Xuất phát từ thực tiễn và ý nghĩa quan trọng nói trên tôi lựa chọn đề tài “Quản lý Nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn thành
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ …….…/……… ……/……
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
BÙI THỊ KHANH
QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ SỬ DỤNG NGUỒN VỐN ODA CỦA NHẬT BẢN TRONG LĨNH VỰC ĐẦU TƯ XÂY DỰNG
CƠ BẢN TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Chuyên ngành: Quản lý công
Mã số: 8 34 04 03
TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ CÔNG
HÀ NỘI - NĂM 2020
Trang 2HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Người hướng dẫn khoa học: TS Nguyễn Thị Ngân
Phản biện 1: TS Lê Toàn Thắng
Phản biện 2: PGS.TS Nguyễn Duy Lợi
Luận văn được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận văn thạc sĩ, Học viện Hành chính Quốc gia
Địa điểm: Phòng D, Nhà A…- Hội trường bảo vệ luận văn thạc sĩ, Học viện Hành chính Quốc gia
Số: 77 Nguyễn Chí Thanh - Phường Láng Hạ - Đống Đa - Hà Nội
Thời gian: vào hồi 15 giờ 30 ngày 03 tháng 02 năm 2021
Có thể tìm hiểu luận văn tại Thư viện Học viện Hành chính Quốc gia hoặc lên trang Web Khoa Sau đại học, Học viện Hành chính Quốc gia
Trang 3LỜI MỞ ĐẦU
1 Tính cấp thiết của đề tài
Toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế là xu hướng tất yếu và diễn
ra ngày càng sâu rộng ở mọi quốc gia trên thế giới Mỗi quốc gia đều có những lợi thế so sánh và hạn chế riêng của mình, đồng thời có sự khác biệt
về môi trường, điều kiện văn hóa, điều kiện về vốn và nhân lực trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội Đối với các quốc gia đang phát triển nguồn vốn có vai trò đặc biệt quan trọng và cần thiết trong quá trình phát triển kinh tế - xã hội, cũng như giải quyết các vấn đề về văn hóa, chính trị, cải cách hành chính, cải thiện môi trường sống, đầu tư cơ sở hạ tầng giao thông, giáo dục môi trường Xu hướng quốc tế hóa nền kinh tế thế giới là điều kiện bắt buộc các nước đang phát triển phải tìm mọi cách nâng cao hiệu quả, tính cạnh tranh của nền kinh tế và vấn đề thiếu vốn đang là trở ngại lớn nhất trên con đường tìm kiếm sự phát triển Hàng năm, các nước phát triển đã cung cấp một khoản hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) đáng
kể trị giá hàng trăm tỷ Đô la Mỹ (USD) cho các quốc gia chậm và đang phát triển Khối lượng nguồn vốn ODA có vai trò rất quan trọng đối với các nước này, nó cho phép họ có một khoản tiền để giải quyết các vấn đề cấp thiết, đầu tư vào cơ sở hạ tầng, các công trình công cộng Có thể thấy viện trợ phát triển chính thức giúp giải quyết phần nào cơn khát vốn, mang lại nguồn sinh khí mới cho các nước đang phát triển trong đó không thể không kể đến Việt Nam;
+ Kể từ khi nhận viện trợ đến nay Việt Nam đã có rất nhiều chuyển biến tích cực đối với phát triển kinh tế cũng như văn hóa xã hội Công cuộc cải cách hành chính mà Chính phủ đang thực hiện để quản lý nhà nước đối với nguồn vốn ODA đến nay đã đạt được kết quả to lớn Tuy nhiên nguồn vốn này cũng mang lại cho Việt Nam những khó khăn, thách thức mới trong quá trình phát triển Từ ngày 01/7/2017 Ngân hàng thế giới (WB) ngừng cung cấp cho Việt Nam nguồn vốn do Hiệp hội phát triển quốc tế tài trợ (IDA) (vốn vay ưu đãi dành cho các nước nghèo và kém phát triển của Hiệp hội Phát triển quốc tế), ngày 01/01/2019 Ngân hàng phát triển Châu Á
Trang 4(ADB) cũng xem xét ngưng hỗ trợ nguồn vốn ODA vay ưu đãi đó là nguồn vốn vay có kỳ hạn (ADF) và các nhà tài trợ song phương khác cũng sẽ tiến trình giảm dần vốn cho vay và giảm mức ưu đãi đối với Việt Nam Điều quan trọng là sẽ xuất hiện một số loại phí như phí cam kết, tỷ giá vay tăng…Thủ đô Hà Nội cũng là một trong những thành phố được đầu tư ODA rất lớn tại Việt Nam hiện nay, những năm qua nhiều công trình, dự án sử dụng nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) của Chính phủ Nhật Bản đã giúp diện mạo kết cấu hạ tầng thủ đô Hà Nội “thay da đổi thịt” Chỉ thị số 14/CT-UBND ngày 27/8/2020 về việc Xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2021 đã đề cập đến vốn ODA có vai trò quan trọng là nguồn ngân sách Nhà nước [74] Mặc dù vậy,
về phía Thành phố trong quá trình triển khai thực hiện còn thiếu chính sách lựa chọn đầu tư hợp lý cũng như chính sách thực hiện hỗ trợ giải phóng mặt bằng kiểm soát các dự án đang triển khai còn kém hiệu quả Vì vậy, Thành phố cần có cách quản lý sao cho đạt hiệu quả tối ưu nhất đối với vốn ODA nói chung và ODA trong đầu tư xây dựng cơ bản nói riêng, vai trò của quản
lý nhà nước (QLNN) là vô cùng quan trọng; Để phát huy được vai trò đối với việc QLNN về sử dụng hiệu quả nguồn vốn ODA Nhà nước cũng đã ban hành các văn bản như; Luật, Nghị định, Thông tư…hướng dẫn, tổ chức thực hiện Tuy nhiên, việc quản lý nhà nước đối với sử dụng ODA trong xây dựng đã và đang bộc lộ hiện tượng thất thoát, lãng phí, tiêu cực và kém hiệu quả từ quyết định cấp vốn, sử dụng vốn đến quyết toán vốn đầu tư, các văn bản quản lý về đầu tư xây dựng hiện hành vừa thiếu, vừa chồng chéo, mâu thuẫn, nhiều văn bản lạc hậu, bất cập trong thực tế dẫn đến tham nhũng trong quá trình thực hiện
+ Việc phân cấp quản lý, phân công nhiệm vụ, cơ chế phối hợp giữa các cơ quan liên quan đến hoạt động đầu tư xây dựng còn chưa hợp lý, chưa phù hợp với năng lực, trình độ, chưa rõ trách nhiệm, nhiều đầu mối, nhiều ngành cùng tham gia quản lý nhà nước nhưng chưa có một cơ quan chịu trách nhiệm chung + Năng lực của cơ quan thực hiện dự án còn hạn chế, trình độ quản lý nhà nước của cán bộ còn yếu kém làm giảm lòng tin của nhà tài trợ về khả năng tiếp nhận, quản lý, sử dụng nguồn vốn ODA nói chung, ODA Nhật Bản
Trang 5nói riêng Vì vậy làm thế nào để việc quản lý nhà nước đối với sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn thành phố Hà Nội là tối ưu nhất, đạt hiệu quả nhất là vấn đề thực sự cấp thiết cần được quan tâm Xuất phát từ thực tiễn và ý nghĩa quan trọng nói
trên tôi lựa chọn đề tài “Quản lý Nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn thành phố Hà Nội” làm đề tài luận văn thạc sĩ quản lý công của mình
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn
Quản lý nhà nước đối với dự án sử dụng nguồn vốn ODA trong đầu tư
tại một tỉnh, một địa phương đã có một số tài liệu đề cập đến:
(1) Nguyễn Việt Tuấn (2017), Luận văn thạc sĩ, Học viện Hành chính
Quốc gia, Quản lý nhà nước đối với các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng bằng
nguồn vốn ODA tại tỉnh Quảng Bình Luận văn tập trung vào nghiên cứu
quản lý các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng sử dụng nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức và thực tiễn của Quảng Bình, đề xuất các giải pháp nâng cao
hiệu quản lý nhà nước đối các dự án đầu tư cơ sở hạ tầng [61]
(2) Nguyễn Văn Tuấn (2019), Tăng cường hiệu quả sử dụng nguồn vốn
ODA ở Việt Nam, Luận án tiến sĩ kinh tế Viện hàn lâm khoa học xã hội Việt
Nam; Luận án đã phân tích thực trạng thu hút và hiệu quả sử dụng nguồn vốn ODA ở Việt Nam trong 26 năm qua, đánh giá những thành tựu nổi bật, những điểm tồn tại cần khắc phục và nguyên nhân [62, Tr.65]
(3) Hà Thanh Huyền (2016), Luận văn thạc sĩ, Quản lý nhà nước đối
với hoạt động đầu tư trực tiếp nước ngoài từ khu vực Châu Á vào thành phố
Hà Nội Trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng thu hút và sử dụng vốn
FDI và công tác QLNN đối với hoạt động FDI, chỉ ra kết quả đạt được và hạn chế trong công tác QLNN và đề xuất những định hướng và giải pháp đối với công tác QLNN trong thời gian tới [43]
(4) Ủy ban Kinh tế Trung ương (2015), Báo cáo đánh giá 20 năm huy
động và sử dụng ODA của Việt Nam Trong báo cáo, tác giả đã đề cập đến
những thành tựu và hạn chế của Việt Nam về huy động và sử dụng nguồn vốn ODA trong 20 năm qua (giai đoạn 1995-2015) [69]
Trang 6(5) Nguyễn Mạnh Tiến (2015), Đánh giá về chủ trương, chính sách của
Đảng, Nhà nước trong huy động và sử dụng các nguồn vốn hỗ trợ phát triển (ODA trong phát triển kinh tế - xã hội, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Đối ngoại của
Quốc hội, Hà Nội Trong bài viết, tác giả đã đề cập đến những đánh giá về hiệu quả của chủ trương chính sách của Đảng, Nhà nước trong huy động và
sử dụng nguồn vốn ODA trong phát triển kinh tế - xã hội thời gian qua [60] Những công trình nghiên cứu đã được công bố trên đây là những tài liệu tham khảo hết sức có giá trị đối với những người đang nghiên cứu hoạt động quản lý nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA và tiếp cận vấn đề quản lý nhà nước dưới những góc độ khác nhau, một số nghiên cứu đã có giá trị nhất định trong việc hoàn thiện văn bản quy phạm pháp luật về đầu tư xây dựng cơ bản, là cơ sở để tác giả kế thừa và thực hiện đề tài; Tuy nhiên, vấn
đề quản lý nhà nước đối với việc sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn thành phố Hà Nội, hầu như chưa đi sâu, đề cập tới Với hy vọng góp một phần nhỏ hữu ích vào tiến trình đổi mới, tiếp tục hoàn thiện công tác quản lý nhà nước đối với việc sử dụng vốn đầu tư vào lĩnh vực xây dựng cơ bản trên địa bàn thành
phố Hà Nội, tác giả lựa chọn “Quản lý Nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn thành phố Hà Nội” làm đề tài nghiên cứu của mình
3 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Mục đích
- Trên cơ sở nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý các dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản và thực tiễn của Hà Nội, Luận văn phân tích, đánh giá những thành tựu đã đạt được trong công tác quản lý nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA cũng như các vấn đề còn tồn tại, nguyên nhân của các vấn đề đó Luận văn đưa ra một số giải pháp đổi mới quản lý nhà nước về sử dụng hiệu quả nguồn vốn ODA Nhật Bản tại thành phố Hà Nội
3.2 Nhiệm vụ
+ Nghiên cứu cơ sở khoa học về QLNN đối với sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong các dự án ĐTXDCB trên địa bàn thành phố Hà Nội;
Trang 7+ Trên cơ sở phân tích thực trạng sử dụng ODA, đánh giá thực trạng công tác quản lý nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong các dự án đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn thành phố Hà Nội; tác giả đề xuất các giải pháp đổi mới và nâng cao hiệu quả QLNN đối với các dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản tại thành phố Hà Nội
4 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tượng nghiên cứu của luận văn
Đối tượng nghiên cứu của Luận văn: Quản lý nhà nước đối với dự án đầu tư xây dựng cơ bản bằng nguồn vốn ODA của Nhật Bản; phân tích và đánh giá hoạt động sử dụng ODA Nhật Bản tại thành phố Hà Nội cụ thể tại một số Ban quản lý dự án có sử dụng vốn ODA; trong đó chủ thể quản
lý là các cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công, đối tượng quản lý nhà nước là các hoạt động sử dụng vốn ODA của Nhật Bản
4.2 Phạm vi nghiên cứu
+ Nội dung của luận văn: Quản lý nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản (hoạt động điều hành, chấp hành) thực hiện đầu tư ODA vào thành phố Hà Nội
+ Phạm vi không gian: Trên địa bàn thành phố Hà Nội
+ Phạm vi thời gian: Thu thập tài liệu, số liệu từ năm 2011- 2019
5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận văn 5.1 Phương pháp luận
Phương pháp luận: Luận văn sử dụng phương pháp lý luận kết hợp với quan điểm, chính sách, đường lối của Đảng và Nhà nước về phát triển kinh tế
- xã hội, thực tiễn của Hà Nội để lý giải những vấn đề mà luận văn đặt ra
5.2 Phương pháp nghiên cứu
+ Phương pháp thống kê: Nguồn tư liệu được sử dụng trong luận văn được lấy từ báo cáo về tình hình thanh quyết toán vốn ODA tài khóa năm
2011, 2012, 2013, 2014, 2015, 2016, 2017, 2018, 2019 tại một số Ban quản lý dự án (BQLDA) có sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trên địa bàn thành phố Hà Nội, báo cáo của Bộ Tài chính, Sở Kế hoạch và Đầu
Trang 8tư, Văn phòng JICA Việt Nam Niên giám thống kê từ năm 2015 đến năm
2019, các nghiên cứu, sách báo và nguồn thông tin từ mạng Internet
+ Kết hợp phương pháp so sánh, thống kê mô tả và phân tích tổng hợp: Dùng trong đánh giá tình hình quản lý, sử dụng ODA, mô tả quá trình thực hiện, khó khăn trong công tác quản lý nhà nước và chỉ ra tồn tại cần hoàn thiện
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
a Ý nghĩa khoa học
Nghiên cứu của lận văn đã đưa ra được một số khái niệm và làm rõ sự cần thiết khách quan, bản chất, nội dung, vận dụng những phạm trù, khái niệm, phương pháp nghiên cứu và các lý thuyết về quản lý, giải thích công tác quản lý nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA đối với các dự án đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn thành phố Hà Nội
b Ý nghĩa thực tiễn
Vận dụng các lý luận cơ bản về quản lý nhà nước đối với dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA, trên cơ sở đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với các dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của đất nước nói chung và Thủ đô Hà Nội nói riêng Từ đó, nghiên cứu đưa ra những giải pháp thiết thực cho việc hoàn thiện công tác quản lý nhà nước đối với đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA trong thời gian tới
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, mục lục và tài liệu tham khảo, Luận văn được cấu trúc thành 3 chương như sau:
Chương 1: Cơ sở khoa học về quản lý nhà nước đối với sử dụng
nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản
Chương 2: Thực trạng Quản lý nhà nước đối với sử dụng nguồn vốn
ODA của Nhật Bản trong đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn thành phố
Hà Nội
Chương 3: Phương hướng và giải pháp đổi mới quản lý nhà nước về sử
dụng nguồn vốn ODA trên địa bàn thành phố Hà Nội trong thời gian tới
Trang 91.1.1 Nguồn vốn ODA của Nhật Bản
a, Nguồn vốn Hỗ trợ phát triển chính thức (ODA)
Hỗ trợ phát triển chính thức (vay ODA) là: “Khoản vay vốn nhân
danh nhà nước, Chính phủ Việt Nam từ nhà tài trợ là Chính phủ nước ngoài, tổ chức tài trợ song phương, tổ chức liên quốc gia hoặc tổ chức liên Chính phủ có yếu tố không hoàn lại (thành tố ưu đãi) đạt ít nhất 35% đối với khoản vay có ràng buộc, 25% đối với khoản vay không ràng buộc Vay
ưu đãi là khoản vay có điều kiện ưu đãi hơn so với vay thương mại nhưng thành tố ưu đãi chưa đạt tiêu chuẩn của vay ODA” [55, Tr.9]
b) Những điều kiện ràng buộc trong QLNN đối với dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA
* Nguồn vốn ODA gắn liền với yếu tố chính trị;
* Nguồn vốn ODA gắn với điều kiện kinh tế;
* Nguồn vốn ODA gắn liền với các nhân tố xã hội
1.1.2 Hình thức cung cấp vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu
tư xây dựng cơ bản
a) Hình thức cung cấp vốn ODA của Nhật Bản (JICA)
Hoạt động cung cấp ODA của Chính phủ được thực hiện dưới hai hình thức song phương và đa phương;
Trang 10*Vốn ODA song phương; ODA Song phương bao gồm các hoạt động
hỗ trợ trực tiếp từ Chính phủ Nhật Bản cho Chính phủ nước tiếp nhận ODA song phương được chia làm 2 loại: ODA không hoàn lại và tín dụng ODA
* Vốn ODA đa phương; Đây là hình thức đóng góp tài chính hoặc kỹ
thuật của Chính phủ Nhật Bản cho các tổ chức quốc tế đa phương UNDP, UNHCR, và các tổ chức tài chính quốc tế như WB, ADB
b) Đặc điểm nguồn vốn ODA của Nhật Bản
Chính sách viện trợ ODA của các nước không giống nhau, phụ thuộc vào chính sách kinh tế và chính sách đối ngoại của từng nước Nhật Bản tiến hành viện trợ với điều kiện tiên quyết là khoản viện trợ phải đáp ứng đúng yêu cầu và dự án cụ thể do nước nhận viện trợ đưa ra và nhất thiết phải có điều tra khả thi đối với dự án
1.1.3 Tổng quan quản lý Nhà nước đối với dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA
1.1.3.1 Dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA
1.1.3.2 Khái niệm quản lý Nhà nước đối với đầu tư xây dựng cơ bản sử
dụng vốn ODA
Quản lý nhà nước đối với dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA là tổng thể các biện pháp, công cụ, cách thức mà nhà nước dùng để tác động vào quá trình hình thành, phân phối và sử dụng nguồn vốn ODA, thông qua cơ chế quản lý vốn ODA, nhằm thực hiện được các mục tiêu kinh
tế - xã hội đã đặt ra đối với quá trình sử dụng vốn ODA
1.1.4 Nguyên tắc quản lý Nhà nước đối với dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng vốn ODA
* Các nguyên tắc quản lý dự án ĐTXDCB sử dụng nguồn vốn ODA
- Nguyên tắc tiết kiệm và hiệu;
- Nguyên tắc tập trung dân chủ;
- Nguyên tắc kết hợp hài hòa các loại lợi ích;
- Nguyên tắc tuyệt đối thận trọng trong quản lý các dự án;
- Nguyên tắc coi trọng hàng đầu chất lượng công trình
1.1.5 Sự cần thiết của quản lý Nhà nước đối với dự án đầu tư sử dụng nguồn vốn (ODA)
Trang 11Quản lý nhà nước đối với hoạt động đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA là cần thiết và tất yếu nhằm đảm bảo cho việc sử dụng nguồn vốn đầu tư của nhà nước có hiệu quả, khắc phục những hạn chế vốn có của kinh tế thị trường đảm bảo mục tiêu phát triển kinh tế xã hội
đã đề ra
1.2 Nội dung quản lý Nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản
1.2.1 Xây dựng và ban hành, hướng dẫn tổ chức thực hiện văn bản
về quản lý, sử dụng vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản
Nhiệm vụ đầu tiên của Nhà nước trong quản lý nguồn vốn ODA là xây dựng được một khuôn khổ pháp lý cho quản lý nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA, trong đó phải đảm bảo sự thống nhất giữa các văn bản pháp luật, bao quát các nội dung cần quản lý, phù hợp với tình hình thực tế triển khai, nhu cầu quản lý và khả năng thực hiện
1.2.2 Tổ chức bộ máy và nhân sự thực hiện quản lý Nhà nước về sử dụng vốn ODA trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản
Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước đối với sử dụng nguồn vốn ODA trong đầu tư xây dựng cơ bản là một nội dung quan trọng trong nội dung quản lý vốn ODA Đây được coi là chủ thể các hoạt động QLNN đối với sử dụng vốn ODA
1.2.3 Quản lý nhà nước đối với triển khai sử dụng vốn ODA trong đầu tư xây dựng cơ bản
Hoạt động QLNN trong triển khai dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA đóng vai trò hết sức quan trọng Vì triển khai tốt các
dự án là khâu quyết định trong việc đánh giá sự thành công và hiệu quả của
Trang 12quản lý các chi phí Đó là chi phí nằm trong tổng mức đầu tư, đúng thiết kế
dự toán được duyệt, đúng định mức, chế độ tài chính kế toán và hợp đồng đã
ký kết, được nghiệm thu và thực hiện theo các quy định của QLNN và nhà tài trợ, trong quá trình thực hiện có sự quản lý của nhà nước
1.2.5 Hoạt động thanh tra, kiểm tra, kiểm toán sử dụng nguồn vốn ODA trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản
Thanh tra, kiểm tra là một khâu vô cùng quan trọng trong quá trình quản
lý dự án đầu tư sử dụng nguồn vốn ODA Thanh tra, kiểm tra, nhằm tìm ra những mặt ưu điểm, những nhân tố mới, tích cực để phát huy; đồng thời phát hiện những sai lệch của đối tượng quản lý để uốn nắn kịp thời
1.3 Các yếu tố ảnh hưởng quản lý Nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản
1.3.1 Các yếu tố khách quan
Xuất phát từ mục tiêu cung cấp ODA nói chung, ODA ưu đãi nói riêng các nhà tài trợ dành cho các nước nhận viện trợ; Thúc đẩy tăng trưởng và giảm nghèo đói ở các nước đang phát triển Do đó hiệu quả quản
lý nguồn vốn ODA cũng chịu sự tác động, chi phối của các nhân tố kinh tế
và chính trị từ phía nhà tài trợ;
* Hệ thống các văn bản pháp luật về quản lý và sử dụng nguồn vốn ODA
* Cơ chế, chính sách về quản lý đầu tư xây dựng cơ bản và quản lý nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức;
* Trình độ, năng lực của cán bộ, công chức quản lý Nhà nước đối với
dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA
* Năng lực quản lý dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA của cơ quan QLNN;
Tổ chức bộ máy QLNN đối với dự án ĐTXDCB sử dụng vốn ODA
Trang 13* Quy trình, thủ tục triển khai và thanh quyết toán dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA
* Sự phối kết hợp giữa các cơ quan trong quá trình tham gia QLNN đối với dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA
1.4 Kinh nghiệm quản lý Nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản của một số tỉnh
và bài học kinh nghiệm rút ra có thể áp dụng cho thành phố Hà Nội
1.4.1 Kinh nghiệm quản lý Nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản của tỉnh Quảng Ninh
1.4.2 Kinh nghiệm quản lý nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của tỉnh Bình Dương
1.4.3 Bài học kinh nghiệm rút ra từ quản lý Nhà nước về sử dụng nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản có thể áp dụng cho thành phố Hà Nội
Thứ nhất: Cần chủ động trong tiếp nhận, quản lý và sử dụng vốn ODA Thứ hai: Sử dụng nguồn vốn ODA đúng mục đích
Thứ ba: Tăng cường công tác phân cấp trong quản lý, sử dụng vốn ODA Thứ tư: Có cơ chế theo dõi, giám sát chặt chẽ các dự án sử dụng vốn ODA
Tóm tắt chương 1
Trong nghiên cứu cơ sở lý luận về quản lý nhà nước đối với dự án đầu
tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn hỗ trợ phát triển chính thức của Nhật Bản tại Chương 1, tác giả đã đi sâu vào nghiên cứu những vấn đề lý luận cơ bản liên quan đến đề tài; Chương 1 đề cập đến những vấn đề tổng quan về nguồn vốn ODA của Nhật Bản trong lĩnh vực đầu tư xây dựng cơ bản; Từ đó Luận văn chỉ ra những nhân tố ảnh hưởng đến công tác QLNN đối với các
dự án này; Tổ chức bộ máy; Trình độ năng lực của cán bộ, công chức quản lý nhà nước trong quá trình tham gia quản lý dự án đầu tư xây dựng cơ bản sử dụng nguồn vốn ODA; Thanh tra, kiểm tra; kinh nghiệm QLNN về ODA từ các tỉnh, bài học rút ra cho Hà Nội Đây là kiến thức cơ sở, nền tảng quan
trọng để tác giả nghiên cứu thực trạng chương 2 và giải pháp chương 3