TIỂU LUẬN HỌC PHẦNGIAO TIẾP VÀ LỄ TÂN NGOẠI GIAO Tên đề tài: TÂM LÝ VÀ TẬP QUÁN GIAO TIẾP CỦA NGƯỜI DÂN THÁI LAN

Du lịch Thái Lan sẽ rất tuyệt vời với không gian thiên nhiên và những nét văn hóa đặc trưng, một điều bạn có thể học hỏi ở văn hóa quốcgia này chính là phong cách ứng xử, giao tiếp của n

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN

KHOA DU LỊCH HỌC

***_***

TIỂU LUẬN HỌC PHẦN

GIAO TIẾP VÀ LỄ TÂN NGOẠI GIAO

Tên đề tài: TÂM LÝ VÀ TẬP QUÁN GIAO TIẾP CỦA NGƯỜI DÂN THÁI LAN

Giảng viên: Cô Vũ Hương LanSinh viên: Mạc Thị Hải Yến

Trần Thảo My

Lê Thị Trà MyLớp: K63 Lữ hành

Hà Nội, tháng 1 năm 2019

TIÊU ĐỀ BÀI VIẾT

TÂM LÍ VÀ TẬP QUÁN GIAO TIẾP CỦA THÁI LAN

-TÓM TẮT

Thái Lan là nước láng giềng của Việt Nam, bạn sẽ không quá khó khăn

để có thể du lịch đến đất nước này vì không phải chuẩn bị visa hay các giấy tờcầu kì kèm theo Du lịch Thái Lan sẽ rất tuyệt vời với không gian thiên nhiên

và những nét văn hóa đặc trưng, một điều bạn có thể học hỏi ở văn hóa quốcgia này chính là phong cách ứng xử, giao tiếp của người dâ nơi đây Đây làmột điểm đến vô cùng lí thú cho những tín đồ đam mê du lịch Bất kì quốc gianào trên thế giới đều có những nét văn hóa, đặc sắc, phong tục tập quán riêng,đặc biệt là ở quốc gia có nhiều truyền thống tôn giáo như Thái Lan thì điềunày càng rõ rệt Chính vì thế khi đi du lịch đến đây, bạn nên dành ra chút thờigian để tìm hiểu về văn hóa, phong cách giao tiếp của người Thái Lan đểtránh các sự cố phiền toái khi gặp người bản xứ

Chính vì vậy mà hôm nay bọn em sẽ tìm hiểu về “TÂM LÍ GIAO TIẾPCŨNG NHƯ CÁC NÉT PHONG TỤC TẬP QUÁN” của đất nước chùa vàngnày Hiểu về các nét văn hóa, bản sắc dân tộc, tập tục trong đời sống hàngngày cũng chính là cách giúp ta hiểu rõ, hiểu sâu hơn về dân tộc ấy Tô đậm,phát huy thêm tình đoàn kết hữu nghị, keo sơn gắn bó của hai dân tộc Đặttrong góc độ của một sinh viên khoa du lịch ta càng thấy tầm quan trọng hơn

cả của việc hiểu biết về các nền văn hóa Qua đề tài này chúng em cũng muốngiới thiệu với tất cả bạn bè gần xa về những nét đặc trưng trong văn hóangười Thái nói riêng và văn hóa phương Đông nói chung

Bài tiểu luận của chúng em bao gồm 4 phần:

Phần I: Giới thiệu chung

Phần II: Các nét văn hóa của Thái Lan

Phần III: Văn hóa giao tiếp và một số điều kiêng kỵ với người Thái.

Phần IV: Kết luận

NỘI DUNG

I GIỚI THIỆU CHUNG

1 Đặc điểm tự nhiên, kinh tế, xã hội.

- Thái Lan được biết đến như : “ như vùng đất tự do ”, “ quê hương của

nụ cười”, “ đất nước của những chiếc áo cà sa ” Tên gọi cuối cùng này đã

mô tả một cách sâu sắc về một tôn giáo lớn mà dân tộc Thái đang tôn thờ

- Diện tích: 514,000 km2

- Dân số Thái Lan ước lượng hơn 65 triệu người

- Là một quốc gia nằm ở trung tâm Đông Nam Á, có đường biên giớiphía Bắc và Đông Bắc giáp Lào, phía Đông Nam giáp Campuchia, phía Namgiáp Vịnh Thái Lan và Mã Lai, phía Bắc và Tây Bắc giáp Miama, phía TâyNam giáp biển Adaman

- Tâm lí tập quán giao tiếp của người Thái chịu ảnh hưởng sâu sắc từ tưtưởng đạo Phật - tôn giáo chính ở nước này và từ nền sản xuất phụ thuộc vàonguồn nước Ta có thể thấy rõ ràng hai điểm này qua các lễ, hội; cách ứng xửcủa người Thái, sự tôn kính đạo Phật, tôn kính hoàng gia và trọng các thứ bậc

- Thái Lan là một trong những nước có sản lượng xuất khẩu gạo lớnnhất trên thế giới Điều này được lí giải bởi những nguồn tài nguyên thiênnhiên phong phú của miền đồng bằng miền Trung Thái Lan, là nơi tập trungsản xuất nông nghiệp với thiết bị máy móc, công nghệ hiện đại và với nguồnnhân lực khá dồi dào Gạo Thái Lan nổi tiếng với chất lượng cao và đượcnhiều nước trên thế giới biết đến và tiêu thụ Điều này nói lên rằng nền sảnxuất nông nghiệp, cụ thể là sản xuất gạo của Thái Lan cũng đóng góp mộtphần đáng kể vào việc quảng bá hình ảnh đất nước

2 Con người.

- Dân cư Thái Lan chủ yếu là người Thái, mặc dù có một lượng lớn làdân tộc thuộc Trung Quốc và người lai Thái - Trung, người Hồi giáo gần biêngiới Malaisia và những bộ tộc bộ lạc như người Karen và người Hmong ởphía Bắc đất nước Tôn giáo thống trị (chiếm 95%) Phật giáo nguyên thủy,mặc dù Khổng Tử Giáo, Hồi Giáo, Thiên Chúa Giáo và tín ngưỡng thuyếtduy linh cũng chen lấn vị trí.

- Con người Thái Lan ở nơi đây thì khỏi nói bởi họ vô cùng thân thiện vàmến khách rất nhiệt tình với những vị khách du lịch - những con người chưarành về đất nước, về những con phố, những quán ăn, nên họ rất cần giúp đỡ

- Hơn nữa nếu bạn để ý thì hầu hết những người Thái đều nở trên môi nụcười rạng rỡ, thân thiện, nụ cười dường như với họ là liều thuốc bổ giúp họtrẻ mãi không già và tăng thêm nguồn năng lượng cho những công việc vất vảhàng ngày

- Người dân ở nơi đây không những vui vẻ niềm nở mà ý thức tôn trọngpháp luật của họ cũng cao vô cùng Họ luôn luôn tuân thủ và không bao giờphá lệ hơn nữa người Thái luôn tôn trọng hoàng hậu của họ Bất kì hành độngbàn tán hay nói xấu cũng được cho là vi phạm vè pháp luật về đạo đức thếnên điều này với họ là một điều vô cùng cấm kị! Người Thái Lan cũng cócách chào vô cùng đặc biệt với một số quốc gia khác trong khu vực đó làchắp tay trước ngực như kiểu thờ cũng ở Việt Nam để chào người đối diện mà

họ gọi đó là chào kiểu Wai

II CÁC NÉT VĂN HÓA CỦA THÁI LAN

1 Ẩm thực.

Ẩm thực Thái Lan có thể nói là một sự hòa trộn tinh tế của thảo dược,gia vị và thực phẩm tươi sống Mỗi món ăn như một tinh tế giữa vị cay, chua,ngọt và đắng Cũng như tất cả các nước khác, nền ẩm thực Thái Lan gói gọntrong từng muỗng canh, đũa gắp, hòa quyện và biến đổi phong phú trong cảmnhận của từng người khách xa xứ Ngày nay, nền ẩm thực của Thái Lan đã cómột chỗ đứng khá vững chắc trên thế giới Nó có cái mộc mạc nhưng mạnh

mẽ trong hương vị của người phương Đông, đủ để làm tò mó bất kỳ vị khách

xứ Tây nào, nhưng khi thưởng thức, mỗi người đều có thể tìm thấy trong món

ăn một sự quen thuộc phảng phất

1.1 Tom Yum Goong – Canh tôm cay mặn mà

Yum Goong với hương vị chua cay khó quên của nó đãgói gọn tất cả hương

sự giòn tan của đậu phộng rang nóng Nước chấm Som Tam thường là nướcmắm pha đường, chanh và ớt Som Tam đôi khi còn được ăn kèm với bún đểlàm dịu vị cay và thêm chắc bụng

nhiều nước cốt dừa và đặc biệt là vị rất cay Cà ri Penang thì có vị ngọt,không cay như cà ri đỏ Cà ri Massaman là món cà ri đặc trưng của khu vựcmiền Nam và bờ biển Phổ biến trong các ngày lễ, Tết là cà ri xanh Nguyênliệu chính của cà ri này là thịt gà hoặc heo, nước cốt dừa, tương cà ri xanh, càtím cùng nhiều loại gia vị.

1.4 Phở xào Pad Thai

Theo một

nguồn tài liệu, Pad

Thai xuất xứ từ Việt

Nam nhưng đã thay

đổi vài thành phần

để phản ánh đúng

hương vị Thái và

được đặt lại tên Pad

Thai Món Pad Thai

đổ nước cốt dừa vào Sau đó,

cho chuối đã cắt miếng vào nồi rồi đun sôi lên và thêm đường tùy theo độ hảongọt Người ta cũng hay cho một ít muối để cân bằng hương vị cho món ăn.Món ăn này không có một công thức xác định nào, mỗi người nấu bếp biếnhóa những nguyên liệu tùy theo sở thích của họ, tạo ra những hương vị đặctrưng phong phú ở các vùng miền khác nhau ở Thái Lan.

2 Phong tục.

2.1 Vái

Một trong những điểm đặc trưng nhất của phong tục Thái là vái, gầngiống như cách cúi chào của người Ấn Cử chỉ này được sử dụng khi gặp mặt,chia tay hoặc xác nhận, với nhiều dạng khác nhau phụ thuộc và vị trí xã hộicủa người đó, nhưng nhìn chung, thường là cử chỉ giống như đang lễ với haitay chắp lại và đầu cúi xuống

2.2 Sanuk

Trong cuộc sống hàng ngày ở Thái, mọi người thường chú ý giữ chocuộc sống được vui vẻ (khái niệm này gọi là sanuk) Vì quan niệm này, ngườiThái rất thoải mái ở nơi làm việc cũng như trong các hoạt động hàng ngày.Chính vì thế mà Thái Lan được biết đến như "Đất nước của những nụ cười".Thường thì, người Thái giải quyết sự bất đồng, các lỗi nhỏ hay sự xuixẻo bằng cách nói "Mai pen rai", nghĩa là "Không có gì đâu mà" Việc sửdụng phổ biến thành ngữ này ở Thái Lan thể hiện tính hữu ích của nó với vaitrò một cách thức giảm thiểu các xung đột, các mối bất hòa và than phiền; khimột người nói "mai pen rai" thì hầu như có nghĩa là sự việc không hề quantrọng, và do đó, có thể coi là không có sự va chạm nào và không làm ai đổinét mặt cả

2.3 Bun khun

Một phong tục Thái khác là Bun khun, là sự mang ơn các đấng sinhthành, cũng như là những người giám hộ, thầy cô giáo và những người cócông dưỡng dục chăm sóc mình Phong tục này gồm những tình cảm và hànhđộng trong các mối quan hệ có qua có lại.

2.4 Một số phong tục khác

Sự thể hiện tình cảm nơi công cộng thường là giữa bạn bè, nhưng rấthiếm khi xảy ra giữa các đôi lứa đang yêu Do đó, thường thấy bạn bè nắmtay nhau, nhưng các cặp đôi rất ít khi làm thế trừ phi đang ở những nơi Tâyhóa

Chuẩn mực xã hội Thái cho rằng sờ vào đầu một ai đó là vô lễ Cũng làmất lịch sự khi đặt chân cao hơn đầu ai đó, đặc biệt nếu người đó có địa vị xãhội cao hơn Đó là bởi vì người Thái cho rằng chân là bộ phận dơ bẩn và thấpkém nhất trên cơ thể, còn đầu là bộ phận cao nhất và đáng kính nhất Nguyêntắc này cũng ảnh hưởng đến cách người Thái ngồi trên sàn- chân của họ đểvào trong hay ra đằng sau mà không chĩa vào người đối diện Chĩa vào haychạm vào bất cứ cái gì bằng chân đều bị xem là mất lịch sự

Ngoài ra, giẫm lên đồng bạt Thái cũng là cực kỳ vô lễ vì hình ảnh đầucủa quốc Vương có xuất hiện trên tiền xu Thái Khi ngồi trong các ngôi đềnchùa, mọi người nên tránh chĩa chân vào các tranh ảnh, tượng đức Phật Cácmiếu thờ trong nơi ở của người Thái được xây sao cho chân không chĩa thẳngvào các biểu tượng thờ tự- ví dụ như không đặt miếu thờ đối với giường ngủnếu nhà quá nhỏ, không có chỗ khác để đặt miếu

Cởi giày dép trước khi vào nhà hay vào những nơi linh thiêng ở các đềnchùa cũng là một phong tục, và cũng không được giẫm lên bậc cửa

3 Hôn nhân.

Đám cưới đơn giản, chỉ năm ba mâm đổ lại, cốt lõi là hạnh phúc của hônphối Đám cưới nhỏ nhưng thách cưới to Thanh niên muốn lấy vợ phải có

“ISO Chùa”, nghĩa là hoàn tất tu tập, thời gian tùy điều kiện và khả năng.Nhiều khi chú rể được bố vợ tương lai kiểm tra kinh Phật Cốt lõi của hônnhân là hạnh phúc của vợ chồng mới, chứ không phải là dịp khoe khoang giacang, quan hệ

điểm quan trọng để bạn gột rửamọi bụi bẩn khởi đầu một nămmới an lành

4.2 Loy Krathong

Trong tiếng Thái , Loy có nghĩa

là “trôi”, còn Krathong là chiếc

bè nổi trên nước có hình hoasen Đây là lễ hội truyền thống nổi tiếng được tổ chức vào đêm rằm tháng 12theo lịch Thái Lan (vào khoảng tháng 11 dương lịch) trên khắp cả nước

4.3 Lễ hội nến

Lễ hội nến có nguồn gốc từ những lễ nghi truyền thống xung quanh mùa

an cư của các phật tử Theo truyền thuyết, khi mùa mưa tới (bắt đầu từ tháng

7, kéo dài 3 thán) là thời điểm người nông dân trồng lúa nên đức Phật đã banhành sắc lệnh quy định các nhà sư phải ngừng hành hương và chỉ được ởtrong một ngôi chùa thắp nến tụng kinh, niệm phật Đức Phật sợ rằng nếu các

vị sư ra ngoài sẽ vô tình dẫm vào những bông lúa non khiến mùa màng thấtthu

4.4 Lễ hội trăng rằm

Đây là lễ hội trăng tròn được tổ chức tại đảo Koh Pangan vào tháng 12 hàngnăm để tạ ơn thần mặt trăng, với các hoạt động vui nhộn như lửa trại, ca hát,

ăn uống vui đùa được diễn ra hết sức sôi nổi náo nhiệt cho đến khi trăng lặn

4.5 Lễ hội buffet cho khỉ

Vào ngày 28 và 29/11 tại tỉnh Lopburi, cách thủ đô Bangkok 150 km vềphía đông bắc, sẽ diễn ra một đại tiệc dành cho các chú khỉ Tại đây, hàngtrăm chú khỉ được thoải mái lựa chọn hoa quả và đồ uống yêu thích Lễ hộibuffet cho khỉ thể hiện lòng yêu quý của người dân tỉnh Lopburi với loài khỉ

Bắc Thái Lan nhằm tôn vinh voi và những người huấn luyện bạn đồng hànhcủa chúng Lễ hội có những hoạt động thú vị như cuộc diễu hành của hơn 300con voi Các con voi sẽ có dịp thể hiện tài năng của mình qua những điệunhảy, đua, đá bóng và cả kéo co với con người.

4.7 Hội chợ tại Bosang

Hội chợ được tổ chức vàocuối tuần thứ 3 của tháng

1 hàng năm Đây là lễ hộicủa những chiếc ô giấyvới đủ loại màu sắc sặc

sỡ, cùng với hàng trămthứ đồ thủ công mỹ nghệđược trưng bày tai khuchợ Bo Sang, Chiang Mai, phía bắc Thái Lan

4.8 Lễ hội ăn chay

Hàng năm cứ vào ngày 10/10, người dân Phuket tổ khai mạc lễ ăn chayvới quy mô lớn Suốt thời gian diễn ra lễ hội, những người sùng đạo phải tuânthủ nghiêm ngặt quy tắc kiêng ăn thịt, uống rượu và quan hệ tình dục

III VĂN HÓA GIAO TIẾP VÀ MỘT SỐ ĐIỀU KIÊNG KỴ VỚI NGƯỜI THÁI LAN

1 Cách chào

Những người Thái khi gặp nhau đều tỏ ra rất thân mật và cung kính kèmtheo nghi thức chung của họ là chắp tay cúi đầu chào nhau và trao cho nhaunhững câu xã giao thích hợp cho từng đối tượng Nếu bạn muốn chào mộtngười phụ nữ thì nên nói: “sawadee kha”, chào nam giới: “sawadee khab”.Trong tiếng Thái, câu “sawadee” có nghĩa là “xin cho điều tốt đẹp đối vớibạn” Câu này cũng được dùng khi chia tay hay tạm biệt nhau

Khi chào, mắt bạn phải chùn xuống, tránh nhìn thẳng vào mắt đốiphương vì thế sẽ bị đánh giá là không tôn trọng hoặc ví như là cách chàokhông được đẹp trong lòng người Thái Thái độ chào của họ hết sức nghiêmtúc, không ẩn chứa những dấu hiệu thể hiện sự khinh bỉ hay coi thường nhau.Hành động chắp tay theo hình dạng búp sen được xem là biểu tượng cho sựtôn trọng Đi kèm với chắp tay đó là hành động hai tay nép sát vào lồng ngực,thể hiện cái chào xuất phát từ tấm lòng của người chào

Nhận một cái chào của người Thái, bạn nên chắp tay cúi chào lại để tỏlòng tôn trọng lại Tránh trường hợp khi ta chào mình mà mình đứng đùagiỡn, cười cợt vì như thế theo sự đánh giá của Thái xem như mình không tôntrọng người khác và mất lịch sự

Hình thức chào đa dạng tùy theo mối quan hệ giữa hai bên Nếu chàongười lớn tuổi hơn thì nên để cho phần mũi chạm vào tay Còn khi chào cácnhà sư, bạn nên cúi nhiều hơn cho trán chạm vào hai tay Khi chào ngườicùng trang lứa hay lớn hơn một vài tuổi thì họ chỉ chắp tay và cúi nhẹ đầu.Khi được nhận cách chào như vậy, người nhận sẽ chắp tay cúi đầu lại, trườnghợp nhà sư thì không chắp tay lại khi được chào Người nhỏ tuổi hơn thì chàotrước, người lớn tuổi hơn thì đáp trả bằng cách chắp tay thấp hơn người trẻ

Để biểu hiện sự cung kính hay kính trọng thì người chào có thể kết hợp cúimình hoặc nhún đầu gối Đặc biệt, trong trường hợp vái Phật hay chào Hoànggia, mũi tay chỉ đưa cao hơn lông mày Còn đối với người đáng kính khác thìngười ta thường đưa mũi tay đến dưới chân mày.

2 Khi tiếp xúc với người Thái.

Khi tiếp xúc với người Thái Lan, đầu là nơi thiêng liêng, vì vậy họ rấtkiêng chạm vào đầu Bạn không nên chạm vào đầu họ hay xoa đầu trẻ con(nếu ở Việt Nam thì hành động này lại chứng tỏ bạn yêu quý đứa trẻ đó)

Khi bước chân vào nhà phải bỏ dép ra Tuy nhiên, nếu được mời đến mộtbữa tiệc thì bạn nên quan sát chủ nhà có mang giày hay không, nếu không thìbạn mới bỏ giày ra Bạn nên chú ý tránh dẫm lên ngưỡng cửa vì người Tháiquan niệm thần linh ngự trị ngay ngưỡng cửa Khi được chủ nhà mời dùngbữa, lúc ăn xong, bạn nên chừa lại một ít thức ăn (trừ cơm) trên dĩa của mình.Nếu bạn ăn sạch, chủ nhà sẽ nghỉ là bạn còn đói và sẽ mời bạn ăn tiếp

Người Thái chỉ dùng ngón tay chỉ vào vật không có sự sống Vì thế,trong giao tiếp ở Thái Lan, đừng tùy tiện chỉ tay vào người đối diện nếu bạnkhông muốn gặp rắc rối Không nên tỳ cánh tay lên lưng ghế đang ngồi, vỗvai, lưng hay chỉ vào người khác vì họ cho rằng đó là những cử chỉ xúc phạm.Người Thái quan niệm rằng, tay phải là sự cao quý còn tay trái là không trongsạch vì vậy khi tặng vật kỷ niệm cho người khác nên dùng tay phải để thểhiện sự tôn trọng Cũng không nên chĩa chân về phía người khác hay vàochùa, vì người Thái cho rằng chân là bộ phận bẩn và thấp kém nhất Hãy thậntrọng khi ngồi vắt chân, vì có thể sẽ vô tình hướng bàn chân về người khác

Khi tiếp xúc với người phụ nữ Thái Lan, họ rất kín đáo trong giao tiếp và

vì vậy, bạn không được chạm vào người họ khi không được phép và khôngđược nhìn phụ nữ quá lâu vì những hành động này đều bị coi là khiếm nhã