Tình huống thực tế xảy ra trong công tác kiểm tra thuế tại một doanh nghiệp vận tải trên địa bàn quận hải an thành phố hải phòng

Xây dựng các phương án giải quyết vấn đề 1.1 Đối với hoá đơn của đơn vị đã bỏ địa chỉ kinh doanh 2.3 Đối với vấn đề hợp đồng lao động thời vụ Thuế không chỉ đơn thuần là một nguồn thu ch

TỔNG CỤC THUẾ

TRƯỜNG NGHIỆP VỤ THUẾ

TIỂU LUẬN TÌNH HUỐNG

Chương trình Bồi dưỡng nghiệp vụ ngạch kiểm tra viên thuế

kiểm tra thuế tại một doanh nghiệp vận tải trên địa bàn quận Hải An thành phố Hải Phòng

Họ tên học viên: Nguyễn Thị Xuyến Đơn vị công tác: Đội kiểm tra Thuế –

Chi cục thuế quận Hải An – TP Hải Phòng

Lớp: Hà Nội 2

Hà Nội, năm 2014

II Xác định mục tiêu xử lý tình huống

III Phân tích nguyên nhân và hậu quả

1 Nguyên nhân

2 Hậu quả

IV Xây dựng các phương án giải quyết vấn đề và lựa chọn phương án

1 Xây dựng các phương án giải quyết vấn đề

1.1 Đối với hoá đơn của đơn vị đã bỏ địa chỉ kinh doanh

2.3 Đối với vấn đề hợp đồng lao động thời vụ

Thuế không chỉ đơn thuần là một nguồn thu chủ yếu của ngân sách nhà nước

mà thuế và gắn liền với các vấn đề về sự tăng trưởng kinh tế, về sự công bằng trong

phân phối và sự ổn định xã hội Vai trò cơ bản của nó là tạo nguồn thu cho ngân sáchnhà nước, kích thích tăng trưởng kinh tế và điều chỉnh thu nhập, thực hiện công bằng

Trong thời gian qua, kết quả việc thực thi các luật thuế là chưa cao, số tiềnthuế thất thu còn rất lớn mà nguyên nhân chủ yếu là từ tình trạng trốn thuế, gian lậnthuế Những hành vi trốn thuế, gian lận thuế ngày nay đang diễn biến phức tạp, phạm

vi ngày càng rộng, quy mô ngày càng lớn và thủ đoạn rất tinh vi nếu không chốnggian lận thuế quyết liệt thì khó mà giữ đc trật tự, kỷ cương trong lĩnh vực tài chínhcông Ngoài ra chống gian lận thuế còn có ý nghĩa quan trọng trong việc xây dựngniềm tin của người dân vào Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và cần phải đượcthực hiện một cách triệt để Mặc dù vậy không chỉ ở Việt Nam mà tất cả các nướckhác trên thế giới, việc đổi mới, hoàn thiện hệ thống chính sách thuế luôn là mộttrong những ưu tiên hàng đầu vì nó phản ánh sự phát triển của nền kinh tế quốc gia

Trong nội dung và phạm vi của tiểu luận, tôi xin đưa ra một trường hợp cụ thể

về việc kiểm tra quyết toán thuế và xử lý vi phạm về thuế đối với Công ty TNHHThương mại dịch vụ và Xuất nhập khẩu Hoàng Hải đã được Chi cục thuế quận Hải

An - Thành phố Hải Phòng kiểm tra để làm cơ sở cho việc phân tích và xử lý tìnhhuống Qua những kiến thức đã tiếp thu được của thầy, cô giáo và thực tế công táctôi xin phân tích vấn đề về kiểm tra quyết toán thuế với đề tài :

"Tình huống thực tế xảy ra trong công tác kiểm tra thuế tại một doanh

Mục đích, đối tượng của chuyên đề là: Thông qua công tác thanh tra kiểm trathuế tại một doanh nghiệp vận tải trên địa bàn quận Hải An để rút ra bài học kinhnghiệm trong công tác kiểm tra, quản lý thu Ngân sách nhà nước

VII Mô tả tình huống

1 Đặc điểm tình hình chung của người nộp thuế

- Tên công ty: Công ty TNHH Thương mại dịch vụ và Xuất nhập khẩu Hoàng Hải

- Mã số thuế: 0200850011

- Địa chỉ: Km 104+300 Nguyễn Bỉnh Khiêm, P Đông hải 1, Hải An, Hải Phòng

- Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số 0202007125 do Sở kế hoạch và đầu tưthành phố Hải Phòng cấp lần đầu ngày 16/12/2008

- Ngành nghề kinh doanh: Vận tải hàng hoá bằng đường bộ

- Vốn điều lệ: 3.000.000.000 đồng (đơn vị đã góp đủ trước ngày 01/01/2012)

- Hình thức hạch toán kế toán: Nhật ký chung

- Niên độ kế toán: Từ 01/01 đến 31/12

- Đăng ký kê khai nộp thuế tại: Chi cục thuế quận Hải An TP Hải Phòng

- Hình thức kê khai nộp thuế Giá trị gia tăng: Khấu trừ

2 Tình huống

Thực hiện quy trình kiểm tra theo chuyên đề năm 2014 Chi cục thuế quận Hải

An đã ra Quyết định kiểm tra số 258/QĐ-CCT ngày 01/08/2014 của Chi cục trưởngChi cục thuế quận Hải An về việc kiểm tra việc thuế theo chuyên đề tại Công tyTNHH Thương mại dịch vụ và Xuất nhập khẩu Hoàng Hải - Mã số thuế:0200850011

Thời kỳ kiểm tra: Từ tháng 01/2012 đến tháng 12/2013.

Thời gian kiểm tra: Từ ngày 04/8/2014 đến 08/08/2014.

Nội dung kiểm tra: Thuế GTGT, Thuế TNDN ,Thuế Môn bài ,Thuế TNCN.

Đoàn kiểm tra yêu cầu đơn vị cung cấp toàn bộ sổ sách, chứng từ, hợp đồngkinh tế, hợp đồng lao động, hồ sơ quyết toán thuế 2012, 2013, tờ khai thuế GTGT từ01/2012 đến tháng 12/2013 liên quan đến nghĩa vụ thuế.

Đoàn kiểm tra tiến hành công việc kiểm tra sổ sách kế toán, hoá đơn, chứng từ

và các hồ sơ tài liệu có liên quan đã nêu ở trên Trong quá trình kiểm tra đã phát hiện

ra một số vấn đề phát sinh sau:

TH1: Ngày 26/2/2013 hoá đơn số 0000231: cước vận chuyển doanh số186.687.002 đồng, thuế GTGT 10%: 18.668.700 đồng của công ty TNHH Hoà Phát,MST: 0201129396 do Chi cục thuế quận Ngô Quyền – TP Hải Phòng quản lý Công

ty TNHH Hoà Phát đã bỏ địa chỉ kinh doanh

TH2: Ngày 01/10/2012 đơn vị có vay 3.600.000.000 của ông Lại Văn Sâm là

cá nhân cư trú tại Việt Nam với lãi suất 22%/năm, lãi trả hàng tháng Đến ngày31/12/2013 đơn vị trả toàn bộ số tiền vay trên

TH3: Trong năm 2012, đơn vị có ký hợp đồng lao động 02 tháng với 10 ngườilao động, mức lương trả mỗi người là 2.000.000 đồng/tháng (các cá nhân này đều đã

có MST) Đơn vị đã thanh toán toàn bộ tiền lương cho người lao động và không tríchlại thuế TNCN

VIII Xác định mục tiêu xử lý tình huống

Những hành vi vi phạm pháp luật về quản lý kinh tế ngày càng phổ biến, tinh

vi, gây ra những hậu quả nghiêm trọng, đe doạ đến sự phát triển kinh tế - xã hội vàcân bằng trong môi trường cạnh tranh Do đó, việc quản lý các doanh nghiệp khôngchỉ của cơ quan thuế mà còn phải có sự kết hợp của các cơ quan ban ngành, chứcnăng liên quan, hỗ trợ cho cơ quan thuế, tránh việc các doanh nghiệp kết cấu vớinhau nhằm gian lận, trốn thuế của nhà nước Đồng thời cũng phải xử lý một cáchthoả đáng đúng quy định của pháp luật, thể hiện sự nghiêm minh của chế độ xã hội,tăng cường pháp chế XHCN, giữ vững kỷ cương của Nhà nước góp phần làm trongsạch môi trường SXKD, khuyến khích cạnh tranh lành mạnh giữa các DN, thúc đẩykinh tế phát triển ổn định và bền vững

Việc xử lý kịp thời, chính xác còn góp phần tăng thu cho NSNN, đấu tranhngăn chặn và đẩy lùi tham nhũng, thực hiện công bằng xã hội, bảo vệ lợi ích chínhđáng của Nhà nước, doanh nghiệp và người lao động.

Đối với tình huống này, quá trình điều tra, xem xét cần phải giữ quan điểmkhách quan, toàn diện, tránh tư duy phiến diện, áp đặt chủ quan

TH1: Đối với hoá đơn của đơn vị đã bỏ địa chỉ kinh doanh:

Cần xác định xem công ty TNHH Hoà Phát, MST: 0201129396 do Chi cụcthuế quận Ngô Quyền – TP Hải Phòng quản lý là:

- Công ty có dấu hiệu sử dụng hoá đơn bất hợp pháp hay không, Chi cục thuếquận Ngô Quyền đã ra thông báo bỏ địa chỉ kinh doanh vào thời điểm nào

- Công ty TNHH Hoà Phát có kê khai hoá đơn số 0000231 trong bảng kêhàng hoá, dịch vụ bán ra hay không

- Việc mua bán hàng hoá, dịch vụ có diễn ra đúng với thực tế hay không

TH2: Đối với vấn đề vay cá nhân của ông Lại Văn Sâm

- Doanh nghiệp đã góp đủ vốn điều lệ hay chưa

- Phần vay vốn là theo đúng nhu cầu tiền của doanh nghiệp hay trong quỹcòn tiền mà vẫn đi vay

- Không chấp thuận phần chi phí trả lãi tiền vay vốn sản xuất kinh doanh củaông Lại Văn Sâm là đối tượng không phải tổ chức tín dụng hoặc tổ chức kinh tế vượtquá 150% mức lãi suất cơ bản do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thờiđiểm vay

- Công ty có trích lại phần thuế TNCN về đầu tư vốn đối với ông Lại VănSâm hay không

TH3: Đối với vấn đề hợp đồng lao động thời vụ

- Người lao động là cá nhân cư trú hay không cư trú

- Xác định mức trả tiền công, tiền thù lao, tiền chi khác cho cá nhân cư trúkhông ký hợp đồng lao động hoặc ký hợp đồng lao động dưới ba (03) tháng đốivới tổng mức trả thu nhập từ 1.000.000 đồng/lần trở lên thì thực hiện khấu trừ thuếtrước khi trả thu nhập cho cá nhân (trước ngày 01/7/2013) và hai triệu (2.000.000)đồng/lần trở lên từ ngày 01/7/2013 trở đi

- Áp dụng mức khấu trừ theo tỷ lệ 10% trên thu nhập trả (hoặc 20% đối với cánhân không có mã số thuế trước ngày 01/7/2013)

Điều quan trọng nhất là xem các tình huống trên phát sinh ra trong thời điểmnào và ta phải áp dụng luật nào, nghị định nào, thông tư nào để giải quyết vấn đềchính xác nhất.

IX Phân tích nguyên nhân và hậu quả

1 Nguyên nhân

Thuế phản ánh lợi ích của Nhà nước và lợi ích của người nộp thuế Nhànước luôn có khuynh hướng tăng nguồn thu từ thuế, trong khi đó người nộp thuếluôn mong muốn càng giảm số thuế phải nộp càng nhiều càng tốt Người nộp thuếluôn muốn dành phần lợi hơn về phía mình, nhà nước thì do nhu cầu phát triển xãhội, nếu không thắt chặt sẽ làm nguồn thu bị ảnh hưởng

Hiện nay, vấn đề cấp bách là cần giải quyết hài hoà mối quan hệ này, vừa bảo

vệ được lợi ích chính đáng của các tổ chức kinh tế vừa nâng cao tinh thần tự giác,xây dựng xã hội công bằng, văn minh Đảm bảo thực hiện quyền và nghĩa vụ của các

tổ chức kinh doanh Việc cải cách hệ thống, chính sách phải thực tế, chặt chẽ, phùhợp với thực tiễn, góp phần tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tránh việc lợi dụng kẽ hởcủa pháp luật để trốn thuế, gian lận thuế

Công ty TNHH Thương mại dịch vụ và Xuất nhập khẩu Hoàng Hải là mộtcông ty có doanh thu khá lớn, chi phí thực tế phát sinh chủ yếu là chi phí vận chuyểnthuê ngoài và một phần là xăng dầu Có một thực tế cho thấy là không chỉ ở ViệtNam mà các nước khác trên thế giới cũng vậy, việc trốn thuế, gian lận thuế hay kêkhai sai diễn ra ngày càng phổ biến Một phần do ý thức tuân thủ pháp luật về quản

lý kinh tế của doanh nghiệp chưa cao thể hiện qua việc vi phạm chế độ sử dụng hoáđơn chứng (có dấu hiệu sử dụng hoá đơn bất hợp pháp), một phần do trình độ quản

lý của Ban giám đốc Công ty còn hạn chế; trình độ chuyên môn nghiệp vụ và tráchnhiệm của đội ngũ kế toán doanh nghiệp còn non kém Một phần cũng không thểthiếu do công tác tuyên truyền hỗ trợ người nộp thuế cũng như công tác quản lý thuếcòn kém hiệu quả

2 Hậu quả

- Làm thất thoát nguồn thu thuế nếu không được phát hiện kịp thời

- Ảnh hưởng đến uy tín của đội ngũ công chức thuế, giảm sút lòng tin củaquần chúng nhân dân.

- Gây tác động xấu đến phát triển kinh tế, xã hội

- Một số đơn vị còn coi nhẹ việc kê khai thuế, quản lý và sử dụng hoá đơnchứng từ Trường hợp vi phạm của Công ty TNHH Thương mại dịch vụ và Xuấtnhập khẩu Hoàng Hải là một hiện tượng điển hình, doanh nghiệp đã không cảnh giáctrong hoạt động kinh doanh của đơn vị mình Do đó Công ty TNHH Thương mạidịch vụ và Xuất nhập khẩu Hoàng Hải phải chịu hoàn toàn trách nhiệm về việc kêkhai, sử dụng số hoá đơn trên

X Xây dựng các phương án giải quyết vấn đề và lựa chọn phương án

1 Xây dựng các phương án giải quyết vấn đề

Căn cứ quy định của các văn bản quy phạm pháp luật về quản lý kinh tế Xéttrên khía cạnh quản lý nhà nước trong lĩnh vực thuế thì việc xây dựng quan điểm,xác định các biện pháp xử lý phải trên cơ sở các văn bản hướng dẫn có liên quan(luật thuế GTGT, luật thuế TNDN, luật kế toán )

Căn cứ Quyết định số 503 ngày 29/03/2010 của Tổng cục thuế về quy địnhchức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Chi cục thuế trực thuộc Cụcthuế; QĐ 528/QĐ-TCT về việc ban hành quy trình kiểm tra thuế Theo đó việc phântích xây dựng, lựa chọn phương án để xử lý tình huống phải phù hợp với chức năng,nhiệm vụ và quyền hạn của từng đơn vị

1.2 Đối với hoá đơn của đơn vị đã bỏ địa chỉ kinh doanh:

Đoàn kiểm tra gửi phiếu xác minh hoá đơn đối với hoá đơn số 0000231 củacông ty TNHH Hoà Phát Sau khi Chi cục thuế Quận Ngô Quyền trả lời và gửi kèmthông báo bỏ địa chỉ kinh doanh của công ty TNHH Hoà Phát, Đoàn kiểm tra đã xácđịnh:

Chi cục thuế Quận Ngô Quyền ra thông báo bỏ địa chỉ kinh doanh công tyTNHH Hoà Phát vào ngày 20/05/2013, đã được các cơ quan thuế kết luận là đơn vị

có dấu hiệu mua bán hoá đơn bất hợp pháp, đồng thời mang theo 315 số hoá đơn (từ

số 0000186 đến 0000500)

a Phương án 1:

Xác định hoá đơn đơn vị sử dụng không được công ty TNHH Hoà Phát kêkhai nộp thuế và công ty TNHH Hoà Phát có dấu hiệu mua bán hoá đơn bất hợppháp

Căn cứ công văn số 7333/BTC-TCT ngày 24 tháng 06 năm 2008 “V/v: Xử lý

cơ sở kinh doanh sử dụng hóa đơn bất hợp pháp” cho biết:

“2.1.1 Cơ sở kinh doanh không được kê khai khấu trừ thuế GTGT đầu vào,trường hợp đã khấu trừ (hoặc đã được hoàn) thì cơ quan thuế xử lý truy thu, truyhoàn số thuế GTGT đã khấu trừ (đã hoàn)

2.1.2 Cơ sở kinh doanh không được tính vào chi phí hợp lý khi xác định thunhập chịu thuế thu nhập doanh nghiệp giá trị hàng hóa, dịch vụ mua vào theo hóađơn bất hợp pháp

Trường hợp việc sử dụng hóa đơn bất hợp pháp dẫn đến trốn thuế, gian lậnthuế và có đủ căn cứ để xử lý hình sự thì cơ quan thuế chuyển hồ sơ của cơ sở kinhdoanh vi phạm cho cơ quan công an để thực hiện xử lý hình sự theo quy định.”

Điều 14 - Nghị định của Chính phủ số 98/2007/NĐ-CP ngày 7 tháng 6 năm

2007 quy định: “Xử phạt đối với hành vi trốn thuế, gian lận thuế:

Người nộp thuế có hành vi trốn thuế, gian lận thuế quy định tại Điều 108 củaLuật Quản lý thuế ngoài việc phải nộp đủ số tiền thuế trốn, số tiền thuế gian lận thìcòn bị xử phạt theo số lần tính trên số tiền thuế trốn, số tiền thuế gian lận như sau:

1 Phạt tiền 1 lần tính trên số thuế trốn, số thuế gian lận đối với người nộp thuế

vi phạm lần đầu không thuộc các trường hợp quy định tại Điều 13 Nghị định nàyhoặc vi phạm lần thứ hai mà có từ hai tình tiết giảm nhẹ trở lên khi có một trong cáchành vi vi phạm sau đây:

c) Sử dụng hoá đơn, chứng từ bất hợp pháp để hạch toán trị giá hàng hoá,nguyên liệu đầu vào làm giảm số tiền thuế phải nộp hoặc làm tăng số tiền thuế đượcmiễn, số tiền thuế được giảm hoặc tăng số tiền thuế được khấu trừ, được hoàn;

i) Sử dụng hoá đơn, chứng từ bất hợp pháp để hạch toán khống giá trị hànghoá, dịch vụ mua vào làm giảm số tiền thuế phải nộp hoặc làm tăng số tiền thuếmiễn, số tiền thuế giảm, số tiền thuế được hoàn;”

Trong trường hợp này, đoàn kiểm tra xác định hoá đơn này là bất hợp pháp vàcông ty Hoàng Hải có hành vi trốn thuế, gian lận thuế, làm giảm số tiền thuế GTGT

và TNDN phải nộp Xét thấy đây là lần đầu tiên đơn vị có sai phạm, đoàn kiểm traquyết định công ty không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào và không được tính vàochi phí hợp lý khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN, đồng thời phạt 1 lần số thuếtrốn đối với hoá đơn này

Vậy Công ty TNHH Thương mại dịch vụ và Xuất nhập khẩu Hoàng Hải bị

truy thu và phạt số tiền như sau:

Truy thu thuế TNDN: 186.687.002 * 25% = 46.671.751 (đồng)

Truy thu thuế GTGT: 18.668.700 (đồng)

Số tiền phạt = 46.671.751 + 18.668.700 = 65.340.451 (đồng)

b Phương án 2

Đoàn kiểm tra yêu cầu đơn vị giải trình về hợp đồng, văn bản thanh lý hợpđồng (nếu có), chứng từ thanh toán tiền, phiếu giao nhận hàng hoá, biên bản xácnhận quãng đường và hoá đơn đầu ra vận chuyển cho công ty nào Đơn vị đã giảitrình được và cung cấp được toàn bộ hợp đồng, thanh lý hợp đồng, chứng từ thanhtoán, biên bản xác nhận quãng đường vận chuyển với công ty TNHH Hoà Phát (cóđầy đủ dấu và chữ ký) Đồng thời công ty Hoàng Hải cũng chịu hoàn toàn tráchnhiệm trước pháp luật và cam kết việc mua hàng hoá, dịch vụ là có thật, dịch vụ vậnchuyển này đã được cung cấp cho Công ty CP Hải Châu, MST: 0200126985, cácchứng từ này đều được hạch toán kế toán, kê khai và nộp thuế đầy đủ

Căn cứ công văn số 7333/BTC-TCT ngày 24 tháng 06 năm 2008 “V/v: Xử lý

cơ sở kinh doanh sử dụng hóa đơn bất hợp pháp” cho biết:

“2.1.3 Trường hợp cơ quan thuế kiểm tra và yêu cầu cơ sở kinh doanh chứngminh: cơ sở kinh doanh có mua hàng hóa, dịch vụ sử dụng cho hoạt động sản xuất,kinh doanh; có hợp đồng mua bán, văn bản thanh lý hợp đồng (nếu có); có phiếu

xuất, nhập kho, chứng từ thanh toán tiền và hạch toán kế toán theo đúng quy định; cơ

sở kinh doanh có cam kết việc mua hàng hóa, dịch vụ là có thật, hàng hóa, dịch vụmua vào đã được bán ra có kê khai, nộp thuế, hạch toán kế toán đầy đủ và cơ sở kinhdoanh chịu trách nhiệm trước pháp luật thì cơ quan thuế thực hiện ấn định chi phímua hàng, chi phí mua dịch vụ được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN theoquy định điểm 7 Phần Đ Thông tư số 128/2003/TT-BTC ngày 22/12/2003 của Bộ Tàichính đối với những trường hợp sử dụng hóa đơn bất hợp pháp để hạch toán vào chiphí trước ngày 1/7/2007; hoặc ấn định theo yếu tố chi phí mua hàng hóa, dịch vụtheo quy định tại Điểm 2.1 Mục XII Phần B Thông tư số 60/2007/TT-BTC ngày14/6/2007 của Bộ Tài chính nêu trên đối với những trường hợp sử dụng hóa đơn bấthợp pháp để hạch toán vào chi phí từ ngày 1/7/2007.”

Theo qui định tại điều 37 Luật Quản lý thuế do Quốc hội ban hành ngày29/11/2006 thì trong quá trình kiểm tra thuế, thanh tra thuế, đối với doanh nghiệp,nếu thấy doanh nghiệp có vi phạm pháp luật về thuế thì cơ quan thuế có quyền ấnđịnh thuế đối với doanh nghiệp trong những trường hợp sau đây:

c) Không khai thuế, không nộp bổ sung hồ sơ thuế theo yêu cầu của cơ quanthuế hoặc khai thuế không chính xác, trung thực, đầy đủ về căn cứ tính thuế;

d) Không phản ánh hoặc phản ánh không đầy đủ, trung thực, chính xác số liệutrên sổ kế toán để xác định nghĩa vụ thuế;

2 Các căn cứ ấn định thuế bao gồm:

a) Cơ sở dữ liệu của cơ quan thuế;

b) So sánh số thuế phải nộp của CSKD cùng mặt hàng, ngành nghề, quy mô;c) Tài liệu và kết quả kiểm tra, thanh tra còn hiệu lực.”

- Đoàn kiểm tra thực hiện truy thu và phạt 10% trên số thuế GTGT của hoáđơn đơn vị đã kê khai khấu trừ thuế đối với Công ty Hoàng Hải theo quy định củaluật thuế GTGT và Nghị đinh 98/2007/NĐ-CP ngày 7 tháng 6 năm 2007

- Thực hiện ấn định thuế TNDN đối với Công ty Hoàng Hải theo luật thuếTNDN và luật quản lý thuế nêu trên

1.3 Đối với vấn đề vay cá nhân của ông Lại Văn Sâm

a Xử lý phần lãi suất được chấp thuận:

Khi đoàn kiểm tra yêu cầu công ty giải trình về khoản vay này, công ty đã