Cho phán đoán I đúng, hãy xác định giá trị các phán đoán còn lại trong hình vuông logic và cho ví dụ minh họa.. Chứng minh giá trị logic của tam đoạn luận kiểu AAI và cho ví dụ minh họ
Trang 1
BÀI KIỂM TRA GIỮA KÌ LOGIC HỌC
ĐẠI CƯƠNG
Họ và tên: Lê Đức Hoàng MSSV: K204031031
-[ GVHD: ThS Nguyễn Văn Ý ]
Trang 2KIỂM TRA GIỮA KÌ Môn: Logic học
I Đề bài:
Câu 1 Cho phán đoán I đúng, hãy xác định giá trị các phán đoán còn lại trong
hình vuông logic và cho ví dụ minh họa.
Câu 2 Chứng minh giá trị logic các phán đoán sau:
a) Khi nào Trạch đẻ ngọn đa, Sáo đẻ dưới nước thì ta lấy mình.
b) Nếu tôi là người có tấm lòng quảng đại thì tôi sẵn sàng hi sinh vì người khác và cống hiến tài sản cho xã hội.
c) Người nào thực hiện hành vi trộm cắp tài sản có thể bị xử phạt cải tạo không giam giữ hoặc phạt tù.
Câu 3 Chứng minh giá trị logic của tam đoạn luận kiểu AAI và cho ví dụ minh
họa.
Câu 4 Dựa vào kiến thức đã học, anh/chị hãy chứng minh giá trị logic các suy
luận sau:
a) Luật sư là người am hiểu pháp luật Ông Nguyễn Văn Ý không phải là luật sư Vậy, ông Nguyễn Văn Ý không phải là người am hiểu pháp luật.
b) An là sinh viên ngành luật Minh là người sinh viên ngành luật Vậy, Minh là An.
BÀI LÀM
Trang 3A sai => E không xác định => O đúng => I không xác định
A đúng => E sai => O sai => I đúng
E sai => A không xác định => I đúng => O không xác định
E đúng => A sai => I sai => O đúng
O đúng => I không xác định => A sai => E không xác định
O sai => I đúng => A đúng => I sai
I đúng => O không xác định => E sai => A không xác định
I sai => O đúng => E đúng => A sai
Câu 1:
Nếu I đúng => O không xác định => E sai => A không xác định
Ví dụ minh họa 1:
- Đối với I đúng: Một số công nhân trong tập đoàn Sơn Hải rất năng nổ trong công việc
- Đối với O sai: Một số công nhân trong tập đoàn Sơn Hải rất không năng
nổ trong công việc
- Đối với E sai: Mọi công nhân trong tập đoàn Sơn Hải đều không năng nổ trong công việc
- Đối với A đúng: Mọi công nhân trong tập đoàn Sơn Hải đều rất năng nổ trong công việc
Trang 4Ví dụ minh họa 2:
- Đối với I đúng: Một số loài hoa có mùi rất dễ chịu
- Đối với O đúng: Một số loài hoa không có mùi rất dễ chịu
- Đối với E sai: Mọi loài hoa đều không có mùi dễ chịu
- Đối với A sai: Mọi loài hoa có mùi rất dễ chịu
Câu 1*:
Dựa trên hình vuông logic, ta thấy:
*Phán đoán A sai -> Phán đoán E không xác định (có thể đúng hoặc sai)
Ví dụ 1 Mọi sinh viên là Đảng viên (A-sai) Mọi sinh viên không là Đảng
viên (E-sai)
Ví dụ 2 Mọi số lẻ đều chia hết cho 2 (A-sai) Mọi số lẻ không chia hết cho
2 (E-đúng)
*Phán đoán A sai -> Phán đoán O đúng
Ví dụ 1: Mọi sinh viên UEL đều hát hay (A-sai) Một số sinh viên UEL
không hát hay (O-đúng)
*Phán đoán A sai -> Phán đoán I không xác định (có thể đúng hoặc sai)
Ví dụ 1: Mọi cô gái đều thích hội họa (A-sai) Một số cô gái thích hội họa.
(I-đúng)
Trang 5Ví dụ 2: Mọi con chó đều đẻ trứng (A-sai) Một số con chó đẻ trứng (I-sai) Câu 2:
a) Dựa vào phương pháp kéo theo (a → b)
Ta có thể chia câu trên làm 2 phần:
{a :Tr ch ạ đẻ ng n b :tal y ọ đa , Sáo đẻ d i ấ mình ướ n c ướ
Vì Trạch đẻ dọn đa, Sáo đẻ dưới nước là chuyện không có thật hay có thể nói là vế a sai
Do đó, ta có 2 TH có thể xảy ra
TH1: vế b đúng
a= 0, b= 1 thì a→b = 1 vì 0 kéo theo 1 là đúng nên bằng 1
Hay ta có thể nói: nếu vế a sai, vế b đúng thì a kéo theo b sẽ đúng
TH2: vế b sai
a= 0, b= 0 thì a→b = 1 vì 0 kéo theo 0 là đúng nên bằng 1
Hay ta có thể nói: nếu vế a sai, vế b sai thì a kéo theo b sẽ đúng
Câu trên có giá trị logic
a*) Hay ta cũng có thể dựa vào bảng chân trị
Vì A, B mặc định là sai cho nên có 1*1*2= 2 khả năng
Với {B : Sáo đẻ d i A :Tr ch ạ đẻ ng n ướ n c ọ đa ướ
C :tal y ấ mình
Câu trên có giá trị logic
b) Dựa vào phương pháp kéo theo (a → b)
Ta có thể chia câu trên làm 2 phần:
{b :tôi s n ẵ sàng hi sinh vìng i a :tôi làng i ườ có t m ườ khác và c ng ấ lòng qu ng ố ả hi n ế tài s n đ i ạ ả cho xã h i ộ
TH1: nếu nhân vật “tôi” trong cả vế a và b đều đúng hoặc đều sai
Trang 6a= 0(1), b= 0(1) thì a→b = 1 vì 0(1) kéo theo 0(1) là đúng nên bằng 1 Hay ta có thể nói: nếu vế a sai (đúng), vế b sai (đúng) thì a kéo theo b sẽ đúng
Nhận xét: dù vế a và b có cùng sai hay đúng thì giá trị logic của câu trên đều đúng
TH2: nếu nhân vật “tôi” trong vế a sai và vế b đúng
a= 0, b= 1 thì a→b = 1 vì 0 kéo theo 1 là đúng nên bằng 1
Hay ta có thể nói: nếu vế a sai, vế b đúng thì a kéo theo b sẽ đúng
TH3: nếu nhân vật “tôi” trong vế a đúng và vế b sai
Tức nhân vật “tôi” có tấm lòng quảng đại là chính xác nhưng sẵn sàng hi sinh vì người khác và cống hiến tài sản cho xã hội là nói dối là sai
a= 1, b= 0 thì a→b = 0 vì 1 kéo theo 0 là sai nên bằng 0
Hay ta có thể nói: nếu vế a đúng, vế b sai thì a kéo theo b sẽ sai
Câu trên có giá trị phi logic
b*) Hay ta cũng có thể dựa vào bảng chân trị
Ta có: 2n = 23= 8 khả năng
Với {A :tôilà ng i B: tôi s n ẵ sàng hisinh vìng i ườ có t m ấ lòngqu ng ườ khác ả đ i ạ
C :c ng ố hi n ế tài s n ả cho xã h i ộ
Câu trên có giá trị phi logic
Trang 7c) Bảng chân trị
Ta có: 2n = 23= 8 khả năng
Với {A :Ng i B :bị xử ph t ườ nào th c ự hi n ạ c i ả t o ệ hành vi tr m ạ không giam giữ ộ c p ắ tài s n ả
C : ph t ạ tù
Câu trên có giá trị phi logic
Câu 3:
Tam đoạn luận kiểu AAI
Đại tiền đề là A thì tiểu tiền đề cũng phải là A vậy thì kết luận phải là I
Chứng minh tam đoạn luận kiểu AAI có giá trị logic của khi tuân theo đầy đủ 8 quy tắc của tam đoạn luận và ngược lại sẽ là phi logic nếu vi phạm 1 trong 8 quy tắc của tam đoạn luận
Có 2 loại hình tam đoạn luận kiểu AAI
TH1:
TĐL: M+ -
P-TĐN: S+ -
M-KL: S- -
P-Vi phạm qui phạm qui tắc 3 “Thuật ngữ không chu diên ở tiền đề thì không chu diên ở kết luận.” => Phi logic
Ví dụ:
Trang 8Người tốt (M+) luôn được mọi người yêu quý P(-)
Người biết giúp đỡ người (S+) khác là người tốt M(-)
Một số người biết giúp đỡ người khác (S-) luôn được mọi người yêu quý (P-)
Ví dụ trên đã vi phạm qui phạm qui tắc 3 “Thuật ngữ không chu diên ở tiền đề thì không chu diên ở kết luận.”
Vậy tam đoạn luận kiểu AAI phi logic ở TH1
TH2:
TĐL: P+ -
TĐN: S+ -
M-KL: S- - P+
Vi phạm qui phạm quy tắc 2 “Trung từ phải chu diên ít nhất một lần” => Phi logic
Ví dụ:
Hoàng (P+) là người yêu của Ly M(-)
Sơn (S+) là người yêu của Ly M(-)
Sơn (S-) là Hoàng P(+)
Ví dụ trên đã vi phạm qui phạm quy tắc 2 “Trung từ phải chu diên ít nhất một lần”
Vậy tam đoạn luận kiểu AAI phi logic ở TH2
TH3:
TĐL: M - P
TĐN: M - S
KL: S - P
Ví dụ:
Trang 9Mọi con sư tử (M+) đều săn mồi theo bầy đàn (P-) (A)
Mọi con sư tử (M+) đều là loài động vật ăn thịt (S-) (A)
Vậy, có một số loài động vật ăn thịt (S-) thường săn mồi theo bầy đàn (P-) (I)
Ví dụ trên tuân theo đầy đủ 8 quy tắc của tam đoạn luận
Vậy tam đoạn luận kiểu AAI hợp logic ở TH3
TH4:
TĐL: P - M
TĐN: M - S
KL: S - P
Ví dụ:
Mọi hoạt động mua bán, tàng trữ chất gây nghiện (P+) là vi phạm luật hình sự (M-) (A)
Vi phạm luật hình sự(M+) là hành vi nguy hiểm đến xã hội (S-) (A)
Vậy, có một số hành vi nguy hiểm đến xã hội (S-) là mua bán, tàng trữ chất gây nghiện (P-) (I)
Ví dụ trên tuân theo đầy đủ 8 quy tắc của tam đoạn luận
Vậy tam đoạn luận kiểu AAI hợp logic ở TH4
Câu 4:
a) Luật sư (M+) là người am hiểu pháp luật (P-) (A)
Ông Nguyễn Văn Ý (S+) không phải là luật sư (M+) (E)
Vậy, ông Nguyễn Văn Ý (S+) không phải là người am hiểu pháp luật (P+) (E)
Trang 10Loại hình: Gồm những tam đoạn luận trong đó thuật ngữ trung gian (M) giữ vai trò chủ từ trong tiền đề lớn và là vị từ trong tiền đề nhỏ
TĐL: M+ -
P-TĐN: S+ -
M-KL: S+ - P+
Ta có thể kết luận: suy luận trên phi logic vì vi phạm qui tắc 3 của tam đoạn luận “Thuật ngữ không chu diên ở tiền đề thì không chu diên ở kết luận.”
b) An (P) là sinh viên ngành luật (M) (A)
Minh (S) là người sinh viên ngành luật (M) (A)
Vậy, Minh (S) là An (P) (A)
Loại hình: Gồm những tam đoạn luận trong đó thuật ngữ trung gian (M) giữ vai trò là vị từ trong cả tiền đề lớn và nhỏ
TĐL: P+ -
TĐN: S+ -
M-KL: S+ -
P-Ta có thể kết luận: suy luận trên phi logic vì vi phạm qui tắc 2 của tam đoạn luận “Trung từ phải chu diên ít nhất một lần.”