VẬN DỤNG GIÁO dục STEM vào dạy học CHỦ đề “ươm mầm GIÁ đỗ”

Hiện nay phương pháp dạy học STEM đang là sự lựa chọn củanhiều nước có nền giáo dục hiện đại vì thông qua quá trình học giúp các em tựlĩnh hội được kiến thức, kĩ năng và có khả năng vận

TT Nội dung các mục Trang

1 THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN

2 TÓM TẮT SÁNG KIẾN

3 Thực trạng của vấn đề

3.1 Thực trạng dạy học môn sinh học trong trường phổ

thông hiện nay

3.2 Quá trình điều tra

3.3 Những thuận lợi và khó khăn khi đưa STEM vào

trường phổ thông hiện nay

3.3.1 Thuận lợi

3.3.2 Khó khăn

33-4

4-6

666-7

4 Các giải pháp, biện pháp thực hiện

4.1 Khái niệm STEM

4.2 Tầm quan trọng của dạy học STEM

4.3 Các năng lực, phẩm chất được hình thành qua dạy học

STEM

4.4 Quy trình xây dựng bài học STEM

4.5 Các hình thức tổ chức giáo dục STEM

4.6 Nguyên tắc triển khai các chủ đề giáo dục STEM

4.7 Các biện pháp đưa STEM vào môn Sinh trường trung

học phổ thông hiện nay

4.7.1 Kết hợp xây dựng các chủ đề dạy học STEM với

phương pháp dạy học truyền thống

4.7.2 Xây dựng chủ đề minh họa theo hướng giáo dục

11-131313-14 14

14

141415-1616-17

4.8 Kết quả triển khai ở trường THCS

4.8.1 Về mặt định tính

4.8.2 Về mặt định lượng

17-252525-2626-27

THÔNG TIN CHUNG VỀ SÁNG KIẾN

1 Tên sáng kiến: VẬN DỤNG GIÁO DỤC STEM VÀO DẠY HỌC CHỦ ĐỀ

“ƯƠM MẦM GIÁ ĐỖ”

2 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến: Sinh học

3 Tác giả:

- Ngày / tháng / năm sinh: 29/ 10/1987

- Trình độ chuyên môn: Cao đẳng

- Chức vụ, đơn vị công tác: Giáo viên Trường THCS Thái Thịnh

- Điện thoại: 0383313087

4 Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến: Trường THCS Thái Thịnh

- Địa chỉ: Phường Thái Thịnh - Thị xã Kinh Môn - Tỉnh Hải Dương

5 Đơn vị áp dụng sáng kiến lần đầu:

- Đơn vị: Trường THCS Thái Thịnh

- Địa chỉ: Phường Thái Thịnh - Thị xã Kinh Môn - Tỉnh Hải Dương

6 Các điều kiện cần thiết để áp dụng sáng kiến:

+ Học sinh: Tự giác, sáng tạo, nhiệt tình

+ Giáo viên: Có ý thức cao trong nghiên cứu và áp dụng sáng kiến.+ Nhà trường: Đầu tư đầy đủ cơ sở vật chất, trang thiết bị dạy học

7 Thời gian áp dụng thử sáng kiến lần đầu: Đầu HK II năm học 2020 – 2021

Khoa học tự nhiên nói chung, môn Sinh học nói riêng ngày càng đóng vaitrò rất lớn trong nền kinh tế của thời đại công nghệ Tuy nhiên làm thế nào đểthu hút được các em yêu thích và lựa chọn môn học này lại gặp nhiều khó khănbởi đặc thù của các bộ môn KHTN là cần các kĩ năng tính toán và tư duy logicnên đa số các em rất ngại học nếu không có phương pháp dạy học phù hợp Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 ảnh hưởng sâu rộng vào mọi mặt đờisống, xã hội, giáo dục cũng không ngoại lệ Vì thế đòi hỏi giáo viên phải thayđổi phương pháp, học sinh phải thay đổi cách học Do vậy, vai trò của giáo viên

phải chuyển đổi từ “dạy cái gì”, “điều gì” sang dạy cho học sinh “phải làm gì”

và “làm như thế nào” Phương pháp dạy học STEM đã đáp ứng được yêu cầu

đổi mới đó Hiện nay phương pháp dạy học STEM đang là sự lựa chọn củanhiều nước có nền giáo dục hiện đại vì thông qua quá trình học giúp các em tựlĩnh hội được kiến thức, kĩ năng và có khả năng vận dụng kiến thức, kĩ năng đãhọc để giải quyết các vấn đề thực tế Nhưng làm thế nào để vận dụng phươngpháp dạy học STEM vào trường THCS của ta để mang lại hiệu quả? Qua thờigian tập huấn, tìm hiểu tôi vận dụng lồng ghép STEM với dạy học truyền thống,xây dựng một số chủ đề dạy học theo điều kiện của nhà trường và đã mang lại

hiệu quả khả quan, nên tôi mạnh dạn tiến hành nghiên cứu đề tài “Vận dụng giáo dục STEM vào dạy học chủ đề “Ươm mầm giá đỗ”.

2 Điều kiện, thời gian, đối tượng áp dụng sáng kiến

2.1.Điều kiện áp dụng sáng kiến

- Giáo viên: Cần nắm vững các nguyên tắc, hình thức tổ chức dạy họcSTEM và vận dụng linh hoạt trong môn học, tiết học, có tinh thần nhiệt huyếttrong giảng dạy, linh hoạt sáng tạo, đổi mới phương pháp dạy học

- Học sinh: Tự chủ, tự học, có hứng thú với các hoạt động học tập tích cực

- Cơ sở vật chất: Nhà trường có trang thiết bị hiện đại hỗ trợ dạy học: Ti vi,máy tính, máy chiếu, mạng internet

2.2 Thời gian áp dụng sáng kiến

- Đề tài được áp dụng lần đầu vào đầu HK II năm học 2020 – 2021

2.3 Đối tượng áp dụng sáng kiến: Giáo viên và học sinh lớp 6

3 Nội dung sáng kiến

3.1 Tính mới, tính sáng tạo của sáng kiến

thông qua thực hành, ứng dụng Qua đó, học sinh vừa học được kiến thức khoahọc, vừa học được cách vận dụng kiến thức đó vào thực tiễn, làm ra các sản

phẩm cụ thể như “mầm giá đỗ” có ứng dụng ngay trong các bữa ăn của mỗi gia

đình Đây là điểm mới và cũng là điểm sáng tạo mà các phương pháp dạy họctruyền thống không có được

Sáng kiến cũng đề cao phong cách học tập của người học, đó là phong cáchhọc tập sáng tạo Đặt người học vào vai trò của một nhà phát minh, người học sẽphải hiểu thực chất của các kiến thức được trang bị; phải biết cách mở rộng kiếnthức; phải biết cách sửa chữa, chế biến lại chúng cho phù hợp với tình huống cóvấn đề mà người học đang phải giải quyết

3.2 Khả năng áp dụng của sáng kiến

Sáng kiến không chỉ bó hẹp trong phạm vi môn Sinh học mà còn có thể vậndụng áp dụng cho các môn khoa học khác như Toán học, Vật lý, Công nghệ

3.3 Lợi ích thiết thực của sáng kiến

Đối với giáo viên: Qua dạy học chủ đề STEM kiến thức của GV không

những được nâng lên mà các kĩ năng cũng được rèn luyện: kĩ năng sử dụng thínghiệm thực hành, kĩ năng tổ chức quản lí học sinh bên ngoài lớp học và kĩ năngứng dụng công nghệ thông tin, …

Đối với học sinh: HS rèn luyện được tính tự học, tự giác cao, năng lực làm

việc nhóm, năng lực giải quyết vấn đề trong bối cảnh thực tế

4 Khẳng định giá trị, kết quả đạt được của sáng kiến

Sáng kiến được áp dụng thử nghiệm vào đầu HK II năm học 2020-2021, tôinhận thấy học sinh rất hứng thú với các hoạt động trải nghiệm STEM Các em

đã vận dụng kiến thức thực hành và tạo ra sản phẩm cụ thể theo từng chủ đề,mang tính ứng dụng thực tiễn cao nên đã phát triển được các phẩm chất và nănglực như: chăm chỉ, trách nhiệm, tự chủ, tự học

5 Những kiến nghị và đề xuất

Để Sáng kiến được áp dụng có hiệu quả tôi xin đề xuất:

- Đối với giáo viên: Phải thường xuyên tự học, tự bồi dưỡng nhằm nâng

cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, nắm chắc và vận dụng linh hoạt sáng tạocác phương pháp dạy học STEM

- Đối với nhà trường: Cần tạo điều kiện thuận lợi cho giáo viên về các

điều kiện giảng dạy như có đủ sách tham khảo, phương tiện dạy học cần thiết…

MÔ TẢ SÁNG KIẾN

1 Hoàn cảnh nảy sinh sáng kiến

Chương trình giáo dục phổ thông 2018 định hướng phát triển phẩm chất vànăng lực học sinh, mục tiêu của chương trình nhằm để trả lời cho câu hỏi: Họcxong chương trình học sinh làm được gì? Chính vì vậy mà cần phải đổi mớiphương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển phẩm chất

và năng lực học sinh Các phương pháp và hình thức tổ chức dạy học cần phảigắn nội dung bài học với những vấn đề thực tiễn và giáo viên tổ chức hoạt động

để học sinh tìm hiểu và giải quyết được vấn đề, thông qua đó tiếp thu tri thứcmột cách chủ động Giáo dục STEM cũng xuất phát từ vấn đề nảy sinh trongthực tiễn được xây dựng thành các chủ đề/bài học STEM, thông qua việc giáoviên tổ chức các hoạt động học sẽ giúp học sinh tìm ra được những giải pháp đểgiải quyết vấn đề mà chủ đề/bài học STEM nêu ra

Trong những năm qua, Đảng, Chính phủ, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã cónhiều văn bản chỉ đạo, hướng dẫn thực hiện việc đổi mới giáo dục có liên quanđến giáo dục STEM, cụ thể như: Nghị quyết số 29/NQ–TW Hội nghị lần thứ 8của Ban chấp hành Trung ương Đảng về đổi mới căn bản, toàn diện Giáo dục vàĐào tạo; Công văn số 4612/BGDĐT–GDTrH ngày 03/10/2017 của Bộ Giáo dục

và Đào tạo về việc hướng dẫn thực hiện chương trình giáo dục phổ thông hiệnhành theo định hướng phát triển năng lực và phẩm chất học sinh từ năm học2017–2018; Kế hoạch số 10/KH–BGDĐT, ngày 7/1/2016 của Bộ Giáo dục vàĐào tạo về việc ứng dụng ICT trong quản lí các hoạt động giáo dục ở trườngtrung học năm học 2016–2017, trong đó thí điểm triển khai giáo dục STEM tạimột số trường trung học

Về phía Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Dương đã có Công văn số1204/SGDDT-GDTrH ngày 01/9/2020 về việc triển khai thực hiện giáo dụcSTEM trong giáo dục trung học từ năm học 2020-2021cũng nói rõ trong mụcđổi mới hình thức dạy học cần: Đa dạng hóa các hình thức tổ chức dạy học.Ngoài việc tổ chức cho học sinh thực hiện các nhiệm vụ học tập ở trên lớp, cần

coi trọng giao nhiệm vụ và hướng dẫn học sinh học tập ở nhà, ở ngoài nhàtrường; tăng cường các hoạt động trải nghiệm; tổ chức dạy học gắn liền với disản văn hóa, với các hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ ở địa phương; sửdụng các hình thức dạy học trên cơ sở ứng dụng công nghệ thông tin và truyềnthông Xây dựng và tổ chức thực hiện các chủ đề tích hợp liên môn, nhất lànhững chủ đề xây dựng theo tinh thần giáo dục tích hợp Khoa học - Công nghệ -

Kỹ thuật - Toán (STEM) trong việc thực hiện chương trình GDPT ở những mônhọc liên quan Khuyến khích mỗi nhóm chuyên môn xây dựng một chủ đề giáo

dục STEM, tập trung vào mức độ “Dạy học các môn khoa học theo phương thức

giáo dục STEM”

Gần đây nhất Phòng giáo dục và đào tạo cũng có Công văn số 317/ PGĐTngày 07/9/2020 hướng dẫn việc thực hiện giáo dục STEM và tổ chức quản lýhoạt động giáo dục STEM trong trường trung học từ năm học 2020-2021

Như vậy có thể thấy giáo dục STEM là một phương thức giáo dục nhằmtrang bị cho học sinh những kiến thức khoa học gắn liền với ứng dụng củachúng trong thực tiễn, qua đó phát triển cho học sinh năng lực phát hiện và giảiquyết vấn đề cùng với những năng lực khác tương ứng, đáp ứng được yêu cầucủa sự phát triển kinh tế - xã hội Mỗi bài học STEM trong chương trình giáodục phổ thông đề cập đến một vấn đề tương đối trọn vẹn, đòi hỏi học sinh phảihọc và sử dụng kiến thức thuộc các môn học trong chương trình để sử dụng vàogiải quyết vấn đề đó Giáo dục STEM đảm bảo giáo dục toàn diện, nâng caohứng thú học tập các môn học, hình thành và phát triển năng lực, phẩm chất chohọc sinh, kết nối trường học với cộng đồng, góp phần hướng nghiệp, phânluồng Như vậy dạy học STEM trở thành xu thế dạy học tất yếu trong thời gian

tới Vì những lý do trên tôi đã mạnh dạn lựa chọn “Vận dụng giáo dục STEM vào dạy học chủ đề “Ươm mầm giá đỗ” làm đề tài nghiên cứu của mình.

2 Cơ sở lý luận của vấn đề

Sinh học là môn khoa học nghiên cứu về thế giới sinh vật vô cùng gần gũivới đời sống hằng ngày của con người Bên cạnh đó, môn Sinh học cũng có mốiquan hệ chặt chẽ với các môn học khác như Công nghệ, Vật lí, Hóa học, Toán

học,… nên có thể vận dụng kiến thức của các môn học này vào giải thích cáchiện tượng, quy luật Sinh học Cùng với sự phát triển của khoa học kĩ thuật, kiếnthức Sinh học ngày càng được bổ sung nhiều hơn và ngày càng rút ngắn khoảngcách giữa lí thuyết và ứng dụng Chính vì thế các chủ đề STEM trong môn Sinhhọc khá phong phú và đa dạng, từ những chủ đề liên quan đến việc chăm sócsức khỏe bản thân, gia đình đến những chủ đề giải quyết các vấn đề mang tínhtoàn cầu như biến đổi khí hậu, ô nhiễm môi trường, suy giảm đa dạng sinh học.Với mục tiêu của việc dạy học là làm sao để học sinh vận dụng được cáckiến thức vào thực tiễn nên tôi tiếp cận với các quan điểm dạy học định hướngtích hợp giáo dục STEM.

Khi vận dụng phương pháp này các em sẽ thấy một chỉnh thể của khoa họctrong đó Sinh học không tách rời các bộ môn khoa học khác Qua đó các em có

sự thay đổi phần nào trong cảm nhận về các môn KHTN – những bộ mônthường bị cho rằng khô khan và khó học, nặng lý thuyết và không có liên hệthực tế thì nay trở thành một niềm hấp dẫn mới mẻ, khơi gợi cảm hứng, niềmyêu thích và say mê khoa học với nhiều em học sinh Và qua việc học theo địnhhướng STEM, có khá nhiều em học sinh chia sẻ sẽ lựa chọn khoa học là con

đường tương lai cho bản thân mình

Sau đó trên các diễn đàn dạy học tích cực, qua các cuộc tập huấn tôi đã biếtđến giáo dục STEM Tôi đã tìm ra câu trả lời cho những trăn trở của mình nênmạnh dạn áp dụng vào dạy học trong thời gian vừa qua và đã mang lại những tínhiệu đáng mừng Tôi mạnh dạn trình bày những sáng kiến cũng như kinhnghiệm của bản thân và mong muốn cùng với các đồng nghiệp tạo ra những tiếthọc lí thú, truyền cảm hứng cho học sinh qua chủ đề cụ thể Trong đề tài này tôi

đề cập đến chủ đề “Ươm mầm giá đỗ” thích hợp cho việc thiết kế và tổ chức

dạy học theo định hướng giáo dục STEM cho học sinh trường THPT hiện nay

3 Thực trạng của vấn đề

3.1 Thực trạng dạy học môn Sinh học trong trường phổ thông hiện nay

- Môn Sinh học là một trong những môn khoa học cơ bản, hằng nămthường không chọn để thi tuyển sinh vào THPT nên đa phần các em còn xemnhẹ

- Bên cạnh những kiến thức gắn liền với thực tế cuộc sống thì vẫn cònnhiều phần mang tính chất hàn lâm, khó học, khó nắm bắt, kiến thức nặngnhiều về lý thuyết Trong khi đó cơ sở phòng thực hành của các trường đa sốthiếu thiết bị thực hành, chi phí cho việc mua các vật mẫu thực hành cao nên

HS chưa được trải nghiệm thực hành nhiều mà chủ yếu nắm bắt lý thuyết vàquan sát thực hành qua các thí nghiệm ảo do giáo viên thuyết trình Vì vậy đa

số các em không hứng thú với môn học và ít nhận thấy vai trò ứng dụng củaSinh học vào đời sống Học sinh không được trải nghiệm thực tế, nên việc đưakiến thức khoa học trở nên nặng nề

- Việc tổ chức dạy học theo hướng giáo dục STEM ở các trường THPTnói chung còn hạn chế, các trường chủ yếu còn giao nhiệm vụ cho tổ nhóm tạo

ra 1 sản phẩm STEM chứ chưa mang tính tự giác Đó cũng là lí do các em họcSinh học chủ yếu là để đối phó với các kì kiểm tra còn yếu tố đam mê yêu thíchrất ít

3.2 Quá trình điều tra

Trước khi đưa vào áp dụng sáng kiến này tôi đã tiến hành điều tra về sựhứng thú, cách thức học và nội dung phương pháp học môn Sinh học với họcsinh ở khối 6 như sau:

- Đối tượng điều tra: Học sinh khối 6 của nhà trường năm học 2020 – 2021

- Thời gian điều tra: Bắt đầu từ ngày 15/12/2020

- Tổng số học sinh được điều tra: 120 em

- Kết quả điều tra như sau:

KẾT QUẢ Số

lượng

Tỉ lệ

% 1

Sự hứng thú học môn Sinh ở các em thuộc

mức nào?

Bình thường 61 50,8

2 Em thích học môn Sinh vì:

Môn sinh là một trong những môn thi học sinh giỏi

và thi tổ hợp trong nội dung đề thi tuyển sinh vào

Bài học sinh động, thầy cô dạy vui vẻ, dễ hiểu 47 39,1

3 Trong giờ học môn Sinh em thích

được học như thế nào?

Tập trung nghe giảng, phát biểu ý kiến, 40 33,3thảo luận và làm việc

Nghe giảng và ghi chép một cách thụ động 30 25,0

Được làm các thí nghiệm thực hành để hiểu 30 25,0sâu sắc vấn đề về sinh học

Làm các bài tập nhiều để ôn thi, kiểm tra 20 16,7

4 Nội dung dạy học?

Không cần thí nghiệm thực hành nhiều 30 25,0

Tăng cường học lí thuyết và giải bài tập 40 41,6gắn với kì thi, kiểm tra

Giảm tải lí thuyết, vận dụng kiến thức đã học để đưa 50 33,3kiến thức vào thực tiễn, tăng cường phần thực hành

Kết quả khảo sát cho thấy số lượng học sinh rất yêu thích và thích mônSinh rất thấp chỉ chiếm 6% và 17%; các em thích học môn sinh là do giáo viêndạy, và kiến thức gắn với thực tiễn Các em cũng rất chú trọng các nội dung dạyhọc gắn với các kì thi chiếm 45% Rõ ràng qua phân tích thì các em vẫn chủyếu học theo lối truyền thống nặng về thi cử đối phó, do vậy mà các em ít cóyếu tố đam mê nghiên cứu và thực sự yêu thích là rất ít, kĩ năng thực hành rấthạn chế Vậy đó là lí do tôi muốn đưa phương pháp dạy học STEM vào đểgiảng dạy kết hợp phương pháp truyền thống.

3.3 Những thuận lợi và khó khăn khi đưa STEM vào trường phổ thông hiện nay

3.3.1 Thuận lợi

- Trong thời đại công nghệ số việc giáo viên và các em có khả năng tiếpcận với các phương pháp dạy học và học tập tương đối dễ dàng nhờ hệ thống kếtnối toàn cầu Học sinh và giáo viên có thể tham khảo các mô hình dạy họcSTEM của các trường học trong và ngoài nước

- Mỗi trường học đều có chiến lược phát triển, đầu tư cho các hoạt độngdạy học, khuyến khích cho các giáo viên dạy học tiếp cận năng lực người họcđặc biệt các trường tiến tới Kiểm định chất lượng ở mức độ cao thì càng đượcchú trọng hơn

- Bộ Giáo dục, Sở giáo dục, các phòng đào tạo và trường học của một sốtrường học ở Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Nam Định…đã được thực hiệnthí điểm và cho nhiều kết quả rất tốt, học sinh rất tích cực và sáng tạo chủ độngtrong cách tiếp cận phương pháp học tập này

- Phòng giáo dục và nhà trường nơi tôi công tác khuyến khích và tạo mọiđiều kiện thuận lợi nhất để giáo viên và học sinh thực hiện hoạt động giáo dụcdạy học STEM

3.3.2 Khó khăn

- Việc học sinh tiếp cận phương pháp dạy học STEM cũng đòi hỏi nhấtđịnh về mặt năng lực khoa học tự nhiên, các em phải đam mê và chịu khó làmviệc

- Học sinh hiện tại yếu tố đam mê nghiên cứu chưa nhiều vì các em ngạilàm việc do lối giáo dục chỉ tiếp cận kiến thức đã quen thuộc nên các em tươngđối bị động trong công việc.

- Việc thực hiện ngoài không gian trường học cũng gặp một số khó khăn, vìcác em ở trong một đội nhóm có thể ở nhiều địa bàn cách xa nhau nên việc liênlạc trao đổi, hoạt động nhóm cũng gặp nhiều khó khăn

- Đây là lần triển khai áp dụng đầu tiên với giáo viên và học sinh của thị xãKinh Môn cũng như các trường trên phạm vi toàn tỉnh Hải Dương nên còn rất

bỡ ngỡ Đa số giáo viên chưa hiểu về phương pháp dạy học tiếp cận STEM cònngại tìm hiểu và tham gia

- Cơ sở vật chất ở các trường còn hạn chế

- Đặc biệt hình thức dạy học truyền thống đã ăn sâu vào tâm thức mỗi giáoviên, để họ thay đổi nhận thức không phải một sớm một chiều Tư tưởng anphận không chịu tiếp thu cái mới cũng là một rào cản mới trong việc đưa STEMvào trong trường phổ thông

4 Các giải pháp, biện pháp thực hiện

4.1 Khái niệm STEM

STEM là thuật ngữ xuất phát từ phương pháp giảng dạy và học tập tích hợpnội dung và các kỹ năng khoa học, công nghệ, kỹ thuật và toán học

Giáo dục STEM là phương thức giáo dục tích hợp theo cách tiếp cận liênmôn (interdisciplinary) và thông qua thực hành, ứng dụng Thay vì dạy bốn mônhọc như các đối tượng tách biệt và rời rạc, STEM kết hợp chúng thành một môhình học tập gắn kết dựa trên các ứng dụng thực tế Qua đó, học sinh vừa họcđược kiến thức khoa học, vừa học được cách vận dụng kiến thức đó vào thựctiễn

Thuật ngữ STEM được hiểu như một “tổ hợp đa lĩnh vực” bao gồm: Khoahọc (Science), Công nghệ (Technology), Kỹ thuật (Engineering) và Toán học(Mathematics) Bốn lĩnh vực này được mô tả như sau:

Khoa học, là việc nghiên cứu thế giới tự nhiên, bao gồm các quy luật tự

nhiên của Vật lý, Hoá học, Sinh học và giải quyết hoặc ứng dụng các hiện tượng, nguyên lý, quan niệm hoặc quy tắc của các môn này Khoa học vừa là

một chỉnh thể kiến thức được tích luỹ qua thời gian, vừa là một tiến trình mang tính khoa học - tạo ra kiến thức mới Kiến thức từ khoa học sẽ cung cấp thông tin cho tiến trình thiết kế kỹ thuật.

Công nghệ, mặc dù không phải là một lĩnh vực, theo nghĩa chặt chẽ nhất,

bao gồm toàn bộ hệ thống con người và tổ thức, kiến thức, tiến trình, và thiết

bị dùng để tạo ra và thao tác các đồ vật (tạo tác) công nghệ, cũng như chính các đồ vật đó Suốt chiều dài lịch sử, con người đã tạo ra các công nghệ để thoả mãn mong muốn và nhu cầu của mình Phần lớn các công nghệ hiện đại

là sản phẩm của khoa học và kỹ thuật, và các công cụ công nghệ được sử dụng trong cả hai lĩnh vực.

Kỹ thuật, vừa là một chỉnh thể kiến thức - về thiết kế và chế tạo các sản

phẩm nhân tạo - vừa là một quá trình giải quyết vấn đề Quá trình này chịu ảnh hưởng của các ràng buộc Một trong số đó là các quy luật tự nhiên, hoặc khoa học Những ràng buộc khác có thể kể đến là thời gian, tiền bạc, nguyên vật liệu sẵn có, hệ sinh thái, quy định về môi trường, khả năng sản xuất và sửa chữa Kỹ thuật sử dụng các khái niệm khoa học và toán học như những công

cụ công nghệ.

Toán học, là việc nghiên cứu các mô hình và mối quan hệ giữa số lượng,

số và không gian Không giống như trong khoa học, nơi các bằng chứng thực nghiệm được tìm kiếm để đảm bảo hoặc bác bỏ các mệnh đề, các mệnh đề toán học được đảm bảo bằng các lập luận logic dựa trên các giả định cơ bản Những lập luận logic, bản thân nó đã là một phần của toán học đi cùng với các mệnh đề Cũng như khoa học, kiến thức toán ngày một phát triển, nhưng không giống khoa học, kiến thức toán không thể bị bác bỏ, trừ phi các giả định cơ bản bị thay đổi Các loại khái niệm toán đặc thù của 12 năm học phổ thông bao gồm số và số học, đại số, hàm số, hình học, xác suất, thống kê Toán học được dùng trong khoa học, kỹ thuật và công nghệ.

Không chỉ đơn thuần mô tả bốn lĩnh vực STEM, đoạn trích nói trên còncho thấy bốn lĩnh vực này không phải hiện diện một cách riêng lẻ mà cần phảiđược tích hợp, liên kết chặt chẽ với nhau

Giáo dục STEM là phương pháp tiếp cận, khám phá trong giảng dạy

và học tập giữa hai hay nhiều hơn các môn học STEM, hoặc giữa một chủ

đề STEM và một hoặc nhiều môn học khác trong nhà trường.

Theo Howard-Brown và Martinez (chuyên gia

giáo dục Mỹ), phương pháp giải quyết vấn đề trong

dạy học sẽ cho phép sự liên môn giữa các lĩnh vực

nói trên

Đó là cách nhìn nhận và giải quyết vấn đề một

cách toàn diện, xem các thành phần của STEM

tương tác với nhau như thế nào Nói một cách đơn

giản, đó là sự giao thoa hội tụ của khoa học, công

nghệ, kỹ thuật và toán học Nó sử dụng hợp nhất các

lĩnh vực này để giải quyohết một vấn đề

STEM trong trường phổ thông được hiểu là trang bị cho người học nhữngkiến thức và kĩ năng cần thiết liên quan đến các lĩnh vực khoa học, công nghệ, kĩthuật và toán học Những kiến thức và kĩ năng này phải được tích hợp, lồngghép và bổ trợ nhau giúp học sinh không chỉ hiểu biết về nguyên lý mà còn cóthể áp dụng để thực hành và tạo ra được những sản phẩm trong cuộc sốngthường ngày Những sản phẩm này không nhất thiết phải là sản phẩm mới, đừngsuy nghĩ rằng các em phải tạo ra điều gì đó mới mẻ mới là STEM, như vậy các

em đã là những nhà sáng chế rồi, tất nhiên nếu tạo ra sản phẩm mới thì càng tốt

4.2 Tầm quan trọng của dạy học STEM

Việc đưa giáo dục STEM vào trường trung học mang lại nhiều ý nghĩa quantrọng, phù hợp với định hướng đổi mới giáo dục phổ thông Cụ thể là:

- Đảm bảo giáo dục toàn diện: Triển khai giáo dục STEM ở nhà trường,

bên cạnh các môn học đang được quan tâm như Toán, Khoa học, các lĩnh vựcCông nghệ, Kỹ thuật cũng sẽ được quan tâm, đầu tư trên tất cả các phương diện

về đội ngũ giáo viên, chương trình, cơ sở vật chất

- Nâng cao hứng thú học tập các môn học STEM: Các dự án học tập trong

giáo dục STEM hướng tới việc vận dụng kiến thức liên môn để giải quyết cácvấn đề thực tiễn, học sinh được hoạt động, trải nghiệm và thấy được ý nghĩa củatri thức với cuộc sống, nhờ đó sẽ nâng cao hứng thú học tập của học sinh

- Hình thành và phát triển năng lực, phẩm chất cho học sinh: Khi triển khai

các dự án học tập STEM, học sinh hợp tác với nhau, chủ động và tự lực thựchiện các nhiệm vụ học; được làm quen hoạt động có tính chất nghiên cứu khoahọc Các hoạt động nêu trên góp phần tích cực vào hình thành và phát triểnphẩm chất, năng lực cho học sinh

- Kết nối trường học với cộng đồng: Để đảm bảo triển khai hiệu quả giáo

dục STEM, cơ sở giáo dục phổ thông thường kết nối với các cơ sở giáo dụcnghề nghiệp, đại học tại địa phương nhằm khai thác nguồn lực về con người, cơ

sở vật chất triển khai hoạt động giáo dục STEM Bên cạnh đó, giáo dục STEMphổ thông cũng hướng tới giải quyết các vấn đề có tính đặc thù của địa phương

- Hướng nghiệp, phân luồng: Tổ chức tốt giáo dục STEM ở trường trung

học, học sinh sẽ được trải nghiệm trong các lĩnh vực STEM, đánh giá được sựphù hợp, năng khiếu, sở thích của bản thân với nghề nghiệp thuộc lĩnh vựcSTEM Thực hiện tốt giáo dục STEM ở trường trung học cũng là cách thức thuhút học sinh theo học, lựa chọn các ngành nghề thuộc lĩnh vực STEM, cácngành nghề có nhu cầu cao về nguồn nhân lực trong cuộc cách mạng côngnghiệp lần thứ tư

4.3 Các năng lực, phẩm chất được hình thành qua dạy học STEM

Học trải nghiệm khám phá khoa học không chỉ dừng ở việc học các lýthuyết, nhớ các công thức, các quy luật mà hơn hết là học trong thực hành vàtương tác Nhờ vậy có rất nhiều kỹ năng cũng như năng lực, phẩm chất mà HS

có thể hình thành được thông qua trải nghiệm khoa học như trong chủ đề STEM

“Ươm mầm giá đỗ” mà tôi muốn hướng tới:

4.3.1 Kỹ năng

-Kỹ năng quan sát, so sánh phân loại thông qua hoạt động chọn nguyênliệu làm giá đỗ.

- Thiết kế, chế tạo được các hộp ủ hạt sử dụng trong việc ươm mầm giáđỗ

- Năng lực giải quyết vấn đề: phát hiện vấn đề về sự ảnh hưởng của nhiệt

độ đến sự nảy mầm của hạt, lựa chọn các giải pháp tác động về Hóa, Sinh, Vật

- Cẩn thận, tỉ mỉ, kiên trì khi thực hiện quy trình ươm mầm giá đỗ

- Có ý thức bảo vệ môi trường: Tận dụng chai nhựa tái sử dụng để làmdụng cụ ươm mầm giá đỗ

Như vậy nhờ có những hoạt động trải nghiệm thực tế, chú trọng thực hànhnên các kỹ năng của HS ngày càng trở nên khéo léo và thành thạo hơn theo thời

gian vì thế khả năng nhận thức và khả năng phản ứng trước các tình huống trongcuộc sống cũng nhanh và chính xác hơn

4.4 Quy trình xây dựng bài học STEM

Hướng dẫn thực hiện giáo dục STEM trong trường trung học từ năm học2019-2020; Phòng Giáo dục và Đào tạo có Công văn số: 317/PGĐT ngày07/9/2020 cụ thể như sau:

- Bước 1: Lựa chọn nội dung dạy học

Căn cứ vào nội dung kiến thức trong chương trình các môn học và các hiệntượng, quá trình gắn với các kiến thức đó trong tự nhiên, xã hội; quy trình hoặcthiết bị công nghệ có sử dụng của kiến thức đó trong thực tiễn để lựa chọn chủ

đề của bài học

- Bước 2: Xác định vấn đề cần giải quyết

Sau khi chọn chủ đề của bài học, cần xác định vấn đề cần giải quyết để giaocho học sinh thực hiện sao cho khi giải quyết vấn đề đó, học sinh phải học đượcnhững kiến thức, kĩ năng cần dạy trong chương trình môn học đã được lựa chọn(đối với STEM kiến tạo) hoặc vận dụng những kiến thức, kỹ năng đã biết (đốivới STEM vận dụng) để xây dựng bài học

- Bước 3: Xây dựng tiêu chí của sản phẩm/giải pháp giải quyết vấn đề

Sau khi đã xác định vấn đề cần giải quyết/sản phẩm cần chế tạo, cần xácđịnh rõ tiêu chí của giải pháp/sản phẩm Những tiêu chí này là căn cứ quan trọng

để đề xuất giả thuyết khoa học/giải pháp giải quyết vấn đề/thiết kế mẫu sảnphẩm

- Bước 4: Thiết kế tiến trình tổ chức hoạt động dạy học

Mỗi bài học STEM được tổ chức theo 5 hoạt động:

+ Hoạt động 1: Xác định vấn đề

+ Hoạt động 2: Nghiên cứu kiến thức nền và đề xuất giải pháp;

+ Hoạt động 3: Trình bày và thảo luận phương án thiết kế

+ Hoạt động 4: Chế tạo sản phẩm theo phương án thiết kế đã lựa chọn, thửnghiệm và đánh giá trong quá trình chế tạo

+ Hoạt động 5: Trình bày và thảo luận về sản phẩm đã chế tạo

Tiến trình bài học STEM tuân theo quy trình kĩ thuật nêu trên nhưng các

"bước" trong quy trình không được thực hiện một cách tuyến tính (hết bước nọmới sang bước kia) mà có những bước được thực hiện song hành, tương hỗ lẫnnhau Việc "Nghiên cứu kiến thức nền" được thực hiện đồng thời với "Đề xuấtgiải pháp"; "Chế tạo mô hình" được thực hiện đồng thời với "Thử nghiệm vàđánh giá", trong đó bước này vừa là mục tiêu vừa là điều kiện để thực hiện bướckia

Tiến trình mỗi bài học STEM được thực hiện phỏng theo quy trình kĩ thuật,trong đó việc "Nghiên cứu kiến thức nền" trong tiến trình dạy học mỗi bài họcSTEM chính là việc học để chiếm lĩnh nội dung kiến thức trong chương trìnhgiáo dục phổ thông tương ứng với vấn đề cần giải quyết trong bài học, trong đóhọc sinh là người chủ động nghiên cứu sách giáo khoa, tài liệu bổ trợ, tiến hànhcác thí nghiệm theo chương trình học (nếu có) dưới sự hướng dẫn của giáo viên;Vận dụng kiến thức đã học để đề xuất, lựa chọn giải pháp giải quyết vấn đề;Thực hành thiết kế, chế tạo, thử nghiệm mẫu; Chia sẻ, thảo luận, điều chỉnhthiết kế Thông qua quá trình học tập đó, học sinh được rèn luyện nhiều kĩ năng

để phát triển phẩm chất, năng lực

4.5 Các hình thức tổ chức giáo dục STEM

- Các chủ đề dạy học theo định hướng giáo dục STEM có thể tổ chức lồngghép trong một tiết dạy học, trong một bài học chính khóa; tổ chức trong mộttiết dạy học hoặc một bài học ngoại khóa; Các chủ đề dạy học có thể được xâydựng theo Chương trình giáo dục nhà trường (đảm bảo sự đăng ký tham gia tựnguyện của học sinh và cha mẹ học sinh) được xây dựng trong kế hoạch giáodục nhà trường

- Các chủ đề dạy học theo định hướng giáo dục STEM được xây dựng mớihoặc kết hợp với một số giờ học tại phòng học bộ môn trong nhà trường nhằmtrang bị một số công cụ thực hành thông dụng để tiến hành một số tiết học vềgiáo dục STEM tại phòng bộ môn; tổ chức thành một cuộc thi trong phạm vi hẹpcủa nhóm hoặc lớp hay tổ chức thành một cuộc thi trong phạm vi rộng trong nhàtrường hoặc rộng hơn

Trong đề tài này chủ đề STEM “Ươm mầm giá đỗ” được tôi xây dựng

mới theo hướng tích hợp nội môn

4.6 Nguyên tắc triển khai các chủ đề giáo dục STEM

- Đối với các chủ đề dạy học theo định hướng giáo dục STEM được tổchức lồng ghép trong tiết dạy học, trong một bài học chính khóa phải đảm bảokhông làm ảnh hưởng đến việc thực hiện nội dung chương trình dạy học bộ môn

và được xây dựng trong kế hoạch dạy học của môn học và được hiệu trưởng phêduyệt

- Các chủ đề dạy học theo định hướng giáo dục STEM được xây dựng theohình thức là các Chương trình giáo dục nhà trường, có sự tham gia của tổ chức,doanh nghiệp và có thu theo thỏa thuận phải đảm bảo nguyên tắc tự nguyệnđăng ký tham gia của học sinh và được đưa vào Kế hoạch giáo dục của nhàtrường, báo cáo Sở GDĐT theo quy định

4.7 Các biện pháp đưa STEM vào môn Sinh trường trung học phổ thông hiện nay

4.7.1 Kết hợp xây dựng các chủ đề dạy học STEM với phương pháp dạy học truyền thống.

Rõ ràng STEM có rất nhiều ưu điểm tuy nhiên cũng còn một số hạn chếnhư sau:

Thứ nhất là mất nhiều thời gian thực hiện Một chủ đề thực hiện sẽ mất khánhiều thời gian ở trên lớp cũng như ngoài lớp nên ảnh hưởng đến việc học tậptrên lớp các em cũng như thời gian học tập các môn học khác vì các em cần đầu

tư thời gian tương đối nhiều khi thực hiện một chủ đề

Thứ hai trong khi các kì thi hiện tại vẫn chủ yếu rèn luyện trí nhớ kiếnthức hàn lâm và nặng về các bài tập tính toán nên các em vẫn phải học để đápứng các kì thi, do thói quen học tập cũ nặng về nhồi nhét kiến thức vậy nên chưachú tâm học tập và trải nghiệm các công việc được giao ở nhà, một số em cònlàm theo đối phó và suy nghĩ rằng chưa thiết thực với thi cử hiện hành

Thứ ba đó là kinh phí thực hiện một số dụng cụ, nguyên liệu khi làm thựchành chưa đầy đủ, và khá tốn kém nên đôi khi giáo viên và các em cũng ngạilàm

Thứ tư STEM là phương pháp tích hợp nên chắc chắn giáo viên giảng dạyđòi hỏi phải nắm rõ phương pháp và cách thức tổ chức giảng dạy cũng như trình

độ liên môn nhất định vì STEM như là khoa học, công nghệ, kĩ thuật và toánhọc Đòi hỏi giáo viên phải có trình độ và đam mê công việc nó mất nhiều thời

gian và công sức của giáo viên Do vậy chúng ta nên phối hợp lồng ghép giữaphương pháp học tập truyền thống và giáo dục STEM để học sinh có thể đạthiệu quả học tập tốt nhất hiện nay.

4.7.2 Xây dựng chủ đề minh họa theo hướng giáo dục STEM.

- Ý tưởng chủ đề được khái quát thành sơ đồ sau:

Tự làm với nguyên vật

Tìm hiểu quy trình ngâm, ủ hạt

nảy mầm

Trải nghiệm STEM Ươm mầm

Giá đỗ

Tỉ lệ hạt nảy mầm thấp, liệu dùng làm giá đỗ giá bị thâm hoặc lên

+ Bài 35: Những điều kiện cần cho hạt nảy mầm (sinh học 6)

Đồng thời, HS phải huy động kiến thức của các môn học liên quan như:+ Công nghệ: Xử lý hạt giống bằng nước ấm và xác định sức nảy mầm và tỉ

- Trình bày được điều kiện nảy mầm của hạt

- Phân tích được các công đoạn trong dự án làm giá đỗ

- Vận dụng được kiến thức về sự nảy mầm của hạt để làm giá đỗ cũng nhưtrồng rau mầm sạch phục vụ nhu cầu của gia đình và có thể phổ biến rộng chomọi người cùng thực hiện

- Thiết kế, chế tạo được các hộp ủ hạt sử dụng trong việc ươm mầm giá đỗ

- Năng lực giải quyết vấn đề: phát hiện vấn đề về sự ảnh hưởng của nhiệt

độ đến sự nảy mầm của hạt, lựa chọn các giải pháp tác động về Hóa, Sinh, Vật

lí, Công nghệ…

- Năng lực giao tiếp và hợp tác nhóm để thống nhất bản thiết kế và phâncông thực hiện từng phần nhiệm vụ cụ thể tạo ra phương án thiết kế quy trìnhngâm ủ hạt

c Phát triển phẩm chất (thái độ)

- Nghiêm túc, chủ động, tích cực thực hiện nhiệm vụ cá nhân, thảo luậnnhóm xây dựng sản phẩm.

- Yêu thích khám phá, tìm tòi và vận dụng các kiến thức học được vào giảiquyết nhiệm vụ được giao;

- Hòa đồng, hợp tác, giúp đỡ bạn, có tinh thần trách nhiệm với nhiệm vụđược giao

- Tuân thủ các tiêu chuẩn kĩ thuật và giữ gìn vệ sinh chung khi tiến hànhthực nghiệm

- Cẩn thận, tỉ mỉ, kiên trì khi thực hiện quy trình ươm mầm giá đỗ

- Có ý thức bảo vệ môi trường: Tận dụng chai, hộp nhựa tái sử dụng để làmdụng cụ ươm mầm giá đỗ

4.7.2.4 Chuẩn bị

* Chuẩn bị của giáo viên

- Phương pháp dạy học: dạy học theo nhóm

- Thiết kế tài liệu chủ đề “Ươm mầm giá đỗ”

- Thiết kế phiếu học tập chủ đề “Ươm mầm giá đỗ”

- Bộ thiết bị, vật tư để ươm mầm giá đỗ: Chai nhựa, khăn, vải sạch, chậu nhựa, hộp ủ, hạt giống…

* Chuẩn bị của học sinh

- Nguyên liêu: Hạt đỗ xanh, đỗ đen ( 100g)

- Dụng cụ: Chai nhựa, cốc nhựa, chậu nhựa, khăn vải sạch, que nhang hoặcvật nhọn

4.7.2.5 Tiến trình dạy học

Hoạt động 1 XÂY DỰNG QUY TRÌNH ƯƠM MẦM GIÁ ĐỖ

(Tiết 1)

A Mục đích

- HS hình thành được một phần kiến thức ban đầu về phương pháp làm giá

đỗ từ các nguyên liệu đơn giản ở gia đình và địa phương, từ đó đặt ra các câuhỏi làm thế nào để giá đỗ đạt chất lượng tốt, đảm bảo giá trị thẩm mỹ và thànhphần các vitamin, tận dụng các chai hộp nhựa có sẵn để sử dụng như thế nào?

- HS bước đầu có sự tự tin trước khi bắt tay vào triển khai dự án;

- HS tiếp nhận nhiệm vụ: nghiên cứu xây dựng mô hình ngâm ủ hạt nguyênliệu đơn giản dựa trên cơ sở nghiên cứu ảnh hưởng của một số yếu tố đến quátrình hạt nảy mầm.

- HS thảo luận nhóm thống nhất kế hoạch thực hiện

- Các bản tiêu chí: (1) đánh giá bản thiết kế, (2) đánh giá sản phẩm, (3)đánh giá kế hoạch triển khai dự án được GV tự thiết kế khi xây dựng chủ đề dạyhọc, trước khi triển khai trong giờ dạy trên lớp Trong hoạt động này, GV giảithích và thống nhất để HS hiểu được yêu cầu và nội dung của các nhiệm vụ gắnvới các bản tiêu chí đã nêu

C Dự kiến sản phẩm hoạt động của học sinh

- Kết quả quy trình ươm mầm giá đỗ

- Các câu hỏi về quá trình ngâm, ủ hạt

- Kế hoạch thực hiện nhiệm vụ của nhóm (nghiên cứ kiến thức nền, thảoluận phương án nghiên cứu ảnh hưởng của các yếu tố và phân tích, thảo luậnđưa ra quy trình ngâm ủ hạt của nhóm) gồm: nhiệm vụ của các cá nhân, thờigian và nội dung thảo luận nhóm thực hiện nhiệm vụ tự học kiến thức nền và đềxuất quy trình

- Một bản phân công nhiệm vụ của các thành viên trong nhóm ( theo mẫutrong hồ sơ học sinh)

- Bảng tiêu chí đánh giá bản thiết kế mô hình và bảng tiêu chí đánh giá sảnphẩm giá đỗ;

- Kế hoạch thực hiện dự án với các mốc thời gian và nhiệm vụ rõ ràng.

- Mỗi nhóm có sản phẩm tối thiểu là quy trình ngâm ủ hạt dựa trên nguyênliệu cụ thể

D Cách thức tổ chức hoạt động

Bước 1: Giáo viên chiếu 2 video liên quan đến quy trình làm giá đỗ.

https://youtu.be/2I2YkSn0h58

https://youtu.be/hg_PJfihByc

HS cho biết các nguyên liệu thường sử dụng trong làm giá đỗ ở địa phương?

Bước 2: - GV tổ chức chia nhóm HS HS theo từng nhóm thống nhất vai trò,

nhiệm vụ của các thành viên trong nhóm;

- GV yêu cầu HS tiến hành hoàn thành phiếu học tập số 1 để khảo sát

Bước 4: - Giao nhiệm vụ cho HS và xác lập tiêu chí đánh giá sản phẩm.

GV nêu vấn đề: Với những vấn đề được học thì chúng ta có thể ứng

dụng để tạo ra quy trình làm giá đỗ như thế nào?

GV nêu yêu cầu về dự án: Căn cứ vào các kiến thức các em nắm được ở

trên, thầy/cô muốn “đặt hàng” với các em sản phẩm như sau:

- Thiết kế mô hình làm giá đỗ hợp lí, thực hiện đúng và đủ các bước quytrình ngâm ủ

- Đảm bảo vệ sinh, không xanh, thối

- Đạt được các tiêu chí về màu sắc, kích thước

- Chi phí làm hợp lí

Với các tiêu chí như trên, khi các nhóm chào hàng về quy trình làm giá đỗ

và tạo ra sản phẩm thì sẽ được “nhà đầu tư” đánh giá theo Phiếu đánh giá số 1

Bước 5: GV thống nhất kế hoạch triển khai tiếp theo:

Hoạt động 1: Giao nhiệm vụ dự án Tiết 1

Hoạt động 2: Nghiên cứu kiến thức

nền cần thiết có liên quan, quy trình

ươm mầm giá đỗ, chuẩn bị bản thiết

kế sản phẩm để báo cáo

4 ngày (HS tự học ở nhà theo nhóm)

Hoạt động 3: Báo cáo phương án Tiết 2

bằng việc hoàn thiện phiếu học tập số 2 (Xem Hồ sơ học tập của nhóm với các

bài tập hướng dẫn HS tự học ở nhà)

- Các nhóm triển khai xây dựng bản thiết kế sản phẩm để báo cáo với

“nhà đầu tư” trong tiết học tiếp theo

- Bài trình bày bản thiết kế sẽ được đánh giá theo các tiêu chí trong phiếuđánh giá số 2

Hoạt động 2 TÌM HIỂU KIẾN THỨC NỀN VÀ NGHIÊN CỨU

QUY TRÌNH ƯƠM MẦM GIÁ ĐỖ

tự học được thông qua việc trình bày báo cáo và bảo vệ bản thiết kế sản phẩmđáp ứng các tiêu chí đánh giá trong phiếu đánh giá số 2

C Dự kiến sản phẩm hoạt động của học sinh

Kết thúc hoạt động, HS cần đạt được các sản phẩm sau:

- Bản ghi chép những kiến thức nền

- Quy trình ươm mầm giá đỗ

D Cách thức tổ chức hoạt động

- HS theo nhóm tự đọc SGK và hoàn thành câu hỏi phiếu học tập số 2 trong

Hồ sơ học tập của nhóm Các cá nhân hoàn thành nội dung các phiếu trước khithảo luận để ghi kết quả vào hồ sơ chung của nhóm

- HS vận dụng kiến thức để hoàn thành quy trình làm giá đỗ

- HS trao đổi và tìm sự hỗ trợ của GV các bộ môn liên quan (nếu cần):+ GV hướng dẫn HS cách đọc tài liệu, đọc sách giáo khoa, tìm kiếm thêmtài liệu từ các nguồn thông tin khác nhau Kết nối HS với những GV bộ môn khác để hỗ trợ HS khi cần thiết GV yêu cầu HS ghi những kiến thức cơ bản vào

vở Khuyến khích HS nêu thắc mắc và hỗ trợ HS tìm hiểu, giải đáp thắc mắc

+ HS tự hoàn thiện bản báo cáo về quy trình và mô hình (ảnh chụp) trêngiấy, chuẩn bị câu hỏi và câu trả lời để bảo vệ quan điểm của nhóm

Hoạt động 3 TRÌNH BÀY VÀ BẢO VỆ VẤN ĐỀ

ƯƠM MẦM GIÁ ĐỖ TỪ NGUYÊN LIỆU ĐƠN GIẢN

- Thảo luận, đặt câu hỏi và phản biện quy trình của các nhóm

- Các nhóm ghi lại, để thảo luận thống nhất quy trình đề xuất để thửnghiệm

- Phân công công việc, lên kế hoạch thực hiện thử nghiệm quy trình ươmmầm giá đỗ

C Dự kiến sản phẩm hoạt động của học sinh

Quy trình ươm mầm giá đỗ hoàn thiện

D Cách thức tổ chức hoạt động

- Giáo viên nêu các yêu cầu cho bài trình bày:

+ Nội dung cần trình bày: các bước, điều kiện cụ thể trong từng bước, cơ

sở đề xuất (chi tiết theo tiêu chí đánh giá bài trình bày)

+ Thời lượng báo cáo: 3–5 phút

- Các nhóm nghe: ghi chép và so sánh với nhóm mình, nêu 1 câu hỏi/phảnbiện cho nhóm

- Đại diện HS các nhóm báo cáo, các nhóm sau nếu thường trùng các bướcthực hiện thì có thể chỉ nêu những điều kiện khác và giải thích

- Giáo viên tổ chức thảo luận và đặt một số câu hỏi làm rõ kiến thức như:+ Bản chất quá trình ươm mầm giá đỗ là gì?

+ Tại sao lại phải lưu ý vấn đề ánh sáng trong quá trình ủ hạt?

+ Tại sao nhóm em lại sử dụng nguyên liệu đó?

+ Lợi ích của phương pháp ươm mầm giá đỗ?

- GV hướng dẫn nhiệm vụ và yêu cầu tiếp theo: Các nhóm về nhà thực hiện

mô hình ươm mầm giá đỗ, có quay video mô tả cách làm và tiến trình (videongắn gọn trong khoảng 5 phút) hoặc có hình ảnh minh họa Lưu ý lập kế hoạchthực hiện sớm, nếu sản phẩm không đạt như tiêu chí ban đầu cần phân tích tìmnguyên nhân và thay đổi phương án để làm lại sao cho đạt được sản phẩm theotiêu chí đặt ra (GV nhắc lại tiêu chí về sản phẩm) và nhấn mạnh HS ghi lại vấn

đề thất bại gặp phải và cách giải quyết khi thực hiện thử nghiệm quy trình Cần

có sản phẩm bằng hình ảnh mang lên trình bày trong buổi học sau

- Bài trình bày trong buổi học sau gồm:

+ Trình bày quy trình, điều kiện tạo ra sản phẩm đó

+ Chia sẻ những khó khăn, thất bại trong quá trình làm, các giải quyết

- Thời gian trình bày cho mỗi nhóm 3 -5 phút

- HS thảo luận phân công công việc thực hiện quy trình làm ươm mầm giá

đỗ và báo cáo Tham khảo quy trình sau:

QUY TRÌNH ƯƠM MẦM GIÁ ĐỖ

LỰA CHỌN NGUYÊN LIỆU

( Chọn đỗ hạt xanh, đen chắc mẩy không sứt sẹo, sâu mọt

chiếu trực tiếp vào giá)

CHO GIÁ UỐNG NƯỚC (1 ngày cho giá uống nước 2-3 lần, mỗi lần cách nhau 7h-8h)

THU HOACH GIÁ

( Gía được thu hoạch sau 3-5 ngày chăm sóc?

Hoạt động 4 THỰC HIỆN QUY TRÌNH ƯƠM MẦM GIÁ ĐỖ

(HS tự làm ở nhà 1 tuần)

A Mục đích

- Học sinh dựa vào quy trình ươm mầm giá đỗ như đề xuất để thử nghiệm,giải quyết các vấn đề gặp phải (nếu có) để điều chỉnh quy trình.

- Tạo ra được sản phẩm minh họa cho quy trình đề xuất

B Nội dung

- Học sinh sử dụng các nguyên liệu và dụng cụ cho trước để tiến hành làm

mô hình ươm mầm giá đỗ theo quy trình, quay video lại quy trình thực hiện

- Trong quá trình làm các nhóm quan sát, đánh giá và điều chỉnh (nếu cần)

- Chuẩn bị bài báo cáo sản phẩm trước lớp và chia sẻ những vấn đề gặpphải trong quá trình thử nghiệm, cách giải quyết và kết quả

C Dự kiến sản phẩm hoạt động của học sinh

Mỗi nhóm có một sản phẩm là mô hình ươm mầm giá đỗ, video quay tiếntrình thực hiện, quy trình ủ hạt, chăm sóc hạt mới nếu điều chỉnh

D Cách thức tổ chức hoạt động

Các nhóm tự lập kế hoạch và làm việc ở nhà, quay video, hoàn thành nhật

kí làm việc (mẫu ở cuối bài)

Hoạt động 5 TRÌNH BÀY SẢN PHẨM “ MẦM GIÁ ĐỖ”

VÀ THẢO LUẬN (Tiết 3 )

C Dự kiến sản phẩm hoạt động của học sinh

Mô hình ươm mầm giá đỗ hoàn chỉnh

D Cách thức tổ chức hoạt động

- Giáo viên nêu các yêu cầu cho bài trình bày

+ Nội dung cần trình bày: mô tả sản phẩm, các bước, điều kiện cụ thể trongtừng bước để làm ra mô hình, những thay đổi so với đề xuất ban đầu, lí do.+ Thời lượng báo cáo: 3–5 phút

+ Các nhóm nghe, đánh giá sản phẩm

- Đại diện HS các nhóm báo cáo (video các nhóm quay có thể đưa lênmạng để các nhóm và GV xem trước, trong buổi học GV có thể phân tích, nhậnxét một số video)

- Giáo viên tổ chức thảo luận các vấn đề các nhóm gặp phải trong quá trìnhthực hiện

- Tổng kết kiến thức trọng tâm liên quan đến ươm mầm giá đỗ và nguyênliệu sử dụng

- Tổng kết đánh giá điểm của các nhóm theo tiêu chí ban đầu (trình bàytrong hoạt động 1)

4.8 Kết quả triển khai ở trường THCS

Sau khi xây dựng chủ đề STEM tôi đã tiến dành dạy học ở các lớp khối 6bước đầu mang lại hiệu quả như sau:

4.8.1 Về mặt định tính

Trước khi thực hiện dự án tôi khá là băn khoăn vì tên gọi STEM thực sự rấtmới, liệu triển khai có được như ý hay không, sau một thời gian thực hiện bảnthân tôi đã nhận ra được nhiều điều mà trước đó kể cả bản thân mình cũng chưahiểu được đúng đắn Nhận thức thay đổi đối với giáo viên đã là một sự thànhcông, chưa kể với các em học trò, sau một thời gian học các kĩ năng mềm củacác em cũng đã tiến bộ rõ rệt, có những em đứng trước đám đông trình bày rấttốt còn được đặt biệt danh là chuyên gia Nhất là những em hay tò mò khám phá,những giờ học Stem không còn là giờ học mà chính là những giờ các em đượcthỏa sức sáng tạo làm điều mình thích ngoài ra còn tạo điều kiện cho học sinhđược trải nghiệm như một người nông dân thực thụ Cụ thể:

Sau một thời gian các em đã biết sử dụng công nghệ thông tin để phục vụcho việc học tập, thay vì lướt web chơi game Cũng nhờ công nghệ mà các em

đã kết nối được với nhau, rèn luyện được kĩ năng làm việc nhóm ngay cả khi