Tội đánh bạc từ thực tiễn tại thành phố Hồ Chí Minh.

Tội đánh bạc từ thực tiễn tại thành phố Hồ Chí Minh.Tội đánh bạc từ thực tiễn tại thành phố Hồ Chí Minh.Tội đánh bạc từ thực tiễn tại thành phố Hồ Chí Minh.Tội đánh bạc từ thực tiễn tại thành phố Hồ Chí Minh.Tội đánh bạc từ thực tiễn tại thành phố Hồ Chí Minh.Tội đánh bạc từ thực tiễn tại thành phố Hồ Chí Minh.Tội đánh bạc từ thực tiễn tại thành phố Hồ Chí Minh.

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

NGÔ KIM PHỤNG

TỘI ĐÁNH BẠC TỪ THỰC TIỄN TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HÌNH SỰ VÀ TỐ TỤNG HÌNH SỰ

Hà Nội, năm 2021

VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC XÃ HỘI VIỆT NAM

HỌC VIỆN KHOA HỌC XÃ HỘI

NGÔ KIM PHỤNG

TỘI ĐÁNH BẠC TỪ THỰC TIỄN TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Ngành: Luật hình sự và tố tụng hình sự

Mã số: 8.38.01.04

NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC:

TS BÙI ĐỨC HỨA

Hà Nội, năm 2021

LỜI CAM ĐOAN

Tác giả xin cam đoan đây luận văn là công trình nghiêncứu khoa học của riêng tôi và tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm

về sự trung thực khoa học về nội dung, số liệu trong luận vănnày Các số liệu, ví dụ và trích dẫn trong luận văn đảm bảo độtin cậy, chính xác Những kết luận khoa học của luận văn chưatừng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác

Tác giả luận văn:

NGÔ KIM PHỤNG

MỤC LỤC

MƠ ĐẦU 1 Chương 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TỘI ĐÁNH BẠC THEO

LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM 9

1.1 Khái niệm, dấu hiệu pháp lý của tội đánh bạc 9 1.2 Khái quát lịch sử hình thành và phát triển các quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về các tội đánh bạc 16 1.3 Pháp luật hình sự một số quốc gia về tội đánh bạc 23

Chương 2; TỘI ĐÁNH BẠC THEO QUI ĐỊNH CỦA BỘ LUẬT

HÌNH SỰ VIỆT NAM HIỆN HÀNH VÀ THỰC TRẠNG ÁP DỤNG

TỪ THỰC TIỄN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH 28

2.1 Định tội danh và trách nhiệm hình sự của tội đánh bạc theo quy định của Bộ luật hình sự năm 2015 28 2.2 Phân biệt tội đánh bạc với một số tội danh khác trong Bộ luật hình sự 33 2.3 Thực tiễn áp dụng pháp luật hình sự về tội đánh bạc của Tòa án nhân dân trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 2016 đến 2020 37

Chương 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP ĐẢM BẢO ÁP DỤNG ĐÚNG PHÁP LUẬT HÌNH SỰ VỀ TỘI ĐÁNH BẠC TỪ THỰC TIỄN THÀNH PHỐ

HỒ CHÍ MINH 56

3.1 Các yêu cầu cơ bản định hướng hoàn thiện áp dụng pháp luật hình sự đối với tội đánh bạc 56 3.2 Một số giải pháp nhằm áp dụng đúng các quy định của pháp luật về tội đánh bạc 59

KẾT LUẬN 71 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 72

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

BLHS:

CSĐT

Bộ luật hình sự Cảnh sát điều tra

TTCĐBHGB: Tội tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc

DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU

Bảng 2.1 Bảng so sánh về tội đánh bạc với các tội xâm phạm khác xâm phạm trật

tự công cộng (mục 4 chương XXI BLHS) trong 5 năm (2016-2020) trên địa bànThành Phố Hồ Chí Minh 41Bảng 2.2 Hệ thống hình phạt áp dụng đối với tội đánh bạc của TAND TP.HCM trongthời hạn 05 năm (2016-2020) 42

MƠ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Bảo vệ, giữ gìn an toàn công cộng, trật tự công cộng là một trong nhữngnhiệm vụ hàng đầu luôn được mọi quốc gia quan tâm Đảm bảo môi trường an toàn

- trật tự trong sinh hoạt công cộng có ý nghĩa rất quan trọng đối với quá trình pháttriển kinh tế, xã hội Sự ổn định xã hội luôn là tiền đề cần thiết cho sự phát triểntích cực của xã hội Ngày nay, sự ổn định trật tự xã hội còn là một trong những tiêuchí đánh giá sự văn minh, phát triển của mỗi quốc gia Để có được an toàn, trật tựcông cộng – một môi trường xã hội lành mạnh, Nhà nước sử dụng nhiều công cụbảo vệ lợi ích của giai cấp thống trị và toàn xã hội, trong đó luật hình sự là công cụsắc bén nhất để bảo vệ lợi ích này

Đánh bạc là một trong những tệ nạn xã hội làm phát sinh các tệ nạn xã hộikhác và tội phạm này cần phải được xử lý nghiêm khắc với một mức hình phạttương xứng với hành vi phạm tội Đây là tội phạm xâm phạm nghiêm trọng đến antoàn công cộng, trật tự công cộng và hậu quả của nó đối với xã hội là vô cùng to lớn

và diễn biến của nó ngày càng phức tạp Chính vì vậy, bên cạnh xử lý hành chính,pháp luật hình sự còn quy định đánh bạc, tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc là tội phạm

và người vi phạm sẽ bị áp dụng mức chế tài nghiêm khắc nhất là hình phạt Mặc dùBLHS năm 2015 đã có những sửa đổi, bổ sung các tội phạm xâm phạm an toàncông cộng, trật tự công cộng cho phù hợp với yêu cầu của thực tiễn, trong đó có tộiđánh bạc So với quy định tại Điều 248 BLHS năm 1999, thì Tội đánh bạc (Điều

321 BLHS 2015) có thay đổi dấu hiệu định tội là nâng số tiền đánh bạc từ 2 triệuđồng lên 5 triệu đồng trong cấu thành cơ bản của tội này Với thay đổi này, nhà làmluật đã phi tội phạm hóa đối với hành vi đánh bạc với số tiền hoặc tài sản dùng đểđánh bạc trị giá từ 2 triệu đồng đến dưới 5 triệu đồng Việc phi tội phạm hóa này làhợp lý phù hợp với sự đánh giá của xã hội hiện nay về tính nguy hiểm của hành viđánh bạc cũng như sự trượt giá về trị giá số tài sản dùng để đánh bạc so với khi xâydựng BLHS năm 1999 Mặc dù vậy, thực tiễn áp dụng tội đánh bạc vẫn còn gặpnhiều vướng mắc mà các quy định của pháp luật hiện hành chưa đáp ứng được

7

Thành phố Hồ Chí Minh là trung tâm kinh tế, chính trị năng động bậc nhấtcủa cả nước Bên cạnh sự phát triển mạnh về kinh tế là sự gia tăng tội phạm trongđó có tội đánh bạc Qua nghiên cứu thực tiễn cho thấy, tình hình tội phạm về các tộiđánh bạc trong những năm qua trên địa bàn thành phố Thành phố Hồ Chí Minhngày càng gia tăng mạnh về số lượng, hình thức, thủ đoạn phạm tội ngày càng tinh

vi, đặc biệt là việc sử dụng công nghệ cao để thực hiện hành vi phạm tội Chính vìthế, cuộc đấu tranh phòng chống đánh bạc có thể được xem như một cuộc chiếnquyết liệt, cam go, cần nhiều thời gian và đường lối đúng đắn thì mới có thể đạtđược thắng lợi, đẩy lùi đánh bạc Mặc dù đánh bạc là tội phạm không mới, nó đãxuất hiện từ rất lâu ở nước ta nhưng ở mỗi giai đoạn phát triển của xã hội, tội đánhbạc lại biến tướng với tính chất, hành vi, phương thức khác với trước đây

Vì lý do trên việc nghiên cứu và tìm ra giải pháp hiệu quả nhằm phòng,chống loại tội phạm này luôn là vấn đề cấp thiết đối với những người làm công tácpháp luật, các luật gia nói riêng và những người quan tâm đến pháp luật nói chung

Để có được phân tích chuyên sâu cũng như cái nhìn tổng quan về tội đánh bạc cầnnghiên cứu nó qua nhiều góc độ Vì vậy, việc nghiên cứu một cách toàn diện, có hệthống về tội đánh bạc ở góc độ này sẽ góp phần trong việc hoàn thiện pháp luật vàgia tăng hiệu quả công tác phòng chống, đẩy lùi loại tội phạm này Nhận thức đượcđiều đó, tác giả chọn đề tài: “Tội đánh bạc từ thực tiễn tại thành phố Hồ Chí Minh”làm đề tài luận văn thạc sĩ luật học của mình

2 Tình hình nghiên cứu đề tài

Đấu tranh và phòng ngừa tội đánh bạc luôn được nhiều học giả trong vàngoài nước nghiên cứu ở nhiều khía cạnh lý luận và thực tiễn khác nhau Cụ thể, tácgiả đã tiếp cận được với những công trình nghiên cứu như sau:

2.1 Các luận án, luận văn

-Luận án tiến sĩ Phan Đình Khánh - Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí

Minh năm 2001, Tăng cường đấu tranh phòng chống tệ nạn xã hội bằng pháp luật

ở Việt Nam” Trong công trình nghiên cứu này tác giả có đề cập đến tội đánh bạc

nhìn từ góc độ đấu tranh phòng chống tội phạm

-Luận văn thạc sĩ của Cao Thị Oanh, Trường Đại học Luật Hà Nội, “Đấu tranh phòng chống các tội cờ bạc trên địa bàn thành phố Hà Nội”, năm 2002; Mặc

dù luận văn được nghiên cứu dưới góc độ tội phạm học nhưng tác giả cũng đãnghiên cứu những vấn đề về lý luận cũng như pháp luật đối với tội đánh bạc theoBLHS năm 1999

-Luận văn Thạc sĩ của Bùi Minh Giang, Khoa Luật - Đại học quốc gia Hà

Nội, “Tội phạm đánh bạc theo luật hình sự Việt Nam và thực tiễn xét xử trên địa bàn tỉnh Hòa Bình”, năm 2013 Đây là luận văn được nghiên cứu dưới góc độ luật

hình sự, trong công trình này tác giả đã làm sáng tỏ những vấn đề lý luận như dấuhiệu pháp lý của tội đánh bạc, phân tích làm sáng tỏ quy định của BLHS năm 1999

về tội đánh bạc

Khi BLHS 2015 có sự thay đổi về dấu hiệu định tội của tội đánh bạc, theo đócũng có những công trình khoa học nghiên cứu theo quy định của BLHS năm 2015,

cụ thể có Luận văn thạc sĩ của tác giả Trịnh Tấn Phát (2018), Dấu hiệu định tội của Tội đánh bạc theo luật hình sự Việt Nam; Luận văn thạc sĩ của tác giả Mã Quế Khanh (2018), Định tội danh đối với hành vi đánh bạc theo luật hình sự Việt Nam.

Trong 02 luận văn trên tập trung nghiên cứu về việc định tội danh đối với hành viđánh bạc dưới dạng mua bán lô đề, cá độ bóng đá; định tội danh theo đồng phạmđối với hành vi đánh bạc dưới dạng mua bán lô đề, cá độ bóng đá; và xác định tiềnhoặc hiện vật dùng để đánh bạc

Trong thời gian gần đây còn có các công trình nghiên cứu của các tác

giả như: Luận văn "Tội đánh bạc từ thực tiễn tỉnh Bắc Ninh", của Nguyễn Đình Thành, Học viện KHXH năm 2020; Luận văn "Định tội danh tội đánh

bạc theo luật hình sự Việt Nam từ thực tiễn huyện Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương" của Nguyễn Ngọc Hà, Học viện KHXH năm 2019; Luận văn "Tội đánh bạc theo luật hình sự Việt Nam từ thực tiễn tỉnh Đồng Nai" của Nguyễn

Anh Tuấn, Học viện KHXH năm 2019; Luận văn "Tội đánh bạc trong luật

hình sự Việt Nam từ thực tiễn trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang" của Hoàng Thị

Yến, Học viện KHXH năm 2018; Luận văn "Tội đánh bạc, tội tổ chức đánh

bạc hoặc gá bạc theo pháp luật hình sự Việt Nam từ thực tiễn thành phố Đà Nẵng" của Trương Thùy Trang, Học viện KHXH năm 2018.

2.2 Nhóm sách chuyên khảo, giáo trình

Nguyễn Xuân Yêm, Về sự điều chỉnh pháp luật việc đấu tranh phòng chống

tệ nạn xã hội, chính sách xã hội và những vấn đề pháp lý, Nxb khoa học xã hội, Hà Nội, 1994; GS.TS Nguyễn Ngọc Hòa, Giáo trình Luật hình sự Việt Nam, của Trường Đại học Luật Hà Nội (Chương XXV - Các tội xâm phạm an toàn công cộng, trật tự công cộng), Nxb Công an nhân dân, Hà Nội, 2000; GS.TS Nguyễn

Xuân Yêm, TS Phan Đình Khánh, Nguyễn Thị Kim Liên, Mại dâm, ma túy, cờ

bạc, tội phạm thời hiện đại, Nxb Công an nhân dân, Hà Nội, 2003; Giáo trình luật hình sự Việt Nam (Phần các tội phạm), của Khoa Luật - Đại học Quốc gia Hà Nội, Nxb Đại học quốc gia Hà Nội, Hà Nội, 2003;Bình luận khoa học Bộ luật hình sự

1999 (Phần các tội phạm), của TS Phùng Thế Vắc, TS Trần Văn Luyện, ThS.

Phạm Thanh Bình, TS Nguyễn Đức Mai, ThS Nguyễn Sĩ Đại, ThS Nguyễn Mai

Bộ, Nxb Công an nhân dân, Hà Nội, 2001; Bình luận khoa học Bộ luật hình sự, TS.

Trần Minh Hưởng chủ biên, Nxb Lao động, Hà Nội 2009; Tìm hiểu các tội xâmphạm an toàn công cộng, trật tự công cộng và trật tự quản lý hành chính, TS.Nguyễn Đức Mai, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2014 ;

2.3 Nhóm các bài báo khoa học

Ngoài các công trình nghiên cứu trên thì tội đánh bạc còn được nghiên cứu

trong các bài báo khoa học, cụ thể có “Vấn đề hoàn thiện những quy định về các tội

cờ bạc trong Bộ luật hình sự 1999, của Cao Thị Oanh, Tạp chí Tòa án nhân dân

(TAND), số 01/2003; Về những vướng mắc khi áp dụng Điều 248, 249 Bộ luật hình

sự 1999, của Lê Văn Hưng; Tạp chí TAND, số 14/2005; Những bất cập và một vài kiến nghị hoàn thiện đối với hướng dẫn áp dụng tội đánh bạc, của ThS Thái Chí Bình, TAND thị xã Châu Đốc, tỉnh An Giang; Những vướng mắc khi xét xử hành vi ghi số đề trong tội đánh bạc theo Điều 248 Bộ luật hình sự, của Lê Văn Sua,Tạp chí

TAND, số 13/2007…

Một số bài viết như "Một số vấn đề về định tội danh “tổ chức đánh

bạc” đối với hành vi sử dụng mạng Internet để phạm tội theo Bộ luật Hình sự

năm 2015" của Cao Việt Hoàng, Đặng Văn Huy đăng trên Tạp chí Toà án

nhân dân Số 3/2021, tr 14-17, 48 Bài viết "Một số khó khăn, vướng mắc

trong thực tiễn áp dụng pháp luật để xử lý các tội phạm về đánh bạc" của

Huỳnh Minh Ân đăng trên Tạp chí Nhà nước và Pháp luật Số 5/2015, tr 65 –

69; Bài viết "Những vướng mắc khi xử lý hành vi đánh bạc, tổ chức đánh

bạc" của Lê Văn Quang; Tạp chí Kiểm sát – số 24/2019 - tr.40-46; Bài viết

"Tội đánh bạc, tội tổ chức đánh bạc theo BLHS 2015 – Những vướng mắc và

kiến nghị" của PGS.TS Phạm Minh Tuyên đăng trên Tạp chí Tòa án online

ngày 04 tháng 04 năm 2020

Tổng quan tình hình nghiên cứu, tác giả nhận thấy rằng ngoài những nộidung kế thừa và tiếp tục phát triển thì còn một số vướng mắc trong thực tiễn liênquan đến tội đánh bạc mà các luận văn trên chưa nghiên cứu như: xác định hành vikhách quan của tội đánh bạc trong một số trường hợp như đánh bạc với nhau, mộtngười đánh bạc với nhiều người vẫn còn áp dụng chưa thống nhất; việc xác địnhtiền dùng để đánh bạc trong trường hợp mua bán lô đề chưa đúng, chưa phù hợpnhư tiền dùng để đánh bạc được xác định là số tiền mà chủ đề thực tế nhận từ conbạc (sau khi đã trừ đi % hoa hồng hoặc “khuyến mãi”) hay số tiền ghi trên phơi đềvẫn còn chưa thống nhất … Đây là những vướng mắc mà tác giả cần đặt ra và thựchiện trong nhiệm vụ nghiên cứu luận văn của mình

Từ thực tiễn những vướng mắc, bất cập như trên, tác giả chọn đề tài “ Tội đánh bạc từ thực tiễn tại Thành phố Hồ Chí Minh"

3 Mục đích và nhiệm vụ, phạm vi nghiên cứu

3.1 Mục đích nghiên cứu

Để góp phần vào đấu tranh phòng chống tội đánh bạc có hiệu quả trên phạm

vi cả nước nói chung và Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng, tác giả nghiên cứuhướng tới các mục đích sau:

(1) Nghiên cứu, làm sáng tỏ các vấn đề lý luận (có kế thừa từ các công trìnhnghiên cứu trước) về tội đánh bạc trong Bộ luật hình sự

(2) Đánh giả được tổng quan (tích cực và hạn chế) của hoạt động của cơ

quan tư pháp (tập trung Tòa án) về thực tiễn giải quyết các vụ án về tội

đánh bạc và liên quan đến tội đánh bạc

(3) Đề xuất các giải pháp hoàn thiện (hoàn thiện qui định của pháp luật và

hoàn thiện các hoạt động áp dụng pháp luật) để đấu tranh phòng chống có

hiệu quả tội đánh bạc tại địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh

3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

(1) Từ mục đích nghiên cứu nêu trên, luận văn có những nhiệm vụ chủ yếusau:

(2) Về mặt lý luận: Trên cơ sở nghiên cứu quy định về tội đánh bạc

trong pháp luật hình sự Việt Nam, phân tích các khái niệm, các dấu hiệu pháp lý cơ

bản trong cấu thành tội phạm Từ đó, làm sáng tỏ bản chất pháp lý đặc trưng của

loại tội phạm này

(3) Về mặt thực tiễn: Trên cơ sở nghiên cứu, đánh giá thực tiễn việc xét

xử và áp dụng các quy định có liên quan đến các tội phạm liên quan đến đánh bạc

về định tội danh, quyết định hình phạt Đồng thời phân tích những khó khăn,

vướng mắc xung quanh việc quy định các dấu hiệu pháp lý cơ bản của tội phạm trên

phương diện lý luận với thực tiễn áp dụng, nhằm đề xuất các giải pháp hoàn thiện

các quy định pháp luật hiện hành về các tội phạm này, nhằm nâng cao hiệu quả

phòng ngừa, xử lý tội phạm trong giai đoạn hiện nay

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

4.1 Đối tượng nghiên cứu

(1) Luận văn tập trung nghiên cứu tội đánh bạc trong Bộ luật hình sự

Việt Nam tiếp cận dưới góc độ luật hình sự, trong đó nhấn mạnh đến các yếu tố của

cấu thành, trách nhiệm hình sự của tội đánh bạc trong Bộ luật hình sự hiện hành

Đồng thời, tác giả đối chiếu với thực tiễn đấu tranh phòng chống tội danh này tại địa

bàn Thành phố Hồ Chí Minh, và nghiên cứu các giải pháp phòng chống phù hợp với

thực tiễn hiện nay

4.2 Phạm vi nghiên cứu

(1) Về không gian: Luận văn nghiên cứu về thực tiễn áp dụng pháp luật

hình sự của tội đánh bạc từ địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh chủ yếu từ hoạt động

xét xử

(2) của tòa án hai cấp Trên cơ sở đó, để đánh giá và tìm ra hướng giải quyếthiệu quả nhằm ngăn chặn, đẩy lùi loại tội phạm này.

(3) Về thời gian nghiên cứu: Luận văn thực hiện nghiên cứu thực tiễn

trong giai đoạn từ năm 2016 đến 2020, đây là khoảng thời gian mà chỉ số về tộiđánh bạc có nhiều biến động tăng đáng kể so với khoảng thời gian trước đó

5 Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu

(1) Luận văn được thực hiện trên cơ sở phương pháp luận của Chủnghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và các quan điểm của Đảng và Nhà nước

ta về Nhà nước và Pháp luật kết hợp với một số phương pháp luận nghiên cứu kháccủa khoa học xã hội và các phương pháp nghiên cứu riêng của luật học nhằm đạtđược hiệu quả và mục tiêu nghiên cứu đã đề ra

(2) Các phương pháp nghiên cứu trên được kết hợp một cách nhuầnnhuyễn nhằm đạt được mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu đã đề ra của luận văn, cụthể phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết thông qua việc tham khảo nhữngnguồn tài liệu từ giáo trình, sách, các tác phẩm khoa học, tạp chí, và nguồn tài liệukhác trên các phương tiện thông tin đại chúng … Ở phần tiếp theo của luận văn,phương pháp nghiên cứu được sử dụng xuyên suốt và xem như nền tảng của luậnvăn là nghiên cứu thực tiễn từ phân tích tài liệu, số liệu, tình huống trong thực tiễn,kết luận của cơ quan chức năng Ngoài ra, việc đưa ra những nhận xét, đánh giá vàkiến nghị trong luận văn này còn được thực hiện dựa trên những phương pháp khácnhư: so sánh, đối chiếu, phân tích lý thuyết và tổng kết kinh nghiệm

6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn

(1) Kết quả nghiên cứu và những đề xuất được nêu trong luận văn có ýnghĩa lý luận và thực tiễn trong việc nâng cao hiệu quả đấu tranh phòng ngừa hành

vi đánh bạc và áp dụng các quy định của pháp luật hình sự Việt Nam trong thực tiễnxét xử

(2) Những giải pháp đề cập trong đề tài luận văn giúp các cơ quan cóthẩm quyền xem xét, nghiên cứu áp dụng, góp phần nâng cao hiệu quả công tác đấutranh và phòng tội đánh bạc Việc nghiên cứu đề tài này tác giả mong muốn gópphần vào làm sáng tỏ nền tảng lý luận, hoàn thiện cở sở pháp lý và đấu tranh phòngchống tội đánh bạc có hiệu quả tại Thành phố Hồ Chí Minh nói riêng và cả nước nói

chung.

(3) Luận văn có thể được sử dụng làm tài liệu tham khảo cho cán bộlàm công tác nghiên cứu, giảng dạy về khoa học pháp lý nói chung, khoa học luậthình sự, tội phạm học nói riêng và các cán bộ thực tiễn đang công tác tại các cơquan bảo vệ pháp luật.

7 Kết cấu của luận văn

(1) Ngoài phần mở đầu, phần kết luận, danh mục tài liệu tham khảo thìluận văn được kết cấu làm 3 chương, gồm:

(2) Chương 1 Những vấn đề chung về tội đánh bạc theo quy định của pháp luật hình sự Việt Nam.

(3) Chương 2 Tội đánh bạc trong Bộ luật hình sự Việt Nam hiện hành và thực trạng áp dụng từ Thành phố Hồ Chí Minh.

(4) Chương 3 Một số giải pháp đảm bảo áp dụng đúng pháp luật hình sự về tội đánh bạc từ thực tiễn thành phố Hồ Chí Minh

1.1 Khái niệm, dấu hiệu pháp lý của tội đánh bạc

1.1.1 Khái niệm và ý nghĩa pháp lý tội đánh bạc

(8) Đánh bạc là vấn đề có tính lịch sử, sự ảnh hưởng của nạn cờ bạc đãđược chính quyền các triều đại phong kiến nhận ra và trừng trị rất nghiêm khắcnhưng vẫn không thể loại trừ một cách hoàn toàn ra khỏi đời sống xã hội Pháp luậtphong kiến cho thấy hành vi cờ bạc được quan tâm và trừng trị từ sớm, nhưng vớihạn chế cố hữu của pháp luật phong kiến thường chỉ nêu hành vi cụ thể mà chưakhái quát hay xác định tội đánh bạc là gì? Cụ thể: Nghiên cứu tài liệu lịch sử ViệtNam, hành vi đánh bạc được ghi nhận trong tác phẩm bất hủ Hịch tướng sĩ (1285)

Hưng Đạo Vương Trần Quốc Tuấn đã viết “thấy chủ bị nhục chẳng lấy làm lo, gặp nước bị dơ chẳng lấy làm thẹn kẻ thì chọi gà cho thích, kẻ thì đánh bạc mua vui ” hay “Một khi giặc Mông đến nơi, thì cựa con gà nòi không thể đâm thủng áo giáp của giặc; thuật ở bài bạc không thể đem làm mưu mẹo ở trong quân” Nổi bật

và tiêu biểu nhất trong cổ luật phong kiến Việt Nam là Quốc Triều Hình Luật nhà

Lê cũng cấm đoán và xử lý rất nặng hành vi đánh bạc, điều 188 quy định phạt nặng

kẻ tổ chức đánh bạc “Ai tụ tập đánh bạc bị đánh 70 trượng, có quan chức thì biếm

ba tư (hạ ba cấp), phạt ba quan tiền, thưởng cho kẻ tố cáo Người đứng đầu hay tái phạm bị tăng một bậc tội Kẻ a tòng giảm một bậc tội Tiền trong sòng bạc ăn thua

và văn tự mua bán để đánh bạc đều nhập công khố Đang khi quốc tang mà đánh bạc thì thêm một bậc tội Nếu sinh sự khi đánh bạc thì bị xử riêng”[42-91] Đến thời

kỳ nhà Nguyễn hành vi cờ bạc cũng bị trừng trị trong Điều 343 Hoàng Việt luật lệvới chế tài nghiêm khắc như đánh bằng roi, tịch thu tài sản, bắt phu dịch …

(9) Ở góc độ tâm lý học, hành vi đánh bạc được xác định có cơ chế gây

“nghiện” gây ra sự ảo tưởng về sức mạnh của tiền bạc bằng các hình thức may rủi,

đỏ đen không cần lao động, vui chơi thoải mái lại kiếm được tiền Khi một người đãmắc chứng nghiện cờ bạc thì cơ chế hoạt động của não bộ bị rối loạn và kích thích

bời

(10) các hình thức may rủi, đỏ đen gây ra cảm giác kích thích và người chơi sẵnsàng mạo hiểm với tài sản đánh bạc với mong muốn nhận lại những lợi ích cao hơn

bỏ ra, triệu chứng kích thích gây nghiện này cũng giống như nghiện rượu chè, matúy Các triệu chứng tâm lý dễ nhận ra ở người nghiện cờ bạc thường: luôn bận tâmsuy nghĩ về các hoạt động cờ bạc như đánh ở đâu, với ai, hình thức gì, số tiền cược

ra sao; số tiền đánh càng nhiều và thời gian đánh càng lâu thì cảm giác hồi hộp sẽtăng cao, mọi cản trở từ khách quan và chủ quan đến hành vi đánh bạc đều khônghiệu quả và nóng giận khó chịu khi phải cai nghiện cờ bạc

(11) Ở góc độ quản lý, luật pháp và chính quyền, quản lý nhà nước vớihành vi cờ bạc bằng pháp luật và sự thay đổi trong nhận thức về quản lý là một nhucầu tất yếu khách quan đối với mọi xã hội, là sự hài hòa giữa cái tích cực và cái tiêucực do hành vi cờ bạc tác động tới xã hội Quản lý nhà nước bằng pháp luật vớihành vi cờ bạc là nhu cầu tất yếu của bất kỳ quốc gia nào, sự quản lý bằng pháp luậtđối với hành vi cờ bạc phụ thuộc vào lịch sử, văn hóa, triết học, phong tục, tập quáncủa từng quốc gia và hội nhập quốc tế để ban hành và thực thi pháp luật một cáchphù hợp trong đó có pháp luật hình sự

(12) Hành vi đánh bạc đã xuất hiện lâu đời trong đời sống xã hội nước tanhư một trò chơi giải trí, đặc biệt là trong những dịp hội hè, lễ tết nhằm tạo khôngkhí vui vẻ, cởi mở, lành mạnh, một số cuộc họp mặt cũng thường tổ chức đánh bạc

để góp trả tiền cho các khoản ăn, uống Cho nên, đánh bạc thường xuất hiện như

là một tập quán, một thói quen giao tiếp, giải trí của cộng đồng, là một phần nhu cầucủa con người Ngày nay, nhiều quốc gia trên thế giới và Việt Nam cũng đã thừanhận hành vi đánh bạc hợp pháp được tổ chức theo luật định Tuy nhiên, hành viđánh bạc đề cập trọng phạm vi nghiên cứu của tác giả là hành vi đánh bạc trái phápluật - hành vi phạm tội

(13) "Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội được qui định trong

BLHS, do người có năng lực chịu trách nhiệm hình sự hoặc pháp nhân thương mại

thực hiện một cách cố ý hay vô ý, xâm phạm đến độc lập, chủ quyền, thống nhất, toàn vện lãnh thổ của Tổ quốc, xâm phạm chế độ chính trị, chế độ kinh tế, nền văn hóa, quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội, quyền, lợi ích hợp pháp của tổ

chức, xâm

(14) phạm đến quyền con người, quyền lợi ích hợp pháp của công dân, xâm

phạm đến những lĩnh vực khác của trật tự pháp luật XHCN mà theo qui định của

Bộ luật này phải bị xử lý hình sự" [1, tr16].

(15) Đánh bạc là tệ nạn phổ biến, làm ảnh hưởng đến nếp sống văn minhcủa nhân dân, làm tha hóa đạo đức của một bộ phận dân cư, gây ra thiệt hại về vậtchất, tinh thần cho nhiều gia đình Hành vi đánh bạc trái pháp luật trước hết là tệnạn xã hội lâu đời của bất kỳ xã hội nào, trong đó có Việt Nam, là hành vi xâm hạitrật tự công cộng, môi trường xã hội quan trọng cần bảo vệ bằng pháp luật hình sự.Chính vì vậy, khái niệm tội phạm trong BLHS là cơ sở pháp lý để xây dựng kháiniệm tội đánh bạc Như vậy, phạm vi bảo vệ của luật hình sự bảo vệ có trật tự côngcộng, trong các khách thể đó trật tự, an toàn xã hội là một khách thể quan trọng, có

ý nghĩa nền tảng, gắn chặt với sự phát triển ổn định chung của xã hội, là thước đo,tiêu chí để đánh giá sức mạnh của cơ quan bảo vệ pháp luật, văn minh pháp lý củacông dân

(16) Từ khái niệm tội phạm, để tìm hiểu và phân tích cụ thể khái niệm,đặc điểm và các dấu hiệu pháp lý của tội đánh bạc thì trước hết ta phải hiểu hành vi

đánh bạc là hành vi như thế nào? Theo từ điển luật học cho rằng “Đánh bạc là (hành vi) tham gia vào trò chơi được tổ chức bất hợp pháp mà sự được (hoặc thua) kèm theo việc được (hoặc mất) lợi ích vật chất đáng kể (tiền, hiện vật hoặc các hình thức tài sản khác) Đánh bạc là hành vi nguy hiểm cho xã hội, không chỉ ảnh hưởng xấu đến gia đình và cá nhân người chơi mà còn có thể là nguyên nhân của tệ nạn

xã hội và tội phạm khác” [26-227] Quan điểm này cũng đã lột tả được tính trái

pháp luật, tính nguy hiểm nhưng vẫn chỉ giới hạn trong phạm vi hành vi của ngườiđánh bạc Do vậy, đánh bạc dựa trên những yếu tố như sự tính toán, cơ hội và lợinhuận mà các bên hướng tới khi tham gia trò chơi này Hiện nay, khi ứng dụnginternet được phổ biến rộng rãi, với sự giao lưu văn hoá toàn cầu nên hành vi đánhbạc được thực hiện dưới nhiều hình thức khác nhau như: cá độ, lô đề, xóc đĩa …

(17) Theo tác giả Đinh Văn Quế: "Đánh bạc là tham gia trò chơi có được thua bằng tiền hoặc tài sản dưới bất kỳ hình thức nào" [32-176] Quan điểm

này đã phản

(18) ánh được đánh bạc là hiện tượng xã hội nhưng chưa phản ánh được tínhnguy hiểm của hành vi đánh bạc để qui định thành tội phạm trong Bộ luật hình sự.

(19) Về mặt pháp lý, hành vi đánh bạc được quy định trong Luật hình sựViệt Nam rất sớm Văn bản pháp luật đầu tiên quy định về tội phạm này là Sắc lệnhsố 468 năm 1948 Trước khi có Bộ luật hình sự năm 1985, tội đánh bạc được quyđịnh trong Sắc luật số 03 năm 1976 Trong Bộ luật hình sự năm 1985 và năm 1999,tội đánh bạc đều được quy định thuộc nhóm tội xâm phạm trật tự công cộng Tuynhiên, trong Bộ luật hình sự năm 1999, tội đánh bạc được quy định cụ thể hơn vớinhững dấu hiệu cụ thể giúp việc phân biệt giữa đánh bạc là tội phạm và đánh bạc là

vi phạm cũng như với các dấu hiệu định khung hình phạt để phân hoá trách nhiệmhình sự giữa các trường hợp phạm tội đánh bạc

(20) Theo Nghị Quyết số 01/2010/NQ-HĐTP Hướng dẫn áp dụng một sốquy định tại điều 248 và điều 249 của bộ luật hình sự tại Điều 1 Về một số quy

định tại Điều 248 của Bộ luật hình sự xác định: “Đánh bạc trái phép là hành vi đánh bạc được thực hiện hành vi dưới bất kỳ hình thức nào với mục đích được, thua bằng tiền hay hiện vật mà không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép hoặc được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép nhưng thực hiện không đúng với quy định trong giấy phép được cấp” [19, tr.7] Hướng dẫn trên đã phản ánh khá

đầy đủ tính nguy hiểm của hành vi đánh bạc trong BLHS nhưng chưa phản ánh tínhnguy hiểm của hành vi tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc cũng là tội phạm được quiđịnh trong BLHS

(21) Như vậy, từ góc độ lý luận và pháp luật, đánh bạc được hiểu là hành

vi nguy hiểm cho xã hội do chủ thể có năng lực TNHS thực hiện cách cố ý dưới bất

kỳ hình thức nào với mục đích được thua bằng tiền hay hiện vật mà không được cơquan nhà nước có thẩm quyền cho phép

(22) Trải qua các giai đoạn lịch sử khác nhau cho đến hiện nay thì kháiniệm đánh bạc vẫn chưa đi đến thống nhất một khái niệm hoàn chỉnh bởi hành viđánh bạc là một hiện tượng xã hội bị chi phối bởi các điều kiện kinh tế xã hội và nócó thể biến tướng dưới bất kỳ hình thức nào, tuy nhiên dù các điều kiện kinh tế xãhội có thay đổi thì khái niệm đánh bạc về cơ bản vẫn là hành vi được thiết lập mộtcách trái

(23) pháp luật giữã các bên nhằm mục đích thắng thua bằng tiền hoặc hiện vật,hành vi đánh bạc thoả mãn những đặc điểm như sau:

(24) Thứ nhất, Hành vi đánh bạc phải là hoạt động trái pháp luật Dấu

hiệu này là ranh giới giữa hành vi cờ bạc hợp pháp và cờ bạc bất hợp pháp bị ngăncấm và xử lý vởi qui định của pháp luật

(25) Thư hai, Hành vi (mặt khách quan) đánh bạc là hành vi chơi có

được thua bằng tiền mặt hay không dùng tiền mặt, nhưng thanh toán với nhau bằngtiền

(26) Thứ ba, hành vi đánh bạc trái pháp luật phải có giá trị: bằng tiền hay

hiện vật trị giá từ 5.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng hoặc dưới 5.000.000đồng nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc hành vi quy địnhtại Điều 322 của Bộ luật này hoặc đã bị kết án về tội này hoặc tội quy định tại Điều

322 của Bộ luật này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm Đặc trưng này để phânbiệt tội đánh bạc với hành vi vi phạm hành chính

(27) Thứ tư, Hành vi đánh bạc phải được qui định trong Bộ luật hình sự.

Đặc trưng này, một mặt phản ánh tính nguy hiểm cho trật tự công cộng của hành vi,mặt khác để phân định giữa tội phạm đánh bạc và tội tổ chức đánh bạc, gá bạc, là cơ

sở pháp lý quan trọng để định tội danh chính xác

(28) Thứ năm, Hành vi đánh bạc trái pháp luật được thực hiện bởi chủ

thể có năng lực trách nhiệm hình sự với lỗi cố ý xâm hại đến trật tự công cộng Đặctrưng này cụ thể hóa một cách chi tiết các yếu tố cấu thành tội phạm cờ bạc tươngứng trong BLHS và áp dụng chính xác BLHS

(29) Từ các phân tích các khái niệm khác nhau của tội đánh bạc từ cáctác giả và dấu hiệu của tội danh nảy, tác giả xây dựng khái niệm tội đánh bạc cho

nghiên cứu của mình như sau: “Tội đánh bạc là hành vi cố ý sát phạt trái pháp luật dưới bất kỳ hình thức nào gây nguy hiểm cho trật tự xã hội do chủ thể có năng lực trách nhiệm hình sự thực hiện khi thỏa mãn giá trị xác định được qui định trong BLHS và phải chịu trách nhiệm hình sự”.

(30) Ý nghĩa của tội đánh bạc trong BLHS: Việc BLHS ghi nhận đánh

bạc là hành vi phạm tội và ngày càng hoàn thiện có ý nghĩa to lớn trong xác địnhhành lang pháp lý đối với tội phạm này và đấu tranh phòng chống có hiệu quả Tội

đánh

(31) bạc trong BLHS là kết quả của khoa học luật hình sự, khi nghiên cứu về tộiphạm và hình phạt phải xuất phát từ kết quả nghiên cứu về tội phạm của chuyênngành tội phạm học, là ngành khoa học chuyên nghiên cứu về tình hình, đặc điểm,nguyên nhân và điều kiện của tội phạm Dưới góc độ truyền thống, hành vi cờ bạc

là một tệ nạn và có tính nguy hiểm cho xã hội, kéo theo nhiều hệ lụy cần nghiên cứu

và hình sự hóa thành tội danh trong Bộ luật hình sự

(32) Hành vi đánh bạc là một hiện tượng của xã hội, việc xác định tộiđánh bạc thành các tội phạm cụ thể trong Bộ luật hình sự cần nhận thức đúng đắntính chất, đặc điểm và sự tác động tới các quan hệ xã hội để thấy được tính kháchquan về sự cần thiết phải điều chỉnh bằng quan hệ pháp luật hình sự ở mức độphù hợp Yêu cầu cơ bản phải đảm bảo các luận chứng khoa học khách quan, cócăn cứ và đảm bảo sức thuyết phục đến mức tối đa khi hiện thực hóa trong luậtthực định như phải căn cứ vào tính chất (chất) hoặc mức độ (lượng) nguy hiểmcủa hành vi đánh bạc khi tác động tiêu cực đối với xã hội; phải dựa vào các yếu tốtâm lý - đạo đức, văn hóa … của việc qui định tội đánh bạc; tội đánh bạc phảidựa vào trình độ dân trí, cũng như trình độ văn hòa pháp lý của dân chúng, củaqui luật khách quan về kinh tế, xã hội và khoa học công nghệ và quá trình toàn cầu

hóa trong giai đoạn hiện nay.(33) Việc qui định tội đánh bạc không chỉ có ý nghĩa về mặt lý luận,khoa học pháp lý mà còn có ý nghĩa thực tiễn trong đấu tranh phòng chống tội phạmnày Thực tiễn của công tác quản lý, xử lý của cơ quan nhà nước về các tệ nạn xãhội nói chung và thực tiễn đấu tranh phòng chống tội phạm cờ bạc hoặc tội phạm cóliên quan đến đánh bạc cũng là sự phản ánh khách quan hiệu lực, hiệu quả của cơquan nhà nước trong đó có hoạt động của cơ quan tư pháp Vấn đề này đã được quiđịnh tại thông tư liên tịch số 01/2005/TTLT-VKSTC-TATC-BCA-BQP ngày01/07/2005 của Viện kiểm sát nhân dân tối cao - Tòa án nhân dân tối cao - Bộ công

an - Bộ quốc phòng hướng dẫn thi hành một số quy định của pháp luật trong côngtác thống kê hình sự, thống kê tội phạm đã có nhận định về mục đích của TKHS,

TKTP là: “…Đánh giá chính xác, khách quan tình hình vi phạm pháp luật hình sự, tội phạm, kết quả hoạt động của các cơ quan tiến hành tố tụng trong công tác phòng, chống tội phạm; cung cấp thông tin đầy đủ, chính xác, kịp thời để phục

vụ hoạt động

(34) phòng, chống tội phạm và các hoạt động quản lý, điều hành có liên quan;

… giúp đưa ra những nhận định, đánh giá tổng quát về tình hình tội phạm; tham mưu cho Đảng và Nhà nước đề ra các chủ trương, giải pháp đấu tranh phòng, chống tội phạm và góp phần hoàn thiện chính sách, pháp luật của Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam”

(35) 1.1.2.Các dấu hiệu pháp lý của tội đánh bạc

(36) Dấu hiệu pháp lý hình sự là cơ sở, điều kiện cần thiết để xác địnhmột hành vi nào là nguy hiểm cho xã hội bị truy cứu TNHS Các dấu hiệu pháp lýcủa tội đánh bạc có mối quan hệ chặt chẽ với nhau tạo thành cơ sở truy cứu TNHStội đánh bạc theo quy định của BLHS Việt Nam, cụ thể:

(37) Khách thể của tội đánh bạc: Khách thể của tội phạm là các quan hệ

xã hội được luật hình sự bảo vệ bị tội phạm xâm hại bằng cách gây thiệt haị hoặc đedoạ gây thiệt hại cho xã hội [25,.tr18] Theo đó, khách thể của tội đánh bạc là trật tựcông cộng của xã hội mà hành vi phạm tội xâm hại tới Trật tự công cộng cộng nàychính là trật tự, nếp sống văn minh của xã hội Hành vi của tội phạm tác động tiêucực đến nếp sống văn minh, hủy hoại nhân cách của người phạm tội, gây thiệt hại

về vật chất, tinh thần cho nhiều gia đình, cá nhân từ đó kéo theo sự phát sinh củanhiều loại tội phạm

(38) Mặt khách quan của tội đánh bạc: Tội phạm là hành vi của con

người nhưng hành vi ấy phải là hành vi nguy hiểm cho xã hội Hành vi nguy hiểmcho xã hội là hành vi gây thiệt hại hoặc đe dọa gây thiệt hại cho những quan hệđược luật hình sự bảo vệ Đối với tội đánh bạc (Điều 321 BLHS 2015), hành vikhách quan của tội phạm là “đánh bạc trái phép” “Đánh bạc trái phép” được hiểu làhành vi đánh bạc được thực hiện dưới bất kỳ hình thức nào với mục đích được thuabằng tiền hay hiện vật mà không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phéphoặc được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép nhưng thực hiện không đúngvới quy định trong giấy phép được cấp Hành vi đánh bạc được thực hiện dướinhững hình thức sau: (1) Thực hiện một trong các hành vi như: mua các ô số lô, số

đề, xóc đĩa, tá lả, tổ tôm, tú lơ khơ, tam cúc, ba cây, tứ sắc, đỏ đen, cờ thế hoặc cáchình thức khác, có tình chất được - thua bằng tiền, hiện vật; (2) Đánh bạc bằngmáy, trò chơi điện tử

(39) trái phép; (3) Cá cược “cá độ” bằng tiền hoặc dưới các hình thức kháctrong hoạt động thi đấu thể thao, vui chơi giải trí, các hoạt động khác; (4) Bán sốđề…

(40) Từ việc nghiên cứu Điều 321 Bộ luật Hình sự 2015 và các văn bảnkhác có liên quan, tác giả nhận thấy: Tội đánh bạc được xây dựng dưới dạng cấuthành tội phạm hình thức Tội phạm hoàn thành khi người phạm tội đánh bạc với tàisản có giá trị từ 5.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng hoặc dưới 5.000.000đồng, đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc hành vi quy định tạiĐiều 322 của Bộ luật này hoặc bị kết án về tội này hoặc tội quy định tại Điều 322của Bộ luật này, chưa được xoá án tích mà còn vi phạm

(41) Chủ thể của tội phạm: Là người thực hiện hành vi được quy định tại

Điều 321 BLHS Việt Nam hiện hành có năng lực trách nhiệm hình sự, đạt độ tuổichịu TNHS theo quy định của pháp luật hình sự Chủ thể của tội đánh bạc được xácđịnh có năng lực TNHS tại thời điểm họ thực hiện hành vi phạm tội Tại thời điểmđó họ phải nhận thức được tính chất nguy hiểm cho xã hội mà hành vi của họ gây

ra, đồng thời có khả năng điều khiển hành vi theo hướng phù hợp với pháp luật

(42) Mặt chủ quan của tội phạm: Chủ thể của tội đánh bạc luôn cố ý lựa

chọn việc xử sự gây thiệt hại cho xã hội mặc dù có đủ nhận thức và điều kiện đểkhông thực hiện hành vi đó Người đánh bạc đều nhận thức và buộc phải nhận thứcđược hành vi đánh bạc của mình là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm tới khách thểđược luật hình sự bảo vệ, nhưng người phạm tội vẫn cố tình thực hiện hành vi,khẳng định thực hiện mong muốn của chủ thể Xét về tính chất lỗi, lỗi của các chủthể trong tội đánh bạc đều là lỗi cố ý trực tiếp

1.2 Khái quát lịch sử hình thành và phát triển các quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về các tội đánh bạc

1.2.1 Quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về tội đánh bạc trước năm 1945

(43) Trước năm 1945, thời kỳ phong kiến, vì vậy các hành vi liên quanđến cờ bạc đều bị nhà nước hạn chế hoặc cấm đoán Việc cấm đoán này được thểhiện cụ thể thông qua các quy định của Bộ luật nổi tiếng là Luật Hồng Đức vàHoàng Việt Hình luật thời kỳ Gia Long Trong hai bộ luật này của triều đình phongkiến đều quy định cấm hành vi đánh bạc Đặc biệt đối với người chủ mưu, cầm đầu

việc đánh bạc

(44) pháp luật thời kỳ này quy định hình phạt rất nặng Năm 1698, vua Lê HuyTông hạ lệnh cho viên đề lãnh dò xét: “người chứa gá và người đánh gá đều bị phạtnặng, số tiền bị phạt nhiều hay ít tùy theo thứ bậc phẩm trật của từng người” Hoặc

tại điều 188, Bộ Luật Hồng Đức cũng có quy định như sau : “Ai tụ tập đánh bạc thì

bị đánh 70 trượng, biếm ba tư, phạt ba quan tiền, thưởng cho kẻ tố cáo Người đứng đầu hay tái phạm tội đánh bạc thì tăng một bực tội Kẻ a từng giảm một bực tội Tiền trong sòng bạc ăn thua và văn tự mua bán để đánh bạc đều nhập công khố Đang khi quốc tang mà đánh bạc thì thêm một bực tội Nếu sinh sự trong đánh bạc thì bị xử riêng”.[2, tr71]

(45) Dưới triều các vua Minh Mạng, vua Thiệu Trị tội đánh bạc bị phạtrất nặng, không cần biết là quan hay lính Quan phạm tội thì bị phạt rất nặng, thậmchí bị phạt treo cổ Còn những người có trách nhiệm quản lý, theo dõi khi để xảy raviệc đánh bạc cũng bị phạt giáng chức từ 2 - 4 cấp

(46) Đến thời kỳ Pháp thuộc, do thi hành chính sách ngu dân chínhquyền thực dân Pháp bảo hộ khuyến khích các loại tệ nạn như rượu, thuốc phiện vàcờ bạc Chính vì vậy, thời kỳ này là thời điểm sôi động nhất của tệ cờ bạc, đặc biệt

ở các thành phố hay các cảng thị Luật pháp của triều đình phong kiến về việc trừngtrị các tội liên quan đến cờ bạc đã không còn hiệu lực, thời kì này đánh bạc và cáchành vi liên quan đến đánh bạc là hợp pháp Nhà nước Pháp đã cho phép mở cáctiệm hút, chích á phiện, cờ bạc, cũng như cho phép các sòng bài được tự do mở trênđất nước ta Trong đó, Sài Gòn là nơi tập trung đông đúc nhất các sòng bài và cónhững sòng bài lớn mang tính quốc tế như Đại Thế Giới, Viễn Dương…

1.2.2 Quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về tội đánh bạc từ năm 1945 đến khi ban hành Bộ luật hình sự năm 1985

(47) Sau cách mạng tháng 8 năm 1945, mặc dù mới giành được chínhquyền, nhà nước còn non trẻ, chính quyền cách mạng như ngàn cân treo sợi tóc, bộmáy nhà nước chưa hoàn thiện, quy định của pháp luật cũng không thể thay thếtrong một sớm một chiều Trước tình hình đó, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Chính phủ

đã ra Sắc lệnh giữ lại những đạo luật có từ thời phong kiến và thực dân mà khôngtrái với các mối quan hệ của xã hội mới Trong đó, các quy định hình sự liên quanđến cờ bạc

(48) vẫn được giữ lại các giá trị tích cực từ luật pháp phong kiến Đây cũng lànhững tiền đề quan trọng trong các pháp luật hình sự thực định về tội đánh bạc saunày Có thể liệt kê các quy định về các tội đánh bạc như sau: Sắc lệnh số 168/SLngày 14-4- 1948; Sắc lệnh số 03/SL-76 ngày 15-3-1976; Thông tư 301/VHH-HSngày 14/2/1957 về vấn đề bài trừ nạn cờ bạc.; Thông tư 2098/VHH-HS ngày31/5/1957 về việc bài trừ tệ nạn cờ bạc và giải quyết một phần vướng mắc của Sắclệnh 168/SL [40, tr 22]

(49) Trong Sắc lệnh số 168/SL ban hành ngày 14-4-1948 quy định về các

tội cờ bạc như sau: “ Những người nào đánh bạc hay dự vào các cuộc chơi nói trên

sẽ bị phạt tù từ một năm đến ba năm và phạt bạc từ 5.000đ đến 50.000đ Bao nhiêu

đồ trần thiết nơi đánh bạc, các dụng cụ dùng vào việc đánh bạc, tiền nong bắt được trên bàn hay chiếu đều bị tịch thu Ngoài ra, các bị can còn có thể bị quản thúc từ một năm đến năm năm” [41 tr 13].

(50) Để hoàn thiện hơn nữa các văn bản pháp lý quy định về tội đánhbạc, trong thời kỳ này Nhà nước ta đã ban hành một số Thông tư 301/VHH-HSngày 14/2/1957 và Thông tư 2098/VHH-HS ngày 31/5/1957 về việc bài trừ tệ nạncờ bạc và giải quyết một phần vướng mắc của Sắc lệnh 168/SL

(51) Sau đó TANDTC đã có Bản tổng kết số 9/NCLP ngày 08/01/1968hướng dẫn đường lối xét xử các tội cờ bạc trong đó đã quy định hành vi nào xử lýbằng chế tài hình sự, hành vi nào không cần thiết phải xử lý bằng chế tài hình sự và

đã đưa ra khái niệm về các hành vi cờ bạc "Hành vi đánh bạc là hành vi có đượcthua bằng tiền mặt hay không dùng tiền mặt nhưng thanh toán với nhau bằng tiền,tuy nhiên phải có động cơ mục đích sát phạt nhau".[37, tr.19]

(52) Sau khi giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, ngày

15-3-1976, Chính phủ Cách mạng lâm thời Cộng hòa Miền Nam Việt Nam ra Sắc luật số03/SL-76 Tại Điều 9 của Sắc luật này có quy định về tội xâm phạm đến trật tự công

cộng, an toàn công cộng và sức khỏe của nhân dân với nội dung như sau: "Cờ bạc,

tổ chức ổ mãi dâm, buôn bán, tàng trữ ma túy và các chất độc khác thì bị phạt tù, từ

ba tháng đến năm năm Trường hợp nghiêm trọng thì bị phạt tù đến mười lăm năm Trong mọi trường hợp có thể bị phạt tiền đến 1.000 đồng Ngân hàng".37, Điều 9].

(53) Như vậy, pháp luật thời kỳ sau cách mạng tháng 8 đến trước khi banhành BLHS năm 1985 cho thấy Nhà nước đã có những quy định nhằm điều chỉnhcác hành vi đánh bạc, đây là tiền đề quan trọng để BLHS năm 1985 kế thừa và pháttriển.

1.2.3 Quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về tội đánh bạc trong Bộ luật hình sự năm 1985

(54) Bộ luật hình sự 1985 là văn bản pháp lý đầu tiên pháp điển hóa mộtcách đầy đủ và toàn diện về chính sách hình sự của Nhà nước Cộng hòa xã hội chủnghĩa Việt Nam trong đấu tranh và phòng chống tội phạm, bộ luật là văn bản pháp

lý qui định về tội phạm và hình phạt Lần đầu tiên, ở nước ta Bộ luật xác định rõ:

"Chỉ người nào phạm một tội đã được luật hình sự quy định mới phải chịu trách nhiệm hình sự" Như vậy, sau khi ban hành BLHS, nguyên tắc tương tự sẽ không

được áp dụng nữa Với sự ra đời của BLHS 1985 đã khắc phục được những hạn chếnhư áp dụng hiệu lực hồi tố được qui định trong các văn bản trước đây, đưa ra địnhnghĩa tội phạm làm cơ sở các định các tội phạm cụ thể trong đó có tội đánh bạc.Theo quy định của BLHS, hành vi đánh bạc được quy định tài Điều 200 với “Tộiđánh bạc, tội tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc”

(55) Mặc dù được qui định trong 01 điều nhưng BLHS 1985 đã hiện rõ

03 tội danh cụ thể với hành vi khách quan đánh bạc, tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc,lỗi cố ý và chủ thế thường thì phạm tội và chịu mức hình phạt thấp nhất là cảnh cáo

và cao nhất là 07 năm tù Mặc dù là dấu son trong lịch sử pháp diển hóa luật hình sựnhưng Bộ luật hình sự 1895 vẫn không thể tránh khỏi những hạn chế nhất định nhưđược ban hành trong bối cảnh đất nước trải qua nền kinh tế tập trung bao cấp, tìnhhình kinh tế xã hội chưa phát triển so với thời kỳ đổi mới, trinh độ lập pháp chưahoàn thiện nên vẫn có sự đồng nhất về tính nguy hiểm giữa các hành vi đánh bạcđược qui định trong một tội và cùng một loại trách nhiệm Kể từ khi được ban hànhcho đến lúc kết thúc sứ mệnh của mình trong 15 năm, BLHS 1985 đã qua bốn lầnsửa đổi vào các năm 1989, 1991, 1992, 1997 với hơn 100 điều luật được sửa đổitrong bối cánh đất nước bước đầu chuyển sang thời kỳ đổi mới nhưng tội đánh bạcvẫn được giữ nguyên Sự hạn chế với tội đánh bạc còn mang tính “đánh đồng” vềtính

(56) nguy hiểm giữa các hành vi đánh bạc, tổ chức đánh bạc và gá bạc theo kiểu

“cá mè 01 lứa” về trách nhiệm hình sự, sự đồng nhất này cũng thể hiện trong tìnhtiết định khung tăng tặng “tái phạm nguy hiểm” được hiểu chung cho cả 03 hành viđánh bạc, tổ chức đánh bạc và gá bạc Bên cạnh đó, qui định của Điều 200 Bộ luậthình sự 1985 không thể xác định ranh giới giữa hành vi phạm tội đánh bạc, tổ chứcđánh bạc hoặc gá bạc với vi phạm hành chính gây khó khăn trong áp dụng thực tiễn

1.2.4 Quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về tội đánh bạc trong Bộ luật hình sự năm 1999

(57) Bước đột phá với Bộ luật hình sự 1999 gắn liền với sự ra đời củaHiến Pháp 1992 với những quan niệm mới mẻ về kinh tế thị trường, chế độ tư hữu

đã làm thay đổi cơ bản thái độ của nhà nước với chính sách hình sự, với các biểuhiện cụ thể của hình thức sở hữu này trên thực tế Để phù hợp với quan niệm về sựđổi mới trong kinh tế, các qui định trong Bộ luật hình sự 1985 và các lần sửa đổimặc dù đã phát huy tác dụng đối với cuộc đấu tranh phòng chống tội phạm từ thời

kỳ sau khi Đảng ta xác định chiến lược đổi mới đến năm 2000 nhưng vẫn chủ yếuphản ánh những vấn đề của trật tự xã hội, trật tự pháp luật thời kỳ bao cấp, nên cầncó một đạo luật hình sự mới thay đổi về chất so với luật hình sự cũ Sự ra đời củaBLHS 1999 đã kịp thời khắc phục được những khiếm khuyết trước đây, với 344điều thể hiện rõ tinh thần chủ động phòng ngừa và kiên quyết đấu tranh phòngchống tội phạm BLHS 1999 là sự cụ thể hóa chính sách hình sự nhằm mục đíchbảo vệ, củng cố và phát huy nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, góp phần xây dựng nhànước pháp quyền Việt Nam của dân, do dân và vì dân dưới sự lãnh đạo của Đảngcộng sản nhằm đấu tranh và phòng chống tội phạm trong thời kỳ đổi mới, thời kỳcủa kinh tế thị trường, của các thành phần kinh tế, của chế độ tư hữu và hội nhậpquốc tế

(58) Sự khác biệt của Bộ luật hình sự 1999 có rất nhiều nội dung trongđó có sự cụ thể hóa, chi tiết hóa đối với tội phạm liên quan đến hành vi cờ bạc thànhcác tội danh cụ thể tại Điều 248

(59) So với BLHS 1985, hành vi đánh bạc đã không còn đồng nhất với tổchức đánh bạc hoặc gá bạc mà được tách thành tội danh riêng biệt là một bước tiếnlớn trong tư duy lập pháp hình sự Đặc biệt, BLHS 1999 đã lượng hóa tính nguy

hiểm

(60) của hành vi đánh bạc chỉ bị coi là tội phạm từ hai triệu đồng trở lên hoặcdưới hai triệu đồng thì người phạm tội phải có nhân thân xấu liên quan đến tội đánhbạc hoặc tổ chức đánh bạc, để phân định rõ ranh giới giữa vi phạm hành chính vớihành vi đánh bạc và hành vi phạm tội đánh bạc Ranh giới này có ý nghĩa to lớntrong việc xử lý khách quan, công bằng và khoa học đối với người vi phạm có hành

vi đánh bạc Bên cạnh đó, tình tiết định khung tăng nặng cũng đã xác định một cách

cụ thể và đa dạng hơn so với trước đây, như tính chuyên nghiệp, giá trị vượt quá 50triệu thì mức hình phạt lên tới 07 năm

(61) Về trách nhiệm hình sự của tội đánh bạc cũng có sự thay đổi lớn,chủ thể phạm tội đánh bạc còn có thể bị phạt tiền với tư cách là hình phạt chính vàhình phạt bổ sung Trách nhiệm hình sự áp dụng cho người phạm tội suy cho cùng

là cảm hóa, giáo dục người phạm tội và người khác tôn trọng pháp luật, sự phân hóatrách nhiệm hình sự có ý nghĩa rất lớn trong đấu tranh phòng chống tội đánh bạc cóhiệu quả

(62) Trong lần sửa đổi toàn diện BLHS 1999 năm 2009 có một sự thayđổi lớn trong xác định hành vi đánh bạc là tội phạm đó là: “người nào đánh bạc tráiphép…” Sự thay đổi này là bước tiến lớn trong nhận thức về tính nguy hiểm củahành vi đánh bạc, trong thời kỳ mới, thời kỳ kinh tế thị trường, đánh bạc cũng cóthể là hoạt động vui chơi giải trí hợp pháp cần được bảo vệ và khuyến khích Vìvậy, tội đánh bạc chỉ diễn ra khi chủ thể có hành vi đánh bạc trái phép với giá trị từhai triệu … hoặc … mới cấu thành tội phạm Với qui định này cho ta thấy rõ hành

vi đánh bạc hợp pháp và hành vi đánh bạc bất hợp pháp là phù hợp với xu hướngphát triển của đất nước ta trong thời kỳ hội nhập

(63) BLHS 1999, sửa đổi bổ sung 2009 tách hành vi tổ chức đánh bạchoặc gá bác thành một tội danh riêng biệt qui định tại điều 249 là hoàn toàn khoahọc và phù hợp với thực tiễn Về mặt khoa học, tội tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc cótính nguy hiểm cao hơn so với hành vi đánh bạc nên chủ thể phạm tội này không thểchịu trách nhiệm hình sự như hành vi đánh bạc, việc tách ra thành tội danh riêngbiệt, thể hiện nguyên tắc công bằng và phân hóa trách nhiệm hình sự Trong lần sửađổi 2009 đã bổ sung tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc trái phép là hoàn toàn phùhợp với

(64) bối cảnh đổi mới, nền kinh tế thị trường khi pháp luật cho phép kinh doanhhoạt động cờ bạc với tư cách là ngành nghề kinh doanh có điều kiện.

(65) Tóm lại, sự thay đổi trong BLHS 1999, 2009 cho chúng ta thấy bứctranh toàn cảnh về mặt pháp lý được nhà lập pháp mô tả một cách chi tiết, cụ thể tộidanh đối với hành vi liên quan đến hoạt động cờ bạc một cách rõ ràng và khoa học

và ranh giới trong luật hình sự Hơn nữa, trong lần pháp điển hóa này cho chúng tanhận thấy hoạt động cờ bạc trái phép và được phép cũng rõ ràng hơn Qui định này,một mặt giúp chủ thể liên quan đấu tranh phòng chống cờ bạc trái phép có hiệu quả,một mặt giúp chủ thể khác kinh doanh, giải trí cờ bạc hợp pháp góp phần tạo ra lợinhuận cho nhà đầu tư, ngân sách cho quốc gia cũng như khách hàng thỏa mãn nhucầu của cuộc sống

(66) 1.2.5 Quy định của pháp luật hình sự Việt Nam về tội đánh bạc trong Bộ luật hình sự 2015 sửa đổi, bồ sung 2017

(67) Tội đánh bạc được qui định tại Điều 321 BLHS 2015 sửa đổi, bổsung 2017 đã nâng mức khởi điểm để truy cứu trách nhiệm hình sự về tộiđánh bạc từ

(68) 2.000.000 đồng lên 5.000.000 đồng đối với người phạm tội lần đầu Theođó, người nào có hành vi đánh bạc trái phép dưới bất kỳ hình thức nào được thuabằng tiền hay hiện vật trị giá từ 5.000.000 đồng đến dưới 50.000.000 đồng,hoặc dưới

(69) 5.000.000 đồng mà đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này, hoặchành vi tổ chức đánh bạc, gá bạc, hoặc đã bị kết án về tội này hoặc tội đánh bạc, gábạc, chưa được xoá án tích mà còn vi phạm thì sẽ bị phạt cải tạo không giam giữđến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm Về hình phạt, khung hình phạt tùđối với người phạm tội này cũng đã tăng từ 03 tháng đến 03 năm lên 06 tháng đến

03 năm Do vậy, BLHS năm 2015 đã tăng mức khởi điểm của hình phạt tù từ 03tháng đến 06 tháng Về khung tăng nặng, BLHS 2015 cũng đã nâng mức khởi điểmcủa khung hình phạt tù từ 02 năm lên 03 năm; và vẫn giữ nguyên mức phạt tù caonhất trong khung hình phạt là 07 năm Với hình phạt bổ sung đã tăng mức hình

phạt tiền từ "3.000.000 đồng đến 30.000.000 đồng” lên “10.000.000 đồng đến 50.000.000 đồng” Như vậy, có thể thấy rằng, tội đánh bạc được quy định trong

BLHS năm 2015 đã nới rộng hơn mức khởi điểm để truy cứu trách nhiệm hình sựcủa tội đánh

(70) bạc từ 2.000.000 đồng lên 5.000.000 đồng đối với người phạm tội lần đầu.Tuy nhiên, khi người phạm tội đánh bạc bị bắt thì mức phạt đối với người này lạităng nặng hơn.

1.3 Pháp luật hình sự một số quốc gia về tội đánh bạc

(71) Phương pháp so sánh pháp luật là phương pháp quan trọng đối vớingười nghiên cứu luật pháp trong bối cảnh thời đại ngày này nhằm tìm thấy sựtương đồng, khác biệt trong qui định của pháp luật một số quốc gia Đặc biệt thôngqua phương pháp này, giúp cho người nghiên cứu thấy rõ cội nguồn, giá trị của cácqui định pháp luật trong từng quốc gia so sánh, từ đó tiếp thu những tinh hoa trongqui định của pháp luật các quốc gia so sánh và hạn chế những bất cập mà nhiềuquốc gia đã trải qua để góp phần hoàn thiện cho hệ thống pháp luật mà mình đangnghiên cứu Vì vậy, so sánh pháp luật về tội đánh bạc là nhu cầu tất yếu để tác giảcó cái nhìn toàn diện, khách quan khi đánh giá pháp luật quốc gia của mình

1.3.1 Pháp luật hình sự Philippines về tội đánh bạc.

(72) Philippines là quốc gia Đông Nam Á, có dân số và trình độ pháttriển kinh tế khá tương đồng với Việt Nam Điểm chung trong pháp luật hình sự cácnước Asean tiêu biểu như Singapore, Malaysia, Philippines, Indonesia, Thailandđều ban hành Bộ luật hình sự với các thời điểm khác nhau, về cấu trúc Luật hình sựcác quốc gia Asean tiêu biểu cũng được chia làm 02 phần: phần qui định chung vềtội phạm và hình phạt và phần qui định các tội phạm cụ thể Trong phần tội phạm,các quốc gia này đều tập trung xác định các nhóm tội phạm như: An ninh quốc gia,công vụ, hoạt động tư pháp, tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm con người,xâm phạm sở hữu …

(73) Với Luật hình sự Philippines: Chế định về tội phạm và trách nhiệmhình sự được quy định trong Quyển 1 (phần các quy định chung) Bộ luật hình sựcủa Philippines năm 1930 (đã sửa đổi, bổ sung nhiều lần cho tới ngày nay) Theo

quy định tại Điều 3 của Bộ luật hình sự Philippines, tội phạm được hiểu là “hành vi hành động hoặc hành vi không hành động bị trừng phạt về mặt hình sự theo quy định của luật thì được gọi là tội phạm (delitos)” Theo quy định tại Điều 9 Bộ luật

hình sự Philippines, tội phạm ở Philippines được phân thành 3 loại: (1) trọng tội (tội

(74) nghiêm trọng), (2) tội ít nghiêm trọng và (3) khinh tội Với hành vi phạm

tội đánh bạc được qui định tại “Philippine Gambling Laws such as Articles 195-199

of the Revised Penal Code” [48] được mô tà dưới nhiều hình hức như: đánh bạc và

cá cược đua ngựa, chọi gà, trò chơi điện tử … với các hình phạt tiền từ 1000 đến

6000 peso (khoảng 500.000 đến 3000.000 VNĐ) hoặc phạt tù trong thời hạn trungbình tương ứng với tội ít nghiêm trọng, là các hành vi mà luật quy định mức phạtcho hành vi này trong hạng tối đa là “tù ngắn hạn”, theo quy định tại Điều 25 tùtrung hạn (Prision mayor); Các hình phạt cải tạo (correctional penalties) gồm: (1) tùngắn hạn (Prision correccional); (2) đưa vào trại cải tạo (Arresto mayor); (3) Ántreo (Suspension); (4) Quản chế (Destierro); Các hình phạt nhẹ (light penalties)gồm: (a) Tù tại gia (Arresto menor) và (b) kiểm duyệt bởi công chúng (publiccensure) Các hình phạt đi kèm 3 loại hình phạt kể trên: (1) Phạt tiền và (2) Đặt tiềnbảo đảm an toàn Bên cạnh hình phạt chính, người phạm tội có thể bị áp dung cáchình phạt bổ sung như: Các hình phạt bổ sung: (1) tước vĩnh viễn hoặc tạm thời mọibằng cấp chuyên môn (perpetual or temporary absolute disqualification); (2) tướcvĩnh viễn hoặc tạm thời một bằng cấp chuyên môn (perpetual or temporary specialdisqualification); (3) đình chỉ việc đảm nhiệm chức vụ công, tước quyền bầu cử vàứng cử (Suspension from public office, the right to vote and be voted for, theprofession or calling); (4) tước quyền làm cha mẹ (civil interdiction) 43; (5) bồithường (Indemnification); (6) tịch thu phương tiện, công cụ và tiền phạm tội(Forfeiture or confiscation of instruments and proceeds of the offense); (6) thanhtoán các khoản chi phí (payment of costs)

(75) Như vây, luật hình sự Philippines trừng trị tội đánh bạc nhẹ hơn sovới luật hình sự Việt Nam nhưng mức độ phân hóa tội phạm và trách nhiệm hình sựlại chi tiết hơn, đặc biệt là sự phân hóa hình phạt chính và bổ sung Điều này cũngphù hợp, vì Philippines hoạt động cờ bạc là một dịch vụ phổ biến được kinh doanhhợp pháp, Luật hình sự chỉ có nhiệm vụ xử lý những hành vi cờ bạc gây ảnh hưởngđến xã hội khi vượt ra ngoài khuôn khổ của các luật khác Nghiên cứu các qui địnhcủa luật hình sự Philippines sẽ giúp cho tác giả có góc nhìn rộng hơn về một quốcgia trong khu vực có trình độ phát triển tương đồng nước ta nhưng khác biệt vềtruyền

(76) thống pháp luật, có thể tiếp thu những qui định tích cực góp phần hoànthiện pháp luật nước ta.

1.3.2 Pháp luật hình sự Trung Quốc tề tội đánh bạc.

(77) Trung Quốc không chỉ là quốc gia láng giềng gần gũi với Việt Nam

về mặt địa lý mà có rất nhiều điểm tương đồng trong hệ thống pháp luật trong đó cóluật hình sự, Bộ luật hình sự 1979 của Trung Quốc có hiệu lực ngày 01/01/1980 vàđược sửa đổi bổ sung các năm 1997 cho đến 2005 Về cơ bản Bộ luật hình sự TrungQuốc gồm hai phần: phần chung qui định về tội phạm và hình phạt và phần các tộiphạm cụ thể như Việt Nam Phần các tội phạm gồm 10 chương với 350 điều, trongđó tội phạm cờ bạc được qui định trong chương 6 thuộc nhóm tội phạm xâm phạmtrật tự quản lý xã hội trong mục 1 gây rối trật tự công cộng tại Điều 303 như sau

“Người nào lấy việc tụ tập đánh bạc, mở sòng bạc làm mục đích kinh doanh kiếm lời hoặc lấy việc đánh bạc làm nghiệp thì bị phạt tù đến 03 năm, cải tạo lao động, quản chế và bị phạt tiền”[43, tr 124] Như vậy, so với Bộ luật hình sự Việt Nam

hiện hành thì tội đánh bạc trong luật hình sự Trung Quốc có nhiều điểm tương đồngvới Điều 200 với “Tội đánh bạc, tội tổ chức đánh bạc hoặc gá bạc” trong BLHS ViệtNam năm 1985 về mô tả cấu thành tội phạm Cả hai điều luật này đều chưa phânđịnh được sự khác biệt trong tính nguy hiểm của hành vi đánh bạc và hành vi tổchức đánh bạc, đồng thời cũng chưa định lượng được đánh bạc hay tổ chức đánhbạc ở mức nào mới đạt tính nguy hiểm cần thiết phải xử lý bằng pháp luật hình sự

(78) Qua nghiên cứu tội phạm cờ bạc của BLHS Trung Quốc, chúng tathấy pháp luật hình sự của Trung Quốc chưa bắt kịp với xu thể của xã hội TrungQuốc hiện nay và quá trình toàn cầu hóa, kỹ thuật lập pháp có phần lạc hậu mặc dù

đã được sừa đổi nhiều lần

1.3.3 Pháp luật hình sự Nhật Bản về tội đánh bạc

(79) Nhật Bản là quốc gia phát triển hàng đầu khu vực Châu Á, vừa cótruyền thống phương đông do ảnh hưởng của Trung Hoa cổ đại, vừa tiếp thu nhữngtinh hoa của nền văn minh phương tây hiện đại Là quốc gia phát triển ngang bằngvới các nước phương tây và có dân số trên 100 triệu người nhưng Nhật Bản lại làquốc gia có tỷ lệ phạm tội rất thấp Người dân Nhật Bản được đánh giá là thôngminh,

(80) chăm chỉ, kỷ luật, trung thực và có lòng tự tôn cao Luật hình sự Nhật Bản

là bộ luật quan trọng nhưng không phải là đạo luật duy nhất xác định tội phạm vàhình phạt Theo bộ luật hình sự tại Nhật Bản ban hành ngày 01/10/1908 (đượcsửa đổi, bổ sung ngày 24/06/2011) thì mọi người dân xứ hoa anh đào đều cóquyền tham gia vào việc giữ gìn an toàn trật tự, tham gia vào các chiến dịchphòng chống tội phạm, bắt giữ các nghi phạm và cải tạo người phạm tội, cơ cấucủa bộ luật hình sự Nhật Bản bao gồm 2 phần chính đó là: Quy tắc chung thứNhất (quy định tại điều 1 đến điều 72), thứ hai là tội phạm (được quy định tạiđiều 73 đến 264 bộ luật hình sự) Với tội phạm cờ bạc, Bộ luật hình sự Nhật Bản

đã dành hẳn một chương XXIII để quy định về tội đánh bạc và vé số: Điều 185: Đánh bạc Người nào đánh bạc thì bị phạt tiền dưới 50 vạn Yên hoặc phạt tiền mức nhẹ Tuy nhiên không hạn chế trong trường hợp cá cược vật dùng để giải trí nhất thời; Điều 186: Đánh bạc nhiều lần và tổ chức nơi đánh bạc 1 Người nào đánh bạc nhiều lần thì bị phạt tù dưới 3 năm 2 Người nào mở sòng bạc hoặc tập trung con bạc nhằm mục đích lợi nhuận thì bị phạt tù trên 3 tháng đến dưới 5 năm[50- tr39].

(81) Như vậy, Bộ luật hình sự Nhật Bản qui định rất chi tiết và cô đọngtrong việc mô tả cấu thành tội đánh bạc và tổ chức đánh bạc thể hiện trình độ lậppháp rất cao, đồng thời xác định chế tài rất nghiêm khắc đối với chủ thể thực hiệnhành vi đánh bạc và tổ chức đánh bạc khi chế tài phạt tù khá tương đồng với phápluật Việt Nam Tội đánh bạc và tổ chức đánh bạc cũng phân định rõ ràng giữa hành

vi cờ bạc bị luật hình sự cấm và hành vi cờ bạc mang tính dịch vụ giải trí Như vậy,luật hình sự Nhật Bản thể hiện triết lí rất văn minh và hiện đại đó là: Pháp luật hình

sự không chỉ bảo vệ trật tự xã hội mà còn góp phần tạo ra hành lang pháp lí an toàncho hoạt động kinh doanh thương mại, đặc biệt trong lĩnh vực kinh doanh casino rấtphát triển tại quốc gia này

(82) Nghiên cứu pháp luật hình sự Nhật Bản, quốc gia có truyền thốngtương đồng với Việt Nam nhưng có trình độ phát triển cao hơn, giúp cho tác giả cógóc nhìn về cách tiếp cận rất truyền thống và hiện đại của pháp luật hình sự NhậtBản, giá trị này tác giả cũng mong muốn vận dụng vào hoàn thiện pháp luật hình sựViệt Nam đối với tội phạm về cờ bạc nói riêng và tổng thể Bộ luật hình sự nói

chung.