tế tăng trưởng nhanh, dân số đông nên đã có những công ty khởi nghiệp thành công như Công ty Thương mại điện tử Vatgia có tốc độ tăng trưởng trung bình 40 45% trong khoảng 3 năm trở lại đây và có trị giá khoảng 75 triệu USD; hay trò chơi trực tuyến Flappy Bird, VNG (tiền thân của VinaGame)...Ở Việt Nam, vai trò của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngày càng được xã hội công nhận bằng việc đóng góp đáng kể vào nền kinh tế của đất nước, với GDP chiếm khoảng 45% tổng GDP của cả nước, hàng năm thu hút hơn 90% lao động mới vào làm việc. Có thể nói, phong trào khởi nghiệp ở nước ta đang có xu hướng nở rộ và nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ cộng đồng. Số lượng các cơ quan, cơ sở hỗ trợ khởi nghiệp ngày một gia tăng. Khởi nghiệp kinh doanh đang nhận được sự quan tâm, hỗ trợ và đồng hành không chỉ của Nhà nước, cộng đồng xã hội mà còn có cả các cơ quan thông tấn báo chí từ trung ương đến địa phương.Hàng loạt các chương trình hỗ trợ và khuyến khích người dân, thanh niên và sinh viên khởi nghiệp đã được tổ chức như chương trình khởi nghiệp của VCCI, Hội doanh nghiệp trẻ Việt Nam, cuộc thi “Thắp sáng tài năng kinh doanh trẻ”, chương trình truyền hình “Làm giàu không khó”, “Quốc gia khởi nghiệp”, “Sáng tạo khởi nghiệp”,… Chính phủ cũng đã có chính sách khuyến khích và thúc đẩy thành lập doanh nghiệp và trợ giúp phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, cũng như sự tích cực triển khai các hoạt động trợ giúp doanh nghiệp như việc thành lập các quỹ hỗ trợ phát triển, quỹ tín dụng nhân dân,… ở một số địa phương nhằm tạo điều kiện cho các doanh nhân vay vốn để khởi nghiệp. Ngoài ra, các tổ chức quốc tế, các tổ chức phi chính phủ, Hiệp hội,… cũng có các chương trình tư vấn hỗ trợ, đào tạo quản trị doanh nghiệp, khởi nghiệp kinh doanh nhằm thúc đẩy và khuyến khích thành lập doanh nghiệp. Khởi nghiệp là một con đường đầy gian nan thử thách nhưng cũng hứa hẹn đầy trái ngọt cho những ai có đủ sự can đảm và ý chí quyết tâm. Những doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo còn non trẻ vừa không có tiền, lại chưa có tiếng, cần phải tận dụng nhiều kênh khác nhau để sản phẩm, giải pháp của mình được nhiều người biết đến. Trong đó, báo chí là một trong những kênh hỗ trợ rất hiệu quả. Có thể nói truyền thông về vấn đề khởi nghiệp đóng vai trò rất quan trọng, là diễn đàn xã hội, đăng tải các luồng ý kiến khác nhau về vấn đề khởi nghiệp của đất nước, các địa phương, các doanh nghiệp,… Đặc biệt là đăng tải ý kiến của chuyên gia, nhà quản lý về vấn đề khởi ngiệp đang được quan tâm, gây tranh cãi, ý kiến người dân được thụ hưởng hoặc chịu tác động của vấn đề khởi nghiệp đó. Đồng thời, tổng kết các bài học kinh nghiệm từ thực tiễn để giúp các doanh nghiệp, người khởi nghiệp không đi vào những sai lầm tương tự. Việc truyền thông hỗ trợ khởi nghiệp của các cơ quan báo chí trong thời gian gần đây là khá tích cực, nhanh nhạy, nhưng vẫn còn thiếu các phân tích chuyên sâu, nhiều chiều về từng vấn đề, các dự án khởi nghiệp. Phần lớn các kênh truyền thông chính của khởi nghiệp đang chạy đua trong cập nhật nhưng thông tin và xu hướng mới nhất trên thế giới thay vì tập trung tìm hiểu và phân tích thực trạng của khởi nghiệp Việt Nam như phát triển thiếu tính bền vững với tỷ lệ “chết” lên đến 80% trong ba năm đầu tiên (theo một nghiên cứu sơ bộ) hay khoảng cách trong quan điểm của những người nước ngoài về xây dựng vốn cho khởi nghiệp tại Việt... dẫn đến thông tin chiều sâu thì thiếu mà thông tin bề nổi bị bão hòa, gây nhiễu trong định hướng phát triển của các đơn vị khởi nghiệp trẻ.Truyền thông khởi nghiệp là con dao hai lưỡi, có thể khiến công ty khởi nghiệp đi chệch hướng, không tập trung vào phát triển sản phẩm. Thực tế, truyền thông đại chúng, các loại hình báo chí từ báo in, báo mạng, phát thanh, truyền hình đều đã, đang thực hiện nhiệm vụ truyền thông về vấn đề khởi nghiệp cho người dân. Đặc biệt, trong thời gian gần đây, Đài Truyền hình Việt Nam đã thể hiện được rõ ràng trọng trách của mình trong việc truyền thông vấn đề khởi nghiệp, điều này đã được phản ánh nhiều ở các kênh VTV1, VTV6, VTV4,… Trong đó, nội dung này nhiều và rõ nét nhất được phản ánh ở kênh VTV1 – kênh truyền hình quảng bá với nội dung tổng hợp về mọi mặt lĩnh vực về đời sống chính trính, kinh tế, xã hội.Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế và bất cập trong việc truyền thông về vấn đề khởi nghiệp như công tác truyền thông trên kênh VTV1 chưa mang lại những hiệu quả thiết thực, chưa thực sự thu hút được sự quan tâm và chú ý của khán giả, cũng như cung cấp những thông tin hữu ích cho những nhà khởi nghiệp,… Các chuyên gia cho rằng trong bối cảnh Năm Khởi nghiệp được tích cực triển khai ở mọi cấp, ngành, địa phương, nhiều cơ quan báo chí đang hỗ trợ rất tốt cho các hoạt động khởi nghiệp. Tuy nhiên, giới khởi nghiệp vẫn khát khao giới báo chí có sự đồng hành tốt hơn. Nghiên cứu nội dung ‘Truyền thông về vấn đề khởi nghiệp trên sóng Đài truyền hình Việt Nam hiện nay’ mục đích tìm hiểu thông tin, chủ đề truyền thông về vấn đề khởi nghiệp được đăng tải như thế nào trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam hiện nay. Từ đó phân tích một cách chân thật những ưu, khuyết điểm, nghiên cứu nhu cầu truyền thông về vấn đề khởi nghiệp của công chúng và nhu cầu trang bị kỹ năng truyền thông của những người làm báo truyền hình nói chung và của Đài Truyền hình Việt Nam nói riêng, cũng như để đưa ra những ý kiến, kiến nghị, giải pháp giúp cải thiện việc truyền thông về vấn đề khởi nghiệp trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam. Qua những lý do nêu trên, tôi đã chọn đề tài “Truyền thông về khởi nghiệp trên kênh VTV1 Đài truyền hình Việt Nam hiện nay (Khảo sát chương trình: “Quốc gia khởi nghiệp”, “Cà phê khởi nghiệp” và “Sáng tạo khởi nghiệp” từ tháng 062017 đến tháng 122017) làm luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ báo chí của mình.
Trang 1MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Khởi nghiệp là thuật ngữ chỉ những hoạt động của một cá nhân hoặc nhóm người hoặc tổ chức trong việc phát triển sản phẩm; hay thành lập một hình thức, loại hình công việc nào đó có tính chất mới mẻ, rủi ro nhưng lại có tiềm năng phát triển lớn, lợi nhuận cao Khởi nghiệp không dùng để gọi những công việc kinh doanh mới bắt đầu mà chỉ để gọi một nhóm trong những doanh nghiệp khởi sự kinh doanh Đó là các dự án kinh doanh bắt đầu từ số 0 nhưng gắn với sự sáng tạo rất mạnh và tạo thành mô hình kinh doanh cho phép nhân rộng nhanh với tốc độ tăng trưởng liên tục và mạnh
Khởi nghiệp kinh doanh qua việc tạo lập các doanh nghiệp mới là động lực cho phát triển kinh tế Một nền kinh tế phát triển được là nhờ sự phát triển về cả số lượng và chất lượng của các doanh nghiệp Những nơi có tỷ lệ thành lập doanh nghiệp cao thường có tốc độ phát triển kinh tế cao Các doanh nghiệp mới thành lập ngoài việc đóng góp vào GDP của nền kinh tế còn tạo nhiều việc làm cho xã hội và làm giàu cho bản thân chủ doanh nghiệp
Ở châu Âu và Mỹ, thúc đẩy tinh thần khởi nghiệp được coi là hạt nhân cho tăng trưởng kinh tế Các trường đại học ở Mỹ luôn tiên phong thúc đẩy đào tạo khởi sự kinh doanh trong nhà trường Kết quả là các trường đại học ở Mỹ như Học viện Công nghệ MIT hàng năm có khoảng 150 công ty mới được thành lập, hiện nay MIT có tổng số 5000 doanh nghiệp đã được thành lập tuyển dụng 1,1 triệu nhân viên và có doanh thu trung bình năm lên tới 230 tỷ USD Trường Stanford hiện có 1200 công ty do sinh viên trường sáng lập trong ngành công nghệ cao Các quốc gia trên thế giới như Malaysia, Trung Quốc, Ấn Độ,… đều có kế hoạch quốc gia và các hỗ trợ chính sách thúc đẩy hình thành các doanh nghiệp nhỏ
Trang 2Việt Nam sở hữu một môi trường kinh doanh thuận lợi cho khởi nghiệp kinh doanh như nền kinh tế tăng trưởng nhanh, dân số đông nên đã có những công ty khởi nghiệp thành công như Công ty Thương mại điện tử Vatgia có tốc độ tăng trưởng trung bình 40 - 45% trong khoảng 3 năm trở lại đây và có trị giá khoảng 75 triệu USD; hay trò chơi trực tuyến Flappy Bird, VNG (tiền thân của VinaGame) Ở Việt Nam, vai trò của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ngày càng được xã hội công nhận bằng việc đóng góp đáng kể vào nền kinh tế của đất nước, với GDP chiếm khoảng 45% tổng GDP của cả nước, hàng năm thu hút hơn 90% lao động mới vào làm việc
Có thể nói, phong trào khởi nghiệp ở nước ta đang có xu hướng nở rộ và nhận được sự ủng hộ mạnh mẽ từ cộng đồng Số lượng các cơ quan, cơ sở hỗ trợ khởi nghiệp ngày một gia tăng Khởi nghiệp kinh doanh đang nhận được sự quan tâm, hỗ trợ và đồng hành không chỉ của Nhà nước, cộng đồng xã hội mà còn có cả các cơ quan thông tấn báo chí từ trung ương đến địa phương.Hàng loạt các chương trình hỗ trợ và khuyến khích người dân, thanh niên và sinh viên khởi nghiệp đã được tổ chức như chương trình khởi nghiệp của VCCI, Hội doanh nghiệp trẻ Việt Nam, cuộc thi “Thắp sáng tài năng kinh doanh trẻ”, chương trình truyền hình “Làm giàu không khó”, “Quốc gia khởi nghiệp”, “Sáng tạo khởi nghiệp”,… Chính phủ cũng đã có chính sách khuyến khích và thúc đẩy thành lập doanh nghiệp và trợ giúp phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, cũng như sự tích cực triển khai các hoạt động trợ giúp doanh nghiệp như việc thành lập các quỹ hỗ trợ phát triển, quỹ tín dụng nhân dân,… ở một số địa phương nhằm tạo điều kiện cho các doanh nhân vay vốn để khởi nghiệp Ngoài ra, các tổ chức quốc tế, các tổ chức phi chính phủ, Hiệp hội,… cũng có các chương trình tư vấn hỗ trợ, đào tạo quản trị doanh nghiệp, khởi nghiệp kinh doanh nhằm thúc đẩy và khuyến khích thành lập doanh nghiệp
Khởi nghiệp là một con đường đầy gian nan thử thách nhưng cũng hứa hẹn đầy trái ngọt cho những ai có đủ sự can đảm và ý chí quyết tâm Những doanh
Trang 3nghiệp khởi nghiệp sáng tạo còn non trẻ vừa không có tiền, lại chưa có tiếng, cần phải tận dụng nhiều kênh khác nhau để sản phẩm, giải pháp của mình được nhiều người biết đến Trong đó, báo chí là một trong những kênh hỗ trợ rất hiệu quả
Có thể nói truyền thông về vấn đề khởi nghiệp đóng vai trò rất quan trọng, là diễn đàn xã hội, đăng tải các luồng ý kiến khác nhau về vấn đề khởi nghiệp của đất nước, các địa phương, các doanh nghiệp,… Đặc biệt là đăng tải ý kiến của chuyên gia, nhà quản lý về vấn đề khởi ngiệp đang được quan tâm, gây tranh cãi, ý kiến người dân được thụ hưởng hoặc chịu tác động của vấn đề khởi nghiệp đó Đồng thời, tổng kết các bài học kinh nghiệm từ thực tiễn để giúp các doanh nghiệp, người khởi nghiệp không đi vào những sai lầm tương tự
Việc truyền thông hỗ trợ khởi nghiệp của các cơ quan báo chí trong thời gian gần đây là khá tích cực, nhanh nhạy, nhưng vẫn còn thiếu các phân tích chuyên sâu, nhiều chiều về từng vấn đề, các dự án khởi nghiệp Phần lớn các kênh truyền thông chính của khởi nghiệp đang chạy đua trong cập nhật nhưng thông tin
và xu hướng mới nhất trên thế giới thay vì tập trung tìm hiểu và phân tích thực trạng của khởi nghiệp Việt Nam như phát triển thiếu tính bền vững với tỷ lệ “chết” lên đến 80% trong ba năm đầu tiên (theo một nghiên cứu sơ bộ) hay khoảng cách trong quan điểm của những người nước ngoài về xây dựng vốn cho khởi nghiệp tại Việt dẫn đến thông tin chiều sâu thì thiếu mà thông tin bề nổi bị bão hòa, gây nhiễu trong định hướng phát triển của các đơn vị khởi nghiệp trẻ.Truyền thông khởi nghiệp là con dao hai lưỡi, có thể khiến công ty khởi nghiệp đi chệch hướng, không tập trung vào phát triển sản phẩm
Thực tế, truyền thông đại chúng, các loại hình báo chí từ báo in, báo mạng, phát thanh, truyền hình đều đã, đang thực hiện nhiệm vụ truyền thông về vấn đề khởi nghiệp cho người dân Đặc biệt, trong thời gian gần đây, Đài Truyền hình Việt Nam đã thể hiện được rõ ràng trọng trách của mình trong việc truyền thông vấn đề khởi nghiệp, điều này đã được phản ánh nhiều ở các kênh VTV1, VTV6,
Trang 4VTV4,… Trong đó, nội dung này nhiều và rõ nét nhất được phản ánh ở kênh VTV1 – kênh truyền hình quảng bá với nội dung tổng hợp về mọi mặt lĩnh vực về đời sống chính trính, kinh tế, xã hội.Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế và bất cập trong việc truyền thông về vấn đề khởi nghiệp như công tác truyền thông trên kênh VTV1 chưa mang lại những hiệu quả thiết thực, chưa thực sự thu hút được sự quan tâm và chú ý của khán giả, cũng như cung cấp những thông tin hữu ích cho những nhà khởi nghiệp,…
Các chuyên gia cho rằng trong bối cảnh Năm Khởi nghiệp được tích cực triển khai ở mọi cấp, ngành, địa phương, nhiều cơ quan báo chí đang hỗ trợ rất tốt cho các hoạt động khởi nghiệp Tuy nhiên, giới khởi nghiệp vẫn khát khao giới báo
chí có sự đồng hành tốt hơn Nghiên cứu nội dung ‘Truyền thông về vấn đề khởi nghiệp trên sóng Đài truyền hình Việt Nam hiện nay’ mục đích tìm hiểu thông tin,
chủ đề truyền thông về vấn đề khởi nghiệp được đăng tải như thế nào trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam hiện nay Từ đó phân tích một cách chân thật những ưu, khuyết điểm, nghiên cứu nhu cầu truyền thông về vấn đề khởi nghiệp của công chúng và nhu cầu trang bị kỹ năng truyền thông của những người làm báo truyền hình nói chung và của Đài Truyền hình Việt Nam nói riêng, cũng như để đưa ra những ý kiến, kiến nghị, giải pháp giúp cải thiện việc truyền thông về vấn đề khởi nghiệp trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam
Qua những lý do nêu trên, tôi đã chọn đề tài “Truyền thông về khởi nghiệp trên kênh VTV1 - Đài truyền hình Việt Nam hiện nay (Khảo sát chương trình:
“Quốc gia khởi nghiệp”, “Cà phê khởi nghiệp” và “Sáng tạo khởi nghiệp” từ tháng 06/2017 đến tháng 12/2017) làm luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ báo chí của
mình
Trang 52 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
Trong quá trình khảo sát, tìm hiểu tài liệu để nghiên cứu về đề tài,có một số công trình nghiên cứu khoa học như sách, luận văn, giáo trình, bài giảng liên quan gần với đề tài, có thể tham khảo, xin tóm lược như sau:
* Nhóm thứ nhất: sách, giáo trình, tài liệu:
- Cuốn ‘Cơ sở lý luận của báo chí’ của E.P.Prokhorop (2004), Nxb Thông Tấn, Hà
Nội
Nội dung cuốn sách tập trung chỉ ra vị trí, vai trò của báo chí trong hệ thống các thiết chế xã hội Chính sách nhà nước trong lĩnh vực thông tin đại chúng Hiệu lực của báo chí, tính hiệu quả với tư cách là tính kết quả của sự tiếp xúc với công chúng
- Cuốn ‘Giáo trình báo chí truyền hình’ của tác giả Dương Xuân Sơn, xuất bản
năm 2009, Nxb Đại học Quốc gia, Hà Nội
Cuốn giáo trình này đã đề cập các lý thuyết chung về loại hình truyền hình, trong
đó đặc biệt nhấn mạnh vai trò, đặc điểm… của thể loại tác phẩm truyền hình như: khái niệm về tin, phỏng vấn, phóng sự, phim tài liệu, chương trình truyền hình,…
- Cuốn ‘Phóng sự truyền hình’ của tác giả Brigitte Besse Didier Desormeaux
(2010), Nxb Thông tấn, Hà Nội
Cuốn sách tập trung phân tích, khái quát tính chuyên nghiệp của phóng sự, truyền thông đại chúng từ thông tin đến quảng cáo Truyền thông đại chúng kiến thức cơ bản
- Cuốn ‘Cơ sở lý luận bái chí’ của PGS.TS Nguyễn Văn Dững, xuất bản năm
2012, Nxb Lao động, Hà Nội
Nội dung cuốn sách đã làm rõ hệ thống lý thuyết về truyền thông như: khái niệm
về báo chí, truyền thông, những đặc điểm cơ bản của báo chí truyền hình; đối tượng tác động, cơ chế tác động của báo chí và những chức năng cơ bản của báo
Trang 6chí Công chúng báo chí là gì, công chúng đích của báo chí, công chúng trực tiếp
và vai trò của công chúng đối với báo chí
- Cuốn ‘Truyền thông lý thuyết và kỹ năng cơ bản’ của PGS.TS Nguyễn Văn
Dững, PGS Đỗ Thị Thu Hằng, xuất bản năm 2012, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội
Các quan niệm về truyền thông, mô hình truyền thông hai chiều, lý thuyết truyền
bá cái mới và lý thuyết truyền thông điệp cho đối tượng, các chức năng cơ bản của truyền thông đại chúng, các nghiên cứu về công chúng – nhóm đối tượng Công chúng không chỉ là đối tượng tác động, chi phối, điều chỉnh mà còn quyết định vai trò, vị thế của sản phẩm báo chí Tác giả đã nghiên cứu công chúng trên ba bình diện là nhân khẩu học xã hội, thực trạng nhận thức và thói quen, sở thích của công chúng
Bên cạnh cách giáo trình, tài liệu thì cũng có nhiều công trình nghiên cứu, đề
án về khởi nghiệp để xây dựng chiến lược, dự án, chương trình, kế hoạch cuộc, thi khởi nghiệp cho sinh viên, phụ nữ hay thanh niên như:
- ‘Nguồn nhân lực trình độ đại học ở Việt Nam – Thực trạng và một số kiến nghị’
(2012) của Phạm Văn Nam, Tạp chí Lao động Xã hội, số 440, 10/2012, trang 17-19
Nội dung bài nghiên cứu đã chỉ ra thực trạng nguồn nhân lực trình độ đại học ở Việt Nam hiện nay, thiếu thời lượng thực tế và thiếu đào tạo kỹ năng mềm Đồng thời đưa ra các giải pháp, kiến nghị để tăng cường tính thực tiễn cũng như kinh nghiệm thực tế trong các doanh nghiệp cho sinh viên
- ‘Ý định khởi nghiệp của nữ học viên MBA tại Thành phố Hồ Chí Minh’(2013)của
Hoàng Thị Phương Thảo, Bùi Thị Thanh Chi, tạp chí Phát triển kinh tế, số 271, 5/2013, pp 10-22
Bài nghiên cứu này điều tra các yếu tố ảnh hưởng đến ý định khởi nghiệp của nữ học viên MBA tại TP.HCM Đây là điểm mà các nhà hoạch định chính sách chính
Trang 7phủ, các tổ chức xã hội và các cá nhân quan tâm cần biết để đề ra các đường lối đúng đắn trong việc thúc đẩy khởi nghiệp từ một nguồn lực quý giá này, gia tăng lực lượng doanh nghiệp vừa và nhỏ, góp phần phát triển kinh tế quốc gia
- ‘Đánh giá tình trạng việc làm của sinh viên chính quy tốt nghiệp Trường Đại học Kinh tế Quốc dân – Kết quả từ một cuộc khảo sát’ (2013) của Nguyễn Quang
Dong, Lê Anh Đức, Tạp chí Kinh tế và Phát triển, số 189, 3/2013, trang 90 – 99 Nội dung bài nghiên cứu đã chỉ ra thực trạng khởi nghiệp ở sinh viên Việt Nam còn thấp, phần lớn sinh viên ra trường đều có xu hướng đi đăng ký tuyển dụng ở các doanh nghiệp đang hoạt động, rất ít người muốn khởi nghiệp kinh doanh riêng
- ‘Các nhân tố ảnh hưởng đến ý định khởi sự doanh nghiệp của sinh viên khối ngành quản trị kinh doanh tại các trường đại học/cao đẳng ở thành phố Cần Thơ’
(2016) của Nguyễn Quốc Nghi, Lê Thị Diệu Hiền, Mai Võ Ngọc Thanh, Tạp chí Nghiên cứu khoa học, số 10, 2/2016, trang 55 - 64
Nội dung của bài nghiên cứu nhằm xác định các nhân tố ảnh hưởng đến ý định khởi sự doanh nghiệp cũnh như đề xuất một số khuyến nghị để nâng cao nhận thức
và phát triển ý định khởi nghiệp của sinh viên ngành quản trị kinh doanh tại các trường đại học/cao đẳng trên địa bàn thành phố Cần Thơ
*Nhóm thứ hai: các luận văn, luận án:
- ‘Mối quan hệ giữa kỹ năng chính trị với xu hướng khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên chính quy ngành quản trị kinh doanh’, luận văn thạc sĩ của Lý Thục
Hiền, Đại học Kinh tế Tp HCM, 2010
Luận văn đã tập trung đề cập đến vai trò của kỹ năng chính trị, bao gồm năng lực mạng lưới, sự sắc sảo xã hội, ảnh hưởng cá nhân lẫn nhau và sự chân thành rõ ràng đối với xu hướng khởi nghiệp kinh doanh của sinh viên
- ‘Các yếu tố ảnh hưởng đến ý định khởi nghiệp của phụ nữ ở Việt Nam’, luận văn
thạc sĩ của Nguyễn Ngọc Nam, Đại học Bách khoa Tp HCM, 2011
Trang 8Nội dung luận văn đã nghiên cứ về tác động của tính cách cá nhân tới dự định khởi nghiệp kinh doanh cũng như đề cập đến các yếu tố ảnh hưởng đến ý định khởi nghiệp của phụ nữ Việt Nam
- ‘Nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến tiềm năng khởi sự kinh doanh của sinh viên đại học’, luận án tiến sĩ của Nguyễn Thu Thủy, Đại học Kinh tế Quốc dân,
2015
Nội dung luận án đã tìm ra các nhân tố có ảnh hưởng, tác động tích cực tới khía cạnh tiềm năng khởi sự kinh doanh của sinh viên Đưa ra một số gợi ý, khuyến nghị cho các trường đại học và các cơ quan quản lý vĩ mô để thúc đẩy tiềm năng khởi nghiệp của sinh viên đại học ở Việt Nam
- ‘Ảnh hưởng của năng lực nhà khởi nghiệp và môi trường khởi nghiệp đến kết quả hoạt động của doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Lào’, luận án tiến sĩ kinh tế của
Sattakoun Vannasinh, Đại học Kinh tế Tp Hồ Chí Minh, 2017
Luận án đã đánh giá ảnh hưởng của năng lực của nhà khởi nghiệp, môi trường khởi nghiệp đến kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp khởi nghiệp vừa và nhỏ tại Lào
Qua tìm hiểu đánh giá tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài có thể thấy, các nghiên cứu phân tích, đánh giá công tác truyền thông và vấn đề khởi nghiệp cũng đã được quan tâm nghiên cứu nhưng truyền thông về vấn đề khởi nghiệp trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam thì chưa có một công trình nghiên cứu riêng nào
đề cập một cách bài bản Đây là đề tài mới, không trùng lặp với bất kỳ đề tài nào
đã được công bố, cần được thực hiện, đi sâu nghiên cứu, phân tích cũng như đánh giá nhu cầu của công chúng, nhu cầu được trang bị kỹ năng truyền thông về vấn đề khởi nghiệp của những người làm báo truyền hình
Vậy nên tôi đã lựa chọn đề tài “Truyền thông về khởi nghiệp trên kênh VTV1 - Đài Truyền hình Việt Nam hiện nay” (Khảo sát chương trình: “Quốc gia khởi nghiệp”, “Cà phê khởi nghiệp” và “Sáng tạo khởi nghiệp”từ tháng 06/2017
Trang 9đến tháng 12/2017) để nghiên cứu với mong muốn giải quyết sâu những vấn đề
còn tồn tại trong nghiên cứu và trong thực tiễn Từ đó điều chỉnh hoạt động thực tiễn, giúp cho việc truyền thông về vấn đề khởi nghiệp trên truyền hình hiệu quả hơn, đáp ứng nhu cầu của công chúng Trong luận văn, tác giả xin sẽ kế thừa những kết quả nghiên cứu đi trước và coi đó là tiền đề lý luận và thực tiễn để triển khai đề tài nghiên cứu của mình
3 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Mục đích nghiên cứu
Trên cơ sở hệ thống hóa lý thuyết và thực tiễn, luận văn đi vào nghiên cứu, khảo sát, phân tích, đánh giá thực trạng chất lượng truyền thông về vấn đề khởi nghiệp trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam hiện nay Từ đó đề xuất, kiến nghị các giải pháp phù hợp đối với Đài Truyền hình Việt Nam nhằm góp phần nâng cao chất lượng truyền thông về vấn đề khởi nghiệp trên truyền hình
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
Để hoàn thành mục đích trên, luận văn tập trung giải quyết một số nhiệm vụ sau:
Thứ nhất: Hình thành cơ sở lý luận và thực tiễn truyền thông về vấn đề khởi
nghiệp trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam
- Thứ hai: Làm rõ thực trạng truyền thông về vấn đề khởi nghiệp trên sóng Đài
Truyền hình Việt Nam hiện nay
-Thứ ba: Đánh giá những kết quả và hạn chế trong chất lượng truyền thông về
vấn đề khởi nghiệp
- Thứ tư:Từ những lý luận cơ bản, đề xuất hệ thống các giải pháp nhằm đổi mới
nội dung, hình thức truyền thông về phong trào khởi nghiệp
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1.Đối tượng nghiên cứu
Trang 10Đề tài tập trung nghiên cứu về truyền thông về khởi nghiệp trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam hiện nay
4.2 Đối tượng khảo sát
- Các chương trình truyền hình tuyên truyền về vấn đề khởi nghiệp trên kênh VTV1
Chúng tôi chỉ chọn kênh VTV1 của Đài Truyền hình Việt Nam để khảo sát bởi vì trên sóng truyền hình hiện nay, các chương trình chính luận tuy không chiếm số lượng lớn nhưng luôn là những chương trình ‘đinh’ của các đơn vị truyền hình, đóng vai trò quan trọng trong cơ cấu nội dung chương trình Đặc biệt, ở những cơ quan báo chí nhà nước, điều này càng đúng do mật độ xuất hiện của các chương trình loại này dày đặc hơn Trong đó, VTV1 là kênh thông tin – thời sự -chính luận tổng hợp của Đài Quốc gia, phủ sóng khắp cả nước VTV1 cũng là kênh đang có số lượng chương trình chuyên sâu về chủ đề này nhiều nhất Các chương trình không chỉ được phát ở kênh VTV1 mà còn được phát lại ở kênh VTV6
Chúng tôi chọn 3 chương trình để khảo sát đó là các chương trình:“Quốc gia khởi nghiệp”, “Cà phê khởi nghiệp” và “Sáng tạo khởi nghiệp”.Đây là 3
chương trình thể hiện rõ nét nhất vai trò của truyền hình trong việc tuyên truyền về vấn đề khởi nghiệp và đây cũng là những chương trình được đánh giá là có hiệu quả truyền thông lớn về vấn đề này trên Đài Truyền hình Việt Nam thời gian gần đây, nhận được sự quan tâm cao của đông đảo khán giả
- Một số nhà báo, nhà lãnh đạo, quản lý, đặc biệt là các phóng viên,biên tập, những người trực tiếp làm các chương trình trên kênh VTV1
- Khán giả truyền hình - đây là những người đón nhận và chịu ảnh hưởng trực tiếp từ các chương trình phát sóng
4.3.Phạm vi nghiên cứu
- Về nội dung: Đề tài tập trung tìm hiểu việc chất lượng truyền thông về vấn
đề khởi nghiệp trên sóng Đài Truyền hình Việt Nam hiện nay