tiểu luận tài chính quốc tế hoạt động của các công ty fintech trong lĩnh vực ngân hàng tại việt nam trước xu thế hội nhập thị trường tài chính quốc tế

Sự xuất hiện của lànsóng Fintech đem tới cho thị trường tài chính ngân hàng những thay đổi tạm gọi là tích cực,cũng như tạo ra những cơ hội, cùng với đó là thách thức cho các ngân hàng,

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài

Hội nhập kinh tế quốc tế đang trở thành yêu cầu bức xúc, tất yếu đối với mỗi quốc gia và VN không nằm ngoài “vòng hội nhập” đó Có thể nói mọi lĩnh vực hội nhập đều rất phức tạp nhưng hội nhập trong lĩnh vực tài chính nói chung, hội nhập trong lĩnh vực ngân hàng nói riêng có những nét đặc thù, có độ phức tạp, nhạy cảm cao nhất bởi vì ngân hàng là “trung tâm của thị trường tài chính”, điều tiết sự chu chuyển của các dòng vốn Đây cũng được coi là tấm gương phản chiếu sức sống của nền kinh tế.

Khi công nghệ được xem chìa khóa đem lại thành công, ngành dịch vụ tài chính đangtrải qua một thời kỳ thay đổi chưa từng có Sau hàng thế kỷ bút mực, giấy tờ và tiền giấythống trị các giao dịch ngân hàng, công nghệ số giờ đây đang mang một cấp độ mới về phântích, kết nối và quyền lực giao dịch đến tận tay khách hàng theo đúng nghĩa đen Fintech rađời và được nhận định là xu hướng phát triển tất yếu nhưng cũng là thách thức của ngànhngân hàng Fintech có thể tái định hình ngành tài chính nói chung và ngân hàng nói riêng, tácđộng rất mạnh đến các thành phần quan trọng nhất của ngành này Sự xuất hiện của lànsóng Fintech đem tới cho thị trường tài chính ngân hàng những thay đổi tạm gọi là tích cực,cũng như tạo ra những cơ hội, cùng với đó là thách thức cho các ngân hàng, đặc biệt trướcnhững thay đổi mạnh mẽ về công nghệ trong cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0

Nhận thức được tầm quan trọng của Fintech và tương lai phát triển trong các lĩnh vực của ngân hàng ở Việt Nam, nhóm đã lựa chọn đề tài “Hoạt động của các công ty Fintech trong lĩnh vực ngân hàng tại Việt Nam trước xu thế hội nhập thị trường tài chính quốc tế” nhằm làm rõ những đặc điểm hoạt động, cơ hội và thách thức của Fintech trong quá trình hội nhập để từ đó có

cơ sở xây dựng định hướng hoạt động.

6

2 Mục đích nghiên cứu

- Hệ thống hóa cơ sở lý luận về Fintech trong lĩnh vực tài chính nói chung và ngân hàng nói riêng.

- Nghiên cứu tình hình hoạt động của các công ty Fintech tại Việt Nam

- Phân tích điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của các công ty Fintech trong bối cảnh hội nhập thị trường tài chính quốc tế

- Đưa ra các giải pháp vi mô và vĩ mô đẩy mạnh hoạt động của các công ty Fintech trong lĩnh vực ngân hàng.

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng: Hoạt động của các công ty Fintech trong lĩnh vực ngân hàng

- Phạm vi: Việt Nam

4 Phương pháp nghiên cứu

- Thu thập dữ liệu thứ cấp

- Kết hợp các phương pháp phân tích như so sánh, tổng hợp, phân tích, đánh giá

5 Kết cấu tiểu luận: Gồm 3 chương

- Chương 1: Cơ sở lý thuyết và tổng quan về hoạt động của các công

ty Fintech trên thế giới

- Chương 2: Tình hình hoạt động của các công ty Fintech tại Việt Nam trong lĩnh vực ngân hàng trước xu thế hội nhập thị trường tài chính quốc tế

- Chương 3: Giải pháp đẩy mạnh hoạt động của các công ty Fintech trong lĩnh vực ngân hàng trước xu thế hội nhập thị trường tài chính quốc tế

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN VỀ HOẠT ĐỘNG CỦA

CÁC CÔNG TY FINTECH TRÊN THẾ GIỚI 1.1 Một số khái niệm cơ bản

1.1.1 Fintech

Fintech trong tiếng Anh là 1 từ ghép từ hai chữ cái đầu của “Financial” và

“Technology” “Financial” ở đây có nghĩa là thuộc về lĩnh vực tài chính hay trong lĩnhvực tài chính “Technology” thì có nghĩa là công nghệ Ghép 2 từ này lại thì ta đượccụm từ có thể được dịch là công nghệ tài chính

Theo định nghĩa của IOSCO (2017), Fintech là thuật ngữ được sử dụng để miêu tảcác mô hình kinh doanh sáng tạo và công nghệ mới nổi có khả năng biến đổi ngành dịch

vụ tài chính Các mô hình kinh doanh công nghệ tài chính sáng tạo thường cung cấpmột hoặc nhiều loại dịch vụ tài chính theo cách tự động hóa thông qua việc sử dụngInternet Công nghệ mới nổi như hệ thống điện toán nhận thức, học máy, trí tuệ nhântạo và công nghệ sổ cái phân tán được ứng dụng bởi những tổ chức Fintech mới gianhập thị trường và cả những định chế tài chính truyền thống có tiềm năng thay đổi cơbản ngành dịch vụ tài chính

Như vậy, thuật ngữ Fintech liên quan tới việc ứng dụng sáng tạo công nghệ tiên tiếnvào lĩnh vực tài chính, thiết kế và cung cấp các sản phẩm và dịch vụ tài chính số hóa Đây làmột thuật ngữ có phạm vi khá rộng, hiểu một cách đầy đủ, có nghĩa là ứng dụng công nghệhiện đại, công nghệ tiên tiến nhất trong lĩnh vực tài chính, kế toán, kiểm toán và đầu tư, dùng

để miêu tả một dịch vụ tài chính mới nổi của thế kỷ

21 Ban đầu, cụm từ này dùng để nói về phần kĩ thuật của một tổ chức tài chính danhtiếng chuyên về khách hàng và thương mại Từ cuối thập niên đầu tiên của thế kỷ 21,nghĩa cụm từ này được mở rộng ra cho tất cả những tiến bộ về công nghệ trong lĩnh vựctài chính, bao gồm cả những đổi mới trong kiến thức và giáo dục về tài chính, ngân hàngbán lẻ, đầu tư và cả tiền mã hóa như Bitcoin

Cụm từ công nghệ tài chính có thể được dùng trong bất kì những tiến bộ trong cách

mà con người tiến hành giao dịch công việc, từ sự phát minh ra tiền cho tới ghi sổ kép Tuynhiên, kể từ khi cuộc cách mạng số và internet di động diễn ra, công nghệ tài chính trở nênlớn mạnh một cách bùng nổ, và cụm từ “Fintech”, ban đầu được

dùng để nói về công nghệ máy tính dùng cho hệ thống chủ chốt (back office) của ngân hàng hay công ty đầu tư, giờ đây miêu tả một loạt sự can thiệp vào tài chính cá nhân và thương mại.

Hiện nay, với sự phát triển mạnh mẽ trong thời gian vừa qua thì Fintech không còn

là khái niệm quá mới mẻ tại Việt Nam Fintech tại Việt Nam mặc dù còn gặp nhiều khókhăn nhưng với khả năng tối ưu hóa trải nghiệm người dùng dịch vụ tài chính, xu hướngnày được dự báo sẽ mang đến không ít thách thức cho các ngân hàng truyền thống và

cả ngành tài chính nói chung trong thời gian tới

1.1.2 Công ty Fintech

Các công ty Fintech là những công ty khởi nghiệp sử dụng những tiến bộ côngnghệ để cải tiến các dịch vụ tài chính như quá trình thanh toán, chống gian lận, cảithiện các kế hoạch tài chính, quản lý tài sản, cho vay và gây quỹ

1.2. Lịch sử hình thành của các Công ty Fintech

- Tác động của khủng hoảng tài chính toàn cầu năm 2008 tới niềm tin vào hệthống ngân hàng và dịch vụ tài chính truyền thống Khủng hoảng tài chính năm 2008

đã dẫn tới sự mất tin tưởng của thị trường vào những ngân hàng lớn Đồng thời, thịtrường trở nên cởi mở hơn đối với những dịch vụ tài chính mới, được đưa ra bởicác công ty khởi nghiệp Khủng hoảng năm 2008 cũng làm gia tăng các quy định bắtbuộc để đảm bảo an toàn hệ thống, nhiều ngân hàng không đáp ứng được các nhucầu của khách hàng, đồng thời chi phí hoạt động của các định chế tài chính truyềnthống có xu hướng tăng, hệ thống hoạt động thiếu linh hoạt, thiếu minh bạch và ẩnchứa nhiều tiêu cực

- Kỳ vọng của khách hàng đối với dịch vụ tài chính Khách hàng ngày càng quenthuộc với trải nghiệm công nghệ số tiện ích do các công ty công nghệ như Google,Amazon, Facebook và Apple cung cấp, do đó, họ cũng mong đợi những dịch vụ mới cóchất lượng tương đương, cho phép cá nhân hóa và số hóa các tương tác của kháchhàng từ nhà cung cấp dịch vụ tài chính

- Rào cản gia nhập thị trường đối với các công ty Fintech tương đối thấp Các công tyFintech có cơ hội tận dụng lợi thế của công nghệ mới và các dịch vụ sẵn có trên điện toánđám mây, giao diện lập trình ứng dụng (API) để tiết kiệm chi phí đầu

tư Chi phí của việc khởi tạo một doanh nghiệp công nghệ đang ngày một giảm1.Trong khi đó, việc tiếp cận với các nguồn vốn đầu tư mạo hiểm thuận tiện hơn Cácquỹ đầu tư mạo hiểm đã tăng đầu tư vào Fintech trong những năm qua, chạm mốc

25 tỷ USD vào năm 2015 Các công ty Fintech cũng chưa bị giới hạn bởi các điềuluật và quy định chặt chẽ về vốn, hoạt động… như các định chế tài chính truyềnthống, quy mô lớn, do đó các Fintech có chi phí hoạt động thấp hơn và nhiều thuậnlợi hơn khi đáp ứng nhu cầu của khách hàng

- Sự phát triển nhanh chóng của công nghệ mới nổi Sự phát triển và phổ biến củamạng xã hội, phân tích dữ liệu lớn và truy xuất thông tin qua điện thoại di động tạo điều kiệncho các Fintech phát triển lớn mạnh Các ứng dụng điện tử, mô hình hỗ trợ vốn từ thị trường

và marketing dựa vào con người tạo ra lợi thế cạnh tranh cho Fintech so với các nền tảng tàichính truyền thống Mạng lưới thanh toán nhanh hơn giúp giảm thời gian chuyển tiền từ 2 - 3ngày xuống còn vài giây, dữ liệu lớn cho phép tăng doanh số bán hàng nhờ vào kết hợpphân tích và tiếp thị sản phẩm mới trên thị trường, cải tiến dịch vụ, làm cho quy trình truyềnthống trở nên hiệu quả và minh bạch hơn Bitcoin và các loại tiền tệ kỹ thuật số cho phépchuyển giao phi tập trung tài sản mà không cần cơ quan thanh toán bù trừ trung ương3.Mạng xã hội tạo môi trường cho việc giới thiệu và tạo ra các cộng đồng số, góp phần giảmchi phí mua thông tin khách hàng, tạo thuận lợi cho sự phát triển của nền kinh tế chia sẻ

1.3. Đặc điểm của Fintech và các Công ty Fintech

1.3.1 Đặc điểm chung

Các công ty Fintech được chia thành 2 nhóm Nhóm thứ nhất là các công ty phục

vụ người tiêu dùng, cung cấp các công cụ kỹ thuật số để cải thiện cách các cá nhân vaymượn, quản lý tiền bạc, tài trợ vốn cho các startup Nhóm còn lại là các công ty thuộcdạng “back-office” hỗ trợ công nghệ cho các định chế tài chính

Việc ứng dụng rộng rãi và mạnh mẽ Fintech đòi hỏi những thay đổi căn bản về môitrường pháp lý, các hoạt động quản lý và quản trị điều hành, các quy định nội bộ, tư duy vànhận thức của con người, việc sử dụng và vận hành công nghệ tiên tiến trong lĩnh vực tàichính và hoạt động quản lý của các doanh nghiệp nói chung, trong hoạt động ngân hàng nóiriêng, cũng như những việc làm quen, sử dụng thành thạo

10

của khách hàng về công nghệ tiên tiến trong các giao dịch tài chính, quản lý tài chính và hoạt động tài chính.

1.3.2 Lĩnh vực hoạt động của các công ty Fintech

Các công ty Fintech trên toàn cầu hoạt động rất đa dạng, từ cung cấp dịch vụ trung gian thanh toán, đến cho vay, đánh giá người vay dựa vào việc tích dữ liệu hành

vi trên mạng xã hội, quản lý tài sản Thống kê từ 1.800 doanh nghiệp Fintech nhận vốn tài trợ lớn nhất từ các quỹ cá nhân trên thế giới của Quid cho thấy, các doanh nghiệp Fintech hoạt động chủ yếu trong 08 lĩnh vực, gồm: Thanh toán; bảo hiểm; lên kế hoạch; cho vay, gọi vốn cộng đồng; chuỗi khối; giao dịch và đầu tư; dữ liệu và phân tích; chứng khoán.

Thanh Toán Xử lý thanh toán, chuyển AliPay, Transferwise,

khoản, thanh toán di động, PayPal, Square, Klama, ngoại hối, thẻ tín dụng, thẻ Lightspeed

trả trước, chương trình ưu đãi, có thưởng.

Bảo Hiểm Môi giới, bảo lãnh phát Oscar, Isureon, Lemonade,

hành, yêu cầu bồi thường, Knip, Analyze, ClearRisk các công cụ quản lý rủi ro.

hoạch nghỉ hưu, quản lý Technologies, Mint nguồn lực doanh nghiệp,

thuế và ngân sách, quản lý mối quan hệ khách hàng, tuân thủ và hiểu khách hàng, lưu trữ dữ liệu, dịch

vụ cơ sở hạ tầng.

Cho vay/Gọi vốn cộng Nền tảng gọi vốn cộng

đồng đồng, cho vay ngang hàng, Avant Credit, SoFi, Asset

thế chấp và cho vay doanh Avenue, Lending Club,

Kabbage Chuỗi khối Tiền tệ số, hợp đồng thông

minh, thanh toán, theo dõi Coinbase, Ripple Labs tài sản, quản lý nhận diện,

các nhà phát triển giao thức chuỗi khối.

Giao dịch và Đầu tư Quản lý đầu tư, tư vấn tự Succession Advisory,

động, giá cả và giao dịch Wealthfront, Motif thương mại, kinh doanh Investing, Nutmeg, công nghệ thông tin, nền Fuscent

tảng giao dịch, môi giới, thanh toán bù trừ.

Dữ liệu và Phân tích Giải pháp dữ liệu lớn, trực Credit Benchmark,

quan dữ liệu, phân tích tiên Solovis, Zenefits, đoán, cung cấp dữ liệu DocuSign, Kreditech Chứng khoán Nhận diện kỹ thuật số, xác Bit9, Veracode, TeleSign

thực thông tin, mã hóa dữ liệu, chứng khoán hóa điện tử.

Bảng 1: Các lĩnh vực hoạt động FintechHai loại dịch vụ phổ biến và ảnh hưởng nhiều nhất tới thị trường chứng khoán và thịtrường vốn là cho vay ngang hàng trực tuyến và gọi vốn cộng đồng Cho vay ngang hàngtrực tuyến là mô hình kinh doanh cho phép các nhà đầu tư, cá nhân và tổ chức cung cấp tàichính cho người có nhu cầu vay, thông qua việc ghi nhận nhu cầu của người đi vay, phântích rủi ro đơn vay và khả năng chi trả, đồng thời phân loại đơn vay theo từng thang điểm vớicác mức lãi suất tương ứng và hiển thị trực tuyến cho các nhà đầu tư tham khảo, thực hiệnđầu tư Khi các đơn vay kêu gọi được đủ số tiền mà người đi vay cần, cho vay ngang hàngtrực tuyến sẽ chuyển tiền cho người

vay, đồng thời chịu trách nhiệm thu tiền và thực hiện báo cáo cho nhà đầu tư Các chi phíquản lý do nhà đầu tư chịu và được trích từ tiền vốn và lợi nhuận của đơn vay.

Gọi vốn cộng đồng được hiểu là cách dùng nền tảng kỹ thuật website để thựchiện việc kêu gọi và gom vốn cho các dự án, chủ yếu là các dự án khởi nghiệp củacác cá nhân hay dự án mới của một doanh nghiệp có quy mô nhỏ Cách tiếp cậnnày sử dụng công nghệ để thu hút các nhà đầu tư, quy mô của các công ty thườngnhỏ hơn mức tối thiểu, cho phép các công ty tham gia vào việc chào bán chứngkhoán ra công chúng Cho vay ngang hàng trực tuyến và gọi vốn cộng đồng dokhông bị giới hạn bởi các quy định chặt như các ngân hàng và các định chế tài chínhkhác, nên các doanh nghiệp Fintech linh hoạt hơn trong việc đa dạng hóa các kênhcung cấp và loại hình dịch vụ

1.4. Tác động của các công ty Fintech

1.4.1 Trong lĩnh vực Tài chính

Fintech đã và đang làm thay đổi cách thức thực hiện các chức năng của

hệ thống tài chính nói chung và thị trường tài chính nói riêng

UNP (2016) cho rằng, Fintech làm xáo trộn việc thực hiện các chức năng của hệ thốngtài chính trên các khía cạnh dịch chuyển giá trị, dự trữ giá trị và cho vay, trao đổi giá trị, tàitrợ và đầu tư tạo ra giá trị, bảo hiểm giá trị và quản lý rủi ro Đối với các hoạt động nghiệp vụcủa ngân hàng, Fintech ứng dụng công nghệ tiên tiến cho việc phân tích, quản lý dữ liệu.Dịch vụ thanh toán phát triển với thương mại trực tuyến từ doanh nghiệp tới khách hàng, víđiện tử di động cho phép thanh toán qua điểm bán hàng (POS), thanh toán chuyển khoản

Sự xuất hiện của tiền điện tử, chuỗi khối, ví điện tử, giao dịch tiền điện tử, cho phép sử dụngtiền điện tử thay thế tiền thật trong các hoạt động thương mại điện tử thông qua các phươngpháp mã hóa, bảo mật Công nghệ chuỗi khối hay sổ cái điện tử cho phép người dùng có thểtruy cập được thông tin lịch sử của mọi giao dịch, nhưng vẫn đảm bảo an toàn việc bảo mậtthông tin, cũng như ngăn chặn gian lận trong các giao dịch tài chính Do đó, độ an toàn, bảomật và minh bạch cao hơn so với sổ cái truyền thống của các định chế tài chính Việc ứngdụng công nghệ chuỗi khối tại các ngân hàng sẽ cho phép đơn giản hóa các giao

13

dịch xuyên quốc gia, giảm thời gian giao dịch và chi phí, tăng tính hiệu quả trong hoạt động của hệ thống ngân hàng.

Phương thức giao dịch giữa khách hàng và các định chế tài chính, đặc biệt là ngânhàng, đã và đang thay đổi Các giao dịch ngân hàng sử dụng nhiều thiết bị di động hơn tạicác thị trường Nếu trước đây, dịch vụ ngân hàng trực tuyến thường được sử dụng chỉ đểkiểm tra tài khoản thì hiện nay, ngày càng có nhiều người sử dụng điện thoại di động, máytính bảng hay máy tính cá nhân để giao dịch, vay nợ, đầu tư thông qua ngân hàng Dựa trênnền tảng công nghệ, Fintech đã hiện đại hóa các kênh bán hàng, tăng khả năng tiếp cận dịch

vụ tài chính theo cách đơn giản nhất cho khách hàng Với khả năng cá nhân hóa cao nhucầu mua sắm của mỗi khách hàng, Fintech tạo ra các sản phẩm và dịch vụ tài chính phù hợpnhất cho nhu cầu mua sắm khác nhau của mỗi cá nhân Các ngân hàng trực tuyến có khảnăng cung cấp dịch vụ tương tự như các sản phẩm và dịch vụ của các ngân hàng truyềnthống với chi phí thấp hơn nhưng tiện lợi hơn Fintech cung cấp dịch vụ tư vấn tự động thôngqua các cố vấn tự động với chi phí thấp hơn so với phí dịch vụ của các chuyên gia quản lý tàisản Các công ty Fintech thường chỉ cung cấp chuyên sâu một loại dịch vụ, dịch vụ thanhtoán hoặc cung cấp vốn, như dịch vụ cho vay ngang hàng trực tuyến, không sử dụng bảngcân đối kế toán, hoặc kết hợp dịch vụ tài chính với các hoạt động khác liên quan tới thươngmại điện tử, hợp tác kinh doanh, phân tích dữ liệu lớn nhằm tạo giá trị gia tăng cho dịch vụ.Như vậy, Fintech đang tác động tới vai trò của các định chế tài chính truyền thốngthông qua việc tạo ra mạng lưới nhà cung cấp dịch vụ tài chính cạnh tranh, tạo điều kiện chocác dịch vụ tài chính sáng tạo mới phát triển, cung cấp các lựa chọn dịch vụ tài chính phứctạp hơn với tốc độ nhanh hơn Những đổi mới từ Fintech đối với hệ thống tài chính nói chung

và thị trường tài chính nói riêng sẽ làm thay đổi các mô hình kinh doanh tài chính hiện nay,gây ảnh hưởng tới tính hiệu quả của các chính sách, quy định hiện hành, định hình lại ngànhTài chính hiện đại

14

Fintech tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện tài chính bao quát toàn diện Theo địnhnghĩa của World Bank, tài chính bao quát toàn diện là mọi cá nhân và doanh nghiệp đều

có thể tiếp cận với các sản phẩm và dịch vụ tài chính hữu ích,với giá cả hợp lý, đáp ứng được nhu cầu giao dịch, thanh toán, tiết kiệm, tín dụng và bảohiểm, có trách nhiệm và bền vững Tài chính bao quát toàn diện là một trong các mục tiêu ưutiên của các nhà chính sách trên toàn cầu5 Mặc dù số lượng người không có hoặc thiếu khảnăng tiếp cận với các dịch vụ tài chính đang giảm, nhưng vẫn còn khoảng 40% người trưởngthành không có tài khoản ngân hàng, chưa được cung cấp các loại dịch vụ tiết kiệm, tín dụng

và bảo hiểm trên toàn cầu Fintech có khả năng toàn cầu hóa các dịch vụ tài chính cơ bản,tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện tài chính bao quát toàn diện không chỉ tại các nướcphát triển mà bao gồm cả các nước đang phát triển, các nước mới nổi, những nơi mà dịch

vụ tài chính chưa phổ biến nhưng có tốc độ phát triển điện thoại cá nhân và điện thoại thôngminh nhanh

Fintech tạo cơ hội nâng cao doanh thu và hiệu quả kinh doanh cho các định chế tài chính

Khảo sát Fintech toàn cầu do PwC công bố vào năm 2016 cho thấy, việc hợp tác vớicác công ty Fintech mở ra cơ hội cho các định chế tài chính nâng cao hiệu quả kinh doanh,tăng khả năng cung cấp sản phẩm mới khác biệt, giữ chân khách hàng tốt hơn và tăngdoanh thu Cụ thể, 74% các tổ chức tài chính cung cấp vốn và thanh toán cho rằng Fintechmang đến cơ hội tăng doanh thu, thông qua nhiều cách thức, trong đó tập trung giảm chi phívận hành Ví dụ, việc chuyển đổi lên các hệ thống điện toán đám mây không chỉ giúp giảmchi phí đầu tư hạ tầng ban đầu, mà còn giảm chi phí bảo dưỡng về lâu dài Tuy nhiên, hợptác giữa Fintech và các doanh nghiệp truyền thống còn gặp nhiều khó khăn Khảo sát củaPwC cho thấy, hình thức hợp tác phổ biến nhất của các doanh nghiệp truyền thống với cáccông ty Fintech là liên doanh (chiếm 32%) Điều này cho thấy các doanh nghiệp dịch vụ tàichính chưa sẵn sàng đầu tư nhiều vào Fintech, nguyên nhân do quan ngại về an ninh côngnghệ thông tin, quy định không rõ ràng và khác biệt về mô hình kinh doanh Từ góc độ củacác công ty Fintech, khác biệt về quản trị và văn hóa, quy trình hoạt động và quy định không

15

rõ ràng là ba thách thức lớn khi làm việc với các doanh nghiệp dịch vụ tài chính truyền thống.

Thị phần thị trường tài chính đang thay đổi do các công ty Fintech định hình lại nhu cầu thị trường

Theo kết quả khảo sát của PwC (2016) 6,83% các doanh nghiệp dịch vụ tài chínhtruyền thống và 95% ngân hàng được khảo sát cho rằng 23% hoạt động kinh doanh của

họ có nguy cơ “rơi vào tay” các công ty Fintech độc lập Trong khi các công ty Fintechcho rằng họ sẽ chiếm 33% hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp truyền thống,đặc biệt đối với dịch vụ ngân hàng và thanh toán7 Theo dự báo của Ngân hàngGoldman Sachs, khoảng 660 tỷ USD doanh thu của lĩnh vực dịch vụ tài chính sẽ chuyển

từ các dịch vụ tài chính truyền thống sang dịch vụ thanh toán, gọi vốn cộng đồng, quản

lý tài sản và cho vay của Fintech

Thị trường đang mở rộng việc tiếp nhận các dịch vụ Fintech Theo báo cáo củaCapgemini (2017), 50,2% khách hàng trên thị trường tài chính toàn cầu đang sửdụng dịch vụ tài chính, bao gồm ngân hàng, bảo hiểm, thanh toán và quản lý đầu tư,được cung cấp bởi ít nhất một doanh nghiệp tài chính phi truyền thống Đối với lĩnhvực quản lý đầu tư, 17,4% khách hàng sử dụng duy nhất dịch vụ cung cấp bởiFintech và 27,4% sử dụng kết hợp Fintech với các dịch vụ khác được cung cấp bởicác doanh nghiệp truyền thống

Quản lý đầu tư Thanh toán và Giao dịch Bảo hiểm Ngân hàng

Khách hành sử dụng cả dịch vụ tài chính truyền thống và phi truyền thống Khách hàng sử dụng duy nhất dịch vụ của doanh nghiệp tài chính phi truyền thống

Hình 1: Nguồn: Capgemini Financial Services Analysis, 2016

Sự phát triển bùng nổ của Fintech và áp lực giảm chi phí đã làm nhiều chinhánh ngân hàng đóng cửa tại Hoa Kỳ và Anh Cụ thể, ngành ngân hàng Anh đãđóng cửa khoảng 500 chi nhánh trong năm 2014 và ít nhất 654 chi nhánh trong năm

2015 Bên cạnh đó, hàng trăm nghìn nhân viên ngân hàng phải đối mặt với nguy cơmất việc Ngân hàng Lloyds (Anh) đã sa thải 1.000 nhân viên trong năm 2015, trong

nỗ lực giảm chi nhánh và chuyển sang tự động hóa, áp dụng công nghệ trong cungcấp dịch vụ ngân hàng (theo Accenture, 2016)

Tầm ảnh hưởng của Fintech có chiều hướng phát triển bắt đầu từ các thị trường châu

Á mới nổi là Trung Quốc và Ấn Độ, sau đó lan rộng trên phạm vi toàn thế giới Theo báo cáocủa Capgemini (2017), tỷ lệ ứng dụng Fintech cao nhất tại Trung Quốc và Ấn Độ (trên 75%),tiếp theo là Tiểu vương quốc Ả rập thống nhất (UAE), Hồng Kông và Tây Ban Nha Trong khi

tỷ lệ áp dụng thấp nhất tại một số quốc gia châu Âu, gồm Pháp (36,2%), Bỉ (30,4%) và HàLan (29,8%) Trung Quốc là thị trường lớn nhất thế giới về thanh toán kỹ thuật số (chiếm gần50% giá trị toàn cầu) và cho vay trực tuyến (chiếm 75% thị trường thế giới) Năm 2016, thanhtoán di động tại Trung Quốc đạt 5.500 tỷ USD, gấp năm lần quy mô thị trường Hoa Kỳ Công

ty Fintech

Trung Quốc có quy mô lớn nhất là Ant Financial với giá trị 60 tỷ USD, tương đương ngân hàng lớn nhất tại Thụy Sỹ.

Hình 2: Nguồn: Capgemini Financial Services Analysis, 2016Fintech là lĩnh vực mới và phức tạp, tiềm ẩn nhiều rủi ro, có thể gây ra những

tổn thất lớn trên thị trường

Các loại hình dịch vụ Fintech như cho vay ngang hàng trực tuyến, gọi vốn cộng đồng,tiềm ẩn các rủi ro đối với nhà đầu tư Một số nền tảng cho vay ngang hàng trực tuyến khôngcông bố minh bạch dữ liệu về danh mục cho vay Đặc biệt, các nền tảng cho vay ngang hàngtrực tuyến chưa từng trải qua một chu kỳ kinh tế đầy đủ nên chưa có những điều chỉnh mặcđịnh theo tính chu kỳ Do đó, tỷ lệ vỡ nợ trung bình có thể cao hơn mức dự kiến khi lãi suấttăng mạnh hoặc tăng trưởng kinh tế giảm sâu Đối với hình thức gọi vốn cộng đồng cho cácdoanh nghiệp khởi nghiệp, tỷ lệ rủi ro cao hơn so với việc cho vay đối với các doanh nghiệp

đã trong giai đoạn phát triển ổn định, do rủi ro phá sản của các doanh nghiệp khởi nghiệp là

50 - 90% (OICU-IOSCO, 2017) Sự thành công của các doanh nghiệp khởi nghiệp phụ thuộcnhiều vào sự phát triển của các sản phẩm và dịch vụ mới, sự đón nhận của thị trường, trongkhi thời gian đầu tư dài, làm tăng các rủi ro đầu tư trong dài hạn Ngoài ra, thị trường chứngkhoán thứ cấp cho các loại đầu tư công nghệ của Fintech còn bị giới hạn, một số doanhnghiệp vừa và nhỏ và doanh nghiệp khởi nghiệp được tài trợ vốn thông qua

18

gọi vốn cộng đồng thường không đáp ứng yêu cầu để phát hành cổ phiếu ra côngchúng, hạn chế các nguồn thu nhập cho các nhà đầu tư Chứng khoán hóa các khoảnvay ngang hàng trực tuyến tại các thị trường phát triển như Hoa Kỳ, châu Âu đang tănglên, cùng với sự tham gia của các ngân hàng chính thống Điều này mở ra cơ hội pháttriển cho thị trường cho vay ngang hàng trực tuyến nhưng đồng thời cũng kết nối thịtrường tài chính với các gói vay không có bảo đảm.

Những rủi ro cho nhà đầu tư kể trên có thể gây rủi ro tới sự công bằng và hiệu quảcủa hoạt động thị trường, nhưng chưa thể gây ra rủi ro hệ thống, do quy mô của vực nàyvẫn nhỏ so với thị trường tài chính toàn cầu Tuy nhiên, trong bối cảnh quy mô và tầmảnh hưởng của Fintech đang ngày càng gia tăng, tác động của những rủi ro trên có thểgây ra những bất ổn tài chính nhất định Chính phủ một số quốc gia (như Trung Quốc,Anh) đã phải ban hành các quy định nhằm giảm thiểu rủi ro từ sự phát triển bùng nổ củacho vay ngang hàng trực tuyến Hồng Kông, Nhật Bản cũng đã thành lập các đơn vịquản lý, tư vấn của chính phủ, liên quan tới dịch vụ tài chính Fintech và dự kiến tiếnhành sửa đổi các điều luật liên quan tới dịch vụ thanh toán và hoạt động ngân hàng

Fintech đang tạo ra thách thức mới cho các nhà hoạch định chính sách

và lập pháp toàn cầu

Trong khi các định chế tài chính và các dịch vụ tài chính truyền thống đang chịu nhiều ràngbuộc pháp lý, quy định để đảm bảo an toàn hệ thống, thì các quy định an toàn và pháp luật đối vớiFintech còn khá hạn chế, có nguy cơ tạo ra một sân chơi không công bằng giữa Fintech và các tổchức cung cấp dịch vụ tài chính truyền thống

Trong khi các doanh nghiệp có thể hoạt động trên phạm vi toàn cầu thì các quy địnhluật pháp bị giới hạn trong lãnh thổ quốc gia, gây ra những thách thức trong việc thống nhấtcác quy định, thực thi, giám sát các quy định đối với những hoạt động xuyên biên giới.Fintech có tính chất toàn cầu và không biên giới, do đó cần nâng cao sự hợp tác quốc tế vàtrao đổi thông tin về những đổi mới dịch vụ tài chính trên thị trường của các quốc gia Tạiphạm vi các quốc gia, cần tăng cường sử dụng công nghệ trong việc cung cấp dịch vụ tàichính, theo dõi, giám sát và thực thi các quy định tài chính, nhằm đảm bảo an toàn hệ thống.Các nhà lập pháp không chỉ phải giải quyết

19

các thách thức đối với sự phát triển của Fintech, mà còn phải thực hiện nhiệm vụ bảo vệnhà đầu tư, đảm bảo công bằng trên thị trường và duy trì ổn định tài chính.

1.4.2 Trong lĩnh vực Ngân hàng

Công nghệ tài chính đã được sử dụng để tự động hoá bảo hiểm, kinh doanh, và quản

lý rủi ro Trong hoạt động ngân hàng, việc ứng dụng mạnh mẽ cho đổi mới công nghệ tàichính - Fintech được thực hiện trên nhiều phương diện, từ hoạt động cho vay, dịch vụ ngânhàng, quản trị rủi ro, đến các giao dịch tần suất cao, dữ liệu lớn Có thể dẫn chứng nhiều ví

dụ điển hình và cụ thể về thành công ứng dụng Fintech vào hoạt động ngân hàng trên toàncầu như dịch vụ ngân hàng ứng dụng điện thoại di động ở Kenya, Trung Quốc, đã giúp hàngchục và thậm chí mà hàng trăm triệu người chưa biết đến các sản phẩm, dịch vụ ngân hàngtiện ích được tiếp cận với hệ thống tài chính chính thức Tại Trung Quốc, thậm chí nhữngngười bán hoa quả, bán hàng rong cũng yêu thích thanh toán tiền bán hàng qua điện thoại diđộng, qua dịch vụ thẻ ngân hàng Dịch vụ chuyển tiền giúp các nước đang phát triển chuyểntiền giữa các quốc gia một cách nhanh chóng với chi phí rất thấp, nhất là việc chuyển tiềnkiều hối, chuyển thu nhập của người lao động ở nước ngoài về cho thân nhân trong nước trởnên đơn giản, dễ dàng, nhanh chóng hơn và tiện lợi hơn

Các mảng sản phẩm và dịch vụ tài chính do các công ty chuyên về giải pháp côngnghệ tài chính toàn cầu cung cấp thường là dịch vụ thanh toán; bảo hiểm; lập kế hoạch đầutư; cho vay, huy động vốn từ khách hàng cá nhân và các nhóm khách hàng tiềm năng; côngnghệ sổ cái điện tử (blockchain); mua bán chứng khoán và đầu tư; dữ liệu và phân tích quảntrị điều hành cũng như quản trị rủi ro; an ninh, bảo mật

Ở lĩnh vực quản lý đầu tư, những ông lớn như BlackRock và Vanguard có dịch vụRobo adviser – Rô bốt tư vấn thông minh sử dụng các thuật toán để tự động điều chỉnhdanh mục đầu tư tương ứng với mức độ chấp nhận rủi ro của khách hàng Một số quỹđầu cơ đang thử nghiệm (và thành công ở nhiều mức độ khác nhau) sử dụng trí thôngminh nhân tạo để robot có thể tự học các thuật toán

Trên thị trường vốn, các startup và kể cả các ông lớn như Goldman Sachs hay thậmchí là Ngân hàng Trung ương Anh đang thử nghiệm sử dụng các loại tiền ảo (như bitcoin)thay thế cho các phương thức chuyển tiền và tài sản truyền thống Làn

20

sóng Fintech được các nhà quản lý tài chính hết sức hoan nghênh bởi nó hứa hẹn sẽgiúp cho các giao dịch tài chính dễ dàng, minh bạch hơn và có chi phí thấp hơn Thốngđốc Ngân hàng Trung ương Anh Mark Carney cũng cho rằng Fintech có thể thay đổicách các ngân hàng, công ty và người dùng chi tiêu, quản lý và tiết kiệm tiền bạc Chủtịch Cục dự trữ liên bang Mỹ Janet Yellen nói rằng công nghệ tiền ảo sẽ giúp nâng cấp

hệ thống thanh toán quốc tế đã cũ kỹ Tuy nhiên, theo ông các nhà quản lý phải xem xétđến chuyện liệu công nghệ có ảnh hưởng đến tính an toàn và chính xác của hệ thống tàichính hay không

Việc ứng dụng Fintech có ảnh hưởng rất lớn đến năng lực cạnh tranh của các địnhchế tài chính, đến sự phát triển của các sản phẩm và dịch vụ ngân hàng hiện đại, tiệních Sự phát triển này tùy thuộc đặc điểm của từng nhóm đối tượng khách hàng bán lẻ,như: độ tuổi, sự am hiểu công nghệ, mức độ sử dụng dịch vụ ngân hàng điện tử Việcứng dụng rộng rãi và mạnh mẽ Fintech cũng còn tùy thuộc vào quan điểm và chính sáchcủa các cơ quan quản lý, như sự cởi mở, mức độ tạo điều kiện tiếp cận công nghệ, sảnphẩm mới, khuyến khích cạnh tranh hay muốn đảm bảo an toàn Một góc độ khác của

sự phát triển Fintech đó là còn tùy thuộc vào đặc điểm và mức độ phát triển của lĩnh vựcngân hàng, nhất là hệ điều hành, chương trình phần mềm, các bản thiết kế của Fintech,tùy thuộc vào mức độ hợp tác chặt chẽ giữa các công ty công nghệ, viễn thông, môitrường kinh tế, khả năng đầu tư và mức độ sẵn sàng thay đổi, chấp nhận rủi ro của cácngân hàng Giải pháp công nghệ tài chính (Fintech) đã dẫn dắt các công ty mới cungcấp dịch vụ tài chính bên ngoài khu vực tài chính truyền thống, qua đó có thể định hìnhlại môi trường cạnh tranh giữa các nhà cung cấp tài chính và mở rộng cơ hội tiếp cậndịch vụ tài chính Trong đó, khách hàng cá nhân và nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa(SME) là những phân đoạn chịu tác động lớn nhất của Fintech

1.5 Tổng quan về hoạt động của các công ty Fintech trên thế giới trong lĩnh vực ngân hàng

1.5.1 Tổng quan về phát triển Fintech hiện nay trên thế giới

Có thể khẳng định rằng, trong 10 năm gần đây, công nghệ tài chính Fintech phát triểnrất nhanh chóng, tạo ra sự cạnh tranh mạnh mẽ về đầu tư Fintech trong các ngân

21

hàng, doanh nghiệp cũng như cạnh tranh thu hút khách hàng, đang đặt ra nhiều thách thứccho các mô hình kinh doanh truyền thống trên toàn cầu Các định chế tài chính đã mạnh dạnđầu tư lớn cho ứng dụng Fintech, bao gồm cả máy móc, thiết bị, phần mềm và công nghệ,đào tạo cán bộ nhân viên, hướng dẫn khách hàng Dẫn đầu trong lĩnh vực này là các địnhchế tài chính, các doanh nghiệp ở châu Á Kể từ năm 2010, thế giới đã chứng kiến tốc độtăng trưởng mạnh mẽ đầu tư vào Fintech ở châu Á tăng trưởng gấp gần 100 lần, trong đóTrung Quốc, bao gồm cả Đặc khu Hành chính Hongkong và Macao đang có tỷ trọng áp đảo

về tốc độ và quy mô đầu tư

Trên toàn thế giới, Startup Fintech (lĩnh vực kinh doanh tài chính trên nền tảngcông nghệ) đang trên đà phát triển Các nhóm ngành tài chính như bảo hiểm, quản lý tàisản, cho vay và kinh doanh tiền ảo hiện thu hút tiền từ nhà đầu tư toàn cầu Theo báocáo từ CB Insights (công ty chuyên về khảo sát công nghệ), tổng đầu tư vào startupFintech đạt 8 tỷ USD sau 496 thương vụ đầu tư, trong hai quý đầu năm 2017 Con sốnày cao hơn 6,1 tỷ USD tổng giá trị đầu tư tại cùng thời điểm năm 2015 Theo báo cáo,chỉ tính riêng quý II năm 2017, các công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực tài chính côngnghệ đã huy động hơn 5 tỷ USD đầu tư

Số lượng các công ty khởi nghiệp trong lĩnh vực Fintech trên thế giới tăng mạnhtrong giai đoạn 2010 - 2016, đạt 4.000 doanh nghiệp vào năm 2015 (theo báo cáo củaMoody) Chỉ tính riêng trên thị trường châu Á, số lượng công ty khởi nghiệp trong lĩnhvực Fintech đã tăng từ 800 doanh nghiệp vào tháng 4/2015 lên 2.200 doanh nghiệp tínhđến cuối năm 2015 (theo báo cáo của McKinsey).

Đầu tư toàn cầu vào các công ty Fintech tăng nhanh, từ 9 tỷ USD với 319 giaodịch vào năm 2010 lên 47 tỷ USD với 1.255 giao dịch vào cuối năm 2015 Tính đến cuốinăm 2016, đầu tư toàn cầu vào các công ty tài chính đạt 24,7 tỷ USD với 1.076 giaodịch, giảm tương ứng gần 50% và 14,3% so với năm 2015, do tâm lý thận trọng của giớiđầu tư trước những kết quả và tác động khó dự đoán của sự kiện cử tri Anh bỏ phiếu rờiLiên minh châu Âu (Brexit), bầu cử tổng thống Hoa Kỳ, suy giảm kinh tế tại Trung Quốc,những biến động tỷ giá trong biên độ rộng và các yếu tố khu vực khác Ngược lại, tổngvốn đầu tư mạo hiểm trong năm 2016 tiếp tục xu hướng tăng Đầu tư bằng đồng USDtăng từ 12,7 tỷ lên 13,6 tỷ, trong khi hoạt động giao dịch giảm từ 940 giao dịch xuốngcòn 840 giao dịch so với năm 2015 Nguồn vốn đầu tư mạo hiểm và các giao dịch liênquan tới Fintech đã tăng hơn 2 tỷ USD với 199 thỏa thuận trong quý IV/2016

Công ty Fintech USD)

dịchBảng 2: Nguồn: KPMG International (02/2017), The Pulse of Fintech Q4’16

23

Biểu đồ tỷ lệ đầu tư vào các công ty Fintech so với

đầu tư mạo hiểm (2010 - 2016)50

Đầu tư mạo hiểm Đầu tư cho các công ty Fintech

Đầu tư vào Fintech tập trung chủ yếu tại các thị trường phát triển như Hoa Kỳ, châu

Âu, nhưng đang có xu hướng chuyển dịch sang các thị trường mới nổi châu Á Từ năm 2010

- 2014, tổng vốn đầu tư vào Fintech tại Bắc Mỹ là 32,36 tỷ USD, tiếp theo là châu Âu với 9,9

tỷ USD, châu Á với 6,67 tỷ USD (theo William Garrity) Tuy nhiên, xu hướng đầu tư đangthay đổi, hướng tới các thị trường mới nổi và đang phát triển tại khu vực châu Á - Thái BìnhDương Đầu tư vào Fintech tại khu vực này tăng gấp bốn lần trong năm 2015, đạt 4,3 tỷUSD, chiếm tỷ trọng lớn thứ hai trong tổng đầu tư toàn cầu của năm 2015 - 2016, chỉ saukhu vực Bắc Mỹ (theo Accenture) Tại châu Á, Singapore dẫn đầu trong việc thu hút đầu tưvào lĩnh vực Fintech, giúp quốc gia này duy trì vị thế hàng đầu trong lĩnh vực tài chính vàcông nghệ trong khu vực, đồng thời giúp Singapore trở thành điểm đến hấp dẫn hơn với cácnhà đầu tư, trong bối cảnh nền kinh tế thế giới đang có nhiều biến động

Chính phủ các nước đã bắt đầu nhìn nhận vai trò quan trọng của Fintech trong việc hỗtrợ tài chính bao quát toàn diện, nâng cao hiệu quả hệ thống ngân hàng, qua đó cải thiện tốc

độ phát triển kinh tế nói chung Một số chính phủ và các cơ quan quản lý tài chính sớm banhành các chính sách hỗ trợ phát triển các trung tâm và công ty Fintech, giải quyết các tháchthức về quy định, điều luật liên quan tới công nghệ

24

mới Chính phủ một số quốc gia có chủ trương hợp tác, giảm thiểu các rào cản pháp lýliên quan đến sự phát triển của các công ty Fintech Tại Anh, trong năm 2016, Chính phủchủ trương thiết lập các cầu nối Fintech với Úc, Singapore và Trung Quốc, dự kiến sẽthiết lập với Bỉ và Canada trong năm 2017 Cũng trong năm 2016, chính phủ các nướcAnh, Úc, Singapore, Malaysia và Thái Lan đã công bố việc phát triển các chương trìnhquy định bảo mật máy tính.

Tại Việt Nam, Fintech đang trong giai đoạn phát triển sơ khai, dự báo sẽ phát triểnmạnh hơn trong giai đoạn tới, nhờ vào những tiềm năng từ thị trường như dân số ViệtNam với hơn 90 triệu người, tỷ lệ dân số trẻ và tài khoản sử dụng internet ở mức cao, tỷ

lệ người sở hữu tài khoản ngân hàng 20%, với 3% người có thẻ tín dụng Các doanhnghiệp khởi nghiệp Fintech tại Việt Nam chủ yếu tập trung vào mảng thanh toán trựctuyến (MoMo, 123Pay, VinaPay, Onepay…), gây quỹ cộng đồng (FundStart, Comicola,Betado, Firststep), cho vay trực tuyến (BankGo), quản lý dữ liệu tài chính cá nhân(MoneyLover, Mobivi) Hiện tại, các doanh nghiệp khởi nghiệp và các nhà đầu tư nướcngoài đều đánh giá còn nhiều cơ hội chưa được khai thác ở mảng Fintech tại Việt Nam

Fintech được nhận định là xu hướng phát triển tất yếu nhưng cũng là thách thức củangành ngân hàng Fintech có thể tái định hình ngành tài chính nói chung và ngân hàng nóiriêng, tác động rất mạnh đến các thành phần quan trọng nhất của ngành này Hiện tại cáccông ty cho vay P2P (kết nối trực tiếp người đi vay với người cho vay

25

trên Internet) đã hoạt động khá hiệu quả, giúp rút ngắn thời gian phê duyệt cáckhoản vay từ vài tuần ở các ngân hàng truyền thống xuống chỉ còn vài giờ.

“Theo dự đoán của Morgan Stanley, khối lượng các khoản vay trực tuyến ở Mỹ

sẽ chạm mốc 120 tỷ USD vào cuối thập kỷ này, so với con số khiêm tốn 20 tỷ USDcủa năm 2015.” (Thu Hương Theo Báo Trí thức trẻ/Bloomberg)

Những hạn chế và tăng cường điều chỉnh hệ thống tài chính truyền thống saukhủng hoảng tài chính, cùng với khả năng tiếp cận ngày càng tăng của công nghệ thôngtin cũng như việc sử dụng ngày càng rộng rãi các thiết bị thông tin di động, đã tạo cơ hộicho thế hệ doanh nghiệp mới trong việc cung cấp và đổi mới dịch vụ tài chính bên ngoài

hệ thống ngân hàng truyền thống Thế hệ doanh nghiệp mới này đang đưa ra những môhình kinh doanh mới và đổi mới để đa dạng hóa các phân đoạn trong thế giới tài chính.Bao gồm, cho vay, thanh toán và chuyển khoản, quản lý tài sản Trong số này, kháchhàng cá nhân và các SME là hai phân đoạn có tác động đáng kể đến lĩnh vực ngân hàngtruyền thống

Tuy nhiên, mặc dù các công ty Fintech cung cấp rất nhiều loại hình dịch vụ tài chính (từcác khoản vay thế chấp trực tuyến đến tất cả các loại tài khoản nghỉ hưu), sự thuận tiện cóthể khiến một số khách hàng tham gia những dịch vụ mà họ không thực sự hiểu về cácquyền hạn nghĩa vụ của bản thân Một số người lo ngại Fintech cũng có thể thay thế cácngân hàng vật lý truyền thống, khiến các hộ gia đình có thu nhập thấp không thể tiếp cận vớidịch vụ ngân hàng Mặt khác, cổ phiếu của vài công ty Fintech ở Mỹ đã tăng mạnh nhưngsau đó lại lao dốc Tháng 5/2016, LendingClub

– công ty P2P có trụ sở ở San Francisco – đã sa thải CEO Renaud Laplanche sau một vụ bêbối Kết quả là cổ phiếu của nó giảm một nửa giả trị chỉ trong 5 ngày giao dịch Tháng 12năm ngoái, Văn phòng quản lý tiền tệ Mỹ cho biết sẽ bắt đầu ban hành giấy phép cho cáccông ty Fintech đủ điều kiện, như vậy các công ty này sẽ phải tuân theo một số điều khoảntrong luật ngân hàng liên bang Giới chức Anh thì thực hiện chương trình làm việc với cácstartup ở giai đoạn đầu để đảm bảo chúng tuân thủ đúng luật lệ Tuy nhiên, một số công tyFintech đang cố gắng hạn chế luật lệ và thành lập những nhóm vận động hành lang để mởrộng tầm ảnh hưởng ở Washington

1.5.2 Phản ứng của ngành Ngân hàng toàn cầu đối với sự phát triển của Fintech Trướcnhững thách thức mà Fintech tạo ra cho ngành Ngân hàng, các nhà quản

lý tài chính trên Thế giới đang thực hiện những bước đầu để tìm ra cách bảo vệ người tiêu dùng và hệ thống tài chính mà không làm chậm lại quá trình cải tiến sáng tạo Có thể nói, cho đến nay, ngành Ngân hàng trên toàn cầu đang phản ứng với sự phát triển của Fintech theo 5 cách khác nhau:

- Coi các công ty Fintech là đối tác trong hoạt động kinh doanh Các công tyFintech cung cấp các giải pháp công nghệ ứng dụng trong các hoạt động kinh doanhcủa ngân hàng Trong thời gian đầu, nhiều ngân hàng lớn đã xem nhẹ sự xuất hiệncủa các startup về Fintech Song hiện nay, các ngân hàng đã chấp nhận thực tếrằng công nghệ sẽ tác động mạnh mẽ, khiến ngành Ngân hàng thay đổi một cáchcăn bản như các ngành khác trong nền kinh tế

- Lựa chọn đầu tư mạo hiểm Các ngân hàng coi đây là một lĩnh vực đầu

tư, sẵn sàng đầu tư vốn vào các công ty Fintech.

Trên toàn thế giới, các công ty đầu tư mạo hiểm đã rót hơn 17 tỷ USD vào các công tykhởi nghiệp Fintech trong năm 2016, tăng gấp 6 lần so với 2012 Chỉ ở riêng Singapore cũng

có hơn 100 startup hoạt động trong lĩnh vực Fintech Mới chỉ có 1 phần nhỏ lên sàn chứngkhoán, vì thế nhà đầu tư dự đoán sẽ có một làn sóng M&A và lên sàn trong thời gian tớitrong bối cảnh các ngân hàng săn lùng những công nghệ mà họ có thể sử dụng, đồng thờicác công ty startup sẽ đạt được độ trưởng thành

- Các ngân hàng cân nhắc về việc mua bán, sáp nhập với các công ty Fintech, nâng cao năng lực cạnh tranh.

Để ứng phó với thử thách mà Fintech đang tạo ra đối với lĩnh vực Ngân hàngtruyền thống, một số ngân hàng sử dụng sức mạnh thương hiệu và công nghệ để tựmình thử nghiệm với Fintech Nhưng cũng rất khó để các ngân hàng lớn tích hợp côngnghệ mới vào hệ thống máy tính đã lỗi thời của họ Do đó các ngân hàng lớn đang tỏ rakhá chậm chạp, dù tiền đầu tư không phải là ít

- Các ngân hàng sẵn sàng hợp tác thúc đẩy sự phát triển của các công

ty Fintech Ví dụ, Barclays đã hỗ trợ 60 startup trong khuôn khổ các chương trình cải tiến ở London, New York, Tel Aviv và Cape Town.