Mặt khác trẻ mẫu giáo rất dễ nhạy cảm và mau chóng tiếp thu những điều học ở trường và hình thành dấu ấn lâu dài, giáo dục trẻ nắm vững một số biển báo an toàn giao thông đường bộ, đảm b
Trang 1Phụ lục II Mẫu báo cáo sáng kiến
(Kèm theo Quy định về hoạt động sáng kiến trên địa bàn tỉnh Quảng Nam)
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập- Tự do- Hạnh phúc
BÁO CÁO SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM BIỆN PHÁP GIÚP TRẺ 5 TUỔI LỚP MẪU GIÁO SƠN CA - TRƯỜNG MG HỌA MI NẮM VỮNG MỘT SỐ BIỂN BÁO AN TOÀN GIAO THÔNG
ĐƯỜNG BỘ
1 Mô tả bản chất của sáng kiến:
1.1 Giải pháp thực hiện, các bước và cách thức thực hiện:
a Các giải pháp thực hiện:
- Giáo viên tác động vào phụ huynh
- Giáo viên tác động lên trẻ
- Tiếp hành áp dụng các giải pháp vào thực tế
- Đánh giá kết quả áp dụng sau thời gian áp dụng các giải pháp
1.2 Phân tích tình trạng của giải pháp đã biết ( nếu là giải pháp cải tiến giải pháp đã biết trước đó tại cơ sở)
Thời gian gần đây, nhiều vụ tai nạn giao thông thương tâm xảy ra mà nạn nhân là những đứa trẻ vô tội, đáng thương Không chỉ gọi là rủi ro, mà trong đó còn có cả phần lỗi thuộc về người lớn với những lí do hết sức đơn giản mà không
ai nghĩ đến như: Để trẻ chơi gần đường có nhiều xe cộ qua lại, chở trẻ lưu thông trên đường không đội mũ bảo hiểm hoặc các phương tiện bảo hộ khác, chạy nhanh vượt ẩu khi trên xe có trẻ nhỏ…vô tình người lớn đã đặt trẻ vào những tình thế hết sức nguy hiểm, tính mạng bị đe dọa Và những vụ tai nạn thương tâm đó xảy ra đã cướp đi sức khỏe, tuổi thơ, thậm chí là mạng sống của các em
Theo một Báo cáo mới của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) và Quỹ Nhi đồng Liên Hợp Quốc (UNICEF), hơn 2.000 trẻ em tử vong mỗi ngày do tai nạn giao
Trang 2thông và mỗi năm có thêm hàng chục triệu trẻ em trên toàn cầu phải tới bệnh viện
do thương tích và hậu quả gây ra cho các em thường là các thương tật lâu dài
An toàn tính mạng trẻ em là một vấn đề quan trọng trong lĩnh vực y tế cộng đồng và phát triển xã hội Bên cạnh 830.000 ca tử vong mỗi năm, hàng triệu trẻ em phải gánh chịu các thương tích do tai nạn giao thông không gây chết người nhưng lại thường phải nằm viện và phục hồi chấn thương trong thời gian dài
Điều này cho thấy thương tích do tai nạn giao thông không chủ ý là nguyên nhân hàng đầu dẫn tới tử vong ở trẻ em nhỏ, phần lớn các thương tích trẻ em do tai nạn giao thông xảy ra tại các quốc gia đang phát triển và chúng ta là một trong những quốc gia đang ở trong tình trạng báo động về vấn nạn an thông đối với trẻ
em Chúng ta cần phải hành động nhiều hơn nữa để ngăn chặn tác hại của thương tích do tai nạn giao thông đối với trẻ em, bởi vì khi một đứa trẻ bị dị dạng, bị tổn thương do tai nạn giao thông để lại đều bị thương tổn về tâm lý với bất cứ mức độ nào, tác động của nó có thể ám ảnh suốt cuộc đời của trẻ Đây là những bi kịch không cần thiết Chúng ta có đủ bằng chứng về những phương tiện can thiệp có hiệu quả và cần thực hiện các chương trình phòng chống thương tích do tai nạn giao thông tại tất cả mọi nơi, mọi lúc và mọi thời điểm Nếu các biện pháp phòng chống tai nạn giao thông đã qua kiểm chứng được thực hiện ở mọi lúc mọi nơi thì
sẽ có hàng nghìn trẻ em vô tội được cứu sống mỗi ngày
Ông bà ta đã nói, chữa bệnh không bằng phòng bệnh, trẻ em là nhân tài của đất nước, tương lai của dân tộc, các bậc cha mẹ, cô giáo đóng vai trò là người nắm giữ trách nhiệm cao cả đó, chính là tạo cho trẻ những điều kiện tốt nhất để tránh và giảm thiểu tối đa những tai nạn, thương tích về giao thông đường bộ cho trẻ Mặt khác trẻ mẫu giáo rất dễ nhạy cảm và mau chóng tiếp thu những điều học ở trường
và hình thành dấu ấn lâu dài, giáo dục trẻ nắm vững một số biển báo an toàn giao thông đường bộ, đảm bảo an toàn khi tham gia giao thông đường bộ không chỉ giảm thiểu rủi ro về an toàn giao thông cho trẻ mà còn là một sự cần thiết cho sự tăng trưởng và phát triển của trẻ nhỏ cũng như là vấn đề cấp bách của xã hội
Các biện pháp này bao gồm: Đội mũ bảo hiểm và đeo dây an toàn phù hợp với trẻ em; thiết kế lại các đồ đạc, đồ chơi, thiết bị vui chơi dành cho trẻ nhỏ, và đẩy mạnh các dịch vụ phục hồi chức năng và cấp cứu, và quan trọng hơn hết đó chính là nâng cao nhận thức của cả người lớn và trẻ em trong vấn đề đảm bảo an toàn giao thông như giúp trẻ nắm vững một số biển báo an toàn giao thông đường
bộ khi tham gia giao thông
1.3 Nội dung đã cải tiến, sáng tạo để khắc phục những nhược điểm hiện tại
(nếu là giải pháp cải tiến giải pháp đã biết trước đó tại cơ sở)
Biện pháp1: Giáo viên tác động vào phụ huynh
Trang 3
Đánh vào tâm lý cha mẹ trẻ cũng là tác động ban đầu của giáo viên đến nhận thức của phụ huynh, tuyên truyền giáo dục ý nghĩa của các biển báo an toàn giao thông đường bộ đến các bậc phụ huynh
Qua việc xác định tầm quan trọng của vấn nạn an toàn giao thông và tầm quan trọng của việc giáo dục trẻ nắm vững một số biển báo an toàn giao thông đường bộ, cùng với sự quan tâm chỉ đạo của nhà trường trong việc đảm bảo an toàn tính mạng cho trẻ, nên ngay vào đầu năm học, thông qua cuộc họp phụ huynh, ngoài việc triển khai công tác trọng tâm dạy và học của trẻ, tôi đã xác định
rõ cho phụ huynh được biết việc giáo dục và đảm bảo an toàn giao thông cho trẻ là một vấn đề hết sức quan trọng, tôi yêu cầu phụ huynh hoàn toàn kết hợp với nhà trường, giáo viên phụ trách lớp đảm bảo an toàn tính mạng trẻ khi tham gia giao thông, ký vào bản Cam kết đưa đón trẻ đúng giờ giấc, không để trẻ tham gia giao thông đường bộ khi không có người lớn đi cùng
Bên cạnh đó, tôi còn trang bị những kiến thức cơ bản nhất về việc đảm bảo cho trẻ nắm vững một số biển báo an toàn giao thông đường bộ cho trẻ thông qua các góc hoạt động ở lớp, như:
* Thông qua góc tuyên truyền :
- Trang trí ở góc tuyên truyền tranh ảnh có nội dung như sau:
+ Đừng để tai nạn giao thông đến gần trẻ em
+ Hình ảnh về trẻ tham gia giao thông đường bộ an toàn
+ Các tai nạn trẻ thường gặp khi tham gia giao thông đường bộ
+ Mỗi ngày đến trường là một ngày vui
+ Câu thơ nói về an toàn tính mạng trẻ khi giao thông
+ Đừng giao phó tính mạng của trẻ cho chính trẻ
+ Bé tham gia giao thông an toàn
+ Con đường bình yên
+ Góc họa sĩ nhí với an toàn giao thông
Giáo viên
Phụ huynh
Trẻ em Trẻ em
Trang 4+ Giao thông, bạn đồng hành với bé yêu
Tranh và pano, apphich được thay đổi theo chủ đề và bắt mắt với mọi đối tượng
Mỗi ngày đến trường là một ngày vui
* Ở góc phụ huynh:
- Hình ảnh của một số biển báo an toàn giao thông đường bộ thường gặp
- Tìm kiếm và sưu tầm những tranh ảnh gắn liền với một số biển báo an toàn giao thông đường bộ cho trẻ khi tham gia lưu thông mà bố mẹ trẻ không thể bỏ qua khi đưa trẻ đến trường cũng như đón trẻ về nhà
- Phụ huynh cần biết khi tham gia giao thông cùng trẻ, khi đón hoặc đưa trẻ đến trường mà không có trang phục bảo hộ khi chở trẻ
- Cắt dán những bức tranh, bích họa, các bài thơ, tin tức, thời sự, phóng sự về tai nạn an toàn giao thông do vi phạm một trong các biển báo an toàn giao thông đường bộ thường gặp ở trẻ để dán ở các góc tin tức của phụ huynh để mọi phụ huynh đều có thể đọc và cập nhật thông tin mọi lúc mọi nơi
Ví dụ: Bài thơ “Đường phố của em”
“Trên đường quốc lộ
Xe cộ đầy đường
Trang 5Xe chạy ngược chạy xuôi
Theo đúng hàng đúng lối
Vỉa hè người đi bộ
Lòng đường xe cộ đi
Đèn đỏ thì dừng lại
Đèn xanh nhanh qua đường
Ôi con đường quốc lộ
Xe cộ như thoi đưa
Người người đều làm đúng
Theo luật lệ giao thông”
- Dán các bài thơ, bài hát về chủ đề an toàn giao thông, luật giao thông mọi lúc mọi nơi như một thông tin cấp bách, một mặt với mục đích là nhắc nhở phụ
huynh về tầm quan trọng của an toàn giao thông, một mặt là giúp phụ huynh nắm bắt được nội dung mà trẻ đang được học ở trường để có thể về nhà giáo dục thêm
cho trẻ, kết hợp với giáo viên, nhà trường nâng cao chất lượng dạy và học cho trẻ
Ví dụ: Như bài thơ: Đèn đỏ đèn xanh
Dung dăng dung dẻ
Vui vẻ đi chơi
Đèn đỏ báo rồi
Bạn chờ tí nhé!
Dung dăng dung dẻ Vui vẻ đi chơi Đèn xanh đã mời Bạn ơi, đi nhé!
Tác giả: Định Hải
Hay qua bài hát “Em đi qua ngã tư đường phố” cũng có nội dung tương tự, qua bài hát cung cấp được cho trẻ một kiến thức cơ bản về luật tham gia giao thông đường bộ: Đèn đỏ không đi, đèn vàng đi chậm, đèn xanh được phép đi Bên cạnh đó, tôi thường xuyên theo dõi những phụ huynh hay để trẻ tự đến trường, lớp một mình, hay gởi các cháu cho người khác đón hộ, sau đó gặp phụ huynh trao đổi trực tiếp cũng như nêu lên những tác hại của việc để trẻ tham gia giao thông đường bộ một mình, hay gởi con cho người khác đón hộ rất nguy hiểm,
vô tình cha mẹ chúng ta có thể tước đoạt đi quyền được sống và tồn tại của trẻ chỉ
vì một phút nhất thời, lười biếng không đến đón và đưa con đi học
Trang 6An toàn nào cho con?
Ngoài ra, tôi còn phối hợp với nhà trường, chính quyền địa phương, các cấp tài trợ phi chính phủ để tập huấn phòng chống tai nạn thương tích, tập huấn về các chương trình Đảm bảo an toàn khi tham gia giao thông cho trẻ
Biện pháp 2: Giáo viên tác động lên trẻ
** Lồng ghép giáo dục một số biển báo an toàn giao thông đường bộ vào các hoạt động học có chủ đích và hoạt động vui chơi:
a Hoạt động học có chủ đích:
Ở lớp, với trẻ 5 tuổi tư duy của trẻ còn gắn liền với trực quan hành động, việc chuyển từ trực quan hành động sang trực quan hình tượng là một vấn đề cần
nhiều thời gian và sự kiên trì
Trong những bài ca, câu hát trẻ được học luôn có nội dung giáo dục gắn
liền, nhưng để biến những nội dung đó thành kiến thức thường trực trong cuộc
sống hằng ngày của trẻ là một vấn đề mà bản thân tôi luôn trăn trở
Nên khi tôi tổ chức các hoạt động học có chủ đích, tôi lồng ghép các hoạt động giáo dục nội dung một số biển báo an toàn giao thông đường bộ một cách linh hoạt và sinh động, cụ thể, gần gũi với cuộc sống hàng ngày của trẻ để cho hoạt động có chủ đích phong phú hơn, tránh nhàm chán và cứng nhắc, một mặt lại khéo léo như “ vô tình” khắc sâu vào trí nhớ của trẻ những điều trẻ cần nắm bắt về đặc điểm cũng như tính chất của biển báo an toàn giao thông đường bộ
Ví dụ: Khi dạy trẻ nhận biết màu sắc và hình dạng trong hoạt động làm quen
với toán, tôi lồng ghép giáo dục và cung cấp một số biển báo an toàn giao thông đường bộ như đèn tín hiệu giao thông
Trang 7- Ngoài ra, tôi cung cấp các kiến thức về biển báo an toàn gia thông cho trẻ qua các hình thức học và chơi khác nhau, trong giờ học, thay vì học bằng phương pháp cổ điển là dạy bằng tranh, tôi áp dụng và khai thác triệt để các biện pháp về ứng dụng công nghệ thông tin cho trẻ, nhằm mang lại cho trẻ những hình ảnh, tình huống sinh động, màu sắc phong phú, đẹp đẽ, qua đó vừa tiết kiệm thời gian cũng nâng cao được tay nghề của chính bản thân tôi trong việc sử dụng các biện pháp khoa học trong quá trình dạy học đồng thời cũng tránh được sự nhằm chán trong quá trình tiếp thu kiến thức của trẻ nếu chỉ dùng những bức tranh khô khan, cứng nhắc
Ví dụ: Biển báo cấm có dạng hình tròn, đều có viền đỏ, nền màu trắng, trên
nền có hình vẽ màu đen đặc trưng cho điều cấm hoặc hạn chế sự đi lại của phương tiện cơ giới, thô sơ và người đi bộ Riêng biển báo “Cấm đi ngược chiều” có nền màu đỏ và vạch trắng ở giữa và “Biển báo cấm” không có hình Nội dung của biển báo cấm là nhằm báo điều cấm hoặc hạn chế mà người sử dụng đường phải tuyệt đối tuân theo
Trang 8Ví dụ: Biển báo nguy hiểm có dạng hình tam giác đều, viền màu đỏ, nền màu
vàng, trên nền có hình vẽ màu đen mô tả sự việc Nội dung của biển báo nguy hiểm là nhằm báo cho người sử dụng đường biết trước tính chất nguy hiểm trên đường để có biện pháp phòng ngừa, xử lí cho phù hợp với tình huống Kèm theo
đó là tình huống phù hợp để trẻ lựa chọn, củng cố kiến thức vừa được giáo viên cung cấp
- Với những biển báo giao thông đường bộ thông thường, gần gũi với nơi trẻ sống, tôi chụp một số hình ảnh có biển báo nơi trẻ sống, cho trẻ phát biểu về nơi
có biển báo giao thông đó, đồng thời hỏi trẻ vì sao có biển báo giao thông đó, ý
Trang 9nghĩa của biển báo đó, từ đó tôi đưa trẻ vào bài học mà tôi muốn cung cấp cho trẻ biết, biển báo gắn liền nơi trẻ ở sẽ càng đi sâu vào trí nhớ của trẻ hơn
Ví dụ: Biển báo hiệu lệnh có dạng hình tròn, nền màu xanh lam, trên nền có
hình vẽ màu trắng đặc trưng cho hiệu lệnh Nội dung của biển báo hiệu lệnh
là nhằm báo cho người sử dụng đường biết điều lệnh phải thi hành
Ví dụ: Biển báo chỉ dẫn có dạng hình vuông hoặc hình chữ nhật, nền màu
xanh lam, trên nền có hình vẽ đặc trưng sự chỉ dẫn Nội dung của biển báo hiệu lệnh là nhằm báo cho người sử dụng đường biết những định hướng cần thiết hoặc những điều có ích khác trong hành trình
Trang 10- Hoạt động học được tôi linh động theo thời tiết cũng như tính chất, nội dung của bài học, đồng thời được phối hợp linh động với kiến thức mà tôi muốn cung cấp cho trẻ, không chỉ nhất nhất lúc nào cũng học trong lớp với những trình tự lên sẵn, tôi có thể linh động nối tiếp hoạt động học này đến hoạt động học khác
trong cùng một chuỗi hoạt động
Ví dụ: Sau hoạt động Làm quen văn học Hoa cúc vàng, tôi cho trẻ lên xe đi
tham quan vườn hoa cúc, nhắc trẻ khi tham gia giao thông phải như thế nào, đội
mũ bảo hiểm, đi bên nào, ngồi trên xe yên lặng, không ồn ào, khi đi gặp biển báo
gì, phải làm gì? … Sau tiết học, trẻ và cô cùng lên xe ra vườn trường thăm các loài hoa mùa xuân…
- Chính vì vậy, việc lồng ghép giáo dục một số biển báo an toàn giao thông đường bộ vào hoạt động học có chủ đích phải gần gũi, sinh động, cụ thể, dễ nhớ,
dễ hiểu … sẽ làm phong phú nội dung, phương pháp học tập
- Khi dạy trẻ hát các bài hát trong chủ điểm Phương tiện và Luật giao thông như bài hát “Đường em đi” tôi lồng ghép giáo dục về việc tham gia giao thông đường bộ ở thành phố, nơi có vỉa hè, lề đường, có đèn giao thông, các biển báo thông dụng khi trẻ tham gia giao thông, một số biển báo mà địa phương nơi trẻ sống không có
b Hoạt động vui chơi:
Hoạt động vui chơi là hoạt động không thể thiếu của trẻ ở độ tuổi mầm non, chơi là một phần tất yếu trong cuộc sống của trẻ, trẻ học mà chơi, chơi mà học,
Trang 11qua học trẻ được chơi, qua trò chơi trẻ học được điều cần biết một cách nhẹ nhàng nhất, thoải mái nhất, qua chơi, trẻ cũng cố được những kiến thức mà trẻ đã học, bên cạnh đó trẻ còn có thể khám phá ra nhiều điều mới lạ, bổ ích mà chỉ khi trẻ trải nghiệm mới có thể có được, như là một sự tích lũy kinh nghiệm của người lớn
Ví dụ: Khi tổ chức cho trẻ chơi trò chơi ngoài trời, trẻ hát bài hát: “Em đi qua
ngã tư đường phố”, trẻ không chỉ ôn lại được bài hát, mà còn có thể đóng vai các chú công an giao thông, bắt những bạn vi phạm luật an toàn giao thông, không tuân theo các biển báo an toàn giao thông đường bộ có trên đoạn đường trẻ đi qua, bên cạnh đó, trẻ còn học được cách xử lí khi gặp các biển báo an toàn như báo có sạt lở, báo đường trơn, hay qua đường có nhiều phương tiện giao thông, biết học cách giúp đỡ người khác qua đường, hay biết nhường ghế cho người lớn tuổi, trẻ
em nhỏ hơn, qua đó trẻ tự học được các quy tắc ứng xử cũng như học cách làm người có ích cho xã hội
Không những trẻ học được những điều thú vị trong khi chơi trò chơi ngoài trời mà trẻ còn học được trong khi chơi các trò chơi ở các góc chơi, trò chơi đóng vai, trò chơi học tập… Qua đó, tôi không chỉ giáo dục trẻ mà còn có thể giúp trẻ ghi nhớ, khắc sâu những vẫn đề cần lưu ý khi trẻ tham gia giao thông đường bộ như đi bên tay phải, biết nhường nhịn người tham gia giao thông, lịch sự và văn minh khi đi đường, biết nội dung các biển báo giao thông
Trang 12Ngoài ra, không chỉ có thơ, truyện, bài hát mới có thể cung cấp nội dung giáo dục trẻ mà còn có một bộ phận khác rất gần gũi, thân thiết với đời sống trẻ, dễ học,
dễ chơi và rất dễ ghi nhớ đó là đồng dao, một bài đồng dao luôn dễ dàng học thuộc
và vận dụng vào cuộc sống hơn cho trẻ bởi những tiết tấu và câu từ chân
chất, gần gũi, mộc mạc và đậm chất quê hương
** Giáo dục trẻ nắm được nội dung một số biển báo an toàn giao thông đường bộ thông qua các hoạt động theo thời điểm trong ngày mọi lúc, mọi nơi
Trong hoạt động Thể dục buổi sáng, trong hoạt động khởi động, tôi cho trẻ
khởi động tay bằng hình thức chơi Đèn tín hiệu giao thông thay vì các hình thức khởi động tay cổ điển thông thường và cứng nhắc như thường lệ, trẻ vừa ghi nhớ tốt, vừa làm cho hoạt động phong phú, hấp dẫn hơn, tránh nhàm chán cho trẻ
