Quản lý giáo dục quản lý hoạt động học tập của học sinh thcs ở trường tiểu học và thcs nà tân, huyện mộc châu, tỉnh sơn la( klv02193)

Ưu tiên đầu tư phát triển giáo dục và đào tạo đối với các vùng đặc biệt khó khăn, vùng dân tộc thiểu số, biên giới, hải đảo, vùng sâu, vùng xa và các đối tượng chính sách” [2, tr.18] và

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Trong xu thế toàn cầu hóa hiện nay, nền kinh tế tri thức đang chiếm vai trò chủ đạo, tác động đến mọi mặt của đời sống xã hội, từ đó đã đặt ra những yêu cầu mới, những chuẩn mới nhằm nâng cao chất lượng nguồn lực con người

Nhận thức sâu sắc về tầm quan trọng của chất lượng nguồn nhân lực, Đảng và Nhà nước ta luôn đặc biệt coi trọng công tác giáo dục, coi giáo dục là quốc sách hàng đầu

Giáo dục luôn luôn phải đổi mới để đáp ứng với những yêu cầu ngày càng cao của xã hội Mọi quan điểm, chương trình, nội dung đổi mới đều hướng tới mục tiêu là nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo Hướng đến phát triển năng lực người học là nhiệm vụ chính trị trọng tâm hàng đầu ở các nhà trường và cần phải được thực hiện ở tất cả các yếu tố như chương trình giảng dạy, cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học, đội ngũ giáo viên, phương pháp giảng dạy, các hoạt động bổ trợ nâng cao chất lượng giáo dục

Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước ta luôn quan tâm chăm lo, tạo điều kiện thuận lợi để phát triển sự nghiệp giáo dục và đào tạo nói chung, giáo dục và đào tạo miền núi nói riêng Nghị quyết số 29-NQ/TW đã chỉ rõ quan điểm chỉ đạo: “Phát triển hài hòa, hỗ trợ giữa giáo dục công lập và ngoài công lập, giữa các vùng, miền Ưu tiên đầu tư phát triển giáo dục và đào tạo đối với các vùng đặc biệt khó khăn, vùng dân tộc thiểu số, biên giới, hải đảo, vùng sâu, vùng xa và các đối tượng chính sách” [2, tr.18] và đạt được nhiều thành tựu quan trọng trên tất cả các lĩnh vực: quy mô mạng lưới trường, lớp được mở rộng, từng bước đáp ứng nhu cầu học tập của nhân dân; huy động trẻ em trong

độ tuổi đi học mẫu giáo, học sinh tiểu học đi học đúng độ tuổi đạt tỷ lệ cao; thực hiện tốt công tác duy trì sĩ số, củng cố vững chắc kết quả đạt chuẩn quốc gia về phổ cập giáo dục (PCGD) cho trẻ mầm non 5 tuổi, PCGD TH, PCGD THCS, PCGD xóa mù chữ; triển khai có hiệu quả công tác giáo dục hướng nghiệp cho học sinh; việc đầu tư xây dựng cơ sở vật chất cho các nhà trường được triển khai mạnh mẽ, trang thiết bị dạy học được tăng cường bổ sung

Hướng tới phát triển năng lực của người học cho học sinh THCS thật sự bền vững (nhất là những vùng có điều kiện kinh tế xã hội khó khăn và đặc biệt khó khăn) là một trong những nhiệm vụ mà các địa phương, các nhà trường đang hướng tới Trong đó, công tác quản lý hoạt động học tập của học sinh là nhiệm vụ trọng tâm của người hiệu trưởng nhà trường Nó đòi hỏi người hiệu trưởng phải dành nhiều thời gian và công sức cho công tác quản lý, có những biện pháp quản lý khoa học, sáng tạo nhằm hướng đến phát triển năng lực người học, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của xã hội

Tuy nhiên, làm thế nào để nâng cao chất lượng giáo dục, đặc biệt là phát triển năng lực học tập của học sinh? là câu hỏi luôn thường trực đối với các cấp quản lí giáo dục, đối với các nhà trường và mỗi cán bộ, giáo viên Là một cán

bộ quản lí ở một trường TH&THCS miền núi có điều kiện kinh tế, xã hội đặc biệt khó khăn, với đa số học sinh là người dân tộc thiểu số, khả năng nhận thức còn hạn chế cùng với những ảnh hưởng của các phong tục tập quán lạc hậu như không coi trọng việc học của trẻ em gái, tảo hôn, tư tưởng sống về già dựa vào con trai; một số tệ nạn như nghiện ma túy, trộm cắp…; những tác động của trò chơi điện tử, nhận thức của nhiều phụ huynh học sinh còn hạn chế, chưa nhận thức đúng vai trò của công tác giáo dục đào tạo, chưa thật sự quan tâm đến con

em mình, còn giao khoán cho nhà trường dẫn đến chất lượng học tập của học sinh không cao Do đó trong quá trình giảng dạy và công tác, bản thân tôi thường xuyên trăn trở, suy nghĩ và có ý thức tìm tòi các giải pháp phù hợp để đáp ứng với yêu cầu mới của giáo dục và tình hình thực tiễn của nhà trường, địa phương để cùng tập thể nhà trường và lãnh đạo địa phương từng bước tháo gỡ khó khăn, khai thác các điều kiện thuận lợi và các nguồn lực để áp dụng vào thực tế nhà trường, hướng phát triển năng lực học tập của học sinh Nhận thức được tầm quan trọng của công tác quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của học sinh trong việc đổi mới, hướng đến phát triển năng lực học tập của học sinh, góp phần nâng cao chất lượng dạy và học của nhà trường, việc nghiên

cứu đề tài “Quản lý hoạt động học tập của học sinh THCS ở Trường Tiểu học

và THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La” hy vọng sẽ góp phần giải

quyết các hạn chế như đã khái quát ở trên

2 Mục tiêu nghiên cứu

Đề ra các biện pháp quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của học sinh THCS ở Trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

3 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động học tập của học sinh THCS

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Biện pháp quản lý hoạt động học tập của học sinh THCS ở Trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

4 Nhiệm vụ nghiên cứu

- Tìm các cơ sở lý luận để vận dụng vào thực tiễn quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của học sinh THCS có hiệu quả

- Đánh giá chính xác thực trạng việc quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của học sinh THCS ở Trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc

Châu, tỉnh Sơn La

- Đề xuất các biện pháp để quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của HS THCS ở Trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

5 Giả thuyết khoa học

Nếu nâng cao được nhận thức của học sinh và phụ huynh học sinh; thực hiện tốt công tác quản lý hoạt động học tập trên lớp, tự học ở nhà và các hoạt động ngoài giờ lên lớp; đảm bảo cơ sở vật chất và các nguồn lực hỗ trợ học tập, đồng thời huy động và phối hợp các lực lượng tham gia quản lý hoạt động học tập của học sinh thì việc quản lý hoạt động học tập của học sinh THCS sẽ góp phần khắc phục những hạn chế hiện nay ở Trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

6 Phạm vi nghiên cứu

6.1 Mẫu khảo sát và không gian nghiên cứu

Khảo sát 04 cán bộ quản lý, 20 giáo viên, 100 phụ huynh học sinh, 250 học sinh Trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

6.2 Thời gian của tiến trình nghiên cứu

Từ tháng 9 năm 2017 đến tháng 5 năm 2019

6.3 Nội dung nghiên cứu

Việc quản lý hoạt động học tập của học sinh gồm có nhiều nội dung như: Quản lý mục tiêu học tập, kế hoạch học tập, phương pháp học tập, nội dung học tập, chương trình học tập, thời gian học tập, việc học tập trên lớp, học tập ở nhà, tham gia các hoạt động ngoại khóa, cách thức kiểm tra đánh giá của giáo viên, việc bố trí giáo viên giảng dạy và chủ nhiệm, cơ sở vật chất phục vụ công tác dạy và học ở nhiều hình thức học tập khác nhau Tuy nhiên, dựa vào đặc thù của trường có 2 cấp học (cấp TH và cấp THCS), trong khuôn khổ của một luận văn thạc sĩ và khả năng, điều kiện thực tế của bản thân nên luận văn này chỉ nghiên cứu việc quản lý hoạt động học tập trên lớp, học tập ở nhà, hoạt động ngoại khóa của học sinh THCS Trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, Tỉnh Sơn La

6.4 Giới hạn về chủ thể quản lý

Luận văn chỉ nghiên cứu tác động của hiệu trưởng nhà trường đối với hoạt động học tập của học sinh THCS

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Phương pháp nghiên cứu lý luận

Phân tích, tổng hợp, hệ thống hoá các tri thức chủ yếu trong các công trình nghiên cứu, các văn kiện của Đảng và Nhà nước liên quan đến đề tài để xây dựng cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu

7.2 Phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Điều tra xã hội học bằng bảng hỏi, phỏng vấn sâu

- Tổng kết kinh nghiệm

7.3 Phương pháp thống kê toán học

Luận văn sử dụng phương pháp phân tích định tính là chủ yếu, trong đó bao gồm phương pháp phân tích, tổng hợp, phương pháp nghiên cứu từng trường hợp, phương pháp phân tích so sánh

8 Cấu trúc luận văn

Ngoài phần mở đầu, kết luận, kiến nghị, tài liệu tham khảo và các phụ lục, luận văn gồm 3 chương

Chương 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP

CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ 1.1 Tổng quan nghiên cứu vấn đề

Trong lịch sử nghiên cứu khoa học giáo dục, quản lý giáo dục đã có nhiều quan điểm của các nhà giáo dục, các nhà khoa học nghiên cứu về giáo dục và hoạt động quản lý giáo dục thể hiện qua nhiều hình thức khác nhau trong quá trình hoạt động khoa học và giáo dục của mình: qua các đề tài, các công trình nghiên cứu hoặc qua những ý kiến phát biểu, qua các hội nghị, hội thảo Trong các công trình nghiên cứu về quản lý giáo dục, các tác giả đã chỉ ra vai trò, tầm quan trọng của hoạt động học tập, các kỹ năng tự học và một số biện pháp tổ chức hoạt động học tập cho học sinh; vai trò quan trọng của người quản lý giáo dục Trên cơ sở kế thừa những quan điểm, quan niệm, những kết quả nghiên cứu của các công trình nghiên cứu về giáo dục, về quản lý giáo dục được nêu trên, chúng tôi tiếp tục nghiên cứu và hướng đến mục tiêu nghiên cứu là đưa ra được các biện pháp quản lý hoạt động học tập của học sinh THCS ở Trường TH&THCS Nà Tân một cách hiệu quả, phù hợp với điều kiện thực tế của nhà trường

1.2 Một số khái niệm chính trong đề tài

1.2.1 Khái niệm quản lý

Khái niệm quản lý được hiểu cụ thể là: Quản lý là sự tác động có tính hướng đích của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý theo những nguyên tắc nhất định, nhằm đạt được các mục tiêu đã được thống nhất thông qua các quá trình: Lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, chỉ đạo thực hiện và kiểm tra đánh giá

1.2.2 Hoạt động học tập của học sinh trung học cơ sở

Khái niệm hoạt động học tập của học sinh THCS được hiểu như sau:

Hoạt động học tập của học sinh THCS là hoạt động của người học cấp THCS (ở độ tuổi khoảng từ 11 tuổi đến 15 tuổi) dưới sự tổ chức, hướng dẫn của giáo

viên, học sinh biết vận dụng các phương pháp học tập tích cực để hoàn chỉnh tri thức và kĩ năng nền tảng, có những hiểu biết ban đầu về các ngành nghề và

có ý thức hướng nghiệp để tiếp tục học lên trung học phổ thông, học nghề hoặc tham gia vào cuộc sống lao động

1.2.3 Quản lý hoạt động học tập của học sinh trung học cơ sở

Từ khái niệm về quản lý và khái niệm hoạt động học tập của học sinh THCS như đã hình thành ở trên, ta có thể hiểu khái niệm quản lý hoạt động học

tập của học sinh THCS là: Hệ thống những tác động có ý thức, có mục đích, có

kế hoạch của nhà trường thông qua nhà quản lý (hiệu trưởng) đến hoạt động học tập của học sinh THCS giúp học sinh thực hiện các nội dung học tập tốt nhất

1.3 Nội dung hoạt động học tập của học sinh trung học cơ sở

Hoạt động học tập của học sinh THCS gồm có các hoạt động cơ bản đó là: Học tập trên lớp, tự học ở nhà có hướng dẫn của giáo viên và các hoạt động ngoài giờ lên lớp nhằm giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân; chuẩn bị cho tiếp tục học lên cao hơn hoặc đi vào cuộc sống lao động

1.3.1 Hoạt động học tập trên lớp của học sinh trung học cơ sở

Hoạt động giáo dục trong giờ lên lớp được tiến hành thông qua việc dạy học các môn học bắt buộc và tự chọn trong chương trình giáo dục của cấp học

do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành

Đến cấp THCS HS được học nhiều môn học, thường mỗi môn có GV dạy riêng (GV chuyên trách môn học) Nội dung giáo dục trong chương trình giáo dục phổ thông mới gồm có: Các môn học và hoạt động giáo dục bắt buộc: Ngữ văn; Toán; Ngoại ngữ 1; Giáo dục công dân; Lịch sử và Địa lí; Khoa học tự nhiên; Công nghệ; Tin học; Giáo dục thể chất; Nghệ thuật (Âm nhạc, Mĩ thuật); Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp; Nội dung giáo dục của địa phương Các môn học tự chọn: Tiếng dân tộc thiểu số, Ngoại ngữ 2 [10, tr.6].1.3.3 Hoạt động học tập của học sinh trung học cơ sở

1.3.2 Hoạt động tự học ở nhà của học sinh trung học cơ sở

Hoạt động tự học của học sinh được hiểu là hoạt động giải quyết các nhiệm vụ học tập theo yêu cầu của giáo viên mà không giáp mặt thầy, nhằm đáp ứng các yêu cầu cao của việc học tập Hoạt động tự giác, tích cực của cá nhân trong quá trình tự học đóng vai trò quyết định đến việc hình thành, phát triển nhân cách người học

1.3.3 Hoạt động ngoài giờ lên lớp của học sinh trung học cơ sở

Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bao gồm các hoạt động ngoại khoá

về khoa học, văn học, nghệ thuật, thể dục thể thao, an toàn giao thông, phòng chống tệ nạn xã hội, giáo dục giới tính, giáo dục pháp luật, giáo dục hướng nghiệp, giáo dục kỹ năng sống nhằm phát triển toàn diện và bồi dưỡng năng khiếu; các hoạt động vui chơi, tham quan, du lịch, giao lưu văn hoá, giáo dục

môi trường; hoạt động từ thiện và các hoạt động xã hội khác phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi học sinh

1.4 Nội dung quản lý hoạt động học tập của học sinh trung học cơ sở

1.4.1 Quản lý hoạt động học tập trên lớp của học sinh

Hoạt động học tập ở trường của học sinh bao gồm học tập chính khóa và việc tham gia học phụ đạo, bồi dưỡng

Muốn đạt hiệu quả trong quản lý hoạt động học tập của học sinh, người quản lý phải thực hiện nội dung quản lý gắn với 4 chức năng quản lý: Lập kế hoạch học tập của học sinh (Kế hoạch hóa hoạt động học tập của học sinh); Tổ chức hoạt động học tập của học sinh; Chỉ đạo hoạt động học tập của học sinh; Kiểm tra, đánh giá hoạt động học tập của học sinh

1.4.2 Quản lý hoạt động tự học ở nhà của học sinh

Hoạt động học ở nhà của học sinh bao gồm học bài cũ và chuẩn bị nội dung học bài mới trên lớp Để thực hiện tốt hoạt động này, thì người hiệu trưởng phải xây dựng được cho học sinh kế hoạch học tập ở nhà phù hợp với điều kiện địa phương; phối hợp với gia đình để tổ chức cho các em thực hiện có hiệu quả; chỉ đạo giáo viên bộ môn, giáo viên chủ nhiệm triển khai thực hiện; kịp thời đánh giá kết quả học tập ở nhà của học sinh để nắm bắt được tình hình học tập ở nhà của học sinh để từ đó có biện pháp kịp thời

1.4.3 Quản lý hoạt động ngoài giờ lên lớp của học sinh

Việc quản lý hoạt động ngoại khóa của học sinh cũng phải gắn chặt chẽ với việc thực hiện các chức năng của quản lý: Lập kế hoạch từ đầu năm học, tổ chức thực hiện; chỉ đạo giáo viên, các tổ chức đoàn thể trong nhà trường phối hợp triển khai; kiểm tra, đánh giá theo từng giai đoạn, từng hoạt động qua đó điều chỉnh cho phù hợp với thực tiễn để hướng tới mục tiêu cần đạt được

1.5 Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động học tập của học sinh trung học cơ sở

Công tác quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của học sinh THCS chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, trong đó có những yếu tố khách quan

và yếu tố chủ quan như: cơ sở vật chất, môi trường xã hội, giáo viên

Kết luận chương 1

Nhằm bao quát lịch sử vấn đề nghiên cứu, luận văn đã đề cập và khái quát được những quan điểm, quan niệm, những công trình nghiên cứu liên quan đến

đề tài nghiên cứu Đồng thời, sự bao quát được lịch sử vấn đề nghiên cứu còn là

cơ sở, căn cứ để kế thừa các các quan điểm, quan niệm và kết quả của những công trình nghiên cứu trước đó nhằm phục vụ tốt nhất cho đề tài nghiên cứu

Chương này cũng đã đi sâu vào các vấn đề lý luận cơ bản đối với nội

dung công tác quản lý hoạt động học tập của học sinh Đây là hoạt động có vai trò quan trọng tác động trực tiếp đến hoạt động học tập của học sinh THCS

Thông qua việc thống nhất một số khái niệm liên quan đến đề tài, luận văn đã trình bày quan điểm về các khái niệm:

- Quản lý là sự tác động có tính hướng đích của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý theo những nguyên tắc nhất định, nhằm đạt được các mục tiêu

đã được thống nhất thông qua các quá trình: Lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, chỉ đạo thực hiện và kiểm tra đánh giá

- Hoạt động học tập của học sinh THCS là hoạt động của người học cấp THCS (ở độ tuổi khoảng từ 11 tuổi đến 15 tuổi) dưới sự tổ chức, hướng dẫn của giáo viên, học sinh biết vận dụng các phương pháp học tập tích cực để hoàn chỉnh tri thức và kĩ năng nền tảng, có những hiểu biết ban đầu về các ngành nghề và có ý thức hướng nghiệp để tiếp tục học lên trung học phổ thông, học nghề hoặc tham gia vào cuộc sống lao động

- Quản lý hoạt động học tập của học sinh THCS là hệ thống những tác động có ý thức, có mục đích, có kế hoạch của nhà trường thông qua nhà quản lý (hiệu trưởng) đến hoạt động học tập của học sinh THCS giúp học sinh thực hiện các nội dung học tập tốt nhất

Bên cạnh đó, chương 1 này đã xác định những nội dung cơ bản của hoạt động học tập của học sinh THCS (từ đặc điểm tâm, sinh lý lứa tuổi đến hoạt động học tập, phát triển năng lực của học sinh THCS) và những nội dung quản

lý hoạt động học tập của học sinh THCS

Công tác quản lý hoạt động học tập của học sinh nói chung và học sinh THCS nói riêng luôn luôn chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố Chương này cũng

đã chỉ rõ các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động học tập cũng như quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của học sinh THCS (gồm các yếu tố khách quan và yếu tố chủ quan) Đây là cơ sở để nhà quản lý xác định đối tượng tác động trong quản lý hoạt động học tập của học sinh THCS

Có thể nói, trong khuôn khổ chương 1, luận văn đã xây dựng cơ sở lý luận của công tác quản lý hoạt động học tập của học sinh THCS Đối với quản

lý hoạt động học tập của học sinh THCS ở Trường TH&THCS Nà Tân, những

cơ sở lý luận này là điểm tựa vững chắc cho việc thực hiện triển khai các nội dung tiếp theo của đề tài Ở đó, người quản lý cần quan tâm, chú trọng đến nhận thức về học tập cho học sinh, xây dựng kế hoạch học tập của học sinh; tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra đánh giá việc quản lý hoạt động học tập; xây dựng được mối quan hệ chặt chẽ giữa gia đình, nhà trường, các đoàn thể xã hội để phát triển năng lực học tập của học sinh

Để có được các biện pháp quản lý hoạt động học tập của học sinh THCS,

trên cơ sở lý luận, người quản lý cần phải đánh giá đúng thực trạng quản lý hoạt động học tập của học sinh Nội dung này sẽ được luận văn triển khai ở Chương 2: thực trạng công tác quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của học sinh THCS ở Trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP CỦA HỌC SINH TRUNG HỌC CƠ SỞ Ở TRƯỜNG TIỂU HỌC VÀ TRUNG HỌC CƠ SỞ

NÀ TÂN, HUYỆN MỘC CHÂU, TỈNH SƠN LA

2.1 Khái quát về tình hình kinh tế, văn hóa, xã hội huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La và Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Nà Tân

2.1.1 Khái quát về tình hình kinh tế, văn hóa, xã hội huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

2.1.2 Khái quát về Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Nà Tân

2.2 Tổ chức khảo sát

Để đánh giá được thực trạng hoạt động học tập của học sinh THCS ở trường TH&THCS Nà Tân, chủ thể nghiên cứu đã tiến hành khảo sát thực trạng hoạt động học tập của học sinh THCS ở trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

* Mục tiêu: Đánh giá được thực trạng hoạt động học tập của học sinh THCS ở trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

* Nội dung khảo sát: Khảo sát thực trạng hoạt động học tập của học sinh THCS ở trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

* Đối tượng khảo sát: Khảo sát 04 cán bộ quản lý, 20 giáo viên, 100 phụ huynh học sinh, 250 học sinh Trường TH&THCS Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

* Cách thức khảo sát: Khảo sát thông qua việc quan sát, sử dụng phiếu hỏi, phỏng vấn

* Kỹ thuật xử lý số liệu: Tính tỷ lệ %, tính trung bình cộng

2.3 Thực trạng hoạt động học tập của học sinh trung học cơ sở ở Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

2.3.1 Hoạt động học tập trên lớp của học sinh

Để đánh giá hoạt động học tập ở trường của học sinh THCS Trường TH&THCS Nà Tân, luận văn tiến hành điều tra bằng mẫu phiếu, phân tích số liệu để rút ra nhận định, đánh giá thông qua việc trưng cầu ý kiến đánh giá của

4 cán bộ quản lý, 20 giáo viên trong nhà trường và thu được kết quả như sau:

Đa số ý kiến cho rằng học sinh có thái độ học tập ở mức độ trung bình (Trung

bình: 62,5% ý kiến), số ít học sinh có thái độ học tập ở mức độ tốt và khá (Tốt: 12,5% ý kiến và khá là: 16,7% ý kiến) Thái độ học tập chưa tích cực khiến các

em không chú ý quyết tâm thực hiện những nhiệm vụ, nội dung công việc học tập mà giáo viên tổ chức, hướng dẫn, giao cho (đa số ý kiến cho rằng học sinh hoàn thành nhiệm vụ, công việc học tập ở mức độ trung bình với tỉ lệ ý kiến là: 62,5% và tỷ lệ yếu khá cao là 12,5%) Vì thế, hiệu quả học tập của học sinh không cao (tỉ lệ lần lượt là: 70,8% và 8,3% ý kiến cho rằng kết quả học tập đạt hiệu quả cao của học sinh ở mức độ trung bình và yếu; chỉ có 8,3% và 12,5% ý kiến đánh giá ở mức độ tốt và khá)

2.3.2 Hoạt động tự học ở nhà của học sinh

Đánh giá hoạt động này của học sinh, luận văn đã thực hiện khảo sát bằng phỏng vấn, quan sát và điều tra qua phiếu điều tra (trưng cầu ý kiến của 370 người: 20 giáo viên, 100 phụ huynh học sinh, 250 học sinh) và thu được kết quả hoạt động tự học ở nhà của học sinh THCS Trường TH&THCS Nà Tân rất yếu:

có đến 60% học sinh không có kế hoạch học tự học ở nhà cũng như ý thức tự giác tự học ở nhà (60,0% không có kế hoạch học tự học ở nhà; 60,3% không có

ý thức tự giác tự học ở nhà)

2.3.3 Hoạt động ngoài giờ lên lớp của học sinh

Để đánh giá hoạt động học tập ngoại khóa, tham quan học tập của học sinh, người nghiên cứu đã quan sát và tiến hành khảo sát, trưng cầu ý kiến đánh giá của 270 người (20 giáo viên, 250 học sinh) và nhận thấy: đây là hoạt động học tập của học sinh có sự tích cực cả về hứng thú tham gia, số lượng học sinh tham gia thực hiện lẫn những tác động tích cực của các hoạt động học tập này của học sinh, như: HS được mở mang hiểu biết thông qua HĐ ngoại khóa, tham quan học tập, tạo sự đoàn kết cho HS thông qua HĐ ngoại khóa, tham quan học tập, tó tác động tích cực đối với học tập chính khóa của HS Ở tất cả các nội dung đánh giá đều có tỉ lệ đánh giá ở mức “Nhiều” đạt 80% trở lên, tỉ lệ số ý kiến đánh giá ở mức “Trung bình” và mức “Ít” rất thấp (khoảng 18%, tùy từng nội dung đánh giá) Đặc biệt, có 100% ý kiến đánh giá hoạt động học tập ngoại khóa, tham quan học tập có hiệu quả

2.4 Thực trạng quản lý hoạt động học tập của học sinh trung học cơ

sở ở Trường Tiểu học và Trung học cơ sở Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

2.4.1 Thực trạng quản lý hoạt động học tập trên lớp của học sinh

2.4.1.1 Thực trạng quản hoạt động học tập chính khóa của học sinh

Luận văn đã tiến hành khảo sát qua phiếu điều tra trưng cầu ý kiến của

274 người (4 cán bộ quản lý, 20 giáo viên, 100 phụ huynh học sinh và 150 học sinh) để đánh giá thực trạng quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập

của học sinh THCS (bao gồm: quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập chính khóa, học phụ đạo, và kỷ cương học tập của học sinh THCS Trường TH&THCS Nà Tân)

Sau khi thống kê số liệu, kết quả khảo sát cho thấy công tác quản lý hoạt động học tập chính khoá của học sinh chưa thực sự tốt, đánh giá ở mức Tốt và Khá chiếm tỉ lệ thấp (tỉ lệ trung bình ở mức Tốt là 6,9%; ở mức Khá là 14,5%; trong khi đó, trung bình đánh giá ở mức Trung bình và Yếu chiếm tỉ lệ cao: mức Trung bình là 56,8%, mức Yếu là 21,9%)

2.4.1.2 Thực trạng quản lý hoạt động học phụ đạo của học sinh

Về công tác quản lý hoạt động học phụ đạo của học sinh, cũng bằng số liệu khảo sát thống kê (274 người: 4 cán bộ quản lý, 20 giáo viên, 100 phụ huynh học sinh và 150 học sinh) cho thấy công tác quản lý hoạt động học phụ đạo của học sinh tuy được đánh giá ở mức Tốt và Khá có tỉ lệ cao hơn quản lý hoạt động học tập chính khóa của học sinh nhưng cao hơn không nhiều: 7,7% đánh giá mức Tốt; 14,2% đánh giá mức Khá (tỉ lệ tương ứng ở quản lý hoạt động học tập chính khóa của học sinh là: 6,9% và 14,5%) Đa số các ý kiến đánh giá công tác quản lý hoạt động học phụ đạo của học sinh ở mức Trung bình (56,0%) và mức Yếu (22,3%)

2.4.1.3 Thực trạng quản lý kỷ cương, nề nếp học tập ở trường của học sinh

Căn cứ chức năng quản lý và vai trò của các bộ phận trong nhà trường đối với công tác quản lý kỷ cương, nền nếp học tập của học sinh, luận văn đã tiến hành khảo sát (274 người: 4 cán bộ quản lý, 20 giáo viên, 100 phụ huynh học sinh và 150 học sinh) và kết quả khảo sát cho thấy việc quản lý kỷ cương, nề nếp học tập của học sinh có tỉ lệ trung bình đánh giá ở mức Tốt (19,6%) và mức Khá (21,6%), cao hơn hẳn so quản lý hoạt động học tập chính khóa (mức Tốt: 6,9%, mức Khá: 14,5%) và quản lý hoạt động học thêm - phụ đạo (mức Tốt: 7,7%, mức Khá: 14,2%)

2.4.2 Thực trạng quản lý hoạt động tự học ở nhà của học sinh

Thực hiện các chức năng quản lý hoạt động học tập của học sinh thông qua vai trò trực tiếp quản lý của giáo viên bộ môn, chúng tôi sử dụng phiếu khảo sát 4 nội dung quản lý tự học ở nhà của học sinh thông qua trưng cầu ý kiến của 274 người (4 CBQL, 20 GV, 150 HS, 100 PHHS) Sau khi xử lý số liệu, cho thấy sự đánh giá kết quả thực hiện quản lý hoạt động tự học ở nhà của học sinh có tỉ lệ trung bình đánh giá ở mức Tốt và mức Khá là thấp (Tốt: 8,1 %; Khá: 11,3 %), tỉ lệ trung bình đánh giá ở mức TB và Yếu là cao (TB: 59,9% và Yếu: 20,7%) Điều đó chứng tỏ công tác quản lý hoạt động tự học ở nhà của học sinh được thực hiện chưa tích cực, chưa có biện pháp phù hợp

2.4.3 Thực trạng quản lý hoạt động ngoài giờ lên lớp

Để đánh giá thực trạng hoạt động quản lý này của hiệu trưởng, luận văn

đã tiến hành phát phiếu khảo sát 274 người (4 CBQL, 20 GV, 100 PHS, 150 HS) kết hợp với quan sát và phỏng vấn về các nội dung đánh giá cụ thể cho thấy, tỉ lệ trung bình đánh giá kết quả thực hiện quản lý hoạt động ngoại khoá, tham quan học tập của học sinh cũng chưa cao, ít ý kiến đánh giá ở mức Tốt và Khá (tỉ lệ trung bình đánh giá mức Tốt là 10,5%, mức Khá là 11,9%) Tuy nhiên, tỉ lệ trung bình đánh giá ở mức Yếu (18,7%) lại thấp hơn tỉ lệ trung bình đánh giá mức Yếu trong quản lý với hoạt động học tập chính khóa của học sinh (21,9%), quản lý hoạt động học tập ở nhà của học sinh (20,7%) Điều đó cho thấy hiệu trưởng, Ban giám hiệu đã có sự nỗ lực trong quản lý đối với hoạt động ngoại khoá, tham quan học tập của học sinh, nhưng hiệu quả vẫn chưa nổi bật, chủ yếu được đánh giá ở mức độ Trung bình (58,9)

2.5 Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của học sinh trung học cơ sở ở Trường Tiểu học

và Trung học cơ sở Nà Tân, huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La

2.5.1 Yếu tố khách quan

2.5.1.1 Cơ sở vật chất phục vụ học tập

2.5.1.2 Yếu tố môi trường xã hội

2.5.1.3 Yếu tố môi trường gia đình

2.5.1.4 Yếu tố đội ngũ giáo viên

2.5.2 Yếu tố chủ quan

2.5.2.1 Cơ sở vật chất phục vụ học tập

2.5.2.2 Yếu tố môi trường gia đình

2.5.2.3 Yếu tố đội ngũ giáo viên

Hai là, Trường TH&THCS Nà Tân được thành lập trên cơ sở sáp nhập Trường Tiểu học Nà Tân và Trường THCS Nà Tân nên đã thể hiện được sự tinh gọn trong bộ máy quản lý, là điều kiện tốt cho sự đoàn kết, thống nhất trong lãnh đạo, chỉ đạo của Ban Giám hiệu nhà trường

Ba là, việc thực hiện quản lý hoạt động học tập của học sinh THCS tuy

được CBQL, GV, HS, CMHS đánh giá ở mức Tốt và Khá chưa cao, nhưng vẫn đảm bảo tất cả các nội dung quản lý hoạt động học tập ở trường, học tập ở nhà, học tập thông qua ngoại khóa, tham quan và ý thức nền nếp học tập của học sinh đều được cán bộ quản lý áp dụng các biện pháp tương đối phù hợp với tình hình thực tế của nhà trường, của địa phương nên đã giữ được sự ổn định (gần 80% ý kiến đánh giá công tác quản lý hoạt động học tập của học sinh được đánh giá từ mức Trung bình trở lên), đảm bảo nội dung chương trình học tập của học sinh theo quy định; đồng thời, chất lượng, hiệu quả quản lý cũng dần được cải thiện

Bốn là, mặc dù còn nhiều khó khăn và thiếu thốn nhưng cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học của nhà trường luôn được nhà trường quan tâm, chú trọng cải tạo, bổ sung hàng năm và tích cực đề nghị UBND huyện thực hiện việc đầu

tư xây dựng nên cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học của nhà trường đã dần được cải thiện tốt lên

Năm là, đội ngũ giáo viên được bồi dưỡng thường xuyên, cơ bản đáp ứng được yêu cầu đổi mới chương trình giáo dục phổ thông hiện nay Cơ bản các giáo viên đều thực hiện đổi mới phương pháp dạy dạy học, đổi mới hình thức tổ chức dạy học và đổi mới kiểm tra, đánh giá đối với hoạt động học tập của học sinh

Sáu là, mối quan hệ giữa gia đình học sinh với nhà trường dần được cải thiện tốt lên, có sự liên lạc hai chiều thường xuyên hơn

Những ưu điểm đó là những yếu tố quan trọng, tác động mạnh mẽ đến những thành công trong công tác quản lý của hiệu trưởng đối với hoạt động học tập của học sinh THCS ở Trường TH&THCS Nà Tân

2.6.2 Những hạn chế

Một là, ý thức học tập của học sinh chưa cao, thái độ học tập chưa tích cực; lực học của học sinh còn hạn chế, tỉ lệ học sinh có học lực yếu còn nhiều Nhận thức của nhiều phụ huynh học sinh còn hạn chế, chưa nhận thức đúng vai trò của công tác giáo dục đào tạo, chưa quan tâm, tạo điều kiện cho con, em tham gia học tập cũng như các hoạt động chung của nhà trường

Hai là, việc quản lý hoạt động học tập ở trên lớp của hiệu trưởng chưa thật chặt chẽ Đội ngũ giáo viên không đồng đều cả về chất lượng và cơ cấu giáo viên ở các bộ môn dạy khối THCS (môn thừa giáo viên, môn thiếu giáo viên) Bên cạnh đó, một số giáo viên chưa thực sự tâm huyết với việc thực hiện đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá, còn thụ động trong thực hiện đổi mới, làm một cách chiếu lệ

Ba là, nhiều học sinh chưa xác định được động cơ học tập và chưa có kế hoạch học tập cụ thể, việc tự học ở nhà chưa được tốt