Mặc dù chưa thể tạo nên sự gắn kết nhằm thống nhất một định nghĩa hoàn chỉnh và mang tình khoa học, tuy nhiên cách giải thìch trên đã chỉ ra nội hàm cũng như phạm vi của hai khái niệm r
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
VIỆT NAM HIỆN NAY
(Qua khảo sát chương trình “ Thế giới 360”, “ Nhịp cầu cộng đồng”
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA
VIỆT NAM HIỆN NAY
(Qua khảo sát chương trình “ Thế giới 360”, “ Nhịp cầu cộng đồng”
Trang 3LỜI CAM ĐOAN
Tôi cam đoan rằng nghiên cứu này là của riêng tôi, được thực hiện dưới
sự hướng dẫn khoa học của PGS,TS Phạm Minh Sơn
Những kết quả khảo sát, nghiên cứu được trình bày trong luận văn là
trung thực, chưa từng được công bố bởi các nghiên cứu khác
Tôi xin chịu trách nhiệm về nghiên cứu của mình
Hà Nội, ngày 03 tháng 06 năm 2016
Tác giả luận văn
Tô Sơn Tùng
Trang 4
LỜI CẢM ƠN
Trước hết, tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn chân thành của mình tới
PGS,TS Phạm Minh Sơn, người trực tiếp hướng dẫn, tận tình giúp đỡ tôi về
phương pháp nghiên cứu và hoàn thiện luận văn
Xin trân trọng cảm ơn các giảng viên khoa Báo chí, khoa Phát thanh -
Truyền hình nói riêng và các giảng viên đã tham gia giảng dạy lớp Cao học
Báo chí K20.1 nói chung, thầy cô đã trực tiếp giảng dạy và cung cấp cho tôi
nhiều kiến thức lý luận cũng như thực tiễn quý báu Những kiến thức này đã
và sẽ giúp ích cho tôi trong quá trình học tập, nghiên cứu và công tác hiện tại
cũng như trong tương lai
Trân trọng cảm ơn thầy cô phòng Quản lý Đào tạo Sau Đại học đã tận
tâm giúp đỡ và chỉ bảo cho chúng tôi trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu
tại Học viện Báo chí và Tuyên truyền
Tôi cũng xin chân thành cảm ơn các đồng nghiệp tại Trung tâm Truyền
hình Thông tấn đã ủng hộ và tạo điều kiện giúp tôi hoàn thành luận văn này
Hà Nội, ngày 03 tháng 06 năm 2016
Tác giả luận văn
Tô Sơn Tùng
Trang 5DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
TTXVN : Thông tấn xã Việt Nam KBS : Korean Broadcasting System CCTV News : China Central Television News
RT : Russia Today
Trang 6DANH MỤC BẢNG BIỂU, HÌNH ẢNH
Bảng 2.1 Vỏ chương trính Thế giới 360 số ra ngày 24/01/2015 40Bảng 2.2 Vỏ chương trính Nhịp cầu cộng đồng phát sóng ngày 17/06/2015 45Bảng 2.3 Vỏ chương trính Cộng đồng Pháp ngữ ngày 13/12/2015 50Bảng 2.4: Đánh giá về chất lượng thông tin đối ngoại trên truyền hình TTXVN 57
Ảnh 2.1 Chương trính Thế giới 360 38Ảnh 2.2 Chương trính Nhịp cầu cộng đồng 43Ảnh 2.3 Chương trính Không gian Pháp ngữ 48
Trang 7MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1 Chương 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THÔNG TIN ĐỐI NGOẠI TRÊN KÊNH TRUYỀN HÌNH 13
1.1 Một số khái niệm cơ bản 131.2 Những điểm cơ bản về thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hình 181.3 Tiêu chì đánh giá chất lượng thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hình 25
Chương 3: MỘT SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG THÔNG TIN ĐỐI NGOẠI TRÊN TTXVN 68
3.1 Một số vấn đề đặt ra 683.2 Kinh nghiệm của một số nước trên thế giới 713.3 Giải pháp nâng cao chất lượng thông tin đối ngoại trên kênh truyền hình TTXVN 83
KẾT LUẬN 90 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 92 PHỤ LỤC
Trang 8sự kiểm soát của Mỹ tại miền Nam Đến năm 1970, miền Bắc mới có
chương trính truyền hính đầu tiên được phát sóng
Mặc dù ra đời muộn nhưng truyền hính tại Việt Nam đã thu hút được một số lượng đông đảo công chúng theo dõi Đồng thời, chất lượng của truyền hính tại Việt Nam cũng ngày một được nâng cao qua thời gian
Tình đến tháng 12/2015, cả nước có 857 cơ quan báo chì, trong đó có
199 cơ quan báo chì in (86 báo trung ương, 113 báo địa phương), 658 tạp chì (521 tạp chì trung ương, 137 tạp chì địa phương), 01 hãng thông tấn quốc gia Về phát thanh, truyền hính, hiện cả nước có 67 đài phát thanh – truyền hình Truyền hính tại Việt Nam hoạt động dưới đủ các loại hính như truyền hính cáp, truyền hính kĩ thuật số, truyền hính Internet hay truyền hính Analog Ngoài ra, số lượng thuê bao truyền hính số mặt đất đạt 7.000.000 thuê bao, tăng gấp đôi so với cùng kí năm 2013 Những số liệu này chứng tỏ nhu cầu xem truyền hính của người dân Việt Nam đang ở mức cao
Trong đời sống ngày nay, xã hội ngày càng phát triển thí yêu cầu thông tin ngày càng đa dạng và phong phú Với xu thế toàn cầu hóa, việc giao lưu quốc tế trở thành một nhân tố quan trọng trong nhiệm vụ phát triển mỗi quốc gia Thông tin dần trở thành một chiếc cầu nối giúp các quốc gia giao lưu và hội nhập, giúp các cộng đồng ngày một hiểu biết lẫn nhau Trong quan hệ quốc tế, thông tin đối ngoại là một công cụ quan trọng và có ảnh
Trang 9hưởng to lớn đến lĩnh vực ngoại giao của mọi quốc gia trên thế giới Ranh giới giữa thành công hay thất bại trong việc thực hiện chình sách đối ngoại phụ thuộc vào việc có đảm bảo được chất lượng thông tin hay không Thực hiện tốt thông tin đối ngoại sẽ giúp các bạn bè quốc tế tiếp cận tính hính một cách chình xác, giúp họ hiểu đúng về quan điểm lẫn hính ảnh con người Việt Nam Qua đó phục vụ cho chình sách đối ngoại mở rộng, đa phương hóa hay
đa dạng hóa nhằm thu hút các nguồn lực bên ngoài như nguồn vốn, đầu tư, chất xám hay công nghệ Đồng thời, việc nâng cao chất lượng thông tin đối ngoại cũng góp phần làm hạn chế các thông tin sai lệch, thiếu chình xác về Việt Nam nhằm phục vụ cho các mục đìch khác nhau
Cho tới nay, nhiều kênh truyền hính đã xây dựng một nền tảng thông tin đối ngoại với những mục tiêu cụ thể về định hướng, hính thức và nhóm công chúng đối tượng Thông tin đối ngoại được xây dựng để kết hợp với nhiều chương trính phát sóng, qua đó tạo thành nền tảng nhằm duy trí sự vận hành của của kênh truyền hính Việc đảm bảo được chất lượng thông tin đối ngoại giúp khán giả tiếp nhận một cách chình xác, hấp dẫn, phục vụ cho chiến lược của kênh
Thông tấn xã Việt Nam (TTXVN) là cơ quan sự nghiệp thuộc Chình phủ, thực hiện chức năng thông tấn Nhà nước trong việc phổ biến thông tin bằng các loại hính báo chì phục vụ các đối tượng có nhu cầu ở trong và ở nước ngoài Kênh truyền hính TTXVN là kênh truyền hính thông tin thời sự chình luận đầu tiên tại Việt Nam, ra đời vào ngày 25 tháng 8 năm 2010 Ngoài nhiệm vụ chình trị tuyên truyền thiết yếu của quốc gia, kênh truyền hình TTXVN còn có rất nhiều chuyên mục về lĩnh vực ngoại giao và đối ngoại phổ biến kiến thức trong nước lẫn quốc tế Với 30 cơ quan đại diện nước ngoài ở cả 5 châu lục, cùng nguồn thông tin trao đổi trực tuyến liên tục 24/24 giờ với 42 hãng thông tấn và tổ chức báo chì quốc tế, TTXVN có một
Trang 10nền tảng lớn mạnh để xây dựng thông tin đối ngoại phục vụ cho các chương trính truyền hính Việc nhiệm vụ của Đảng đặt ra cho lĩnh vực đối ngoại là
“tạo điều kiện thuận lợi nhất cho sự nghiệp xây dựng bảo vệ tổ quốc”; đồng thời góp phần vào cuộc đấu tranh tư tưởng, phát triển nền văn hóa truyền thống của dân tộc, tiếp thu một cách có chọn lọc văn hóa thế giới khi mở rộng giao lưu quốc tế - đó là yêu cầu đồng thời là nhiệm vụ với công tác thông tin đối ngoại
Chình ví những lì do này, việc đánh giá thông tin đối ngoại trên truyền hình TTXVN là việc rất cần thiết Từ đó đưa ra những khuyến nghị nâng cao chất lượng thông tin đối ngoại , nghiên cứu và xây dựng chiến lược triển khai có hiệu quả công tác thông tin đối ngoại Do đó, luận văn lựa chọn chủ
đề “Chất lượng thông tin đối ngoại trên kênh truyền hính TTXVN hiện nay (Qua khảo sát các chương trính “Thế giới 360”, “Nhịp cầu cộng đồng” và
“Không gian Pháp ngữ” từ tháng 1/2015 đến tháng 12/2015)” để tiến hành nghiên cứu
2 Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
2.1.Những nghiên cứu trong nước
Ở Việt Nam trong những năm gần đây đã có nhiều nghiên cứu khoa
học giá về vấn đề thông tin đối ngoại, trước tiên phải kể đến cuốn “Thông
tin đối ngoại Việt Nam - một số vấn đề lý luận và thực tiễn” của tác giả
Phạm Minh Sơn Trong đó, tác giả phân tìch rõ những khái niệm cơ bản và đặc thù của thông tin đối ngoại, qua đó nêu bật lên được tầm quan trọng cũng như nhu cầu bức thiết của lĩnh vực này Có thể nói cuốn sách này là nền tảng vững chắc phát triển thêm các nghiên cứu về thông tin đối ngoại
Cũng về lĩnh vực đối ngoại, tác giả Phạm Minh Sơn còn có hai tác
phẩm khác mang tên “Đẩy mạnh hoạt động thông tin đối ngoại trong quá
trình hội nhập quốc tế của Việt Nam hiện nay” và “Đẩy mạnh hoạt động
Trang 11đối ngoại công chúng của Việt Nam trong thời kỳ hội nhập quốc tế” Cả
hai tác phẩm này đều thực hiện các nghiên cứu sâu rộng, qua đó đề xuất các phương án thúc đẩy công tác đối ngoại trên nhiều mặt trận của đất nước Việt Nam Tác giả không chỉ đề cập đến việc nâng tầm thông tin đối ngoại, mà còn phải xem xét đến những tác động đến công chúng và xã hội, phản ứng ra sao, có hiệu quả như thế nào
Để có những hiểu biết cụ thể về công tác ngoại giao, nguyên Giám
đốc Học viện Ngoại giao Vũ Dương Huân đã cho ra đời cuốn “Ngoại giao
và công tác ngoại giao” Cuốn sách này giới thiệu một cách có hệ thống các
nội dung của ngoại giao như các khái niệm, văn kiện, tiếp xúc hay đàm phán Tác phẩm này là một giáo trính quan trọng phục vụ cho việc giảng dậy
và học tập trong ngành quan hệ quốc tế
Nhằm tím hiểu mục tiêu của Việt Nam trong lĩnh vực đối ngoại, Phó Thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Phạm Bính Minh đã cho ra đời
các cuốn sách “Đường lối chính sách đối ngoại Việt Nam trong giai đoạn
mới” và “Định hướng chiến lược đối ngoại Việt Nam đến 2020” Trong cả
hai cuốn sách này tác giả phân tìch rõ tư tưởng Hồ Chì Minh về đối ngoại; lợi ìch quốc gia; trường phái ngoại giao của Việt Nam trong quan hệ quốc tế Với định hướng đến năm 2020, tác giả nêu bật những mục tiêu mà công tác đối ngoại của Việt Nam phải đạt được, bên cạnh đó phải chú tâm khắc phục những bất cập và trở ngại
Để có những hiểu biết cụ thể về thực trạng công tác đối ngoại của đất
nước ta, Học viện Ngoại giao đã xuất bản cuốn “Hỏi – Đáp về tình hình thế
giới và chính sách đối ngoại của Đảng và Nhà nước ta” Cuốn sách này
chủ trương phân tìch tính hính thế giới, liệt kê những vấn đề phức tạp, nổi cộm của các nước trên thế giới Đặc biệt, cuốn sách này đi sâu vào tính hính đối ngoại của Việt Nam với các nước lớn, hay từng khu vực cụ thể như Châu
Trang 12Á, Châu Âu, Châu Mỹ hay Châu Phi Đây là những thông tin rất hữu ìch cho chiến lược nâng cao thông tin đối ngoại đối với các nhóm đối tượng khác nhau trên thế giới
Ở Việt Nam trong những năm gần đây đã có tương đối nhiều các
nghiên cứu khoa học về lĩnh vực truyền thông Cuốn “Truyền thông đại
chúng” của tác giả Tạ Ngọc Tấn cung cấp những hiểu biết cơ bản, có hệ
thống về phương tiện truyền thông đại chúng hiện đại, các nguyên tắc, phương pháp cụ thể nhằm quản lý cũng như phát huy tốt vai trò của các loại hính phương tiện truyền thông đại chúng Ngoài ra, cuốn sách còn đáp ứng như thông tin liên quan đến hoạt động của hệ thống các phương tiện truyền thông đại chúng
Nhằm hiểu rõ khái niệm về truyền hính, cuốn “Báo chí truyền hình”
của tác giả Dương Xuân Sơn đưa ra những khái niệm cơ bản của lĩnh vực báo hính Tác phẩm này tập trung trính bày các vấn đề của báo chì truyền hính như: vị trì, vai trò; lịch sử ra đời phát triển của truyền hính; khái niệm, đặc trưng; nguyên lý của truyền hính; chức năng xã hội của truyền hính; kịch bản và kịch bản truyền hính; quy trính sản xuất chương trính truyền hính; các thể loại báo chì truyền hính; các thuật ngữ truyền hính; phần phụ lục kèm theo các dạng kịch bản theo thể loại và chương trính truyền hính Đi đôi với các khái niệm là những tài liệu nước ngoài của một số nước có lĩnh vực truyền hính tương đối phát triển như Mỹ, Anh, Pháp hay Nhật Bản
Đi sâu hơn vào lĩnh vực truyền hính, cuốn “Sản xuất chương trình
truyền hình” của tác giả Trần Bảo Khánh đưa ra các khái niệm cơ bản về
truyền hính, nguyên lý truyền hính, đặc thù của truyền hính, vị trì, vai trò, chức năng xã hội của truyền hính, lịch sử ra đời và phát triển của truyền hính thế giới và Việt Nam, phương thức sản xuất chương trính, cơ cấu tổ chức sản xuất chương trính Ngoài ra cuốn sách này còn giúp người đọc nắm được quy trính sản xuất chương trính truyền hính, vận dụng các phương pháp và
kỹ thuật vào việc sáng tạo tác phẩm, chương trính truyền hính
Trang 132.2.Những nghiên cứu nước ngoài
Trên thế giới có một số lượng đáng kể tài liệu về thông tin đối ngoại Được viết bởi chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực truyền thông, cuốn
“Global Television and the Shaping of World Politics” (Truyền hình toàn cầu và sự định hình chính trị thế giới) của tác giả Royce Ammon, cung cấp
những kĩ năng chiến lược hiện đại và thường được sử dụng nhất trong công tác xây dựng thông tin đối ngoại trên truyền hính Cuốn sách phản ánh những chiến lược phát triển thông tin điển hính trong thực tiễn những mô tả
và vì dụ trực quan nhất Cuốn sách cũng chỉ ra những mục tiêu và yêu cầu đối với thông tin đối ngoại, hướng dẫn thực hiện đánh giá thông tin trên nhiều tiêu chì Ngoài ra, cuốn sách còn cung cấp những vì dụ thực tiễn từ quan điểm của các nhà quản lý cùng với các chú giải về thuật ngữ chuyên dụng Nhìn chung, cuốn sách này sẽ rất hữu dụng trong việc giúp người đọc nhận thấy sự ảnh hưởng của chình trị đối với công tác thông tin trên truyền hính, vốn nằm trong phạm vi của luận văn
Trong “The practice of public diplomacy: Confronting Challenges
Abroad” (Thực hành đối ngoại công chúng: Đối mặt với các thử thách từ nước ngoài), tác giả William Rugh đã nêu làm rõ những thách thức nổi bật
trong việc xây dựng thông tin đối ngoại trước sức ép từ bên ngoài Cuốn sách đề cập tới nhiều tiêu chì mà thông tin đối ngoại phải đáp ứng nếu muốn đạt chất lượng mong muốn Xét trên tổng thể, cuốn sách này sẽ giúp tác giả luận văn nhận thức được những yêu cầu hay thử thách từ phìa công chúng đón nhận thông tin đối ngoại
Để hiểu rõ về công tác thông tin đối ngoại trên truyền hính, tác giả
James Larson của cuốn “Global Television and Foreign Policy” (Truyền
hình toàn cầu và chính sách đối ngoại) phân tìch cho người đọc mối liên
hệ giữa truyền hính và chình sách đối ngoại Trong đó làm thế nào để cả hai
Trang 14lĩnh vực kết hợp với nhau để mang lại kết quả cao nhất Ngoài ra, tác giả cũng giải thìch cho người đọc ví sao các phóng viên cũng chình là một lực lượng quan trọng làm công tác đối ngoại Mặc dù cuốn sách này dẫn chứng một số kênh truyền hính lớn trên thế giới nhưng nhín chung vẫn ở mức độ toàn cầu, không hoàn toàn nhắm vào một kênh truyền hính ở trong một thể chế chình trị cụ thể nào
Với mục tiêu nghiên cứu về thông tin đối ngoại trên truyền hính, tác
giả Lynda Hammes đã cho ra đời cuốn “Foreign Affairs on Television”
(Đối ngoại trên truyền hình) Tác phẩm trên đã nêu lên cụ thể hính thái và
đặc điểm thông tin đối ngoại trên truyền hính một cách có hệ thống, với những vì dụ hay dẫn chứng thực tế Không chỉ đưa ra các khái niệm cơ bản, tác phẩm còn phân tìch thái độ, hành vi của người xem sau khi nhận được thông tin đối ngoại từ kênh truyền hính, để từ đó rút ra được mức độ hiệu quả của công tác thông tin
Cuốn sách “New Public Diplomacy in the 21st Century: A comparative
study of policy and practice” (Đối ngoại công chúng trong thế kỉ 21: Một nghiên cứu so sánh về chính sách và thực hành) của tác giả James Pamment
viết năm 2013 phân tìch chi tiết về xu hướng xây dựng thông tin đối ngoại trong thế kỉ 21 Trong tác phẩm, người viết đã đặt ra vấn đề về việc đưa ra chình sách đến khâu áp dụng, trong quá trính đó sẽ gặp phải những vấn đề như thế nào Luận điểm của tác giả cho rằng hiệu quả thực hiện công tác đối ngoại đôi khi không nằm ở trong tầm kiểm soát của người làm, mà còn phụ thuộc vào chình sách của quốc gia ra sao Đây là một tác phẩm mang tình tư duy cao, không bị nặng về tình triết lý và hoàn toàn có thể sử dụng làm thước đo việc đúng định hướng chình trị của thông tin đối ngoại
Yoel Cohen, tác giả cuốn sách “Media Diplomacy” (Đối ngoại truyền
thông) đã tiếp cận lĩnh vực thông tin đối ngoại qua ý kiến từ công chúng Từ
Trang 15đó tác giả đưa ra một góc nhín đa chiều về những ảnh hưởng của thông tin đối ngoại tác động lên xã hội Theo tác giả, tần suất khán giả đón nhận thông tin đối ngoại từ truyền thông không quan trọng bằng việc thay đổi nhận thức, quan điểm hay góc nhín của họ trên các vấn đề truyền tải Tuy tác phẩm hưởng đến truyền thông nói chung chứ không phải truyền hính, nhưng vẫn rất hữu dụng để nghiên cứu về tâm lý và ý thức của bộ phận công chúng tiếp nhận thông tin đối ngoại
Cuốn sách “Real Time Diplomacy: Politics and Power in the Social
Media Era” (Đối ngoại ngày nay: Chính trị và sức mạnh của thời đại truyền thông xã hội) của tác giả Philip Seib nghiên cứu về cuộc cách mạng
chình trị và truyền thông, từ đó đưa ra những dự đoán về tương lai trong lĩnh vực đối ngoại Theo tác giả Seib, các phương tiện truyền thông hiện nay như truyền hính trong tương lai sẽ bị thất thế đối với mạng xã hội Tác giả đưa ra những dự đoán rằng công chúng sẽ chủ động hơn trong việc tím kiếm thông tin đối ngoại, thay ví chờ truyền hính đưa đến cho họ Tác phẩm này có thể
sử dụng để tím ra những phương án khắc phục hạn chế của truyền hính trong Mặc dù truyền hính là khái niệm chung trên toàn thế giới, tuy nhiên mỗi quốc gia và mỗi khu vực lại có góc nhín khác nhau về chủ đề này Cuốn
“An Introduction to Television Studies” (Giới thiệu về nghiên cứu truyền hình) của tác giả Jonathan Bignell không chỉ đưa ra những khái niệm cơ bản
của truyền hính, mà còn muốn độc giả có cái nhín xa hơn đằng sau mỗi hính ảnh hay thông tin tiếp nhận Điều đặc biệt là tác giả cuốn sách đã vạch ra những hệ thống truyền hính khác nhau, vốn dĩ có tác động như thế nào đến hiệu quả quá trính truyền tải thông tin nói chung đến người xem Đây là tác phẩm có thể sử dụng để tham khảo trong quá trính nâng cao tình tương tác với người xem
Để hiểu về tâm lý người xem truyền hính, tác giả Barrie Gunter đã viết
cuốn “The Cognitive Impact of Television News” (Nhận thức tác động của
Trang 16tin tức truyền hình) Trong cuốn sách người viết cho rằng thông tin có tác
động đến nhận thức của người đọc hay không còn phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố khác, trong đó hính ảnh, màu sắc hay âm thanh cũng đóng một vai trò cốt yếu Đây là tác phẩm chuyên sâu nhằm tham khảo cách nâng cao hính thức thể hiện thông tin cho người xem truyền hính nói chung
Bài luận “TV Content Analysis: Techniques and Applications” (Phân
tích nội dung truyền hình: Các kỹ thuật và ứng dụng) của các tác giả
Yiannis Kompatsiaris, Bernard Merialdo và Shiguo Lian phân tìch các vấn
đề về kết cấu chương trính truyền hính cũng như các kĩ thuật sắp xếp các chương trính truyền hính Đây là một tác phẩm có giá trị trong việc nghiên cứu đề xuất điều chỉnh lại thời lượng và thời điểm phát sóng của các chương trính thông tin đối ngoại
Như vậy, có thể nói đề tài tác giả nghiên cứu là tương đối phổ biến về
cả lý luận cũng như thực tiễn báo chì tại Việt Nam
3 Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu
3.1 Mục tiêu nghiên cứu
Trên cơ sở nghiên cứu làm rõ một số vấn đề lý luận và thực trạng chất lượng thông tin đối ngoại trên kênh truyền hính TTXVN qua khảo sát các chương trính “Thế giới 360”, “Nhịp cầu cộng đồng” và “Không gian Pháp ngữ” từ tháng 1/2015 đến tháng 12/2015, luận văn đưa ra một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng thông tin đối ngoại trên kênh truyền hính TTXVN hiện nay
3.2 Nhiệm vụ nghiên cứu
- Làm rõ một số vấn đề lý luận về chất lượng thông tin đối ngoại trên kênh truyền hính
- Làm rõ thực trạng chất lượng thông tin đối ngoại trên kênh truyền hình TTXVN qua khảo sát các chương trính “Thế giới 360”, “Nhịp cầu cộng đồng” và “Không gian Pháp ngữ” từ tháng 1/2015 đến tháng 12/2015
Trang 17- Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng thông tin đối ngoại trên kênh truyền hính TTXVN nói riêng và truyền hính nói chung
4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
4.1 Đối tượng nghiên cứu
Chất lượng thông tin đối ngoại trên kênh truyền hính TTXVN
4.2 Phạm vi nghiên cứu
Luận văn tập trung khảo sát chất lượng thông tin đối ngoại trên 3 chương trính tiêu biểu: “Thế giới 360”, “Nhịp cầu cộng đồng” và “Không gian Pháp ngữ” trogn khoảng thòi gian từ tháng 1/2015 đến tháng 12/2015 Đây là những chương trính phát sóng hàng tuần truyền hính TTXVN, có chức năng, mô hính và kết cấu nội dung tổng hợp về thông tin đối ngoại
5 Phương pháp nghiên cứu
5.1 Phương pháp luận
Để hoàn thành nhiệm vụ nghiên cứu đã đề ra, luận văn được thực hiện dựa trên quan điểm của Đảng và Nhà nước ta về báo chì nói chung và truyền hính nói riêng, về vấn đề phát triển kinh tế thị trường theo định hướng xã hội chủ nghĩa
5.2 Phương pháp nghiên cứu công cụ
- Phương pháp phân tìch tài liệu, văn bản tiếng Việt và tiếng Anh: Xem xét, phân tìch, tổng hợp thông tin, từ đó rút ra những thông tin cần thiết phục
vụ cho mục đìch nghiên cứu của đề tài Trên cơ sở nghiên cứu, phân tìch tài liệu, tác giả kế thừa những kết quả nghiên cứu đã có, sử dụng nó để so sánh, minh họa cho các kết quả khảo sát của mính, từ đó khẳng định những đóng góp mới của luận văn
- Phương pháp phân tìch nội dung: Phân tìch chất lượng thông tin đối ngoại 3 chương trính truyền hính khảo sát, những câu trả lời thu được qua việc khảo sát ý kiến hay phỏng vấn sâu Từ kết quả phân tìch nội dung, tác
Trang 18giả sẽ mô tả được đặc trưng, đặc điểm của các hoạt động, thông điệp, có được những dẫn chứng cụ thể, những số liệu mang tình định lượng
- Phương pháp thống kê: Dùng để thống kê tài liệu, con số, sự kiện,
dữ liệu… có được trong quá trính khảo sát
- Phương pháp phân tìch, tổng hợp: Được dùng để phân tìch, đánh giá
và tổng hợp những kết quả nghiên cứu nhằm đưa ra những luận cứ, luận điểm khái quát
- Phương pháp điều tra: Khảo sát 300 công chúng về mức độ sử dụng
và đánh giá chất lượng thông tin đối ngoại qua các chương trính “Thế giới 360”, “Nhịp cầu cộng đồng” và “Không gian Pháp ngữ” từ tháng 1/2015 đến tháng 12/2015
6 Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của đề tài
6.1 Ý nghĩa lý luận
Thông tin đối ngoại đóng một vai trò quan trọng trên truyền hính và báo chì Nghiên cứu lý luận về vấn đề này sẽ giúp nhận diện vai trò, sự cần thiết và các giải pháp phát triển thông tin đối ngoại trên kênh truyền hính TTXVN
6.2 Ý nghĩa thực tiễn
- Đối với ba chương trính truyền hính được khảo sát: Luận văn dự kiến sẽ mô tả và chỉ ra điểm mạnh, yếu của việc đưa thông tin đối ngoại trên kênh truyền hính TTXVN Từ đó xây dựng lên một số đề xuất chiến lược trong việc nâng cao chất lượng thông tin Ngoài ra, luận văn sẽ cung cấp một cái nhín cụ thể hơn nhằm nâng cao chất lượng thông tin đối ngoại
- Đối với hệ thống các đài truyền hính tại Việt Nam: Luận văn cung cấp cái nhín đầy đủ hơn, cụ thể hơn về hoạt động thông tin đối ngoại Luận văn có thể là tài liệu tham khảo cho các đài, kênh truyền hính khác, những người sản xuất chương trính truyền hính Đây cũng là mảng kiến thức cần thiết đối với công tác lãnh đạo, quản lý báo chì
Trang 19- Là tài liệu tham khảo có ý nghĩa mới mẻ cho các nghiên cứu viên, giảng viên, học viên, sinh viên về vấn đề thông tin đối ngoại trên truyền hính
7 Bố cục luận văn
Ngoài phần Mở đầu, Kết luận và Tài liệu tham khảo, luận văn được kết cấu gồm 3 chương, 9 tiết
Trang 20Chương 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ THÔNG TIN ĐỐI NGOẠI
TRÊN KÊNH TRUYỀN HÌNH
1.1 Một số khái niệm cơ bản
1.1.1 Khái niệm Thông tin đối ngoại
Có thể nói, khái niệm “Thông tin đối ngoại” vẫn còn tương đối mới mẻ
ở nước ta mặc dù đã xuất hiện thường xuyên trong hơn một thập kỉ trở lại đây Cho đến nay nhiều học giả, các nhà nghiên cứu hay các nhà quản lý vẫn nghiên cứu và tranh luận để thống nhất được nội hàm và phạm vi của khái niệm trên
Theo từ điển Tiếng Việt của Viện ngôn ngữ học thì “Thông tin là truyền
cho nhau để biết [31, tr.953] Trong khi đó, đối ngoại là đối với nước ngoài, bên ngoài, đường lối, chính sách hay sự giao thiệp của Nhà nước, của một tổ chức” [31, tr.338] Mặc dù chưa thể tạo nên sự gắn kết nhằm thống nhất một
định nghĩa hoàn chỉnh và mang tình khoa học, tuy nhiên cách giải thìch trên
đã chỉ ra nội hàm cũng như phạm vi của hai khái niệm riêng rẽ “Thông tin” và
“Đối ngoại”
Trong cuốn Thông tin đối ngoại Việt Nam – Một số vấn đề lý luận và
thực tiễn, tác giả Phạm Minh Sơn rút ra khái niệm thông tin đối ngoại như
sau: “Thông tin đối ngoại là một bộ phận quan trọng trong công tác tư tưởng
và đối ngoại của Đảng, Nhà nước và nhân dân ta nhằm làm cho thế giới hiểu
rõ đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước, những thành tựu trong công cuộc đổi mới của Việt Nam, đất nước, con người, lịch sử, văn hóa, những giá trị vật chất và tinh thần của dân tộc Việt Nam; đấu tranh chống lại những luận điệu xuyên tạc, chống phá Việt Nam; làm cho nhân dân ta hiểu rõ về thế giới; đồng thời tranh thủ sự đồng tình, ủng hộ, hợp tác, giúp đỡ của bạn bè
Trang 21quốc tế, sự đồng thuận và đóng góp của đồng bào ta ở nước ngoài đối với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.”
Quy chế quản lý nhà nước về thông tin đối ngoại được ban hành kèm theo Nghị định số 72/2015/NĐ-CP của Chình phủ ngày 07 tháng 09 năm 2015
của Thủ tướng Chình phủ nói rõ thông tin đối ngoại là “Thông tin đối ngoại
bao gồm thông tin chính thức về Việt Nam, thông tin quảng bá hình ảnh Việt Nam và thông tin tình hình thế giới vào Việt Nam.”
Như vậy, định nghĩa trên đã rất bao quát và đầy đủ về nội dung của thông tin đối ngoại, khẳng định thông tin đối ngoại là bộ phận không thể tách rời của công tác tuyên truyền và công tác tư tưởng nhằm làm cho nhân dân trong nước và quốc tế biết và hiểu về Việt Nam, qua đó thúc đẩy sự nghiệp đổi mới đất nước
Trong bối cảnh hiện nay, công nghệ thông tin đang trở thành động lực, công cụ để thúc đẩy phát triển xã hội Thông tin không chỉ dừng lại ở các sản phẩm báo chì, sách báo, ấn phẩm, sản phẩm cụ thể, mà còn được đưa lên mạng Internet, xóa nhòa ranh giới giữa đối nội và đối ngoại
Xác định rõ làm cách nào để thực hiện thông tin, tuyên truyền, quảng bá
và phản bác lại thông tin sai trái của các thế lực thù địch phản động trong và ngoài nước một cách có hiệu quả là một việc làm vô cùng cần thiết và cấp bách hiện nay Trong đó, xác định đúng, trúng đối tượng thông tin, tuyên truyền là một nhiệm vụ tiên quyết, góp phần quan trọng, tạo nên hiệu quả của công tác thông tin đối ngoại
1.1.2 Khái niệm Kênh truyền hình
Theo cách hiểu thông thường, Kênh truyền hính là một kênh vật lý hoặc kênh ảo, nơi một đài truyền hính hoặc một mạng lưới truyền hính được phân
bổ Một kênh truyền hính là một kênh vật lý hay một kênh ảo mà trong đó nó được phát hành bởi một đài truyền hính hoặc một mạng lưới phân phối kênh
Trang 22truyền hính Vì dụ ở Bắc Mỹ “Channel 2” được đề cập đến là một nhóm phát sóng hoặc là một nhóm băng tần thuộc từ 54 tới 60 MHz với tần số sóng thuộc 55,25 MHz cho video có định dạng NTFS analog (VBS) và 59.75 MHz cho âm thanh analog (FM) hoặc 55,31 MHz cho kỹ thuật số ATSC (8VSB) Các kênh có thể được chia sẽ bởi nhiều đài truyền hính khác nhau hoặc các kênh truyền hính cab phân phối tùy thuộc vào vị trì và dịch vụ cung cấp Tùy thuộc vào kế hoạch phát sóng của từng quốc gia cho một khu vực nhất định, các kênh truyền hính analog thường nằm trong các băng thông 6, 7 hoặc 8 MHz, và cũng do đó tần số phát sóng của các kênh truyền hính cũng khác nhau Việc đánh số kênh cũng khác nhau Các kênh truyền hính kỹ thuật
số cũng đánh số giống nhau ví lý do thừa kế, tuy nhiên thông qua việc sát nhập các kênh, mỗi tần số vô tuyến vật lý (RF) có thể truyền dẫn nhiều kênh con khác nhau Trên các vệ tinh mỗi bộ phát đáp (transponder) thường mang mỗi kênh khác nhau, tuy nhiên là nhỏ, các kênh truyền hính độc lập có thể được sử dụng trên mỗi bộ phát đáp, với một số mất mát của băng thông do nhu cầu bảo vệ thông tin giữa việc truyền tải trong không gian ISDB, được
sử dụng ở Nhật Bản và Brazil cũng có một chế độ phân chia tương tự
Kênh độc lập trên tần số phát sóng kênh được thực hiện bằng cách bỏ qua ìt nhất một kênh giữa phân bổ tần số hai trạm tương tự (có thể có những khoảng trống giữa các kênh, nơi mà những con số tuần tự, nhưng tần số không liền kề nhau chẳng hạn như bỏ qua tần số VHF từ thấp đến cao và nhảy tới tần số UHF) Trên truyền hính cáp, có thể sử dụng các kênh lân cận chỉ ví tất cả các kênh ở cùng một nguồn phát Một thứ có thể được thực hiện qua một tần số phát sóng nếu hai trạm cùng truyền đi ở một nguồn phát và có cùng chiều cao phát sóng từ một vị trì Đối với truyền hính kỷ thuật số, chọn lọc là điều tốt hơn, do đó các kênh lân cận (hoặc là analog hay đài kỹ thuật số)
có thể được sử dụng ngay cả trong cùng khu vực
Trang 23Theo từ điển Oxford, Kênh truyền hính là “một dải tần số sóng vô
tuyến được sử dụng để phát các chương trình truyền hình hoặc chương trình phát thanh”
Với truyền hính vệ tinh, các kênh đƣợc chia bằng cách để ìt nhất một dải tần trống giữa dải tần của hai kênh liền kề nhau Có thể có nhiều dải tần trống giữa các kênh Với truyền hính cáp, có thể sắp xếp dải tần của các kênh liền nhau Với các kênh truyền hính kỹ thuật số, dải tần của các kênh đƣợc sắp xếp liên tục
Nhƣ vậy, có thể hiểu “Kênh truyền hình” là một “dải tần số sóng vô
tuyến được ấn định để phát các chương trình truyền hình của một hoặc nhiều đơn vị sản xuất truyền hình”
1.1.3 Khái niệm Chương trình truyền hình
Trong Truyền thông đại chúng, Tạ Ngọc Tấn cho rằng, “thuật ngữ
chương trình truyền hình thường được sử dụng trong hai trường hợp Trường hợp thứ nhất, người ta dùng chương trình truyền hình để chỉ toàn bộ nội dung thông tin phát đi trong ngày, trong tuần hay trong tháng của mỗi kênh truyền hình hay của cả đài truyền hình Trường hợp thứ hai, chương trình truyền hình dùng để chỉ một hay nhiều tác phẩm hoàn chỉnh hoặc kết hợp với một số thông tin tài liệu khác được tổ chức theo một chủ đề cụ thể với hình thức tương đối nhất quán, thời lượng ổn định và được phát đi theo định kỳ” [30, tr 142]
Đồng thuận với ý kiến trên nhƣng qua góc nhìn “chu trình khép kín
những mắt xích trong chuỗi giao tiếp”, Trần Bảo Khánh cho rằng “chương trình – đó là hình thức thực tế hóa Hình thức vật chất hóa sự tồn tại của truyền hình trong đời sống xã hội để truyền tải thông tin đối với công chúng Nếu không có chương trình thì không có truyền hình… Chương trình truyền hình là sản phẩm truyền hình, là kết quả hoạt động của truyền hình, trong đó bao hàm cả quá trình sáng tạo ra nó từ nhiều công đoạn khác nhau, tồn tại ở
Trang 24nhiều mức độ khác nhau, quá trình tạo dựng kế hoạch và sắp đặt tác phẩm, chuyên mục, mục được gọi là chương trình truyền hình Cho dù thuật ngữ chương trình có thể được hiểu theo nghĩa chương trình của đài, chương trình tháng, chương trình tuần, chương trình ngày và thậm chí một tác phẩm cụ thể cũng được gọi là chương trình” [18, tr 30-32]
Trong cuốn Báo chí truyền hình, Dương Xuân Sơn đưa ra khái niệm cụ thể hơn về chương trính truyền hính như sau:“Chương trình truyền hình là sự
liên kết, sắp xếp, bố trí hợp lý các tin bài, bảng biểu, tư liệu bằng hình ảnh và
âm thanh được mở đầu bằng lời giới thiệu, nhạc hiệu, kết thúc bằng lời chào tạm biệt, đáp ứng yêu cầu tuyên truyền của cơ quan báo chí truyền hình nhằm mang lại hiệu quả cao nhất cho khán giả” [27, tr 113] Chương trính truyền
hính được hiểu gồm các chương trính như: chương trính “Thời sự”, chương trính “Chào buổi sáng”, chương trính “Cuộc sống thường ngày”, chương trính “Sự kiện và bính luận”, chương trính “Toàn cảnh thế giới”…
Như vậy có thể hiểu chương trính truyền hính là sự liên kết, sắp xếp bố trì hợp lý các tin bài, bảng tư liệu, hính ảnh, âm thanh trong một thời gian nhất định được mở đầu bằng lời giới thiệu, nhạc hiệu, kết thúc bằng lời chào tạm biệt, đáp ứng yêu cầu tuyên truyền của cơ quan báo chì truyền hính nhằm mang lại hiệu quả cao nhất cho khán giả Chương trính truyền hính là sản phẩm lao động của một tập thể bao gồm các nhà báo, cán bộ kỹ thuật, bộ phận tài chình Chương trính truyền hính chình là sự gặp nhau giữa nhu cầu, thị hiếu của công chúng với mục đìch, ý tưởng sáng tạo của những người làm chương trính thông qua phương tiện truyền hính Chất lượng của một chương trính truyền hính được đánh giá bằng mức độ như thu hút sự quan tâm của khán giả đối với chương trính đó và mức độ đạt được mục đìch của những người làm chương trính
Hiện nay, để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khán giả, các đài truyền hính không ngừng đổi mới, nâng cao chất lượng chương trính theo
Trang 25hướng vừa đa dạng phong phú vừa chuyên sâu Việc sắp xếp các chương trính trong ngày hay trong tuần luôn được cân nhắc kỹ lưỡng, bố trì sao cho tạo được sự thu hút liên tục đối với công chúng Kinh nghiệm thực tiễn cho thấy, muốn xây dựng được các chương trính truyền hính thu hút người xem và xác định được giờ phát sóng phù hợp, việc nghiên cứu công chúng – đối tượng của chương trính đó phải được đầu tư thực hiện một cách bài bản
Đối với một đài truyền hính, quá trính sản xuất bắt đầu bằng việc sáng tạo các tác phẩm truyền hính Một đài truyền hính thường bao gồm có các bộ phận: lãnh đạo quản lý, biên tập viên, phóng viên, kỹ thuật viên Trong đó phóng viên là người trực tiếp sáng tạo tác phẩm báo chì truyền hính Các tác phẩm báo chì truyền hính này thể hiện bản lĩnh chình trị, năng lực và trách nhiệm xã hội của nhà báo truyền hính Uy tìn, ảnh hưởng của một đài truyền hính trước hết được quy định bởi khả năng nắm bắt thực tiễn, phát hiện những vấn đề nổi cộm, có ý nghĩa và phản ánh chúng một cách kịp thời tới công chúng khán giả, góp phần nâng cao nhận thức, mở rộng hiểu biết và định hướng tư tưởng cho công chúng
Mặt khác, chương trính theo cách hiểu của truyền thông như là một thế giới phong phú, vô tận những biểu hiện trong bản chất vốn có của nó Các loại hính truyền thông đại chúng như báo in, phát thanh, truyền hính, báo mạng có sự khác biệt trong phương thức phản ánh và tái tạo hiện thực Bởi mỗi loại hính báo chì ngoài những nét chung đều có những đặc thù riêng Đặc thù đó tạo ra những nét riêng từ việc sản xuất, tiếp nhận và tiêu dùng sản phẩm
1.2 Những điểm cơ bản về thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hình
1.2.1 Đặc điểm về nội dung
Về đặc điểm nội dung thông tin đối ngoại trên trên Kênh truyền hính, thứ nhất, thông tin phải phổ biến rộng rãi đường lối của Đảng và Nhà nước Việc tăng cường thông tin đối ngoại giúp bạn bè quốc tế nắm được chủ
Trang 26trương hay các chình sách của Đảng và Nhà nước không chỉ trên lĩnh vực đối ngoại, mà còn ở du lịch, kinh tế, đầu tư, văn hóa…Nêu bật được những thành tựu trong công cuộc phát triển đất nước, nâng cao tính hữu nghị, tăng cường hợp tác cùng có lợi giữa Việt Nam và cộng đồng quốc tế
Thứ hai, thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hính phải giới thiệu, quảng bá hính ảnh đất nước, con người, lịch sử và văn hóa của Việt Nam ra thế giới Chủ trương của thông tin đối ngoại của Kênh truyền hính là chuyển tải một thông điệp tới bạn bè quốc tế, trong đó Việt Nam là một đất nước tươi đẹp, mến khách với bề dày lịch sử và nhiều di sản văn hóa giá trị Ngoài ra cũng tạo nên một hính ảnh đẹp về con người Việt Nam luôn thân thiện, sẵn sàng hội nhập
Thứ ba, thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hính luôn đấu tranh với những thông tin sai lệch, xuyên tạc nhằm bôi xấu đất nước Song hành cùng với sự phát triển của đất nước luôn đi kèm những thế lực thù địch thường xuyên tím cách chống phá đất nước bằng cách tung những thông tin sai lệch Thông tin đối ngoại của Kênh truyền hình phải phê phán, đình chình những những thông tin sai trái, khai thông những điều mà cộng đồng quốc tế hiểu sai
về Việt Nam
1.2.2 Đặc điểm về hình thức
Đối với hính thức thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hính, đầu tiên cần phải đảm bảo hính ảnh phải phản ánh đúng nội dung thông tin Nói một cách cụ thể, hính ảnh và thông tin đưa ra trên Kênh truyền hính cần phải đảm bảo tình liên quan, hính ảnh thể hiện rõ những gí mà thông tin đang truyền tải Yếu tố này vô cùng quan trọng trong công tác làm truyền hính bởi nếu không thông tin
sẽ trở nên nhầm lẫn, vô giá trị
Tiếp theo, hính thức của thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hính phải mang tình kết nối, với dụng ý và thông điệp rõ ràng Tiêu chì này đòi hỏi hính
Trang 27thức của thông tin phải trở nên rõ ràng, rành mạch và không bị trùng lặp Nếu như thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hính không có có kết cấu khoa học, người xem sẽ khó nắm bắt nội dung
Cuối cùng, hính ảnh và âm thanh của thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hính cần phải đảm bảo đúng tình thẩm mỹ Cần nhớ tựu chung lại thông tin đối ngoại nhằm truyền tải những thông điệp đẹp và có ý nghĩa cho người xem Việc hính ảnh và âm thanh không đáp ứng đúng tiêu chuẩn sẽ dễ tạo cho người xem
cảm giác tiêu cực, về lâu dài dễ tạo cảm giác hoài nghi về thông tin đối ngoại
1.2.3 Đặc điểm về công chúng tiếp nhận
Đối với mỗi chương trính thông tin đối ngoại, Kênh truyền hính luôn vạch ra rõ nhóm đối tượng hướng đến Có thể nói, xác định đúng và trúng đối tượng cần thông tin sẽ mang lại hiệu quả thông tin cao nhất cho công tác làm thông tin đối ngoại Nghiên cứu này tạm thời chia đối tượng thông tin đối ngoại thành 2 nhóm công chúng chính:
Nhóm công chúng ở ngoài nước
Đây là nhóm đối tượng rất quan trọng, gồm các tổ chức, định chế quốc
tế, chình giới, học giả, báo chì, nhà kinh doanh, bạn bè quốc tế, nhân dân các nước và người Việt Nam đang sinh sống, học tập, lao động và công tác ở nước ngoài
Thứ nhất là nhóm đối tượng người nước ngoài , hay còn gọi là nhân dân thế giới sống ở các nước, bao gồm bộ máy nhà nước của các quốc gia, các tổ chức quốc tế, các tổ chức phi chình phủ, các nhà hoạt động xã hội và đồng đảo tầng lớp quần chúng nhân dân trên thế giới
Đây là nhóm đối tượng rất quan trọng, chiếm số lượng đông đảo trên thế giới Nhóm đối tượng này có tầm ảnh hưởng sâu sắc đến quá trính bảo vệ, xây dựng và phát triển đất nước ta Và cũng chình nhóm đối tượng này ngày nay vẫn ra sức ủng hộ công cuộc xây dựng và phát triển đất nước của nhân dân
Trang 28Việt Nam, để từng bước Việt Nam khẳng định vị thế, vai trò của mính trong công cuộc hội nhập
Trong các hoạt động nhân đạo hàng năm, rất nhiều đoàn chuyên gia của các nước trên thế giới đã vào giúp đỡ Việt Nam theo con đường viện trợ phi Chình phủ với số tiền lên tới hàng trăm triệu USD cho các dự án nhân đạo và phát triển trong những năm gần đây Ví vậy có thể khẳng định rằng nhóm đối tượng này cũng được xem là nhóm đối tượng trọng điểm của thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hính Tuy nhiên tùy từng nhóm đối tượng cụ thể mà
có cách thức, nội dung thông tin, tuyên truyền phù hợp để tác động đến nhận thức, và tính cảm của họ, nhằm làm cho bạn bè thế giới ngày càng hiểu ta hơn
và tiến tới ủng hộ ta hơn
Thứ hai là cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài (bao gồm kiều bào
ta ở nước ngoài; giới học giả nghiên cứu; du học sinh, sinh viên, người Việt Nam lao động ở nước ngoài…)
Có thể nói, cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài là một bộ phận không thể tách rời của cộng đồng dân tộc Việt Nam Nhín chung, đại đa số người Việt Nam ta ở nước ngoài đều hướng về quê hương đất nước Theo số liệu do Ủy ban nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài cung cấp, hiện có khoảng 4,5 triệu người Việt Nam đang sinh sống, lao động và học tập tại 109 nước và vùng lãnh thổ, trong đó khoảng 400.000 người có trính độ đại học trở lên Hàng năm có khoảng hơn 500.000 lượt kiều bào về thăm quê hương, đóng góp chuyên môn, đầu tư, kinh doanh, giao lưu văn hóa, nghệ thuật, từ thiện, nhân đạo…
Kiều hối những năm gần đây tăng trung bính 10 - 15% Theo một báo cáo mang tên "Migration and remittances factbook 2016" về di cư và kiều hối do Ngân hàng Thế giới (WB) công bố mới đây, Việt Nam đón lượng kiều hối 12,25 tỷ USD trong năm 2015, tăng 0,25 tỷ USD so với năm 2014, qua đó
Trang 29đứng thứ 11 thế giới Có thể nói những người Việt Nam sinh sống và làm việc
ở nước ngoài vẫn là một nguồn lực đóng góp to lớn cho sự phát triển đất nước Trong những năm qua, thông tin đến với kiều bào ta ở nước ngoài nhín chung còn hạn chế, chưa đáp ứng được nhu cầu của bà con Thông tin trên các phương tiện truyền thông đại chúng đa phần chưa đến được với bà con Việt kiều, các sản phẩm thông tin đối ngoại của ta còn manh mún, chưa hấp dẫn cả
về hính thức lẫn nội dung Nhận thức được vấn đề này, Kênh truyền hính luôn chủ động phát triển các chương trính thông tin dành cho kiều bào, nâng cao tinh thần gắn bó của những người xa xứ
Nhóm công chúng ở trong nước
Nhóm đối tượng này gồm người nước ngoài sinh sống, học tập, làm việc tại Việt Nam, các cơ quan đại diện ngoại giao, tổ chức quốc tế, các hãng thông tấn báo chì, các nhà đầu tư, khách du lịch nước ngoài (gọi tắt là người nước ngoài ở Việt Nam) và đông đảo tầng lớp nhân dân trong nước
Người nước ngoài ở Việt Nam là nhóm đối tượng đặc biệt quan trọng,
là những “nhà thông tin, tuyên truyền trực tiếp” về hính ảnh của một đất nước Việt Nam trong thời kỳ đổi mới và hội nhập Tùy theo từng nhóm đối tượng
cụ thể có nhu cầu tím hiểu thông tin về Việt Nam khác nhau Song nhín chung trong thời gian sinh hoạt, làm việc tại Việt Nam, nhu cầu thông tin của người nước ngoài trở thành thường nhật và đa dạng, quan tâm cả hai phạm trù công việc và ngoài công việc dĩ nhiên với mức độ khác nhau
Nhóm đối tượng người Việt Nam ở trong nước cũng là một bộ phận quan trọng cần được thông tin đầy đủ Để thực hiện tốt nhiệm vụ, Kênh truyền hính không chỉ chủ trương thúc đẩy thông tin, mà còn tuyên truyền để mỗi người dân Việt Nam phải là một đại sứ để giới thiệu, quảng bá hính ảnh con người, văn hóa đất nước mính, từ đó tạo dựng mạng lưới bạn bè, gây dựng tính cảm giữa người dân với người dân, làm nền tảng cho công tác đối
Trang 30ngoại của Đảng và ngoại giao của Nhà nước Thông tin đối ngoại trước hết phải đối ngoại tại chỗ, phải làm cho nhân dân nước mính hiểu được sứ mệnh, vai trò của công tác thông tin đối ngoại để giúp người dân biết, dân hiểu, dân
tự nguyện tham gia vào nhiệm vụ thông tin đối ngoại Đây sẽ là nguồn lực vô cùng quý báu đối với sự phát triển của đất nước
1.2.4 Đặc điểm lực lượng tiến hành công tác thông tin đối ngoại
Hiện nay, ở nước ta, tham gia vào công tác thông tin đối ngoài bao gồm các Bộ, ngành, địa phương, cơ quan truyền thông đại chúng, đoàn thể quần chúng và cơ quan đại diện của ta tại nước ngoài Bên cạnh đó còn có sự tham gia của Việt kiều và những cá nhân, tổ chức nước ngoài có thiện chì với ta
Lực lượng trực tiếp làm công tác thông tin đối ngoại
Kênh truyền hính là công cụ để đưa các thông tin đối ngoại trên đến với
bộ phận người dân quan tâm tới báo hính, đồng thời gửi gắm thông điệp của đất nước Việt Nam tới các tổ chức quốc tế,
Với những tiến bộ vượt bậc của kỹ thuật truyền thông, thông tin đã được trở nên "không biên giới", khó có sự phân định rạch ròi giữa thông tin đối nội
và đối ngoại Do vậy, mọi phương tiện truyền thông đại chúng đều được sử dụng cho cả thông tin đối nội và thông tin đối ngoại Tuy nhiên, thông tin đối ngoại còn sử dụng những phương tiện riêng có tình chất đặc thù, đặc biệt là sử dụng những phương tiện truyền thông của nước ngoài để thông tin về nước mình Ngoài việc sử dụng các hính thức tuyên truyền có tình truyền thống thông qua các phương tiện truyền thông quốc gia và quốc tế như ấn phẩm, báo viết, báo nói, báo hính, báo điện tử, thông tin tuyên truyền đối ngoại có thể được tiến hành qua các kênh khác Đó là trao đổi các hoạt động ngoại giao, đoàn thăm viếng, học tập, hội thảo, du lịch, sáng tác, trao đổi thương mại, biểu diễn nghệ thuật, thi đấu thể thao, tổ chức các ngày và tuần lễ văn hóa dân tộc, triển lãm ảnh, liên hoan phim, tổ chức các hội chợ Việt Nam… Những hoạt động này ngày càng có vai trò quan trọng trong xã hội toàn cầu hóa hiện nay
Trang 31Lực lượng làm gián tiếp làm công tác thông tin đối ngoại
Như đã đề cập ở trên, phóng viên nước ngoài vào Việt Nam hoạt động (cả thường trú và ngắn hạn) vừa là đối tượng vừa là lực lượng tham gia làm công tác thông tin đối ngoại của Kênh truyền hính TTXVN Thật vậy, số lượng phóng viên nước ngoài vào Việt Nam ngày càng gia tăng Ngày càng
có nhiều hãng truyền thông muốn hợp tác với Việt Nam trong công tác quảng
bá hính ảnh ví nắm bắt được nhu cầu thông tin về Việt Nam ở nước ngoài Hiện nay có 27 văn phòng báo chì nước ngoài thường trú tại Việt Nam và hàng năm ta đón khoảng hơn 1.000 phóng viên từ các châu lục vào ta hoạt động ngắn ngày
Với vị trì là hãng thông tấn duy nhất của quốc gia, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng phát biểu nhân sự kiện TTXVN tổ chức lễ kỷ niệm 70 năm Ngày truyền thống (15/9/1945-15/9/2015) và đón nhận Huân chương Độc lập hạng Nhất lần thứ 2:
“Trong công cuộc đổi mới, xây dựng và bảo vệ đất nước với nhiều khó khăn, thách thức, Thông tấn xã Việt Nam đã tiếp tục khẳng định vai trò là cơ quan báo chí chủ lực, nỗ lực phấn đấu vượt qua khó khăn, thực hiện tốt chức năng là “ngân hàng tin” cung cấp cho hệ thống báo chí, cho công chúng trong và ngoài nước; đồng thời làm tốt vai trò định hướng dư luận, tạo sự đồng thuận xã hội, phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn dân, giúp Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong công tác chỉ đạo, điều hành kinh tế - xã hội của đất nước.”
Trong những năm gần đây, ngày càng có nhiều người Việt Nam ra nước ngoài học tập, công tác, sinh sống Họ ra nước ngoài mang theo và đại diện cho hính ảnh của một đất nước cởi mở đang phát triển năng động thay thế hính ảnh Việt Nam trong quá khứ
Các tập đoàn, công ty nước ngoài, các tổ chức nước ngoài vào Việt Nam ngày càng nhiều, lợi ìch của họ gắn bó với Việt Nam Bản thân sự hiện diện và
Trang 32hoạt động có hiệu quả của các công ty lớn như Ford, Nike, Intel, Microsoft… tại Việt Nam đã có giá trị quảng bá rất lớn cho Việt Nam Các công ty nước ngoài cũng có kênh thông tin và mạng lưới quan hệ riêng, rất rộng rãi và hiệu quả Bản thân các doanh nghiệp nước ngoài làm ăn tại Việt Nam cũng có nhu cầu quảng bá cho hoạt động của mính để nâng cao uy tìn và tăng doanh thu, giá trị cổ phiếu trên thị trường chứng khoán…
1.3 Tiêu chí đánh giá chất lượng thông tin đối ngoại trên Kênh truyền hình
1.3.1 Tiêu chí về nội dung
Cũng giống như các loại hính tin khác, nội dung thông tin đối ngoại trên truyền hính cũng có những yêu cầu nhất định Để đánh giá nội dung thông tin đối ngoại trên truyền hính cần phải đảm bảo những yêu cầu khắt khe, trong đó
là những yêu cầu cơ bản sau: Chình xác, kịp thời và Đảm bảo đúng định hướng chình trị Những yêu cầu này đều có mối quan hệ mật thiết với nhau, chất lượng thông tin đối ngoại trên truyền hính sẽ gia tăng tỉ lệ thuận với những yêu cầu cơ bản trên
- Tính Chính xác về nội dung
Trong Thông tin đối ngoại Việt Nam: Một số vấn đề lý luận và thực tiễn,
TS Phạm Minh Sơn phân tìch tiêu chì Chình xác là điều kiện tiên quyết của thông tin đối ngoại, không những về chủ trương, đường lối và các chình sách,
mà cả về các sự kiện, diễn biến hay số liệu, tạo nên tình thống nhất Thông tin sai lệch khi bị phát hiện sẽ gây hoài nghi, mất niềm tin nơi công chúng và về lâu dài sẽ tác động tiêu cực đến công tác thông tin đối ngoại Đặc biệt, cần phân biệt cái gí nên hay không nên nói, cân nhắc liều lượng và mức độ như thế nào là phù hợp Ngoài ra không nên ngại nói về khó khăn bởi đây cũng là một cách để tăng thêm giá trị những thành tựu
Do đặc thù của lĩnh vực truyền hính, thông tin đối ngoại sau khi phát đi
sẽ không có cách nào để chỉnh sửa Do đó, việc bảo đảm sự chình xác là điều
Trang 33kiện sống còn đối với chất lượng thông tin đối ngoại trên truyền hính Những thông tin sai lệch về diễn biến hay số liệu rất có thể sẽ trở thành công cụ để các thế lực thù địch sử dụng nhằm chống phá Đảng và Nhà nước Về lâu dài
sẽ dẫn đến hậu quả nghiêm trọng, gây hoang mang tâm lý dư luận và xã hội
Để làm được điều này, các biên tập viên, phóng viên truyền hính cần phải cân nhắc, thận trong trong từng câu chữ, con số hay các vấn đề liên quan Internet phát triển mạnh khiến đội ngũ làm thông tin đối ngoại trên truyền hính có sự đa dạng về nguồn tin, tuy nhiên cũng cần phải lựa chọn nguồn tin nào thực sự tin cậy và có uy tìn để khai thác
- Tính Kịp thời của nội dung
Thông tin đối ngoại trên truyền hính cần phải theo sát các sự kiện, diễn biến thay đổi từng ngày, từng giờ Để bảo toàn tiêu chì này, các cơ quan đầu não thông tin cần phải liên tục chủ động, linh hoạt trong khai thác và cung cấp thông tin Ngoài ra cần phải chủ động dự báo trước các diễn biến, tâm tư nguyện vọng của người dân để lên kế hoạch, chuẩn bị trước nội dung thông tin, phát ngôn, đón sẵn các tính huống có thể xảy ra, tránh để các thế lực thù địch tận dụng gây tư lợi Sự chậm trễ trên mặt trận thông tin đối ngoại sẽ đẩy chúng ta vào thế bị động và lúng túng
Sự phát triển mạnh mẽ của Internet và các phương tiện truyền thông hiện đại ở khắp nơi trên thế giới khiến người xem có thể tiếp cận với thông tin đối ngoại nhanh chóng từ nhiều nguồn tin khác nhau Những người làm thông tin đối ngoại trên truyền hính cần hiểu rằng việc đưa tin chậm trễ sẽ khiến họ đánh mất đi sự chủ động, khả năng chi phối đối với thông tin Để làm được điều này không còn cách nào khác người làm thông tin đối ngoại trên truyền hính cần phải liên tục cập nhật thông tin trên từng thời điểm
Với đặc thù của lĩnh vực truyền hính, thông tin đối ngoại đưa lên sẽ phải dựa theo khung giờ phát sóng, do đó lực lượng công tác cũng cần phải lên kế
Trang 34hoạch cụ thể nhằm tránh bị động trong trường hợp thông tin đến đột xuất Nếu bảo đảm tình kịp thời mà lại mất đi sự chình xác, chất lượng thông tin đối ngoại sẽ sụt giảm nghiêm trọng
- Tính Định hướng chính trị
Thông tin đối ngoại trên truyền hính cần phải thể hiện đúng đường lối đối ngoại của Đảng và Nhà nước vạch ra Thông tin đối ngoại trên truyền hính bị sai về đường lối sẽ không thể trở thành vũ khì tuyên truyền sắc bén cho công cuộc mở rộng quan hệ hợp tác và hội nhập của đất nước Trái lại gây phản tác dụng, gây nhiễu thông tin, hoang mang trong tâm lý dẫn đến những suy nghĩ lệch lạc Hậu quả nghiêm trọng là những thông tin này có thể
bị các thế lực thù địch sử dụng để chống phá Đảng và Nhà nước
Xu thế hội nhập quốc tế đòi hỏi các quốc gia trên toàn cầu phải mở rộng quan hệ đối ngoại và hợp tác để cùng phát triển Tuy nhiên xu thế này cũng luôn tiềm ẩn nguy cơ chống phá của các thế lực thù địch Do đó đội ngũ tham gia công tác thông tin đối ngoại trên truyền hính cần phải không ngừng nâng cao nhận thức, bản lĩnh chình trị để đảm bảo rằng những thông tin mính làm
ra phù hợp với đường lối, chình sách đối ngoại của Đảng, Nhà nước và mang lại lợi ìch cho quốc gia
Công tác làm thông tin đối ngoại trên truyền hính không tránh khỏi việc khai thác nguồn tin từ các kênh truyền hính hay nguồn tin nước ngoài Điều này sẽ khiến thông tin đối ngoại thêm đa dạng, nhưng cần đặc biệt đề phòng
để tránh vô tính đi vào đường lối tuyên truyền bên ngoài, không phù hợp với định hướng của Đảng và Nhà nước Chình ví lẽ đó đội ngũ tham gia công tác thông tin đối ngoại trên truyền hính cần đảm bảo trính độ nghề nghiệp, bản lĩnh chình trị vững vàng cũng như khả năng sáng tạo trong công tác thu thập thông tin phục vụ cho lĩnh vực đối ngoại
Trang 351.3.2 Tiêu chí về hình thức thể hiện
- Kết cấu chương trình
Kết cấu chương trính truyền hính là sự sắp xếp, xắp đặt các nội dung, các dữ liệu của của một chương trính truyền hính Việc kết cấu một chương trính có vai trò quan trọng, góp phần làm cho chương trính trở nên rõ ràng, liền mạch, khoa học, dễ hiểu và có sức truyền cảm đối với người tiếp nhận thông tin Đối với thông tin đối ngoại trên truyền hính, việc sắp xếp chương trính một cách rõ ràng và liền mạch sẽ khiến thông tin đối ngoại thêm nổi bật,
dễ đi vào lòng người xem Nếu như trính bày thông tin đối ngoại trên truyền hính một cách cẩu thả, vô tổ chức, chất lượng thông tin đối ngoại sẽ sụt giảm
do người xem gặp khó khăn trong việc nắm bắt, hoặc để lại ấn tượng không sâu Thông thường kết nối của một chương trính đối ngoại trên truyền hính sẽ như sau: Lời chào, phần giới thiệu nội dung chình, chi tiết nội dung chình và cuối cùng là tổng kết, lời chào
Mỗi chương trính thông tin đối ngoại trên truyền hính có các dữ liệu khác nhau, để từ đó dẫn tới sự điều chỉnh riêng trong kết cấu chương trính sao cho phù hợp Tuy nhiên cũng có những chương trính thông tin đối ngoại là sự kết hợp của nhiều dữ liệu và thông tin, do đó kết cấu sẽ có phần phức tạp, khó khăn hơn Tuy nhiên nguyên tắc quan trọng vẫn là sự sắp xếp kết cấu là phải đảm bảo sự dễ hiểu và dễ theo dõi
- Hình ảnh và âm thanh
*Hính ảnh
Đối với thông tin đối ngoại trên truyền hính, ngôn ngữ truyền đạt là sự kết hợp giữa thông tin với các yếu tố hính ảnh và âm thanh Hính ảnh là ngôn ngữ chình để truyền tải nội dung thông tin, tạo ra sự khác biệt đối với các phương tiện truyền thông đại chúng khác Hính ảnh sẽ là lợi thế tuyệt đối của của thông tin đối ngoại trên truyền hính nếu sử dụng, khai thác hợp lý Đề tài, câu chuyện sẽ trở nên sinh động, thuyết phục nếu như hính ảnh được lựa chọn cẩn thận và có cấu trúc phù hợp
Trang 36Những tác phẩm truyền hính có giá trị chất lượng cao thường là những tác phẩm mà hính ảnh đã diễn tả được phần lớn nội dung Muốn thực hiện được điều đó, hính ảnh liên quan đến thông tin đối ngoại cần được tư duy tốt khi có ý tưởng cho đến khâu quay hính và khâu dựng hính Hính ảnh trong chương trính thông tin đối ngoại trên truyền hính được đánh giá cao cần đảm bảo những yêu cầu sau:
(1) Hình ảnh đem lại giá trị thông tin: Điều này thể hiện ở việc sắp xếp
các hính ảnh riêng biệt thành một chuỗi các hính ảnh thể hiện thông điệp của thông tin đối ngoại Hính ảnh cho người xem biết được đây là sự kiện gí? Ai
là người liên quan? Diễn ra ở đâu? Như thế nào? Kết quả ra sao?
(2) Hình ảnh đảm bảo giá trị thẩm mỹ: Hính ảnh sử dụng cho thông tin
đối ngoại cần phải đẹp, tạo nên thông điệp tươi sáng và tìch cực Điều này thể hiện ở việc bố cục khuôn hính phải chặt chẽ, ánh sáng sử dụng phải phù hợp,
rõ, nét Màu sắc tươi tắn nhưng vừa phải, tránh gây mất thẩm mỹ làm phản tác dụng thông tin
(3) Hình ảnh đảm bảo giá trị nhân văn: Trong thông tin đối ngoại trên
truyền hính, hính ảnh cần đảm bảo giá trị nhân văn, đặc biệt trong các đề tài nhạy cảm Cần phải tránh đưa các hính ảnh nhạy cảm hay ghê rợn bởi chúng
có thể làm sai lệch nội hàm thông tin đối ngoại trên truyền hính
*Âm thanh
Cùng với hính ảnh, âm thanh trong tác phẩm truyền hính đóng một vai trò quan trọng trong việc truyền tải thông tin đối ngoại Âm thanh truyền hính thể hiện ở 3 dạng: Lời bính, tiếng động và âm nhạc Không có giới hạn trong việc sử dụng một hay nhiều dạng âm thanh trong một tác phẩm phục vụ công tác thông tin đối ngoại trên truyền hính
Âm thanh trong chương trính được đánh giá là chất lượng khi được khai thác, sử dụng phù hợp với nội dung thông tin đối ngoại, âm lượng vừa phải,
Trang 37kết hợp hài hòa với phần lời bính góp phần bổ sung cho thông tin đối ngoại Nếu đảm bảo được sự kết hợp này thí âm thanh có thể tăng cảm xúc cho lời bính, khiến thông tin đối ngoại dễ đi vào lòng người xem hơn
Lời bính cũng góp phần quan trọng vào chất lượng thông tin đối ngoại Lời bính được đánh giá tốt nếu như góp phần làm rõ nội dung tác phẩm Cụ thể lời bính góp phần cung cấp thông tin (Số liệu hay số cụ thể) hay đưa ra những phân tìch mà hính ảnh chưa thể hiện được hết Lời bính phải chình xác, phản ánh đúng bản chất sự việc Đối với truyền hính có đặc tình là nghe và xem, do đó lời bính cần ngắn gọn, xúc tìch cũng như dễ hiểu nhằm tránh người xem bị quên thông tin Lời trong chương trính truyền hính thông tin đối ngoại còn được thể hiện ở các phỏng vấn, phát biểu, dẫn hiện trường…Vậy nên một tác phẩm tốt là tác phẩm khai thác hài hòa các dạng lời
Tiếng động hiện trường là những âm thanh ghi lại được từ hiện trường – nơi diễn ra sự kiện, sự việc, bao gồm cả tiếng động tự nhiên lẫn nhân tạo Tiếng động tự nhiên có thể kể tới như gió, mưa, nước chảy, động vật kêu Tiếng động nhân tạo đến từ sinh hoạt của con người như tiếng bước chân, máy móc hay va đập các đồ vật Tiếng động hiện trường nếu sử dụng và điều chỉnh hợp lý sẽ làm tăng sự chân thực cho chương trính, qua đó tác động vào tính cảm và nhận thức của khán giả tiếp nhận thông tin đối ngoại
Cùng với lời bính và tiếng động, âm nhạc cũng là một dạng âm thanh trong truyền hính Âm nhạc nếu sử dụng phù hợp với nội dung thông tin đối ngoại và hính ảnh được phát sẽ góp phần tạo cảm xúc, nâng cao chất lượng của thông tin đối ngoại
Nhín chung hính ảnh và âm thanh của truyền hính là phương tiện truyền tải thông tin đa dạng, sinh động và chân thực Một chương trính đối ngoại hay
là chương trính kết hợp hài hòa giữa ngôn ngữ, hính ảnh và âm thanh, trong
đó hính ảnh và âm thanh phải hỗ trợ cung cấp thông tin và khơi dậy được cảm xúc của người xem
Trang 381.3.3 Tiêu chí về khả năng tương tác và kết nối với khán giả
- Thời lượng và thời điểm phát sóng
Thời lượng của chương trính giữ một vai trò quan trọng, là yếu tố quyết định đến kết cấu và bố cục của một chương trính Thời lượng phát sóng phù hợp sẽ khiến người xem cảm thấy hứng thú, không nhàm chán, qua đó dễ dàng tiếp nhận thông tin đối ngoại Tùy vào từng chương trính truyền hính mà
có thời lượng khác nhau, tuy nhiên truyền hính hiện đại đều yêu cầu người làm phải ngắn gọn, súc tìch, đặc biệt phù hợp với tâm lý, khả năng đón nhận của công chúng Nếu thời lượng quá ngắn có thể không đáp ứng được nhu cầu thông tin đối ngoại của công chúng, ngược lại sẽ dễ khiến nhàm chán, ứ đọng thông tin
Một chương trính được đầu tư mạnh, sản xuất trau chuốt đến đâu mà không thể tiếp cận được công chúng thí gần như vô giá trị Do đó thời điểm phát sóng phải phù hợp để công chúng đón xem Thông tin đối ngoại trên truyền hính nhắm tới các nhóm đối tượng người xem cụ thể, do đó việc lên khung giờ cũng phải phù hợp Nếu làm được điều này, thông tin đối ngoại trên truyền hính sẽ đến đúng đối tượng, nâng cao việc đa dạng công chúng
Vì dụ: Một chương trính thông tin đối ngoại đối với cộng đồng nói tiếng Pháp thí nên được phát sóng vào thời điểm phù hợp với giờ xem của kiều bào và bạn bè quốc tế đang sinh sống ở cộng đồng Pháp ngữ
- Số lượng người và mức độ xem chương trình
Lượng người xem là một thước đo quan trọng, có thể nói là mức độ sống còn của chương trính truyền hính Số lượng người xem càng lớn thí chứng tỏ sức hấp dẫn của chương trính Bên cạnh đó mức độ xem nhiều hay ìt cũng thể hiện sự quan tâm của khán giả với chương trính đó Nếu chương trính có tỉ suất xem cao và mức độ xem thường xuyên thí chứng tỏ chương trính thật sự hiệu quả
Trang 39Tiểu kết chương 1
Chương 1 của luận văn đã hệ thống hóa những vấn đề cơ bản về nghiên cứu thông tin đối ngoại nói chung và trên kênh truyền hính TTXVN nói riêng Đây nền tảng để nhín nhận và đánh giá một cách tổng quát tính hính thực hiện nhiệm vụ thông tin đối ngoại của kênh truyền hính TTXVN trong giai đoạn hiện nay; đồng thời là cơ sở khách quan để đề tài nghiên cứu chất lượng thông tin đối ngoại trên kênh truyền hính TTXVN hiện nay khái quát và nắm bắt được chủ trương, chình sách của Đảng và Nhà nước ta về thông tin đối ngoại, hiểu rõ nội hàm khái niệm, xác định đúng đối tượng tuyên truyền, để từ đó xác định trúng nhiệm vụ của báo chì đối ngoại nói chung, truyền hính nói riêng Trên cơ sở những vấn đề lý luận chung, người viết đã tiến hành điều tra, khảo sát nhằm hiểu rõ hơn về thực trạng chất lượng thông tin đối ngoại của ba chương trính “Thế giới 360”, “Nhịp cầu cộng đồng” và “Không gian Pháp ngữ” trên kênh truyền hính TTXVN Từ đó đưa ra những đánh giá, chỉ ra những ưu, nhược điểm và căn nguyên của nó Đây cũng chình là toàn bộ nội
dung của chương tiếp theo của luận văn
Trang 40Chương 2 THỰC TRẠNG VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA VỀ
CHẤT LƯỢNG THÔNG TIN ĐỐI NGOẠI TRÊN KÊNH
Năm 2002 là năm bản lề, có nhiều ý nghĩa đối với công tác thông tin đối ngoại, tròn 10 năm thực hiện chỉ thị 11-CT/TW ngày 13 tháng 6 của Ban bì thư
TW Đảng khoá VII, 4 năm thực hiện thông báo 188-TB/TW ngày 29 tháng 12 năm 1998 của thường vụ Bộ chình trị khoá VIII, và năm đầu tiên thực hiện quyết định số 16-QĐ/TW ngày 27 tháng 12 năm 2001 của Ban bì thư trung ương khoá
9 về công tác thông tin đối ngoại và đây cũng là năm đánh dấu một bước phát triển mới trong hoạt động thông tin đối ngoại của TTXVN
TTXVN hiện cũng là cơ quan hoạt động báo chì với nhiều ngôn ngữ nhất Ngoài tiếng Việt, tin nguồn của TTXVN cung cấp cho hệ thống truyền thông trong và ngoài nước còn được phát bằng 4 thứ tiếng Anh, Trung, Pháp
và Tây Ban Nha; bên cạnh đó còn có các tờ báo in, báo điện tử xuất bản bằng
8 ngoại ngữ (ngoài các ngữ nêu trên còn có tiếng Lào, Hàn Quốc, Nhật và Nga) Ngoài ra, TTXVN hiện có 30 cơ quan đại diện tại nước ngoài cũng như
có quan hệ hợp tác song phương và đa phương với hơn 40 hãng thông tấn và