Thơ là cây đàn muôn điệu của tâm hồn, của nhịp thở con tim, thơ diễn tả rất thành công mọi cung bậc cảm xúc của con người, niềm vui nỗi buồn, sự cô đơn tuyệt vọng. Có những tâm trạng của con người, chỉ có thể diễn tả bằng thơ. Vì vậy tôi không chỉ nói hộ lòng mình mà thơ còn thể hiện tình yêu say mê, tha thiết, bằng lòng yêu cuộc sống khát khao, tận hiến, tận hưởng. Xuân Diệu đã viết bài thơ “Vội vàng”. Nhận xét về niềm khát khao tận hưởng cuộc sống trong tác phẩm có ý kiến cho rằng. “Đó là tiếng nói của cái tôi vị kỷ, tiêu cực”, nhưng lại có ý kiến khẳng định, “đó là tiếng nói của cái tôi cá nhân tích cực”.
Trang 1Đ bài: Nh n đ nh v ni m khát khao t n hề ậ ị ề ề ậ ưởng s s ng trong bài V i vàng c aự ố ộ ủ Xuân Di u, có ý ki n cho r ng: Đó là ti ng nói c a cái tôi v k tiêu c cệ ế ằ ế ủ ị ỉ ự
Bài làm
Th là cây đàn muôn đi u c a tâm h n, c a nh p th con tim, th di n t r t thành côngơ ệ ủ ồ ủ ị ở ơ ễ ả ấ
m i cung b c c m xúc c a con ngọ ậ ả ủ ười, ni m vui n i bu n, s cô đ n tuy t v ng. Cóề ỗ ồ ự ơ ệ ọ
nh ng tâm tr ng c a con ngữ ạ ủ ười, ch có th di n t b ng th Vì v y tôi không ch nói hỉ ể ễ ả ằ ơ ậ ỉ ộ lòng mình mà th còn th hi n tình yêu say mê, tha thi t, b ng lòng yêu cu c s ng khátơ ể ệ ế ằ ộ ố khao, t n hi n, t n hậ ế ậ ưởng. Xuân Di u đã vi t bài th “V i vàng”. Nh n xét v ni m khátệ ế ơ ộ ậ ề ề khao t n hậ ưởng cu c s ng trong tác ph m có ý ki n cho r ng. “Đó là ti ng nói c a cái tôiộ ố ẩ ế ằ ế ủ
v k , tiêu c c”, nh ng l i có ý ki n kh ng đ nh, “đó là ti ng nói c a cái tôi cá nhân tíchị ỷ ự ư ạ ế ẳ ị ế ủ
c c”.ự
Qu không sai khi nói r ng v i ngả ằ ớ ười làm th bài th là m t phơ ơ ộ ương ti n quan tr ng đệ ọ ể
di n đ t c m xúc ch có c m xúc m i có th t o nên m t tác ph m ngh thu t chân chínhễ ạ ả ỉ ả ớ ể ạ ộ ẩ ệ ậ
v c m xúc càng mãnh li t thăng hoa thì càng có s c ám nh đ i v i trái tim b n đ cề ả ệ ứ ả ố ớ ạ ộ mang trong mình s m nh cao c c a ngứ ệ ả ủ ườ ầi c m bút Khi sáng t o ngh thu t cùng nh ngạ ệ ậ ữ quan ni m ngh thu t đúng đ n Xuân Di u đã không ng ng tìm tòi đ i m i phong cáchệ ệ ậ ắ ệ ừ ổ ớ ngh thu t c a mình và ông đã kh ng đ nh đệ ậ ủ ẳ ị ược v trí c a mình trên các di n đàn Th caị ủ ễ ơ
và được bi t đ n v i nh ng cái tên nh “ông hoàng th tình”, “nhà th m i nh t trong cácế ế ớ ữ ư ơ ơ ớ ấ nhà th m i”.ơ ớ
Ông đ l i nhi u tác ph m giàu tri t lý, nhân sinh mang đ m d u n Xuân Di u, trong đóể ạ ề ẩ ế ậ ấ ấ ệ
có th k đ n bài th “V i Vàng”, tác ph m để ể ế ơ ộ ẩ ược vi t vào năm 1938 in trong t p th th ế ậ ơ ơ Đây là bài th có th xem là hay nh t c a Xuân Di u trơ ể ấ ủ ệ ước cách m ng tháng tám v iạ ớ
gi ng đi u vô v p, sôi n i gi ng th g p gáp nhà th đã th hi n đọ ệ ậ ổ ọ ơ ấ ơ ể ệ ược cái tôi tr tình,ữ khao khát t n hậ ưởng t ng phút, t ng giây c a cu c đ i, tu i tr Đã có r t nhi u ý ki nừ ừ ủ ộ ờ ổ ẻ ấ ề ế đánh giá v ni m khao khát t n hề ề ậ ưởng cu c s ng trong bài th V i vàng c a Xuân Di uộ ố ơ ộ ủ ệ trong đó n i b t lên hai ý ki n đó là ti ng nói c a “cái tôi v k tiêu c c”, và “đó là ti ngổ ậ ế ế ủ ị ỷ ự ế nói c a cái tôi cá nhân tích c c”.ủ ự
Đ n v i ý ki n th nh t đó là ti ng nói c a “cái tôi v k tiêu c c”. Ph i chăng ngế ớ ế ứ ấ ế ủ ị ỷ ự ả ười ta
mu n đ c p đ n s ích k trong ý nghĩ mu n t n hố ề ậ ế ự ỷ ố ậ ưởng h t hế ương s c c a nhà thắ ủ ơ
Trang 2cùng nh ng suy nghĩ tiêu c c, “mùa xuân h t nghĩa là tôi cũng m t”, còn đ n v i ý ki nữ ự ế ấ ế ớ ế
th hai đó là ti ng nói c a cái tôi cá nhân tích c c l i đ c p đ n m t khía c nh khác, đóứ ế ủ ự ạ ề ậ ế ộ ạ
là nh ng suy nghĩ l c quan yêu đ i, mong mu n hòa vào cái ta chung đ t n hữ ạ ờ ố ể ậ ưởng h tế
nh ng hữ ương s c c a cu c đ i, c a tu i tr Hai ý ki n trên trái ngắ ủ ộ ờ ủ ổ ẻ ế ược nhau nh ng l iư ạ
b sung cho nhau, làm cho cái tôi tr tình c a Xuân Di u cùng nh ng khao khát t n hổ ữ ủ ệ ữ ậ ưở ng
c a nhà th , cái tôi v k tiêu c c y ph i chăng xu t phát t nh ng ủ ơ ị ỉ ự ấ ả ấ ừ ữ ước mu n táo b oố ạ
c a thi nhânủ
“Tôi mu n t t n ng đi ố ắ ắ Cho màu đ ng nh t m t, ừ ạ ấ Tôi mu n bu c gió l i ố ộ ạ Cho h ươ ng đ ng bay đi” ừ
Kh th ng n k t h p v i th th ngũ ngôn r t thích h p cho vi c th hi n c m xúc phùổ ơ ắ ế ợ ớ ể ơ ấ ợ ệ ể ệ ả
h p c a nhà th Đi p t “tôi”, k t h p v i 2 đ ng t m nh “t t, bu c”, đã m t l n n aợ ủ ơ ệ ừ ế ợ ớ ộ ừ ạ ắ ộ ộ ầ ữ
nh n m nh nh ng khát khao táo b o y. Nhà th mu n “t t n ng”, “bu c gió” đ gi l iấ ạ ữ ạ ấ ơ ố ắ ắ ộ ể ữ ạ
hương th m, màu s c c a cu c đ i, không ch v y ông còn mu n đo t quy n t o hóa,ơ ắ ủ ộ ờ ỉ ậ ố ạ ề ạ ngăn ch n bặ ước chân c a th i gian đ s ng tr n nh ng phút giây c a tu i tr Đ c đ nủ ờ ể ố ọ ữ ủ ổ ẻ ọ ế đây ta ch t hi n lên suy nghĩ th c s , ợ ệ ự ự ước mu n y c a Xuân Di u quá ích k và phi lýố ấ ủ ệ ỷ
nh ng s ích k và phi lý l i vô cùng có lý b i nhà th s “tu i tr ch ng hai l n th mư ự ỷ ạ ở ơ ợ ổ ẻ ẳ ầ ắ
l i, đ i trôi ch y lòng ta không vĩnh vi n”, dù b đánh giá là cái tôi v k nh ng Xuân Di uạ ờ ả ễ ị ị ỷ ư ệ
v n ch p nh n đi u đó đ đẫ ấ ậ ề ể ượ ốc s ng t n hậ ưởng nh ng giây phút tu i tr cu c đ i. Xuânữ ổ ẻ ộ ờ
Di u m t thi nhân có c p m t xanh non bi c r n nh ng đ ng trệ ộ ặ ắ ế ờ ư ứ ước dòng ch y c a th iả ủ ờ gian, s trôi qua nhanh chóng c a cái g i là tu i tr ự ủ ọ ổ ẻ
Xuân Di u đã ph i th dài b t l c và th hi n nh ng cái v k tiêu c c c a mìnhệ ả ở ấ ự ể ệ ữ ị ỷ ự ủ
“Xuân đ ươ ng t i nghĩa là xuân đ ớ ươ ng qua, Xuân còn non nghĩa là xuân s già ẽ
Mà xuân h t nghĩa là tôi cũng m t ế ấ
… Không cho dài th i tr c a nhân gian” ờ ẻ ủ
T “Xuân”, đừ ược đi p l i 5 l n m i l n đi p l i t xuân là m t l n ta b t g p cái ng mệ ạ ầ ỗ ầ ệ ạ ừ ộ ầ ắ ặ ậ ngùi c a thi nhân. T i qua, non – già là nh ng c p t trái nghĩa đủ ớ ữ ặ ừ ược Xuân Di u s d ngệ ử ụ
Trang 3r t khéo léo và th hi n đấ ể ệ ược nh ng suy nghĩ sâu s c c a nhà th v th i gian cu c đ iữ ắ ủ ơ ề ờ ộ ờ
nh ng gì ta đang có, cũng là nh ng gì ta đang m t. Trong suy nghĩ c a Xuân Di u, gi a cáiữ ữ ấ ủ ệ ữ
vô trùng, vô th y, vô cùng, vô t n c a không gian, s t n t i c a con ngủ ậ ủ ự ồ ạ ủ ười th t ng nậ ắ
ng i h u h n, xuân c a đ t tr i thì còn mãi c a xuân c a con ngủ ữ ạ ủ ấ ờ ủ ủ ười thì đã h t. T đó nhàế ừ
th n ng nhi t đi đ n bác b ơ ồ ệ ế ỏ
“Nói làm chi r ng xuân v n tu n hoàn, ằ ẫ ầ
N u tu i tr ch ng hai l n th m l i” ế ổ ẻ ẳ ầ ắ ạ
N u trong th văn trung đ i ngế ơ ạ ười ta quan ni m th i gian là m t vòng tu n hoàn trôi quaệ ờ ộ ầ
s tr l i thì thi sĩ Xuân Di u l i cho r ng “n u tu i tr ch ng hai l n th m l i” thì l yẽ ở ạ ệ ạ ằ ế ổ ẻ ẳ ầ ắ ạ ấ đâu ra Xuân tu n hoàn, đ t đó nhà th ph vào đ t tr i bao n i bâng khuâng, ti c nu i.ầ ể ừ ơ ả ấ ờ ỗ ế ố
“Nên bâng khuâng tôi ti c c đ t r i ế ả ấ ờ Mùi tháng năm đ u r m v chia phôi, ề ớ ị
Kh p núi sông v n than th n ti n bi t ắ ẫ ầ ễ ệ
C n gió xinh thì thào trong lá bi c, ơ ế
Ph i chăng h n vì n i ph i bay đi, ả ờ ỗ ả Chim r n ràng b ng đ t ti ng reo thi ộ ỗ ứ ế
Ph i chăng s đ phai tàn s p s a” ả ợ ộ ắ ử
Đ t tr i sông núi v n v t t t c dấ ờ ạ ậ ấ ả ường nh đ u đ ng tình v i quy lu t nghi t ngã y c aư ề ồ ớ ậ ệ ấ ủ Xuân Di u nên t t c đ u đang chu n b cho m t cu c chia tay đ đi vào quên lãng th iệ ấ ả ề ẩ ị ộ ộ ể ờ gian ti n bi t không gian gió ti n bi t v i lá t t c đ u nh n ra r ng s ch ng có gì làễ ệ ễ ệ ớ ấ ả ề ậ ằ ẽ ẳ mãi mãi và s t n t i c a chúng cũng v y.ự ồ ạ ủ ậ
“Chính cái tôi v k c a nhà th đã khi n cho kh th tr nên tr m l ng, đị ỉ ủ ơ ế ổ ơ ở ầ ắ ượm bu n vàồ
đ y nu i ti c.ầ ố ế
Đang “bâng khuâng ti c c đ t tr i”, nhà th ch t nh n ra b c tranh xuân nh m t b aế ả ấ ờ ơ ợ ậ ứ ư ộ ữ
ti c tr n gian đ y quy n rũ v i ong đ a, bệ ầ ầ ế ớ ư ướm lượn, cành t ph i ph t, và không th chơ ơ ấ ể ỉ
ng i yên đ than th nhà th nh n ra c n ph i t n hồ ể ở ơ ậ ầ ả ậ ưởng nó cũng chính lúc này nhà thơ
nh n ra r ng mình không th “t t n ng”, “bu c gió” Nên cách th c t nh t chính là ch yậ ằ ể ắ ắ ộ ự ế ấ ạ đua v i th i gian đ t n hớ ờ ể ậ ưởng h t hế ương s c c a cu c đ i. Đó cũng chính là cái tôi cáắ ủ ộ ờ nhân đ y tích c c mà Xuân Di u th hi n trong tác ph m.ầ ự ệ ể ệ ẩ
“Mau đi thôi mùa ch a ng chi u hôm”. Cũng t đó nhà th th hi n ni m khát khao t nư ả ề ừ ơ ể ệ ề ậ
Trang 4hi n, t n hế ậ ưởng đ n cháy b ng c a mình.ế ỏ ủ
Ta mu n ôm ố
C s s ng m i b t đ u m n m n, ả ự ố ớ ắ ầ ơ ở
Ta mu n ri t mây đ a và gió l ố ế ư ượ n,
Ta mu n say cánh b ố ướ m v i tình yêu, ớ
Ta mu n thâu trong m t cái hôn nhi u” ố ộ ề
N u kh th trế ở ổ ơ ước là nh ng ti c nu i c a thi sĩ trữ ế ố ủ ướ ực s nghi t ngã c a th i gian, cùngệ ủ ờ
v i gi ng th ch m thì đ n kh th này đo n th l i tr nên v v p, sôi n i, g p gápớ ọ ơ ậ ế ổ ơ ạ ơ ạ ở ồ ậ ổ ấ
h n mang đ m phong cách th c a Xuân Di u. Cái tôi kh th đ u đ n đây đã và vàoơ ậ ơ ủ ệ ở ổ ơ ầ ế cái ta chung, đ cùng nhau t n hể ậ ưởng h t nh ng hế ữ ương s c c a cu c đ i. Đi p t “ta”,ắ ủ ộ ờ ệ ừ
k t h p v i các đ ng t m nh có s tăng ti n “ôm, ri t, say, thâu”, đã th hi n đế ợ ớ ộ ừ ạ ự ế ế ể ệ ược khát khao t n hậ ưởng đ n cháy b ng c a Xuân Di u. Thi sĩ mu n ôm vào l ng ng c s s ngế ỏ ủ ệ ố ồ ự ự ố trên non m n m n, “mu n ri t mây đ a gió lơ ở ố ế ư ượn mu n”, đố ược say trong tình yêu cu ngồ nhi t cháy b ng và mu n gom h t t t c nh ng gì tên đ p nh t đ thâu trong m t cái hônệ ỏ ố ế ấ ả ữ ẹ ấ ể ộ nhi u, th r i thi sĩ nh con ong bay đi hút nh y cu c đ i đ n “no nê, ch nh choáng m iề ế ồ ư ụ ộ ờ ế ế ớ
ch u bay đi”.ị
Ánh m t trìu m n c a Xuân Di u nhìn th y xuân nh có ánh m t, gắ ế ủ ệ ấ ư ắ ương m t, màu s c,ặ ắ tâm h n. Nàng xuân nh m t thi u n căng tràn s c s ng, đ ng trồ ư ộ ế ữ ứ ố ứ ước v đ p y Xuânẻ ẹ ấ
Di u đã không th nén n i lòng mình và đi đ n m t c ch vô cùng đáng yêu “h i xuânệ ể ỗ ế ộ ử ỉ ỡ
h ng ta mu n c n vào ngồ ố ắ ười”. Đ ng t c n đã thâu tóm độ ừ ắ ượ ấ ảc t t c nh ng c m xúc vôữ ả
v ng, mãnh li t r t đ i Xuân Di u. Kh th khép l i đã cho ta th y đọ ệ ấ ỗ ệ ổ ơ ạ ấ ược nh ng suy nghĩữ tích c c và l c quan c a thi nhân dành cho cu c đ i đó cũng là bài h c nhân sinh đ y sâuự ạ ủ ộ ờ ọ ầ
s c mà nhà th mu n g i g m trong tác ph m.ắ ơ ố ử ắ ẩ
Đ c “V i Vàng”, c a Xuân Di u ta th y n i b t lên là “cái tôi v k tiêu c c” cùng “cáiọ ộ ủ ệ ấ ỗ ậ ị ỷ ự tôi cá nhân tích c c”. Tuy r ng trái ngự ằ ược nhau nh ng c hai đã b sung cho quan ni mư ả ổ ệ
s ng v i vàng c a Xuân Di u, đ t đó nh c nh m i ngố ộ ủ ệ ể ừ ắ ở ỗ ườ ừi đ ng ch bi t ng i than thỉ ế ồ ở
nu i ti c th i gian không ch đ i m t ai. Vì v y hãy s ng v i vàng đ t n hố ế ờ ờ ợ ộ ậ ố ộ ể ậ ưởng, s ngố
v i vàng đ trân tr ng nh ng gì mình đang có.ộ ể ọ ữ
V i t ng phong phú, giàu hình nh gi ng th có s chuy n đ i linh ho t, bài th “V iớ ừ ữ ả ọ ơ ự ể ổ ạ ơ ộ vàng”, đã làm sáng t cho hai ý ki n đó là “cái tôi v k tiêu c c”, đ ng th i đó cũng làỏ ế ị ỷ ự ồ ờ
Trang 5“cái tôi cá nhân tích c c”.ự
Trong l i đ t a t p th th c a Xuân Di u, Th L đã có nh n xét khá tinh t , Xuânờ ề ự ậ ơ ơ ủ ệ ế ữ ậ ế
Di u là m t ngệ ộ ườ ở ời đ i, m t ngộ ười trên đ i h n th c a ông xây d ng trên đ t c aờ ồ ơ ủ ự ấ ủ
nh ng t m lòng tr n gian. Bài th V i vàng c a Xuân Di u đã làm rõ cho nh n xét trênữ ấ ầ ơ ộ ủ ệ ậ
c a Th L và nó đã nh c nh m i ngủ ế ữ ắ ở ỗ ườ ối s ng là ph i v i vàng. “V i vàng” đ h nhả ộ ộ ể ạ phúc và đ c bi t ph i bi t g t b cái tôi v k tiêu c c, đ hặ ệ ả ế ạ ỏ ị ỷ ự ể ướng t i cái tôi cá nhân tíchớ
c c.ự