slide thuyết trình kiến trúc nhà ở dân gian bắc bộ

Giá trị sử dụng đấtTrồng những giàn cây leo quanh nhà như mướp, bầu bí… Để tạo không gian mát lành cho ngôi nhà, tạo thành các tấm che nắng tự nhiên, vừa tránh nắng nóng cho người và gia

Kiến trúc nhà ở

dân gian Bắc Bộ

SVTH: Chu Đức Cường

Đỗ Minh Tân Nguyễn Trung Lâm

Đỗ Quang Huy

Tìm hiểu kiến trúc nhà truyền thống Bắc Bộ

Kiến trúc nhà truyền thống Bắc Bộ mang

những đặc điểm về địa lý và khí hậu, thể hiện

sự sang tạo và tài hoa của những cư dân nơi

đây

Ngôi nhà trong quan niệm của người Việt từ

xưa đến nay không chỉ là nơi che nắng che

mưa, mà còn là mái ấm nuôi dưỡng tâm hồn

người Việt

Kinh nghiệm xây nhà ông cha ta

Ông cha ta đã đúc kết nhiều kinh nghiệm

quý trong quá trình từ chọn đất, chọn hướng

đến xây dựng nhà ở

Vốn gần biển, trong khu vực gió mùa nên

trong bốn hướng chỉ có hướng nam là tránh

được nắng chiều hướng tây (nắng xiên

khoai), gió lạnh từ phương bắc (gió mùa

đông bắc), bão từ phía đông và hứng được

gió nồm thổi đến từ phía nam vào mùa

nóng

Ngoài ra, cha ông ta cũng còn dựa vào thuyết phong thủy để tìm những thế đất tụ linh, tụ phúc phù hợp với vận mạng của từng gia chủ khi đặt móng xây nhà.

Giá trị sử dụng đất

Trồng những giàn cây leo quanh nhà như mướp, bầu bí… Để tạo không gian mát lành cho ngôi nhà, tạo thành các tấm che nắng tự nhiên, vừa tránh nắng nóng cho người và gia súc, chống chói do phản xạ, vừa lấy rau quả làm thức ăn

Ngôi nhà thường chiếm tỉ lệ khá nhỏ so

với diện tích khuôn viên

Phần lớn được làm sân vườn trồng rau, hoa màu và cây ăn quả, làm hàng rào…

Giá trị tổ chức không gian

Giá trị tổ chức không gian nhà ở dân gian

miền Bắc được thể hiện ở việc bố trí các chức

năng hợp lý, phù hợp với nhu cầu sinh hoạt và

làm kinh tế gia đình

Việc tổ chức các chức năng liên hoàn,

phóng khoáng, đan xen với cây xanh, mặt nước, cảnh quan thiên nhiên, tiết kiệm

năng lượng, tận dụng khả năng thông gió

Các phần không gian sinh hoạt

Sân chính

Được lát gạch đất nung dùng làm sân phơi ngày

mùa

Là nơi sinh hoạt quây quần gia đình dưới ánh trăng

vào những đêm Hè đẹp trời như uống trà, ăn cơm,

hóng mát ; nơi tổ chức lễ cưới xin hoặc lễ làm ma

người chết đều được diễn ra ở cái sân gạch trước

hiên mỗi ngôi nhà người Việt

Hiên nhà

Kề liền với sân

Hiên thường rộng 1,6-2,1M dùng làm không gian đệm ngăn bớt không khí nóng giữa trong nhà và ngoài sân

Hiên còn được dùng như không gian đa chức năng như sinh hoạt chung, tiếp khách, uống trà, nằm hóng mát ru con vào những những đêm Hè oi bức

Để giảm bức xạ mặt trời giữa ngoài sân

và trong nhà, người ta dùng những tấm dại tre đan phên có thể che nắng vào mùa Hè và chắn gió lạnh mùa Đông

Để giảm bức xạ mặt trời giữa ngoài sân và trong nhà, người ta dùng những tấm dại tre đan phên

có thể che nắng vào mùa Hè và chắn gió lạnh mùa Đông

Nhà chính

Thường làm 3 -5 gian (người dân thường quan niệm lấy số lẻ làm may mắn, tránh số 4 rơi vào cung tử trong Sinh - Lão - Bệnh - Tử)

Nếu nhà 5 gian thì được dành 3 gian làm không gian ở

Hai bên là hai buồng dùng để cất của cải và là nơi ở của con gái, đàn

bà trong nhà hoặc vợ chồng mới cưới

Gian giữa dùng làm nơi thờ cúng tổ tiên, tiếp khách

Hai gian hai bên dùng làm nơi ngủ cho ông chủ nhà và nơi ngủ của đàn ông

Ngôi nhà phụ (nhà ngang)

Dùng để làm bếp, ăn

Làm nơi để thóc gạo mỗi khi làm mùa.Nơi để dụng cụ làm nông nghiệp

Nhiều gia đình thường

xuyên dùng không gian nhà phụ này làm không gian sinh hoạt gia đình, nhà chính chủ yếu làm nơi ngủ và giao tiếp đối ngoại

Không gian nhà phụ được dùng như không gia đa

năng, ở đó sau những ngày mùa, người nông dân sử dụng thời gian nhàn rỗi để làm nghề phụ

Sinh hoạt tín ngưỡng

Các hoạt động sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng luôn gắn bó chặt chẽ với những không gian kiến trúc - nơi diễn ra các hoạt động thờ cúng, lễ hội

Sân chính

Nơi tổ chức lễ cưới xin hoặc lễ làm ma người

chết đều được diễn ra ở cái sân gạch trước hiên

mỗi ngôi nhà người Việt

Nơi tổ chức lễ hội, các hoạt động cúng bái tổ tiên,

…

Nhà chính

Là nơi thờ cúng của tổ tiên nên được bài

trí hết sức công phu so với các gian bên

Phong cách kiến trúc xưa

Do những đặc điểm về địa lý và khí hậu, kiến trúc xây dựng nhà ở và cách sắp xếp, bài trí không gian sống trong ngôi nhà nông thôn Bắc bộ có những nét độc đáo, phản ánh một phần kho tàng văn hóa và nghệ thuật kiến trúc của dân tộc và tài hoa

Người Việt thường chọn những vùng đồng bằng có nhiều bùn, nước thích hợp cho điều kiện trồng trọt, chăn nuôi và sử dụng các vật liệu sẵn

có trong tự nhiên

Đối với nhà ở được chia làm 3 dạng.

• Lợp tranh, vách đất nền đất, kèo cột làm bằng tre nứa

• Khá hơn thì làm nhà bằng gỗ (xoan), mái lợp rạ, cỏ tranh, vách bằng bùn nhào rơm, nền đất hoặc lát gạch

• sang trọng thì làm nhà bằng gỗ có chạm trỗ (lim, mít, kiền kiền…), mái lợp ngói, tường gạch, nền gạch…

Nhà lớp tranh, vách nền đất

Nhà bằng gỗ (xoan), mái lợp rạ,

cỏ tranh, vách bằng bùn nhào rơm, nền đất hoặc lát gạch

Nhà bằng gỗ có chạm trỗ (lim, mít, kiền kiền…), mái lợp ngói, tường gạch, nền gạch…

Về ngoại hình của kiến trúc nhà ở Việt Nam truyền

thống chủ yếu là loại có mái dốc thẳng Đầu dốc

mái có loại uốn cong với các hoạ tiết trang trí

phong phú

Điều này thể hiện cho phong tục, tập quán, văn hóa, thói quen của từng dân tộc

Kiến trúc nhà ở dân gian –

Về hình dáng kiến trúc ngôi nhà, thì nhà thường có hai mái dốc, đầu hồi khum cong hình mai rùa,…

Kiến trúc nhà ở dân gian –

Các khung cửa đi và cửa sổ được trang trí nhiều hoạ tiết.

Cũng có khi bếp lửa được bố trí ngay giữa trong nhà, bếp nấu trên sàn, chung quanh bếp lửa đặt ghế ngồi để tiếp

khách, phía trên bếp là gác kho để lương thực

Cảm ơn thầy và các bạn đã chú ý nắng nghe

01 Tìm hiểu về kiến trúc nhà

truyền thống Bắc Bộ 02

Mục lục

01

02

03

04