Phân tích ưu điểm, hạn chế của biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế so với các biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế khác. Đánh giá khả năng áp dụng biện pháp này để giải quyết tranh chấp quốc tế mà Việt Nam là một bên

Các biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế bằng hòa bình Điều 33 Hiến chương Liên hợp quốc quy định các quốc gia có nghĩa vụ giải quyết tranh chấp quốc tế bằng biện pháp hòa bình bao g

BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI

TIỂU LUẬN HẾT HỌC PHẦN

MÔN:

CÔNG PHÁP QUỐC TẾ

ĐỀ 6:

“ Phân tích ưu điểm, hạn chế của biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế so với các biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế khác Đánh giá khả năng áp dụng biện pháp này để giải quyết tranh chấp quốc tế mà Việt Nam là một bên”

Hà Nội, 2021

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

NỘI DUNG 1

I Một số lý luận về biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế 1

1 Tranh chấp quốc tế 1

1.1 Khái niệm tranh chấp quốc tế 1

1.2 Các biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế bằng hòa bình 1

2 Trọng tài quốc tế 2

2.1 Khái niệm Trọng tài quốc tế 2

2.2 Phân loại 2

II Ưu điểm, hạn chế của biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế 2

1 Ưu điểm của biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua Trọng tài quốc tế 2

2 Hạn chế của biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế 5

III Đánh giá khả năng áp dụng biện pháp Trọng tài quốc tế để giải quyết tranh chấp quốc tế mà Việt Nam là một bên 7

1 Chủ trương giải quyết tranh chấp quốc tế của Việt Nam trong giai đoạn hiện nay 7

2 Khả năng áp dụng biện pháp Trọng tài quốc tế để giải quyết tranh chấp quốc tế mà Việt Nam là một bên 8

KẾT LUẬN 10

DANH LỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

MỞ ĐẦU

Trong thực tiễn, quan hệ quốc tế giữa các quốc gia và chủ thể khác của Luật quốc tế luôn có sự đan xen lẫn nhau về quyền và lợi ích Chính vì vậy, không tránh khỏi những tranh chấp, bất đồng quan điểm phát sinh Những tranh chấp quốc tế này cần phải được ngăn chặn kịp thời để duy trì sự ổn định của thế thới Chính vì vậy mà các biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế cũng ra đời Mong muốn tìm hiểu sâu

hơn về vấn đề này, em xin lựa chọn Đề 6: “Phân tích ưu điểm, hạn chế của biện pháp

giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế so với các biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế khác Đánh giá khả năng áp dụng biện pháp này để giải quyết tranh chấp quốc tế mà Việt Nam là một bên.” để tiến hành nghiên cứu

Trong quá trình làm bài, do giới hạn về dung lượng bài viết, thời gian nghiên cứu hạn hẹp cũng như hạn chế về kiến thức nên bài viết không tránh khỏi những sai sót Kính mong quý thầy/cô góp ý để bài viết được hoàn thiện hơn

NỘI DUNG

I Một số lý luận về biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế

1 Tranh chấp quốc tế

1.1 Khái niệm tranh chấp quốc tế

Tranh chấp quốc tế là hoàn cảnh thực tế trong đó các chủ thể tham gia có quan điểm trái ngược nhau hoặc mâu thuẫn với nhau và yêu cầu, đòi hỏi cụ thể trái ngược nhau về quyền hoặc sự kiện, đưa đến sự mâu thuẫn, đối lập nhau về quan điểm pháp

lý hoặc quyền giữa các bên chủ thể luật quốc tế với nhau.1

1.2 Các biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế bằng hòa bình

Điều 33 Hiến chương Liên hợp quốc quy định các quốc gia có nghĩa vụ giải quyết tranh chấp quốc tế bằng biện pháp hòa bình bao gồm: đàm phán, điều tra, trung gian, hòa giải, trọng tài, tòa án, sử dụng những tổ chức hoặc những điều ước khu vực, hoặc bằng các biện pháp hòa bình khác tùy theo sự lựa chọn của mình 2

1 Trường Đại học Luật Hà Nội, Giáo trình Luật quốc tế, NXB Công an nhân dân, 2018, tr.394

2 “Điều 33 Hiến chương Liên hợp quốc;

1 Các bên đương sự trong các cuộc tranh chấp, mà việc kéo dài các cuộc tranh chấp ấy có thể đe dọa đến hoà bình và an ninh quốc tế, trước hết, phải cố gắng tìm cách giải quyết tranh chấp bằng con đường đàm phán, điều tra, trung gian, hoà giải, trọng tài, toà án, sử dụng những tổ chức hoặc những điều ước khu vực, hoặc bằng các biện pháp hoà bình khác tùy theo sự lựa chọn của mình;

2 Trọng tài quốc tế

2.1 Khái niệm Trọng tài quốc tế

Tòa trọng tài là một phương thức giải quyết tranh chấp mà theo đó, các bên tranh chấp thỏa thuận trao cho một hoặc một số cá nhân (trọng tài viên) thẩm quyền giải quyết tranh chấp phát sinh giữa họ với nhau Trong quan hệ quốc tế, tòa trọng tài giải quyết tranh chấp phát sinh từ quan hệ mang tính liên quốc gia là một trong số thiết chế tài phán, thuộc sự lựa chọn của các quốc gia

Tòa trọng tài là cơ quan tài phán quốc tế được các quốc gia và các chủ thể khác của luật quốc tế thỏa thuận thành lập, trên cơ sở điều ước quốc tế (hoặc điều khoản)

về trọng tài nhằm giải quyết tranh chấp phát sinh giữa các bên.3

2.2 Phân loại

Căn cứ vào tính chất hoạt động, toà trọng tài được chia thành hai loại: Toà trọng tài thường trực và Toà trọng tài vụ việc (Đây là căn cứ phân loại thường được

sử dụng hiện nay)

Toà trọng tài thường trực (hay còn gọi là Toà trọng tài quy chế) là những toà được thành lập để giải quyết các tranh chấp một cách thường xuyên Các Toà này có quy chế hoạt động, thủ tục rõ ràng và có trụ sở Ví dụ: Toà trọng tài thường trực Lahaye

Toà trọng tài vụ việc (hay còn gọi là Toà trọng tài Ad hoc) là những toà được thành lập để giải quyết một vụ tranh chấp cụ thể và sau khi vụ việc được giải quyết xong toà sẽ chấm dứt hoạt động Ví dụ: Toà trọng tài đưoc thành lập năm 1988 để giải quyết tranh chấp lãnh thổ giữa Ai Cập và Ixaren

II Ưu điểm, hạn chế của biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế

1 Ưu điểm của biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua Trọng tài quốc tế

So với những biện pháp hòa bình giải quyết tranh chấp quốc tế khác biện pháp Trọng tài quốc tế bộc lộ những ưu điểm nổi bật, đáng kể đến là:

Thứ nhất, giải quyết tranh chấp quốc tế bằng Trọng tài quốc tế là biện pháp

giải quyết tranh chấp linh hoạt và mềm dẻo

2 Hội đồng bảo an, nếu thấy cần thiết, sẽ yêu cầu các đương sự giải quyết tranh chấp của họ bằng các biện pháp nói trên.”

3 Trường Đại học Luật Hà Nội, Giáo trình Luật quốc tế, NXB Công an nhân dân, 2019, tr.424

Bởi lẽ, biện pháp này cho phép các bên tranh chấp có quyền lựa chọn trọng tài viên, thỏa thuận xây dựng quy chế trọng tài và các vấn đề liên quan khác trong quá trình chấp nhận giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài quốc tế (đặc biệt là Trọng tài Ad Hoc) Có thể nói tính linh hoạt ở đây được thể hiện qua việc các bên có thể chủ động

về cả thời gian lẫn không gian tiến hành giải quyết tranh chấp Nếu như Tòa án quốc

tế, thủ tục tố tụng đã quy định cụ thể trong quy chế hoặc điều lệ thì tại Tòa trọng tài, thủ tục tố tụng lại do các bên tranh chấp tự thỏa thuận quy định Việc chọn lựa luật áp dụng cho cũng do các bên tự thỏa thuận chứ không cứng nhắc phụ thuộc vào luật quốc

tế để giải quyết Trong một số trường hợp, các bên lựa chọn pháp luật quốc gia để áp dụng

Ví dụ: Trong vụ Trail Smelter giữa Canada và Mỹ năm 1939 – 1941 về việc xác định khói thải từ lò luyện kim Trail ở Canada nằm cách biên giới Mỹ 7 dặm, có gây thiệt hại cho tiểu bang Washington hay không và nếu có, quốc gia phải bồi thừơng bằng những hình thức nào và phải có những biện pháp nào nhằm ngăn ngừa những tác hại trong tương lai, Trọng tài đã cho rằng, trong trường hợp này, luật Mỹ áp dụng phù hợp hơn luật quốc tế nên đã áp dụng các quy định của luật Mỹ để giải quyết vụ việc này.4

Thứ hai, giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài quốc tế sẽ tiết kiệm thời gian

cho các bên tranh chấp

Các bên tranh chấp sẽ thỏa thuận đưa ra các quy định tố tụng đơn giản, linh hoạt và dàn xếp lịch trình diễn ra các hoạt động tố tụng cho phép rút ngắn quá trình đưa ra phán quyết, từ đó tiết kiệm được thời gian và chi phí Thời gian giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài nhanh hơn so với Tòa án quốc tế sẽ không để vấn đề trở nên quá phức tạp, tránh được những tác động chủ quan và khách quan từ bên ngoài

Bên cạnh đó, trọng tài viên thường không phải xử lý số lượng lớn vụ việc như thẩm phán nên tốc độ đưa ra phán quyết cũng có thể nhanh hơn, thời gian giải quyết tranh chấp không bị kéo dài

Thứ ba, giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài quốc tế có tính bình đẳng cao

Nếu như giải quyết tranh chấp bằng biện pháp đàm phán hay trung gian thì vị thế của quốc gia cũng ảnh hưởng phần nào đến kết quả cuối cùng Tuy nhiên, đối với biện pháp giải quyết tranh chấp thông qua Trọng tài quốc tế thì việc các bên có vị thế không tương xứng cũng không ảnh hưởng đến phán quyết chung thẩm Ngay cả khi một quốc gia đang phát triển kiện một cường quốc thế giới ra Tòa Trọng tài quốc tế

4 Nguyễn Thị Hồng Yến, Lê Thị Anh Đào (2020), Hướng dẫn môn học công pháp quốc tế, Nxb Lao đông,

tr 300-301

thì cơ hội thắng kiện vẫn sẽ được trao đều cho cả hai bên (không phụ thuộc vào thế mạnh kinh tế, chính trị, )

Mặt khác trọng tài hoặc Hội đồng Trọng tài được các bên tranh chấp cùng thỏa thuận và lựa chọn Trong trường hợp thành lập một hội đồng trọng tài thì mỗi bên có quyền chỉ định một số lượng bằng nhau Sau đó, các Trọng tài viên này sẽ thỏa thuận để chỉ định một trọng tài viên khác để làm chủ tịch hội đồng trọng tài Nếu các bên chỉ lựa chọn một Trọng tài viên thì đây là công dân có uy tín của nước thứ

ba Như vậy, không bên nào có toàn quyền quyết định người phân xử (giảm bớt khả năng Trọng tài bị mua chuộc)

Thứ tư, giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài quốc tế đảm bảo bí mật quốc gia

Với cơ chế “giải quyết bí mật”, Trọng tài quốc tế sẽ giữ được bí mật cho các bên tranh chấp (không như nguyên tắc xét xử công khai của Tòa án quốc tế) Việc giải quyết kín có ý nghĩa quan trọng đối với những vụ tranh chấp liên quan đến bí mật quốc gia Ngoài ra, giải quyết tranh chấp bằng Trọng tải quốc tế sẽ bảo đảm được danh dự và uy tín của các bên tranh chấp (đặc biệt là các bên thua kiện), không làm ảnh hưởng những mối quan hệ quốc tế trong tương lai, nhất là khi quốc gia có hành

vi chưa phù hợp với pháp luật quốc tế

Thứ năm, giải quyết tranh chấp bằng Trọng tài quốc tế không bị bên thứ ba

liên quan can thiệp

So với Tòa án quốc tế, khi sử dụng biện pháp Trọng tài, nhờ nguyên tắc không công khai các bên tham gia tranh chấp có thể an tâm về khả năng không bị bên thứ

ba liên quan can thiệp vào quá trình tố tụng ngoài mong muốn của mình Từ đó giảm bớt được một số yếu tố tác động không đáng có từ bên ngoài đến phán quyết cũng như thời gian xét xử kéo dài

Thứ sáu, phán quyết của Trọng tài quốc tế có giá trị chung thẩm

Các biện pháp giải quyết tranh chấp khác như đàm phán, trung gian, hòa giải đều không có hiệu lực bắt buộc đối với các bên tranh chấp Việc đàm phán không thành hay hòa giải không thành hay thậm chí là đàm phán, hòa giải thành nhưng các bên không thực hiện là hoàn toàn có thể xảy ra Khác với biện pháp đàm phán, trung gian hay hòa giải, phán quyết của Tòa Trọng tài quốc tế là chung thẩm và có hiệu lực bắt buộc đối với các bên tranh chấp Các bên có nghĩa vụ thi hành và không có quyền khiếu nại Phán quyết của Trọng tài chỉ được xem xét lại trong trường hợp có những điều kiện mới có ảnh hưởng cơ bản đến nội dung phán quyết mà trước đó chưa được biết đến

2 Hạn chế của biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế

Bên cạnh những ưu điểm nổi bật nói trên, biện pháp giải quyết tranh chấp quốc

tế bằng Trọng tải cũng có điểm hạn chế, cụ thể:

Thứ nhất, vấn đề thực thi phán quyết trọng tài có rủi ro cao

Phán quyết của Tòa án quốc tế (ICJ hoặc ITLOS) có thể nhờ Hội đồng bảo an Liên hợp quốc can thiệp trong trường hợp một bên tranh chấp không tuân thủ phán quyết Thực tế cho thấy, việc thực thi, tuân thủ phán quyết của trọng tải quốc tế hoàn toàn tùy thuộc vào nguyên tắc “pacta sunt servanda” - nguyên tắc tận tâm, thiện chí thực hiên cam kết quốc tế của các bên tranh chấp Tính hiêu quả của phán quyết Trọng tài sẽ là vấn đề đặc biệt được quan tâm khi bên bị kiện tỏ thái độ bất hợp tác như có thể thấy trong vụ kiện giữa Philippines và Trung Quốc trước Tòa Trọng tài thành lập theo Phụ lục VII, UNCLOS 1982

Thứ hai, phát sinh chi phí đáng kể

So với các biện pháp đàm phán, trung gian, hòa giải vừa chủ động lại nhanh gọn, thì biện pháp giải quyết tranh chấp quốc tế thông qua trọng tài quốc tế lại phát sinh một số chi phí đáng kể như thanh toán thù lao cho Trọng tài viên cũng như việc chi trả các phí dịch vụ cho Ban thư ký Chi phí này sẽ được chia đều cho các bên tham gia tranh chấp. 5

Thứ ba, rất khó để vô hiệu phán quyết của Trọng tài quốc tế

Mặc dùphán quyết của Tòa trọng tài là chung thẩm nhưng cũng có thể bị vô hiêu trong các trường hợp sau:

Một là, Điều ước quốc tế (hoặc điều khoản) về trọng tài mà các bên ký kết bị

vô hiệu;

Hai là, Trọng tài vượt quá thẩm quyền được các bên thỏa thuận trao cho;

Ba là, có dấu hiệu mua chuộc thành viên của hội đồng trọng tài;

Bốn là, trong quá trình giải quyết tranh chấp, Tòa trọng tài đã vi phạm nghiêm trọng các quy định về thủ tục tố tụng

Tuy nhiên, trên thực tế rất ít phán quyết của Tòa trọng tài quốc tế bị vô hiệu

Dù có những vi phạm kể trên nhưng nếu như không được xác định là “vi phạm nghiêm trọng” thì thỏa thuận trọng tài không thể bị hủy và tiếp tục có hiệu lực Do phán quyết

5 ĐIỀU 7 Phụ lục VII UNCLOS 1982

“Trừ khi Toà trọng tài có quyết định khác vì có những hoàn cảnh đặc biệt của vụ việc, lệ phí của Toà, kể ca thù lao cho các thành viên của Toà, phải do các bên trong vụ tranh chấp chịu ngang nhau.”

của Tòa trọng tài là chung thẩm nên ngay cả khi trường hợp này xảy ra thì bên tranh chấp dù không hài lòng với phán quyết này cũng có cách nào thay đổi

Ví dụ: Trong vụ xác định đường biên giới trên đất liền và trên biển, quyền tiếp cận biển cả và quy chế sử dụng hai vùng biển giữa Slovenia và Croatia Croatia đã đưa ra bằng chứng cho thấy liên lạc riêng giữa trọng tài viên (do Slovenia chọn) với đại diện của Slovenia về các thảo luận, kết luận tạm thời của Tòa trọng tài và cơ hội tác động vào các Trọng tài viên Tuy nhiên, mặc dù Tòa kết luận rằng hành vi trên là

vi phạm trăng trợn (blatant violation) nhiều quy định, nhưng không phải là một vi phạm nghiêm trọng “material breach) Do đó, thỏa thuận trọng tài không thể hủy bỏ

và tiếp tục có hiệu lực là cơ sở pháp lý cho thẩm quyền của Tòa trọng tài.6

Thứ tư, biện pháp Trọng tài quốc tế có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến mối

quan hệ tương lai giữa các bên tham gia

Khác với đàm phán, trung gian hay hòa giải mang tính chất mềm mỏng, thiện chí, thúc đẩy quan hệ hợp tác, hữu nghị giữa các bên thì bên pháp Trọng tài quốc tế thường chỉ được sử dụng khi các bên đàm phán, hòa giải không thành Đó là khi các quốc gia không thể tự mình đi đến một tiếng nói chung nên phải nhờ đến sự phân định bằng phán quyết của bên thứ ba là trọng tài Chính vì vậy, khi phán quyết được đưa ra chắc chắn sẽ có bên hài lòng và bên không hài lòng Điều này có thể gây nên tình hình căng thẳng giữa các quốc gia ngay cả khi vụ kiện đã kết thúc

Thứ năm, Tòa trọng tài không có quyền áp dụng biện pháp khẩn cấp

Tòa án quốc tế (ICJ) có quyền áp dụng bất kỳ biện pháp khẩn cấp tạm thời nào nếu hoàn cảnh yêu cầu và các bên tranh chấp cũng đều có quyền yêu cầu Tòa án áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời Nhưng Tòa trọng tài lại không có quyền đó chính vì vậy không thể bảo đảm quyền của bất kỳ bên nào trong tranh chấp trong hoàn cảnh bức thiết

Ví dụ: Ngày 23.01.2020, Tòa án Công lý Quốc tế (ICJ) đã ra Quyết định áp dụng một số biện pháp khẩn cấp tạm thời đối với Myanmar Quyết định được đưa ra sau khi xem xét yêu cầu của Gambia đệ trình kèm với đơn kiện Myanmar vào ngày 11.11.2019 với cáo buộc Myanmar đã vi phạm nghĩa vụ theo Công ước chống diệt chủng năm 1948, cụ thể: Myanmar phải thực thi tất cả mọi biện pháp trong quyền lực của mình để ngăn chặn các hành vi diệt chủng bị Công ước cấm đối với người

6 Trần H D Minh (2017), Tính trung lập và độc lập của trọng tài viên: Vụ Croatia và Slovenia

Rohingya Myanmar có nghĩa vụ bảo đảm rằng lực lượng quân sự, các nhóm vũ trang không chính quy không có hành vi bị cấm theo Công ước đối với người Rohingya Myanmar phải có biện pháp hữu hiệu để ngăn chặn việc phá hủy và bảo đảm bảo vệ các bằng chứng liên quan đến các hành vi bị Gambia cáo buộc Myanmar phải nộp báo cáo cho Tòa về các biện pháp mà nước này đã thực hiện theo yêu cầu của Tòa trong Quyết định này trong vòng 04 tháng, và sau đó là mỗi 06 tháng cho đến khi Tòa

ra phán quyết cuối cùng.7

III Đánh giá khả năng áp dụng biện pháp Trọng tài quốc tế để giải quyết tranh chấp quốc tế mà Việt Nam là một bên

1 Chủ trương giải quyết tranh chấp quốc tế của Việt Nam trong giai đoạn hiện nay

Trong suốt những năm qua Đảng và Nhà nước ta đã luôn quán triệt và thực

hiện tốt phương châm: “Giữ vững nguyên tắc chiến lược; linh hoạt, mềm dẻo về sách

lược” Đường lối, chính sách đối ngoại của Đảng được hoạch định trên cơ sở kế thừa

truyền thống ngoại giao hòa hiếu, thân thiện của dân tộc, tư tưởng ngoại giao Hồ Chí Minh và từ thực tiễn tình hình trong nước, quốc tế Qua từng thời kỳ, đường lối đó có

sự bổ sung phù hợp, ngày càng hoàn thiện và là nhân tố quyết định thắng lợi trên

“mặt trận ngoại giao” ở mọi bình diện, cấp độ, cả đối ngoại Đảng, ngoại giao Nhà nước và đối ngoại nhân dân

Trên thực tế, khi phát sinh tranh chấp quốc tế để phù hợp với chủ trương linh hoạt, mềm dẻo, hòa hiếu Việt Nam luôn luôn ưu tiên lựa chọn biện pháp hòa bình giải quyết tranh chấp nói chung và biện pháp đàm phán nói riêng

Đàm phán là biện pháp cơ bản, hữu hiệu, nhanh chóng loại bỏ được sự nghi ngờ, bất đồng quan điểm và thúc đẩy quan hệ hợp tác, hữu nghị giữa các bên Chính vì vậy Việt Nam hầu hết đều lựa chọn giải quyết tranh chấp thông qua con đường đàm phán

Ví dụ: Việt Nam và Thái Lan khi thực hiên quyền mở rộng vùng biển theo UNCLOS 19828 đã tạo ra một vùng chồng lấn rộng khoảng 6.074 km2 Việt Nam lựa chọn biện pháp đàm phán để giải quyết tranh chấp trên Ngày 09/8/2021, hai bên đã

7 Trần H D Minh (2020), Quyết định ngày 23.01.2020 của Tòa ICJ áp dụng biện pháp khẩn cấp tạm thời trọng Vụ kiện diệt chủng giữa Gambia và Myanmar

https://iuscogens-vie.org/2020/01/23/178-quyet-dinh-cua-toa-icj-23-01-2020-ap-dung-bien-phap-khan-cap-

8 ĐIỀU 57 UNCLOS 1982

“Vùng đặc quyền về kinh tế không được mở rộng ra quá 200 hải lý kể từ đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải.”

ký với nhau Hiệp định về phân định ranh giới trên biển trong vịnh Thái Lan Đây là Hiệp định phân định biển đầu tiên trong vịnh Thái Lan được ký kết tại Đông Nam Á sau khi UNCLOS 1982 có hiệu lực

Như vậy, có thể thấy biện pháp đàm phán vẫn đang là lựa chọn tối ưu của Việt Nam vì những ưu điểm và hiệu quả mà nó mang lại khó có biện pháp nào thay thế được

2 Khả năng áp dụng biện pháp Trọng tài quốc tế để giải quyết tranh chấp quốc tế mà Việt Nam là một bên

Tranh chấp quốc tế mà Việt Nam là một bên hiện nay, nổi cộm nhất là vấn đề tranh chấp ở Biển Đông với Trung Quốc Nhìn vào tính chất của tranh chấp Việt Nam hoàn toàn có thể kiện Trung quốc ra Tòa trọng tài quốc tế ra Tòa Trọng tài Thường trực (PCA) hoặc Tòa Trọng tài theo Phụ luc VII, UNCLOS 1982 Bởi lẽ, Tòa Trọng tài theo Phụ lục VII có thẩm quyền giải quyết tất cả các tranh chấp giữa các thành viên của UNCLOS 1982 liên quan đến việc áp dụng và giải thích Công ước Theo đó, căn cứ vào Điều 9 Phụ lục VII UNCLOS, Tòa trọng tài quốc tế hoàn toàn đủ thẩm quyền ngay cả khi một bên từ chối tham gia xét xử.9

Tuy nhiên, Việt Nam đã lựa chọn biện pháp đàm phán với Trung Quốc bởi lẽ Nhà nước ta đã lường trước được khả năng áp dụng biện pháp Trọng tài quốc tế là có nhưng không đạt được mục tiêu mong muốn Tham khảo vụ kiện giữa Philipines và Trung Quốc ta có thể thấy rất rõ điều này

Ngày 22/01/2013, Philippines đã gửi đơn khởi kiện về đường 9 đoạn phi lý của Trung Quốc trên Biển Đông ra trọng tài thành lập theo Phụ lục VII UNCLOS 1982

Ngày 19/02/2013, Trung Quốc đã trả lại công hàm của Philippines Trung Quốc kiên quyết thực hiện lập trường giải quyết tranh chấp với bên liên quan bằng đàm phán song phương, không chấp nhận can thiệp của bất kỳ cơ quan tài phán quốc

tế nào Tuy nhiên, theo quy định tại khoản 3 và 5 Điều 287 của Công ước luật biển, nếu Philippines duy trì yêu cầu khởi kiện thì Trọng tài sẽ có thẩm quyền ngay cả khi Trung Quốc không đồng ý và quá trình tố tụng vẫn được tiếp tục

9 ĐIỀU 9 UNCLOS 1982

“Khi một trong số các bên trong vụ tranh chấp không ra Toà hoặc không trình bày các lý lẽ của mình, thì bên kia có thể yêu cầu Toà tiếp tục trình tự tố tụng và phán quyết Việc một bên vắng mặt hay việc một bên không trình bày các lý lẽ của mình không cản trở cho trình tự tố tụng Trước khi ra phán quyết, Toà trọng tài cần phải biết chắc chắn rằng không những Toà có thẩm quyền xét xử vụ tranh chấp mà còn chắc chắn rằng đơn kiện có cơ sở về mặt thực tế pháp lý.”