Lý do chọn đề tài luận văn Thi đua, khen thưởng là bộ phận cấu thành quan trọng của đời sống xã hội, là động lực nhằm phát triển kinh tế - xã hội bền vững, góp phần bảo vệ chế độ chính
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
-/ -
BỘ NỘI VỤ -/ - HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Trang 2Công trình được hoàn thành tại:
HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA
Người hướng dẫn khoa học: TS PHẠM THỊ HỒNG THƯAMS
Phản biện 1:
Phản biện 2:
Luận văn được bảo vệ tại Hội đồng chấm luận văn,
Học viện Hành chính Quốc gia Địa điểm: Phòng họp … tầng … Hội trường bảo vệ Luận văn Thạc sĩ
Học viện Hành chính Quốc gia Số: 77, Nguyễn Chí Thanh, Đống Đa, Hà Nội
Thời gian: vào hồi …h ngày … tháng … năm 2020
Có thể tìm hiểu luận văn tại thư viện Học viện Hành chính Quốc gia
hoặc trên trang Web của Khoa Sau đại học, Học viện Hành chính Quốc gia
Trang 3MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài luận văn
Thi đua, khen thưởng là bộ phận cấu thành quan trọng của đời sống xã hội, là động lực nhằm phát triển kinh tế - xã hội bền vững, góp phần bảo vệ chế độ chính trị xã hội, là động lực tích cực của sự phát triển, trong bất kỳ giai đoạn lịch sử nào, công tác thi đua, khen thưởng luôn là công cụ quản lý quan trọng trong thực hiện nhiệm vụ chính trị trọng tâm của mỗi cơ quan đơn vị, nhằm khuyến khích người dân, mọi tầng lớp nhân dân tích cực hăng hái thi đua lập thành tích trong lao động sản xuất và công tác, chiến đấu và chiến thắng mọi kẻ thù xâm lược, xây dựng con người mới, phấn đấu xây dựng đất nước ngày càng phồn vinh, phát triển
Khen thưởng để nêu gương, giáo dục đạo đức xã hội; khen thưởng để hạn chế, bớt đi tiêu cực, tạo động lực làm cho xã hội tốt đẹp hơn Do vậy, bất kỳ giai đoạn nào của đất nước, công tác thi đua, khen thưởng luôn có vị trí, vai trò quan trọng trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, đặc biệt trong giai đoạn hiện nay, khi đất nước đang trong quá trình hội nhập và phát triển, cơ hội nhiều nhưng thách thức và rủi do cũng không kém Công tác thi đua, khen thưởng lại tiếp tục khẳng định vai trò của mình trong tạo động lực, thúc đẩy các tổ chức, cá nhân phấn đấu hoàn thành tốt mục tiêu đề ra
Cao Bằng là một tỉnh miền núi biên giới, điều kiện phát triển kinh tế, xã hội, an ninh quốc phòng tuy có nhiều thuận lợi, song khó khăn vẫn là chủ yếu đời sống của nhân dân còn nhiều khó khăn, nhất
là các xã vùng sâu, biên giới, thông tin liên lạc chưa phát triển, đặc biệt là khó khăn của sự bùng phát dịch bệnh Covid-19 đã làm ảnh hưởng không nhỏ đến việc hoàn thành các chỉ tiêu nhiệm vụ của tỉnh Cao Bằng giai đoạn cuối nhiệm kỳ đại hội, công tác tuyên truyền, phổ biến Luật Thi đua, Khen thưởng và các văn bản quy định về công tác thi đua, khen thưởng cũng như việc tổ chức các phong trào thi đua và công tác khen thưởng tới người dân còn gặp nhiều khó khăn
Giai đoạn 2015 - 2020, Cao Bằng đã thực hiện đổi mới quản lý nhà nước về công tác thi đua, khen thưởng nhằm đạt được tính hiệu lực, hiệu quả trong quản lý nhà nước về lĩnh vực
Mặt khác, trong bối cảnh hội nhập và chủ động tham gia cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư; hoàn thiện chính phủ điện tử
Trang 4hướng tới xây dựng chính phủ số, nền kinh tế số, xã hội số ở Việt Nam thì việc không ngừng nghiên cứu, đổi mới quản lý nhà nước nói chung, quản lý nhà nước về thì đua, khen thưởng nói riêng luôn là cần thiết vừa cấp bách, vừa lâu dài Trong đó, nghiên cứu đổi mới công tác thi đua, khen thưởng tỉnh Cao Bằng cũng nằm trong sự cấp bách và lâu dài như vậy
Ngoài ra, với đặc thù công việc hiện nay, tôi đang công tác tại Ban Thi đua - Khen thưởng, Sở Nội vụ tỉnh Cao Bằng, là cơ quan tham mưu cho Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh về công tác thi đua, khen thưởng, tôi đã mạnh dạn lựa chọn đề tài luận
văn " Đổi mới quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng trên địa bàn
tỉnh Cao Bằng" làm Luận văn và mong rằng Luận văn này có thể góp
phần đổi mới công tác QLNN về thi đua, khen thưởng trên địa bàn tỉnh Cao Bằng trong thời gian tới
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận văn
2.1 Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài
Nhìn một cách tổng quan có thể thấy, trên thế giới đã có nhiều tài liệu quý giá của các nhà chính trị, các nhà lãnh đạo có đề cập đến vai trò của thi đua, của khen thưởng đối với đời sống và sự tiến bộ xã hội “Trong những nghiên cứu về lịch sử phát triển nhân loại, Mác và Ăngghen đã phát hiện ra sự hợp tác trong lao động cùng hướng tới mục tiêu chung sẽ là cơ sở để hình thành các phong trào thi đua; và phong trào thi đua sẽ tạo ra sức mạnh của số đông lớn hơn sức mạnh của từng lao động cá nhân riêng lẻ cộng lại
Đồng thời, cũng đã có các công trình nghiên cứu, các bài viết của các nhà nghiên cứu khoa học về lãnh đạo, quản lý; về tâm lý và
về kinh tế có đề cập và khẳng định vai trò của thi đua, khen thưởng đối với việc tạo động lực làm việc cho nhân viên và cho người lao động trong các cơ quan, tổ chức Trước hết, đó chính là học thuyết nhu cầu của Maslow
Tiếp theo là một trong những học thuyết nổi tiếng mà chúng ta cần nhắc tới ở đây là học thuyết hệ thống hai yếu tố của Herzberg: Theo Herzberg thì có hai yếu tố ảnh hưởng đến tạo động lực cho người lao
2.2 Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam
Hiện nay, ở nước ta, các bài viết, đề tài nghiên cứu về thi đua, khen thưởng chưa nhiều và đa dạng, mới chủ yếu tập trung nghiên cứu
Trang 5về lý luận và thực tiễn thi đua, khen thưởng nói chung Một số công trình, bài viết đề cập riêng về vấn đề đổi mới QLNN về thi đua, khen thưởng nói chung hoặc trên từng phạm vi đơn vị hành chính nói riêng Tuy nhiên, hiện chưa có công trình nào đề cập riêng và nghiên cứu một cách hệ thống về vấn đề đổi mới QLNN về thi đua, khen thưởng trên địa bàn tỉnh Cao Bằng
Một trong những công trình được đánh giá cao và quan tâm đặc biệt phải kể đến Đề tài khoa học độc lập cấp Nhà nước của tác giả Trần Thị Hà năm 2013 với công trình “Cơ sở lý luận và thực tiễn đổi mới thi đua, khen thưởng trong giai đoạn hiện nay”, tác giả đã nghiên cứu tổng thể các vấn đề lý luận về thi đua, khen thưởng; công tác quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng; thực trạng và giải pháp, các bài học kinh nghiệm của công tác này ở một số nước phát triển như Liên bang Nga, Cộng hoà Pháp, cộng hoà nhân dân Trung Hoa,
Một số công trình khác như, Đề tài cấp Nhà nước năm 2012 của Ban Thi đua - Khen thưởng Trung ương “Cơ sở lý luận và thực tiễn đổi mới công tác thi đua, khen thưởng trong giai đoạn hiện nay” Đây
là đề tài khoa học mang tính hệ thống, chuyên sâu và toàn diện về thi đua, khen thưởng nhằm cung cấp luận cứ khoa học và thực tiễn cho việc đổi mới công tác thi đua, khen thưởng Kết quả nghiên cứu của
đề tài đã đề nghị Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng ban hành Chỉ thị số 34-CT/TW ngày 07/4/2014 “về tiếp tục đổi mới công tác thi đua, khen thưởng”, đồng thời kiến nghị Chính phủ trình Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, Khen thưởng năm 2013
Ở phạm vi cấp bộ, ban, ngành, tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương, cũng có một số công trình nghiên cứu về công tác thi đua, khen thưởng với nhiều nội dung và góc độ nghiên cứu khác nhau, như: năm 2010, Ban Thi đua - Khen thưởng tỉnh Lào Cai đã thực hiện Đề tài nghiên cứu khoa học “Đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp đổi mới công tác thi đua, khen thưởng đối với các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Lào Cai”; Đề tài nghiên cứu khoa học “Đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp nhằm nâng cao chất lượng hiệu quả công tác thi đua, khen thưởng trong các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên” (năm 2011) của Ban Thi đua - Khen thưởng tỉnh Thái Nguyên; trong giai đoạn từ năm 2025 - 2020, Ban Thi đua - Khen thưởng Trung ương chủ trì nghiên cứu nhiều đề tài khoa học cấp bộ
Trang 6như: “Phương pháp tổ chức phong trào thi đua đạt hiệu quả cao trong giai đoạn hiện nay”; “Nâng cao chất lượng khen thưởng cho người lao động trực tiếp“, “Đổi mới công tác khen thưởng đối với nông dân, góp phần phát triển nông nghiệp và xây dựng nông thôn mới“,
“Cơ sở khoa học, lý luận và thực tiễn sửa đổi Luật Thi đua, khen thưởng ở nước ta hiện nay” ; Ban Tổ chức Trung ương bảo vệ thành công Đề án nghiên cứu khoa học “Đổi mới công tác thi đua, khen thưởng tổ chức Đảng và Đảng viên theo Luật Thi đua, khen thưởng” (do CN Nguyễn Xuân Sùng, Vụ trưởng Vụ Chính sách cán bộ làm chủ nhiệm đề tài) Năm 2016, tác giả Nguyễn Kim Dũng với đề tài Đổi mới và nâng cao chất lượng thi đua, khen thưởng trên địa bàn thành phố Đà Nẵng (Đề tài nghiên cứu khoa học cấp cơ sở); tác giả Ngô Hiền Giang (2017) với đề tài Công tác thi đua khen thưởng trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh (Luận văn Quản lý Công, Học viện Hành Chính Quốc gia); Một số Luận văn thạc sĩ, tiến sĩ của học viên Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Học viện Hành chính Quốc gia, Học viện Khoa học xã hội, một số trường đại học cũng chọn các nội dung liên quan đến công tác thi đua, khen thưởng để làm nội dung nghiên cứu
Cùng với đó là một loạt các bài viết nghiên cứu khoa học được đăng trên các tạp chí chuyên ngành cũng đã đề cập đến việc đổi mới công tác thi đua, khen thưởng Đó là các bài viết tiêu biểu như: Ngọc Bách - Bích Thủy (2011), Xây dựng môi trường thi đua và phát triển môi trường thi đua, Tạp chí Thi đua, khen thưởng số 137/2011; Trần Hữu Nam (2010), Một số giải pháp đổi mới công tác thi đua, khen thưởng, Tạp chí Nhà nước số 178/11/2010; Nguyễn Hữu Nam (2011), Công tác thi đua, khen thưởng từ góc nhìn cải cách hành chính nhà nước, Tạp chí Nhà nước số 180/2011; Trường Ninh (2011), Nâng cao chất lượng công tác thi đua, khen thưởng trong giai đoạn hiện nay, Tạp chí Thi đua, khen thưởng số 136/201; Đào Duy Nhâm (2011), Đổi mới toàn diện công tác thi đua, khen thưởng trước tiên phải đổi mới từ pháp luật, Tạp chí Thi đua, khen thưởng số 139/2011; Trần Anh Tuấn (2011), Những hạn chế, bất cập trong việc thực hiện chính sách trọng dụng, đãi ngộ, khen thưởng đối với cán bộ khoa học xã hội và giải pháp khắc phục, Tạp chí Tổ chức Nhà nước
số 38/2011;
Gần đây nhất, tháng 9/2020, Học viện Hành chính Quốc gia đã tổ chức Hội thảo khoa học với tên gọi “Bồi dưỡng quản lý nhà nước về
Trang 7thi đua, khen thưởng cho cán bộ, công chức, viên chức” Hội thảo đã tập hợp được các bài viết có hàm lượng khoa học và sự nghiên cứu chuyên sâu từ các nhà quản lý, các chuyên gia, các nhà khoa học Trong đó có rất nhiều bài viết liên quan đến vấn đề đổi mới quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng như: Phạm Quang Tùng với bài viết
“Đổi mới công tác thi đua, khen thưởng trong giai đoạn hiện nay”; Bùi Quang Đức với bài viết “Những tồn tại, bất cập trong thực hiện công tác thi đua, khen thưởng và các giải pháp khắc phục”; Trần Ngọc Tú với bài viết “Chính sách thi đua, khen thưởng - thực tiễn và giải pháp nâng cao hiệu quả tại địa phương; Lê Thị Thu Phượng với bài viết
“Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác thi đua, khen thưởng”;
Nghiên cứu riêng về công tác thi đua, khen thưởng tỉnh Cao Bằng, cũng đã có các bài viết như của tác giả Hoàng Xuân Ánh, Chủ tịch UBND tỉnh, Chủ tịch Hội đồng TĐKT tỉnh Cao Bằng với bài “Nâng cao chất lượng, hiệu quả các phong trào thi đua yêu nước, động lực thực hiện thắng lợi nhiệm vụ xây dựng và bảo vệ tổ quốc” [01]; Phạm Thị Hồng Thắm - Trần Thị Tú Liễu với bài viết “Quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng và bước đầu đánh giá kết quả công tác thi đua, khen thưởng tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2012-2020” [76]
Đồng thời, cũng cần nhìn nhận rằng, hệ thống văn bản pháp luật quy định về thi đua, khen thưởng ở Việt Nam đã được ban hành khá đầy đủ từ Luật cho đến các nghị định và Thông tư hướng dẫn; các bộ, ngành ban hành các Thông tư, văn bản hướng dẫn của các địa phương, cơ quan, tổ chức
Công tác thi đua, khen thưởng của các tỉnh thành trong cả nước
về cơ bản thực hiện theo đúng các quy định của Luật Thi đua, khen thưởng 100% các tỉnh, thành phố ban hành Quy chế thi đua, khen thưởng để làm căn cứ thực hiện Đồng thời, trong quá trình thực thi nhiệm vụ, các cơ quan, tổ chức đã kịp thời ban hành các văn bản quản lý nhằm thực hiện có hiệu quả nhiệm vụ trong từng thời điểm Các phong trào thi đua được phát động tại từng cấp, nội dung phát động cụ thể, tiêu chí khen thưởng rõ ràng, các tập thể, cá nhân có đăng ký thi đua mới được xem xét để tặng các danh hiệu thi đua Các phong trào thi đua có sức lan toả rộng trong toàn xã hội, tạo hiệu ứng tốt trong cộng đồng, làm lan toả các nội dung thi đua, thông qua các phong trào thi đua, xuất hiện nhiều tập thể, cá nhân điển hình tiên tiến, có tác dụng nêu gương trong xã hội Công tác khen thưởng được
Trang 8xem xét từ cơ sở, chú trọng khen thưởng công nhân, nông dân và người lao động trực tiếp Nhiều tỉnh, thành phố đề ra tỷ lệ cụ thể đối với từng đối tượng, với cách làm này nhằm giảm tỷ lệ khen thưởng tập trung vào lãnh đạo và hướng tới khen thưởng cho những người lao động trực tiếp, chính vì vậy tại Luật Thi đua, Khen thưởng sửa đổi năm 2013 đã có nhiều tiêu chí thay đổi đối với các đối tượng lao động trực tiếp, và bổ sung đối tượng khen thưởng là hộ gia đình, đồng thời đề ra các tiêu chí cụ thể cho đối tượng này, nhằm khuyến khích các cá nhân, các gia đình thi đua lao động sản xuất xây dựng quê hương giàu mạnh, thực hiện giảm nghèo bền vững; căn cứ thành tích đạt được và mức độ, phạm vi ảnh hưởng của thành tích để xem xét, đề nghị khen thưởng Khen thưởng có các loại hình khen thưởng như: khen thưởng thường xuyên; khen thưởng đột xuất; khen thưởng cống hiến; khen thưởng đối ngoại, khen thưởng chuyên đề hoặc theo đợt, căn cứ phong trào thi đua cụ thể để áp dụng các hình thức khen thưởng phù hợp Từ đây, công tác đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ cho đội ngũ làm công tác thi đua, khen thưởng được chú trọng Công tác tập huấn và đào tạo bồi dưỡng đã có sự phân cấp cho các địa phương
Như vậy, mặc dù chưa nhiều nhưng cũng đã có không ít các nhà quản lý, các nhà nghiên cứu đã nghiên cứu chuyên sâu về công tác thi đua, khen thưởng nói chung và đổi mới về công tác thi đua, khen thưởng nói riêng Tuy nhiên, phạm vi nghiên cứu của các đề tài, các bài viết nêu trên cho thấy chưa có đề tài nào nghiên cứu cụ thể và chuyên sâu và toàn diện về đổi mới công tác quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng trên địa bàn tỉnh Cao Bằng Vì vậy, việc triển khai nghiên cứu đề xuất đưa ra các giải pháp nâng cao chất lượng quản lý nhà nước trên địa bàn tỉnh Cao Bằng về thi đua, khen thưởng là một nội dung nghiên cứu mới, hiện chưa có đề tài khoa học hoặc luận văn nào nghiên cứu về vấn đề này
3 Mục đích và nhiệm vụ của luận văn
Trang 9+ Phân tích thực trạng quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng trên địa bàn tỉnh Cao Bằng hiện nay
+ Đề xuất các giải pháp đổi mới công tác quản lý Nhà nước về thi đua, khen thưởng nhằm nâng cao chất lượng công tác này trên địa bàn tỉnh Cao Bằng
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
- Đối tượng nghiên cứu:
Công tác quản lý Nhà nước về thi đua, khen thưởng trên địa bàn tỉnh Cao Bằng
- Phạm vi nghiên cứu:
+ Về nội dung: Nghiên cứu việc triển khai công tác thi đua, khen
thưởng của các đơn vị tham gia khối thi đua của Ủy ban nhân dân tỉnh Cao Bằng
+ Về không gian: Các đơn vị tham gia khối thi đua trên địa bàn
tỉnh Cao Bằng
+ Về thời gian: Khảo sát thực trạng quản lý Nhà nước về công
tác thi đua, khen thưởng trên địa bàn tỉnh Cao Bằng giai đoạn 2015 -
- Phương pháp nghiên cứu:
Thi đua, khen thưởng là một hoạt động thuộc lĩnh vực khoa học
xã hội, việc nghiên cứu những nội dung liên quan đến công tác thi đua, khen thưởng đòi hỏi phải có kiến thức tổng hợp Phương pháp nghiên cứu chủ yếu của luận văn là phương pháp thu thập và xử lý thông tin và phương pháp phân tích, tổng hợp, phương pháp điều tra: + Phương pháp thu thập và xử lý thông tin: Nhằm tìm hiểu, thu thập các thông tin về công tác thi đua, khen thưởng theo nhiều kênh khác nhau, từ đó xem xét, lựa chọn và biên soạn đưa vào Luận văn + Phương pháp phân tích, tổng hợp: Trên cơ sở các thông tin tìm hiểu được, tác giả lựa chọn các thông tin chuẩn xác, phù hợp, sau đó phân tích từng thông tin đã xác định, căn cứ với thực tế nghiên cứu
về vấn đề, xem xét mức độ tin cậy và tính hiệu quả, tính phù hợp của
Trang 10thông tin để xem xét, lựa chọn tổng hợp các thông tin, đề ra các cách làm, các giải pháp giải quyết vấn đề hiệu quả đưa vào luận văn
- Phương pháp điều tra: Điều tra thu thập thông tin từ các đối tượng tham gia thi đua, đánh giá tình hình thực hiện công tác thi đua, khen thưởng và công tác đổi mới quản lý Nhà nước về TĐKT để từ
đó có cơ sở thực tiễn đề ra các nội dung đổi mới
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
- Về mặt lý luận, Luận văn làm sáng tỏ thêm các khái niệm về thi đua là gì, khen thưởng là gì, khẳng định tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh về thi đua, khen thưởng đến giai đoạn hiện nay của tiến trình phát triển đất nước vẫn nguyên giá trị, làm rõ quan điểm của Đảng, chủ trương của nhà nước về thi đua, khen thưởng để từ đó có
cơ sở và căn cứ pháp lý triển khai thực hiện công tác này tại tỉnh Cao Bằng
- Về ý nghĩa thực tiễn, Luận văn làm rõ thực trạng công tác quản
lý nhà nước về thi đua, khen thưởng tại tỉnh Cao Bằng giai đoạn vừa qua, từ thực trạng này nghiên cứu tiếp tục phát huy các thành tựu đã đạt được và đề xuất các giải pháp để khắc phục những hạn chế, tồn tại cả mặt cơ chế và thực tiễn của công tác này tại tỉnh Cao Bằng nhìn
từ góc độ của nhà quản lý và từ đối tượng tham gia
7 Kết cấu của luận văn
Ngoài phần mở đầu, kết luận, mục lục, tài liệu tham khảo và phụ lục, Luận văn gồm có 3 Chương:
Chương 1: Cơ sở lý luận và cơ sở pháp lý về công tác thi đua, khen thưởng
Chương 2: Thực trạng quản lý Nhà nước về thi đua, khen thưởng trên địa bàn tỉnh Cao Bằng
Chương 3: Giải pháp Giải pháp đổi mới quản lý Nhà nước về thi đua, khen thưởng trên địa bàn tỉnh Cao Bằng
Trang 11Chương 1
CƠ SƠ LÝ LUẬN VÀ CƠ SỞ PHÁP LÝ VỀ CÔNG
TÁC THI ĐUA, KHEN THƯỞNG
1.1 Những vấn đề chung về thi đua, khen thưởng
1.1.1 Khái niệm, bản chất và mối quan hệ thi đua, khen thưởng
1.1.1.1 Khái niệm thi đua
Thi đua là một hiện tượng khách quan, là quy luật phát triển tất yếu trong quá trình hợp tác lao động của con người Ở đâu có hợp tác lao động thì ở đó nảy sinh thi đua Thi đua là cùng nhau đem hết tài năng, sức lực ra làm nhằm thúc đẩy lẫn nhau đạt thành tích tốt nhất trong chiến đấu, sản xuất, công tác hoặc học tập
Thi đua là hoạt động dựa trên nguyên tắc tự nguyện, tức là những cá nhân đều có thể theo ý chí của mình tham gia hoặc không tham gia các phong trào thi đua
1.1.1.2 Khái niệm khen thưởng
Khen là sự nhận xét, đánh giá tốt về một người nào đó, tổ chức nào đó, về cái gì, việc gì đó với ý hài lòng Còn thưởng là tặng tiền hoặc hiện vật để tỏ ý khen ngợi và khuyến khích cá nhân hay tổ chức
đã có công hay việc làm xuất sắc Khen thưởng là việc khen và thưởng một cách chính thức, có quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, vừa có ý nghĩa động viên về tinh thần, vừa có sự khích
lệ bằng vật chất Khen thưởng là một vấn đề liên quan đến nhiều lĩnh vực khác nhau của đời sống xã hội
1.1.1.3 Mối quan hệ giữa thi đua và khen thưởng
Thi đua, khen thưởng là động lực phát triển xã hội Làm tốt công tác thi đua và công tác khen thưởng sẽ có tác dụng hỗ trợ lẫn nhau, thúc đẩy nhau, góp phần thúc đẩy xã hội phát triển
1.1.2 Vị trí, vai trò của thi đua, khen thưởng
Công tác thi đua, khen thưởng trong bất kỳ thời kỳ nào cũng có
vị trí, vai trò quan trọng, là biện pháp cần thiết để xây dựng con người mới, phát triển toàn diện Trong công tác lãnh đạo, quản lý việc tạo dựng, đẩy mạnh phong trào thi đua, hướng phong trào thi đua vào việc thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ đã đề ra Trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, thi đua, khen thưởng có nhiệm vụ phát huy mọi nguồn lực, góp phần nâng cao
Trang 12năng lực và trình độ khoa học công nghệ, gắn với việc nâng cao dân trí, đào tạo nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, tạo động lực mạnh
mẽ cho sự phát triển đất nước
1.2 Quản lý nhà nước về công tác thi đua, khen thưởng
1.2.1 Vai trò của QLNN về thi đua, khen thưởng
Quản lý nhà nước là sự tác động thực tế mang tính tổ chức và điều chỉnh của nhà nước thông qua hệ thống các cơ quan nhà nước lên hoạt động xã hội, cá nhân
Quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng là sự tác động, điều chỉnh thường xuyên của nhà nước bằng quyền lực nhà nước đối với hoạt động thi đua, khen thưởng
1.2.2 Nội dung QLNN về thi đua, khen thưởng
Cơ quan quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng ở Trung ương
có trách nhiệm giúp Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về thi đua, khen thưởng Để công tác thi đua, khen thưởng thực hiện đem lại hiệu quả trong cả nước, Luật Thi đua, Khen thưởng đã đề ra 08 nội dung quản lý nhà nước
1.2.3 Đổi mới quản lý Nhà nước về thi đua, khen thưởng
- Đổi mới trong ý nghĩa hiện đại của nó là "một ý tưởng, suy nghĩ sáng tạo, trí tưởng tượng mới dưới dạng thiết bị hoặc phương pháp"
- Đổi mới QLNN về thi đua, khen thưởng là sự vận dụng sáng tạo chủ nghĩa Mác Lê-nin, tư tưởng Hồ Chí Minh, những quy định của pháp luật hiện hành về thi đua, khen thưởng nhằm nâng cao hiệu quả của công tác này ở tất cả các nội dung
Tiểu kết chương 1
Trong bất kỳ giai đoạn lịch sử nào của đất nước, công tác thi đua, khen thưởng luôn giữ một vai trò quan trọng, góp phần cùng với Đảng, nhà nước thực hiện tốt nhiệm vụ chính trị trong từng giai đoạn
Từ thời kỳ phong kiến, thưởng và phạt luôn được các triều đại phong kiến Việt Nam quan tâm “Việc chính trị lớn của nhà nước, chỉ có thưởng và phạt”, coi đó là biện pháp để quản lý xã hội, xây dựng Nhà nước quân chủ chuyên chế, Nhà nước phong kiến Việt Nam đã đặc biệt chú ý việc sử dụng khen thưởng để động viên và tạo ra động lực cho mỗi cá nhân và tập thể trong xã hội vươn tới những chuẩn mực
do Nhà nước phong kiến đặt ra Và ở chừng mực nhất định các triều đại phong kiến đã đạt được kết quả, tạo ra những mẫu người lý tưởng, những làng, xã lý tưởng góp phần ổn định và xây dựng triều chính
Trang 13Chương 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ THI ĐUA - KHEN THƯỞNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH CAO BẰNG 2.1 Đặc điểm địa bàn tỉnh Cao Bằng
Cao Bằng là tỉnh tỉnh miền núi, biên giới phía Đông Bắc Việt Nam, có vị trí địa lý,điều kiện tự nhiên và đặc điểm kinh tế xã hội cụ
- Về tài nguyên khoáng sản
2.1.2 Đặc điểm kinh tế - xã hội
Cao Bằng là một tỉnh nghèo, còn rất nhiều những khó khăn, cả chủ quan và khách quan, quy mô kinh tế của tỉnh còn nhỏ bé, hạ tầng kết nối giao thông, kinh tế, xã hội, hạ tầng đô thị, hạ tầng nông thin còn nhiều khó khăn; địa hình chia cắt mạnh, độ dốc lớn, khó khăn trong sản xuất
- Kinh tế phát triển ổn định, tốc độ tăng trưởng đạt khá;
- Sản xuất nông, lâm nghiệp có bước tăng khá
- Công tác thu ngân sách nhà nước được tập trung chỉ đạo quyết liệt và đạt tăng trưởng cao
- Lĩnh vực giáo dục và đào tạo: cơ sở vật chất trường, lớp học được tăng cường xây dựng theo hướng kiên cố hóa, hiện đại hóa
- Lĩnh vực y tế, dân số và kế hoạch hóa gia đình: Toàn tỉnh có 15 Bác sĩ/vạn dân; tỷ lệ dân số tham gia bảo hiểm y tế đạt 98,17
- Lĩnh vực văn hóa, xã hội: Công tác bảo tồn, phát huy các di sản văn hóa, di tích lịch sử, danh lam thắng cảnh được chú trọng
- Lĩnh vực an ninh, quốc phòng và xây dựng hệ thống chính trị
và đối ngoại: Xây dựng thế trận quốc phòng toàn dân gắn với thế trận
an ninh nhân dân vững chắc, kết hợp chặt chẽ giữa phát triển kinh tế -
xã hội
2.1.3 Bộ máy quản lý về công tác thi đua, khen thưởng
Tập trung và xét tất cả những đơn từ của tư nhân hay của các
Bộ, các cơ quan Chính phủ, các đoàn thể, xin cấp các thứ huân