PHẦN I. PHẦN MỞ ĐẦU I. Lý do chọn chuyên đề Đất nước ta đang trên con đường công nghiệp hoá, hiện đại hóa đất nước, tiến lên xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội với chính sách mở cửa và hội nhập. Nền kinh tế vận hành theo cơ chế thị trường, có sự quản lý của nhà nước theo định hướng XHCN, là một điều kiện thuận lợi cho quá trình hoà nhập, giao lưu với các nước phát triển và đang phát triển trong khu vực và trên thế giới, tiếp thu tinh hoa văn hoá thế giới của nhân loại để vận dụng vào trong hoàn cảnh thực tiễn của nền kinh tế, văn hoá xã hội nước nhà tạo đà phát triển đi lên. Sau hơn 10 năm thực hiện công cuộc đổi mới trên tất cả các lĩnh vực kinh tế, văn hoá, xã hội, chính trị đời sống của nhân dân được cải thiện và nâng cao...Đó là những thành tựu rất đáng kể của công cuộc đổi mới đất nước ta do Đảng ta khởi xướng và thực hiện. Song, bên cạnh những mặt đã đạt được còn tồn tại những mặt tiêu cực và bức xúc đó là các tệ nạn xã hội (TNXH). Đặc biệt nghiêm trọng là tệ nạn ma tuý (TNMT). Như chúng ta đã biết TNMT là một hiện tượng lệch chuẩn của xã hội, trái với đạo đức của dân tộc, có tác động xấu đến việc phát triển kinh tế xã hội đến sức khoẻ và thể chất của mỗi con người, làm suy đồi đạo đức lối sống, đặc biệt đối với thanh niên, ảnh hưởng đến đời sống để lại hậu quả nặng nề mai sau. TNMT còn là nguồn gốc phát sinh của những cuộc tan vỡ hạnh phúc gia đình, nghiện hút tiêm chích ma tuý chẳng những tự huỷ hoại mình mà còn đem lại đau thương cho gia đình và xã hội. Trước tình hình đó ngày 2911993 Chính phủ đã ban hành nghị quyết 06CP về tăng cường chỉ đạo công tác phòng chống kiểm soát ma tuý. Trong thực tế hiện nay ma tuý xâm nhập con người bằng nhiều hình thức khác nhau như tiêm chích, hút, hít. Đặc biệt nghiêm trọng là tệ nạn ma tuý ngày càng gia tăng trong thanh niên. Chiếm tỷ lệ cao tới 70% trong cả nước nhìn vào con số này ta thấy nhức nhối nó như tiếng chuông cảnh tỉnh cho thanh niên và cho toàn xã hội tham gia phòng chống ma tuý. Thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước trong mấy năm qua và giai đoạn hiện nay công tác phòng chống và kiểm soát ma tuý ở Huyện Ba Bể đã được các cấp Bộ, ngành từ huyện đến cơ sở, triển khai mạnh mẽ và đạt được kết quả nhất định. Tổ chức đoàn thanh niên đã có những hoạt động lớn về đấu tranh phòng chống ma tuý trên địa bàn huyện. Mặc dù có nhiều nỗ lực cố gắng, song hiện nay nạn nghiện hút mua bán vận chuyển ma tuý trong nhân dân. Đặc biệt trong lứa tuổi thanh niên chưa giảm và có xu hướng tăng với nhiều hình thức tinh vi hơn. Bằng kiến thức đã học với lòng say mê tìm hiểu vấn đề này và để góp phần vào công tác phòng chống ma tuý trong thanh niên hiện nay... Do vậy trong việc lựa chọn chuyên đề tốt nghiệp cho chương trình trung cấp lý luận và nghiệp vụ Đoàn Hội Đội tại Học viện TTN Việt Nam em chọn chuyên đề: Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh thị trấn Ba Bể tỉnh Bắc Kạn với công tác phòng chống nghiện hút ma tuý trong thanh niên.
Trang 1Song, bên cạnh những mặt đã đạt được còn tồn tại những mặt tiêu cực
và bức xúc đó là các tệ nạn xã hội (TNXH) Đặc biệt nghiêm trọng là tệ nạn
ma tuý (TNMT) Như chúng ta đã biết TNMT là một hiện tượng lệch chuẩncủa xã hội, trái với đạo đức của dân tộc, có tác động xấu đến việc phát triểnkinh tế - xã hội đến sức khoẻ và thể chất của mỗi con người, làm suy đồi đạođức lối sống, đặc biệt đối với thanh niên, ảnh hưởng đến đời sống để lại hậuquả nặng nề mai sau
TNMT còn là nguồn gốc phát sinh của những cuộc tan vỡ hạnh phúcgia đình, nghiện hút tiêm chích ma tuý chẳng những tự huỷ hoại mình mà cònđem lại đau thương cho gia đình và xã hội
Trước tình hình đó ngày 29/1/1993 Chính phủ đã ban hành nghị quyết06CP về tăng cường chỉ đạo công tác phòng chống kiểm soát ma tuý
Trong thực tế hiện nay ma tuý xâm nhập con người bằng nhiều hìnhthức khác nhau như tiêm chích, hút, hít Đặc biệt nghiêm trọng là tệ nạn matuý ngày càng gia tăng trong thanh niên Chiếm tỷ lệ cao tới 70% trong cả
Trang 2nước nhìn vào con số này ta thấy nhức nhối nó như tiếng chuông cảnh tỉnhcho thanh niên và cho toàn xã hội tham gia phòng chống ma tuý.
Thực hiện chủ trương của Đảng, Nhà nước trong mấy năm qua và giaiđoạn hiện nay công tác phòng chống và kiểm soát ma tuý ở Huyện Ba Bể đãđược các cấp Bộ, ngành từ huyện đến cơ sở, triển khai mạnh mẽ và đạt đượckết quả nhất định Tổ chức đoàn thanh niên đã có những hoạt động lớn về đấutranh phòng chống ma tuý trên địa bàn huyện Mặc dù có nhiều nỗ lực cốgắng, song hiện nay nạn nghiện hút mua bán vận chuyển ma tuý trong nhândân Đặc biệt trong lứa tuổi thanh niên chưa giảm và có xu hướng tăng vớinhiều hình thức tinh vi hơn
Bằng kiến thức đã học với lòng say mê tìm hiểu vấn đề này và để gópphần vào công tác phòng chống ma tuý trong thanh niên hiện nay Do vậytrong việc lựa chọn chuyên đề tốt nghiệp cho chương trình trung cấp lý luận
và nghiệp vụ Đoàn - Hội - Đội tại Học viện TTN Việt Nam em chọn chuyên
đề: "Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh thị trấn Ba Bể - tỉnh Bắc Kạn với công tác phòng chống nghiện hút ma tuý trong thanh niên".
II Mục đích nghiên cứu chuyên đề
Phân tích cơ sở lý luận và thực trạng của vấn đề nghiện hút, tiêm chích
sử dụng ma tuý trong thanh niên trên địa bàn thị trấn Ba Bể tìm hiểu nhữngnguyên nhân cơ bản của vấn đề, đề xuất một số giải pháp khả thi trong côngtác phòng chống tệ nạn nghiện hút ma tuý trong thanh niên đối với Đoànthanh niên thị trấn Ba Bể nhằm giảm bớt và tiến tới xoá bỏ tệ nạn ma tuý trênđịa bàn thị trấn
III Nhiệm vụ nghiên cứu của chuyên đề.
1 Khảo sát điều tra xã hội các đối tượng thanh niên để tìm ra số liệuliên quan đến ma tuý,
2 Đọc và nghiên cứu tài liệu có liên quan đến ma tuý để tìm ra nguyênnhân thực trạng của tệ nạn nghiện hút tiêm chích ma tuý trong thanh niên trênđịa bàn
Trang 33 Đề xuất các biện pháp mang tính khả thi nhất của tổ chức đoàn vàphong trào thanh niên của thị trấn.
IV Đối tượng nghiên cứu của chuyên đề.
Nội dung, biện pháp, cơ chế của công tác phòng chống nghiện hút tiêmchích ma tuý trong thanh niên trên địa bàn thị trấn
V Khách thể và phạm vi nghiên cứu của chuyên đề.
1 Khách thể nghiên cứu.
- Cán bộ thị trấn Ba Bể, đoàn viên thanh niên trên địa bàn thị trấn
- Ban chỉ đạo phong trào "Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống vănhoá thị trấn Ba Bể - huyện Ba Bể"
- Các chiến sĩ đội chuyên trách phòng chống ma tuý, công an huyện BaBể
2 Phạm vi nghiên cứu:
- Không gian thị trấn Ba Bể
- Thời gian: 2003 đến nay
VI Phương pháp nghiên cứu chuyên đề.
1 Đọc các tài liệu liên quan đến chuyên đề, nghe báo cáo có liên quanđến chuyên đề
2 Sử dụng phương pháp điều tra xã hội học như:
- Phỏng vấn, gặp gỡ trao đổi với cán bộ chiến sĩ công an, cán bộ đoàn
cơ sở, chính quyền địa phương, những người nghiện hút tiêm chích ma tuý
3 Tổng hợp thống kê phân tích xử lý số liệu thu thập được
4 Viết thành luận văn
Trang 4PHẦN II.
NỘI DUNG
A CƠ SỞ LÝ LUẬN ĐỂ TIẾP CẬN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU.
I Một số khái niệm
1 Khái niệm về ma tuý
Quan niệm về ma tuý rất phong phú do cách nhìn khác nhau về vấn đềnày Theo gốc Hán - Việt thì ma tuý là "Làm mê mẩn"
Hiện nay có sự thống nhất cao về khái niệm ma tuý mà các chuyên giahàng đầu của Liên Hiệp Quốc đưa ra sau đây:
"Ma tuý là chất hoá học có nguồn gốc tự nhiên và nhân tạo, khi thâmnhập vào cơ thể con người sẽ có tác dụng làm thay đổi tâm trạng, ý thức và trítuệ, làm cho con người bị lệ thuộc vào chúng, gây nên những tổn thương chotừng cá nhân và cộng đồng Do vậy việc vận chuyển mua bán, sử dụng phảiđược quy định chặt chẽ trong các văn bản pháp luật và chịu sự kiểm soát củacác cơ quan bảo vệ pháp luật
2 Khái niệm về nghiện ma tuý
Dùng ma tuý lần đầu (thuốc phiện, Cần sa, Moocphin, Heroin )dướicác dạng tiêm chích, hút, hít, uống người ta thấy có cảm giác lâng lâng, dễchịu và thèm muốn dùng lại
Ma tuý được vào cơ thể vài lần sẽ tác động đến cơ quan cảm thụ, gâytrạng thái quen thuộc nếu không dùng tiếp sẽ rấ khó chịu, đau đớn, vật vã thèm muốn được dùng lại và như vậy là đã bị nghiện ma tuý Do đó hiểu theonghĩa rộng, nghiện ma tuý là tình trạng một số người có thói quen dùng cácchất ma tuý, bất chấp sự ngăn cấm của pháp luật, sự phê phán của người thân
và xã hội, và cố bằng các thủ đoạn kể cả gây tội ác để có được các chất matuý sử dụng Hiểu theo nghĩa hẹp, nghiện ma tuý là sự lệ thuộc của con người
cụ thể đối với các chất ma tuý, làm cho con người không thể quên và từ bỏ
ma tuý
Trang 5Hay nói một cách khái quát, nghiện ma tuý là trạng thái nhiễm độc chu
kỳ hay mãn tính, có hại cho cá nhân và xã hội, do sử dụng lập lại nhiều lầnmột chất tự nhiên hay tổng hợp
II Một số nét về lịch sử ma tuý.
Từ xa xưa nhiều bộ lạc trên thế giới đã biết sử dụng một số cây cỏ ănhút làm sảng khoái tinh thần và chống mệt mỏi Việc trồng và sử dụng thuốcphiện để trị bệnh như: Đau bụng, ho, nhức đầu, ỉa chảy được bắt đầu cáchđây hàng ngàn năm ở khu vực Địa Trung Hải, Nam Á, Trung Á
Với tiến bộ khoa học kỹ thuật người ta đã xác định được các thànhphần hoạt chất ở các cây cỏ nêu trên, tách và chiết xuất được các hoạt chấttinh khiết, đầu thế kỷ 19 dược sĩ người Đức Sertune đã chiết suất được Côcain
từ cây Côcaethreylon
Do quá trình tìm kiếm các loại thuốc chữa bệnh người ta đã dựa vàocác chất có sẵn trong tự nhiên chế biến thành các chất bán tổng hợp hoặc tổnghợp toàn phần để thu được các chất có cấu trúc cơ bản hơn Bên cạnh nhữngmặt tích cực còn có những mặt hạn chế và trong các chất bán tổng hợp vàtổng hợp đó là nhiều tính chất gây nghiện trong quá trình sử dụng hoặc sửdụng ngoài mục đích Y học Vì vậy nguồn gốc của ma tuý được bắt nguồn từ
- Nếu đã nghiện mà ngừng sử dụng thuốc sẽ gây nên những phản ứngsinh lý thậm chí dẫn đến tử vong đột ngột
2 Phân loại ma tuý
Trang 6Ma tuý được phân loại theo nhiều cách thức khác nhau nhưng thườngdựa vào các yếu tố sau:
+ Phân loại theo nguồn gốc ma tuý tự nhiên và ma tuý tổng hợp
+ Phân loại theo tác dụng tâm sinh lý
2.1 Ma tuý có nguồn gốc tự nhiên.
Là những loại ma tuý tồn tại trong tự nhiên, được con người khai thácbằng những phương pháp thô sơ, các thành phần hoá học ban đầu không bịthay đổi như cây thuốc phiện, cần sa, cô ca, cô tha
a Cây thuốc phiện
Hay còn gọi là cây Anh túc có tên khoa học là Papaver Sommiferum từquả cây Anh túc người ta chích lấy nhựa Thành phần của nhựa có chứa tới20Alcawid (Moocphine, Côdein, Nacotine) gọi là thuốc phiện có màu đen;đặc quánh Từ thuốc phiện người ta chiết xuất ra Moocphine dạng tinh thể và
từ Moocphine dạng tinh thể điều chế ra Heroin dạng bột trắng và xốp Đây làloại ma tuý chủ lực, mạnh nhất, dễ dàng gây cho người nghiện sự lệ thuộc vềthể xác lẫn tinh thần
Thuốc phiện có 3 dạng:
-Thuốc phiện sống: là nhựa thuốc phiện mới thu hoạch từ quả và láthuốc phiện, phơi khô và đóng gói, đặc dẻo, có màu nâu đen sẫm, có mùithơm quyến rũ, ít tan trong nước
- Thuốc phiện chín: được bào chế từ thuốc phiện sống bằng cách dùngnước nóng hòa tan nhiều lần thuốc sống, lọc qua vải nhiều lần và sấy khô dịchlọc rồi đánh thành bánh Nó có mùi thơm hơn thuốc phiện sống và có màunâu đen sẫm chính quyền
- Sái thuốc phiện: là phần còn lại trong tẩu sau khi thuốc phiện đượchút xong, thường trong sái thuốc phiện vẫn còn lại một lượng nhất địnhmoocphin
b Cây cần sa (hay còn gọi là gai dầu, cây lanh mèo, cây đại mã, bồ đà)
Trang 7Có tên khoa học là Canabissodiva hay còn gọi là cây gai đầu, gai mèo.Sản phẩm của cây cần sa là Hashish ở Việt Nam cây cần sa được trồng nhiều
ở An Giang; Kiên Giang Trên thế giới được trồng nhiều ở ấn Độ, Pakistan,Afganistan, Iran
Cây cần sa loại cây thảo mộc, thân thẳng cao từ 2 - 3m, từng đoạn phânthành nhiều cành lá và thường được gieo vào tháng 8 hàng năm
Sản phẩm bất hợp pháp từ cây cần sa thường chế biến thành 3 dạng:
- Hạt, lá, hoa nén lại thành từng bánh nặng từ 2- 10kg, những ngườitiêu thụ nghiền nát, thái nhỏ, phơi khô, rồi mang bán lẻ cho các con nghiện đểhút (như thuốc lá điếu) hoặc pha như nước chè để uống
- Ngoài ra người ta còn chưng cất từ hạt, lá, hoa sau khi đã phơi khô đểlấy nhựa (hashish), màu nhựa của nó giống màu nhựa của thuốc phiện, cóhàm lượng lớn gấp 8 - 10 lần so với khi để tươi Nó thường được đóng thànhbánh nặng từ 0,5 - 1kg, hoặc dạng viên có đường kính từ 1 - 8cm
- Hơn nữa, người ta còn tinh chế cần sa thành dạng tinh dầu lỏng
Việc sử dụng nhựa cân cần sa được biết đến từ lâu, gây cho người tacảm giác khoan khoái dễ thở kích thích mạnh hệ thần kinh sau đó dẫn tớinhững ảo giác, mất khái niệm về thời gian, không gian cần dùng với liềucàng cao và dẫn tới nghiện
c Cây Côca.
Có tên khoa học là Erythro Xylum, hoạt chất chính của cây côca làCôcain chiếm từ 0,3% - 1% Loại cây này thường mọc thành bụi, xanh quanhnăm cao từ 2- 3m được trồng nhiều ở vùng núi cao Nam mỹ một năm có thểcho hoạch từ 9 - 10 lần người ta đã chiết xuất ra Cocain và sử dụng Cocain vì
có tác dụng kích thích thần kinh trung ương lâu dần dẫn tới nghiện Nếu dùngliều cao sẽ để lại di chứng rối loạn chữ năng có quan thần kinh gây ngộ độccho người (chân tay có quắp, liệt hô hấp tuần hoàn có thể gây tử vong) hiệnnay ngành y tế chỉ dùng một lượng nhỏ Cocain để làm thuốc chữa bệnh cònđại số dùng để sản xuất ma tuý thành Cacaclohydrat, để dưới dạng bột khi
Trang 8dùng hòa tan với nước cất và tiêm vào tĩnh mạch Năm 1886 dược sỹ người
Mỹ đã tìm được và pha chế chất Coca và nước hạt Coca làm thành nước giảikhát Cocacola sau đó thì công nghệ sản xuất Cocacola có thêm khí CO2 rađời Nước uống Cocacola trở thành nổi tiếng khắp thế giới hơn 100 năm quavẫn được mở rộng phát triển ở nhiều nước nên cũng không tránh khỏi tệ nạnnghiện hút Cocain ở nhiều nước hiện nay
d Cây Catha (cây khát)
Có tên khoa học là Cathadulis, từ hơn 700 năm nay người ARập đãnghiện nhai cây Catha, lúc đầu cảm thấy sảng khoái, hưng phấn cao nhưngsau đó nói nhiều dẫn tới nói năng bừa bãi, lung tung và không làm chủ đượcbản thân dẫn tới những hành động quá khích, có khi còn bị rối loạn thần kinh
Từ cây này, người ta chế tạo ra một số chất, trong đó có chất cathinon
có cấu trúc hoá học và dược lý rất gióng chất amphetamine - một chất kíchthích thần kinh cực mạnh mà các vận động viên thường sử dụng để tăng khảnăng và hiệu quả thi đấu, đó chính là nhân tố gây nghiện của amphetamine
2.2 Ma tuý có nguồn gốc tổng hợp.
Ma tuý tổng hợp là loại ma tuý không có nguồn gốc từ ma tuý tự nhiên
mà do con người tạo ra từ các chất hay hợp chất có trong tự nhiên
Nhưng không phải là ma tuý qua bào chế dưới dạng tác dụng phản ứnghoá học con người tạo ra chất làm mê mẩn hưng phấn khi sử dụng ma tuý như
ma tuý tự nhiên nhưng tác động lại mạnh mẽ và nhanh chóng hơn nhiều như:Menthenphetamin, petamin
2.3 Phân loại theo tác dụng tâm sinh lý.
Đó là các chất ma tuý, an thần gây mê, các chất kích thích gây ra ảogiác cho con người khi sử dụng
* Các chất giảm đau:
+ Dolagan: là chất giảm đau, giống moocphine nó gây hưng phấn chongười sử dụng, nhưng ít gây suy giảm hô hấp và ít gây nghiện hơnmoocphine, nhưng giá thành lai cao hơn 5 - 10 lần
Trang 9+ Heroin tổng hợp: Là loại ma tuý được dùng phổ biến ở Châu âu vàmột số nước trên thế giới Heroin vào Việt Nam chủ yếu từ năm 1995, đượctinh chế từ thuốc phiện nhưng lại mạnh gấp 10 lần thuốc phiện và gây nghiệnrất nhanh Do việc vận chuyển thuốc phiện quá nặng nhọc và tốn kém, mặtkhác, giá heroin đắt gấp hàng trăm lần giá thuốc phiện, trong khi chi phí đểchế biến heroin từ thuốc phiện lại không đáng kê so với giá bán Ví dụ: Giá1kg thuốc phiện là 150 - 170 đôla nhưng giá 1kg heroin là 15 - 20.000đôla.
Do đó, bọn xấu ở nước ngoài thường chế xuất thuốc phiện thành heroin đểvận chuyển và thu lợi bất chính cao
Đây là loại ma tuý rất độc hại, gây nghiện nặng và gây cho người dùngnhiều thảm hoạ, trước hết là những thương tổn ở hệ thần kinh trung ương
* Các chất kích thích hệ thần kinh
+ Amphetamine: Loại này được sản xuất ở dạng bột, viên nén, viên connhộng, ống tiêm khi dùng ở liều cao sẽ làm cho cơ thể bị choáng, suy sụp,không muốn ăn uống, đau đầu, loạn nhịp tim, giảm khả năng lao động và họctập dùng lâu có thể bị rối loạn thần kinh, dẫn đến tâm thần
+ Methamphetamine (Meth): Mạnh hơn amphetamine và gấp 500 lần
so với thuốc phiện
Loại ma tuý này rất nguy hiểm và có hại hơn ma tuý tự nhiên rất nhiềubởi nó có nồng độ cao, khả năng gây nghiện nhanh và tác động lên hệ thầnkinh, làm cho người sử dụng loại này dễ bị kích động gây tội ác ngay
* Các chất ức chế hệ thần kinh
- Barbiturar: Là nhóm an thần, chống co giật Dùng lâu hoặc quá liều sẽdẫn tới mất trí nhớ, nói ngọng, và gây tổn thương cho hệ tuần hoàn, thậm chígây ngộ độc, dẫn tới tử vong
- Methaqualon, Mecloqualon, Benzodiazepin làm giảm đau, an thần,chống co giật, thư giãn cơ bắp nhưng là những chất gây nghiện đối vớinhững người hay sử dụng chúng
Trang 10- Thuốc an thần Seduxen, Mepropamate dùng để chữa bệnh, chống lo
âu, hồi hộp, khó ngủ và đau đầu, nhưng dùng nhiều sẽ gây nghiện
* Theo mức độ gây nghiện
- Loại mạnh: bao gồm những ma tuý luôn gây ra hiện tượng nghiện.Khi cai nghiện, thường gây ra những rối loạn nghiêm trọng về sinh lý -hội chứng cai nghiện như: thuốc phiện, heroin, Cocain, Meth
- Loại trung gian: Nếu bị lạm dụng, thường gây nghiện do phản ứngdược lý, gây tác hại đến cơ thể người dùng như thuốc giảm đau: Moocphine,Dolargan hay thuốc an thần gây ngủ: Seduxen, Mepropamate
- Loại nhẹ: Thường là những chất gây nghiện có phản ứng của tâm lý,không phải chịu sự kiểm soát và nghiêm cấm như: Nicotine từ lá của câythuốc lá, Caphein chiết xuất từ hạt cà phê
III Tác hại của ma tuý.
1 Tác hại đối với bản thân người nghiện.
Lạm dụng ma tuý làm tổn hại nghiêm trọng đến sức khoẻ, nhân cáchcủa con người, ma tuý - khi bị lạm dụng sẽ tàn phá huỷ hoại cơ thể người,gây ra những rối loạn cho các tổ chức trong cơ thể
* Gây rối loạn sinh lý
+ Rối loạn toàn thân:
- Mất ngủ
- Suy nhược, nên gây còm, ốm yếu, khi lên cơn nghiện người nghiệnquằn quại đau đớn, rên rỉ, thậm chí co giật, chảy nước miếng, mắt nhắmnghiền, lim dim trông thật thảm hại
+ Về tiêu hoá:
- Nôn (hoặc buồn nôn)
- Chán không muốn ăn
- Đau bụng
- Đi rửa hoặc táo bón xen kẽ
+ Rối loạn tuần hoàn
Trang 11- Tim bị loạn nhịp
- Huyết áp tăng giảm đột ngột
+ Rối loạn thần kinh
Khi ma tuý vào cơ thể, nó sẽ tác động trực tiếp lên hệ thần kinh trungương, gây nên xung đột kích thích hoặc ức chế lên các trung khu của bán cầuđại não Người nghiện ma tuý nặng thì luôn ở trong trạng thái rối loạn cácphản xạ thần kinh, gây ra các trạng thái sau:
- Đau đầu, chóng mặt
- Chân tay run, co giật
- Trí nhớ kém, dẫn tới đần độn, kém thông minh
- Mất cảm giác, hay quên
- Thẫn thờ, chậm chạp, u sầu, ngại vận động
- Dễ bị kích động dẫn tới tội ác
- Mất đi cái cảm giác khó chịu bình thường (không thấy rằng mình bẩnnên ngại tắm vì sợ nước, sợ gió)
+ Rối loạn sinh sản con cái
- Ma tuý làm ảnh hưởng đến hệ thống hooc môn sinh sản
- Làm giảm hoạt năng sinh dục
- Làm suy yếu nòi giống
- Ma tuý vào người mẹ đang mang thai gây sẩy thai, đẻ non hoặc gâysuy dinh dưỡng, chậm lớn ở trẻ sơ sinh
Ngoài các rối loạn trên, theo kết quả nghiên cứu của nhiều nhà khoahọc thì những người thường xuyên sử dụng ma tuý dễ mắc các bệnh gan vàthận Trong cơ thể người, gan và thận là cơ quan vô cùng quan trọng, làmchức năng bài tiết chất độc và thải ra ngoài Khi bị các chất ma tuý (đặc biệt
là Heroin) làm rối loạn các chức năng này, gan và thận sẽ giảm sút bài tiếtchất độc Các chất độc này sẽ bị tích lũy và đọng lại trong cơ thể, làm suy yếugan, dẫn đến áp xe gan và suy thận làm cho người bị phù, nhiễm độc và cả 2bệnh đều dẫn đến tử vong
Trang 12* Gây rối loạn tâm lý.
Do lạm dụng ma tuý mà dẫn đến nghiện, nên người nghiện luôn luôn
có nhu cầu đưa ma tuý vào cơ thể tiếp tục để giảm bớt cơn đau đớn về thể xáchoặc để thoả mãn cảm giác đặc biệt về mặt sinh lý Vì vậy, nó là nhu cầu lớnnhất bức bách nhất chi phối mọi nhu cầu khác của con người như: ăn uống,văn hoá, tình dục hoặc thờ ơ tình cảm với người ruột thịt, người thân thiếtcủa mình, thích cô độc, u sầu, lãnh đạm hoặc cau có
Khi lên cơn mà không có thuốc để dùng, người nghiện sẽ đau đớn, vật
vã, nói năng không tự chủ được và thường hung hãn hoặc bi quan, chán nản,gây ra xung đột với các thành viên trong gia đình, làm nảy sinh những mâuthuẫn về lối sống, dẫn đến gia đình tan nát (ly hôn) và kinh tế khánh kiệt
Vì bị lệ thuộc vào ma tuý, để có tiền mua thuốc, người nghiện sẵn sànglàm bất cứ điều gì như nói dối, lừa gạt, trộm cắp, cướp giật thậm chí cả giếtngười, do đó làm giảm sút nhân cách và suy thoái về đạo đức
* Gây tai biến khi tiêm chích
Khi tiêm chích, do không chú trọng vấn đề vô trùng dụng cụ, nên đãđưa tới nhiễm trùng máu, viêm gan, viêm loét tĩnh mạch, đặc biệt là nguyênnhân lây nhiễm HIV và căn bệnh AIDS mà hiện nay chưa có cách cứu chữa
* Gây nhiễm khuẩn
Vì rối loạn cảm giác bình thường, không cảm thấy mình sống bẩn, do
đó người nghiện ma tuý ngại tắm, sợ nước, sợ gió, người hôi hám, nên sinh racác bệnh ngoài da như: ghẻ lở, hắc lào
Ma túy làm khoảng 70% người nghiện mất khả năng lao động trong đó35% mất sức lao động hoàn toàn Sự lạm dụng ma tuý ảnh hưởng trực tiếpđến thu nhập và mức sống của người nghiện, làm giảm cơ hội tìm kiếm việclàm phù hợp từ đó ảnh hưởng đến thu nhập mặt khác người nghiện phải chiphí rất nhiều để mua ma tuý (mỗi người nghiện ma tuý chi phí ít nhất từ 25 -30.000đ/ngày)
2 Tác hại đối với gia đình người nghiện.
Trang 13Bên cạnh những tác hại, tàn phá to lớn do ma tuý mang lại đối với bảnthân người nghiện ma tuý còn gây ảnh hưởng nghiêm trọng về đời sống kinh
tế, tâm lý, tình cảm đối với gia đình có những người nghiện hút ma tuý Thực
tế đã có biết bao nhiều gia đình rơi vào tình trạng đói nghèo, mâu thuẫn, chia
ly Nhiều nghiên cứu cho thấy những gia đình có người nghiện thường có tỷ
lệ trẻ em vị thành niên nghiện hút ma tuý, phạm pháp, lang thang cao hơnnhiều so với các gia đình bình thường khác Một nghiên cứu gần đây cho thấytrong số các cặp vợ chồng ly hôn năm 2003 có khoảng 40 - 42% là xuất phát
từ những xung đột, bất đồng liên quan tới ma tuý Khoảng 70% con cái củacác cặp vợ chồng ly dị, ly thân đã trở thành con nghiện, lang lang bụi đờitrộm cắp
Sự bất hoà thường xuyên xảy ra giữa những người nghiện và các thànhviên trong gia đình do mâu thuẫn về lối sống, thái độ cư xử túng quẫn về kinh
tế, làm cho tình cảm gia đình tổn thất, hạnh phúc gia đình bị tan vỡ, vợ chồng
ly hôn, thanh danh gia đình bị hoen ố Nhiều người nghiện bán dần tài sảntrong nhà, đất đai để thoả mãn cơn nghiện
3 Ma tuý ảnh hưởng đến chính trị, kinh tế đất nước.
Tình hình ma tuý ở nước ta hiện nay đã có tác động về chính trị tuynhiên không đến mức nghiêm trọng nhưng đòi hỏi chúng ta luôn cảnh giác.Các thế lực thù địch với chủ nghĩa xã hội lợi dụng những khó khăn và tồn tạicủa chúng ta trong việc giải quyết các vấn đề xã hội bức xúc nhằm âm mưuphá vỡ khối đại đoàn kết dân tộc, chống lại chính quyền của nhân dân, nhất làtrong đồng bào dân tộc thiểu số
Nạn ma tuý là nguồn gốc, là điều kiện phát sinh các tệ nạn xã hội khácnhư: buôn lậu, cướp giật, trộm cắp (2/3 tổng số các vi phạm trật tự công cộng
và nền trật tự xã hội nói chung là do những đối tượng nghiện ma tuý hoặc cóliên quan tới ma tuý) và là nguồn lây nhiễm HIV/AIDS Căn bệnh nguy hiểm
mà y học hiện đại vẫn chưa tìm ra phương thuốc chữa trị Số liệu gần đây cho
Trang 14thấy khoảng gần 70% người bị bệnh AIDS là những người nghiện hút và tiêmchích ma tuý.
Ma tuý ngoài những tác hại to lớn kể trên còn kéo theo sự tổn phí vềkinh tế rất nghiêm trọng Theo thống kê hiện nay cả nước có hơn 170.000người nghiện ma tuý thì con số này quả thực đáng lo ngại Tính riêng mỗi connghiện 1 ngày tiêu hết từ 20.000 - 30.000đồng Nếu là nghiện heroin thì sốtiền tiêu tốn cho hút chích phải lên tới 200.000 - 300.000đồng tính bình quânmột ngày một người hút 1 liều heroin giá 100.000đ thì một ngày cả nước tiêuphí hết 17 tỷ đồng, một tháng tiêu phí hết số tiền không nhỏ, nếu đem số tiềnnày xây dựng trường học thì ít nhất mỗi năm cũng xây thêm được 100 trườnghọc khang trang, hiện đại đó là chưa kể tới số tiền lớn nhà nước và nhân dân,gia đình phải chi phí cho việc chạy chữa, cai nghiện cũng như chưa tính đượcthiệt hại về của cải công dân, tài sản nhà nước bị ăn cắp cướp giật, phá hoại
do các đối tượng nghiện ma tuý gây ra bên cạnh đó là sự lãng phí một lựclượng lao động rất lớn trở thành những "kẻ ăm bám" đang từng ngày từng giờtiêu tốn tiền của, gây thiệt hại về kinh tế to lớn, đồng thời làm mất trật tự antoàn xã hội Theo số liệu của Bộ lao động thương binh xã hội năm 2002, ởtrung tâm cai nghiện Hải Phòng cũng có tới 75- 80% người nghiện có tiền ántiền sự Có thể nói tệ nạn nghiện hút ma tuý đã gây nên những ảnh hưởngnhững tác hại về nhiều mặt đối với sự phát triển của các quốc gia nói chung
và của nước ta nói riêng
Như vậy, ma tuý thực sự là "tệ nạn xã hội" vì:
- Ma tuý cuốn hút số thanh niên đi vào con đường nghiện ngập ngàycàng tăng
- Ma tuý là con đường ngắn nhất dẫn tới lây nhiễm HIV/AIDS
- Ma tuý là bạn đồng hành với việc gia tăng tội phạm
Một số nghiên cứu mới cho thấy:
+ 65 - 70% tổng số gái mại dâm nghiện hút và sử dụng thường xuyêncác chất ma tuý
Trang 15+ 80% những người tham gia đua xe phân khối lớn là những connghiện ma tuý.
- Ma tuý làm suy kiệt sức khoẻ, trí tuệ, suy thoái giống nòi dân tộc.Trong giai đoạn hiện nay, việc giải quyết các tệ nạn xã hội đã trở thànhnhững vấn đề nóng bỏng trong chiến lược phát triển đất nước Mỗi con người,mỗi gia đình, cộng đồng đều phải tự trang bị cho mình những kiến thức vàbiện pháp hữu hiệu để chống lại sự tấn công của các tệ nạn xã hội đồng thờiđòi hỏi có sự kết hợp giải quyết đồng bộ nhanh chóng, kịp thời và hiệu quảcủa toàn xã hội, chính quyền
Trang 16IV Quan điểm của đảng và chính phủ về công tác phòng chống tệ nạn nghiện hút ma tuý trong thanh niên.
Phòng chống ma tuý từ nhiều năm nay được coi là một cuộc đấu tranhgian khổ, phức tạp, lâu dài chống lại một hiểm họa dễ lây lan Trong trậnchiến này, nhiều nước có những nỗ lực đáng ghi nhận Song như nhiều đạibiểu đã nêu trong kỳ họp đặc biệt lần thứ 20 của Đại hội Liên hiệp quốc từngày 8 - 10 đến tháng 6 năm 1998 tại New York (Mỹ) về phòng chống ma tuýlà: "ma tuý là vấn đề không biên giới, không một nước nào có thể tự giảiquyết thành công vấn đề xã hội vô cùng phức tạp này Hợp tác quốc tế trongcuộc đấu tranh chống ma tuý trở thành nhu cầu bức xúc đối với mọi quốc gia
vf toàn thế giới"
Là thành viên trong cộng đồng quốc tế, Việt Nam cũng không thoátkhỏi việc phải đối mặt với những thách thức và thảm hoạ của tệ nạn nghiệnhút ma tuý và buôn lậu ma tuý
Cách đây nhiều năm về trước, vấn đề nghiện hút ma tuý cũng chưaphức tạp như những năm gần đây Lúc đó việc buôn bán và nghiện hút còn ởmức phạm vi hẹp, lẻ tẻ, chủ yếu là ở những người cao tuổi và hút thuốc phiện
là chính, hơn nữa lại tập trung chủ yếu ở những vùng cao, vùng sâu - nơitrồng nhiều cây thuốc phiện
Hơn 5 năm trở lại đây, nạn buôn bán và tệ nạn nghiện hút ma tuý đãlan rộng khắp cả nước từ thành thị đến nông thôn, thậm chí đã len lỏi tới cáchang cùng ngõ hẻm, các lũy tre làng với mức độ ngày càng gia tăng
Khi đất nước bắt đầu thực hiện đường lối đổi mới mới nền kinh tế, mặttrái của nền kinh tế thị trường đã có tác động đến sự phát triển của tệ nạn xãhội, để phòng chống và khắc phục có hiệu quả tệ nạn ma tuý Đảng và nhànước đã ban hành nhiều văn bản để phối hợp các ban ngành sớm chăn chặn,đẩy lùi tiến tới xoá bỏ tệ nạn ma tuý ở Việt Nam Vì vậy ngay trong nghịquyết đại hội Đảng lần thứ VI, Đảng ta xác định rõ chủ trương chính là "phát
Trang 17động phong trào toàn dân tham gia phòng ngừa và đấu tranh với các tệ nạn xãhội".
Quan điểm của Đảng về phòng chống tệ nạn xã hội trong đó tệ nạnnghiện hút ma tuý được thể hiện xuyên suốt qua các nghị quyết của các kỳĐại hội Đảng, cho thấy quyết tâm của Đảng trong việc đẩy lùi các loại tệ nạn
xã hội đặc biệt là tệ nạn ma tuý ra khỏi cộng động Đến đại hội IX một lầnnữa Đảng chỉ rõ vấn đề mấu chốt là phải "ngăn chặn và bài trừ tệ nạn xã hội,nhất là tệ nạn mại dâm, ma tuý và lây nhiễm HIV/AIDS"
Bên cạnh đó Đảng và Nhà nước luôn có chủ trương nhất quán, đồng bộtrong chương trình hành động Chính phủ có chủ trương kiểm soát nghiêmngặt việc sản xuất, vận chuyển, buôn bán, lưu thông các chất ma tuý trên toànlãnh thổ, trước hết là vùng trồng cây thuốc phiện, cần sa, vùng biên giới, cáccửa khẩu, hải cảng, sân bay quốc tế; tiêu huỷ các sản phẩm là thuốc phiện vàcác chất ma tuý khác thu được Song thực tế cho thấy, tuy lượng thuốc phiệnsản xuất trong nước giảm, nhưng trữ lượng thuốc phiện và các chất ma tuýkhác như: heroin trôi nổi qua vận chuyển, buôn bán tàng trữ trái phép cóchiều hướng gia tăng
Đứng trước tình hình như vậy (đặc biệt từ năm 1993 trở lại đây) nhànước đã đặt vấn đề phải xây dựng chương trình quốc gia phòng chống vàkiểm soát ma tuý để chỉ đạo công tác này
Ngày 29/1/1993 Chính phủ nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam
đã ban hành Nghị quyết số 06 - NQ/CP về "tăng cường chỉ đạo công tácphòng chống và kiểm soát ma tuý" đồng thời khẳng định rõ: cần phải đấutranh kiên quyết chống các tệ nạn này bằng các biện pháp tuyên truyền, vậnđộng, giáo dục, kinh tế, xử lý bằng hành chính và hình sự" xác định đối tượngquan tâm hàng đầu là thanh niên
- Quyết định số 743 ngày 14/11/1995 của Thủ tướng chính phủ phêduyệt kế hoạch cụ thể hoá chương trình hành động phòng chống, kiểm soát
ma tuý giai đoạn 1996 - 2000
Trang 18- Chỉ thị 60/CT - TW ngày 30/11/1996 của Bộ chính trị Đảng cộng sảnViệt Nam về "Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo, công tác phòng chống vàkiểm soát ma tuý".
- Quyết định số 686/TTg ngày 25/8/1997 của Thủ tướng chính phủ vềviệc thành lập uỷ ban quốc gia phòng chống ma tuý do Phó Thủ tướng PhạmGia Khiêm làm Chủ tịch, các phó chủ tịch là Bộ trưởng Bộ Nội vụ, Bộ trưởng
Bộ lao động thương binh - xã hội
Bên cạnh việc ban hành các văn bản đề phòng, ngăn chặn, tiến tới xoá
bỏ hoạt động buôn bán vận chuyển, tàng trữ, rủ rê, lôi kéo, hút hít, tiêm chích
ma tuý với nhiều biện pháp đồng bộ về kinh tế, giáo dục, hành chính nhànước còn sử dụng luật pháp để xử lý
Tội phạm về ma tuý được ghi trong điều 61 của Hiến pháp nước Cộnghoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992 ghi rõ "Nghiêm cấm sản xuất, vậnchuyển, buôn bán tàng trữ, sử dụng trái phép thuốc phiện và các chất ma tuýkhác Đối với những người nghiện hoặc mắc các bệnh xã hội Nhà nước quyđịnh chế độ cai nghiện và chữa các bệnh đó"
- Nghị định số 20/CP ngày 13/4/1996 của Chính phủ ban hành quy chế
về cơ sở chữa bệnh cho người nghiện ma tuý, mại dâm Trong đó quy định rõđối tượng, thủ tục cai nghiện, chế độ chính sách đối với người được đưa vào
cơ sở chữa bệnh (cai nghiện)
Điều 185 trong luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật hình sựđược Quốc hội nước cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam ngày 10/5/1999 đãquy định rõ tội sản xuất, tàng trữ vận chuyển mua bán trái phép các chất matuý
- Ngày 22/5/1999 Chủ tịch nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam
đã ký lệnh công bố Luật hình sự trong đó quy định các tội phạm về ma tuý,thêm 1 chương riêng gồm 10 tội với khung hình phạt rất nghiêm khắc, ngườinào sản xuất, tàng trữ, vận chuyển, mua bán trái phép từ 5kg thuốc phiện,100g heroin trở lên sẽ bị tử hình
Trang 19- Nhà nước đã ban hành luật phòng chống ma tuý năm 2001.
- Ngày 1/9/1997 Chủ tịch nước ra quyết định tham gia cả 3 công ướcquốc tế về kiểm soát ma tuý
Trên thực tế có rất nhiều văn bản, chỉ thị của Đảng và Nhà nước có liênquan đến tệ nạn nghiện hút ma tuý Cho thấy sự quan tâm, lãnh đạo chỉ đạosát sao và kiên quyết đấu tranh xóa bỏ các tệ nạn xã hội, trước hết là tệ nạn
ma tuý Thanh niên là đối tượng ưu tiên cần được giáo dục tuyên truyền củaĐảng và Nhà nước
V Vai trò của tổ chức đoàn trong việc tham gia phòng chống tệ nạn nghiện hút ma tuý.
Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị - xã hộicủa thanh niên Việt Nam Với chức năng giáo dục và bảo vệ lợi ích chínhđáng của tuổi trẻ, những năm qua đoàn đã tổ chức nhiều hoạt động tích cựctham gia vào công tác đấu tranh phòng chống tệ nạn xã hội nói chung vàphòng chống tệ nạn nghiện hút ma tuý nói riêng trong thanh niên
Là tổ chức chính trị - xã hội, trường học xã hội chủ nghĩa của thanhniên đoàn tập trung giáo dục định hướng về giá trị, chuần mực đạo đức xã hộitiến bộ cho thanh niên, giúp thanh niên có đủ nhận thức và khả năng làm chủthái độ, thay đổi hành vi phòng ngừa và kiểm soát Do đó biện pháp giáo dụcvới phương châm: "Lấy phòng ngừa là chính, lấy xây để chống", xây dựng lốisống văn minh lành mạnh, hình thành chuẩn mực xã hội mới đóng vai trò chủđạo trong hệ thống những biện pháp tổ chức hoạt động đoàn
Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là đội quân xung kích cáchmạng, đội dự bị tin cậy của Đảng nên cần giáo dục và tổ chức cho thanh niênxung kích đi đầu trong việc thực hiện các nhiệm vụ phòng chống tệ nạnnghiện hút ma tuý, tuyên truyền các chủ trương chính sách, biện pháp củaĐảng và chính phủ vận động quần chúng nhân dân thực hiện lối sống vănminh, lành mạnh kiên quyết bài trừ các tệ nạn xã hội ra khỏi đời sống cộngđồng xã hội, nhất là thanh niên
Trang 20Đoàn là người đại diện, chăm lo bảo vệ quyền lợi hợp pháp của tuổi trẻcho nên đoàn cần phải tiến hành giáo dục phòng ngừa các tệ nạn xã hội đểbảo vệ cho thanh niên, xây dựng những chuẩn mực xã hội mới để điều chỉnhhành vi, lối sống của thanh niên Đồng thời đối với những thanh niên đã mắc
tệ nạn xã hội, đoàn cần động viên giúp đỡ và khuyến khích để họ chữa trịphục hồi và giúp đỡ họ tái hoà nhập cộng đồng Điều quan trọng là tổ chứcđoàn cần cảm hoá, giáo dục họ từ bỏ những thói quen, những hành vi lệchchuẩn trút bỏ những định kiến mặc cảm với những lỗi lầm đã qua để họ tiếpthu những chuẩn mực xã hội, có đủ nghị lực và khả năng thay đổi "hình ảnh
về chính mình", tự vươn lên hoà nhập cộng đồng Đồng thời là người đạidiện, bảo vệ quyền lợi cho tuổi trẻ, đoàn cần giám sát việc thực hiện chế độchính sách và pháp luật phòng chống tệ nạn xã hội đối với thanh niên lêntiếng bảo vệ thanh niên trong những trường hợp quyền lợi chính đáng của họ
bị xâm phạm
Đoàn thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là hạt nhân chính trị nòng cốtcủa phong trào thanh niên, đoàn cần định hướng cho các hoạt động của Hộiliên hiệp thanh niên Việt nam, Hội sinh viên tập hợp đoàn kết thanh niêntham gia các hoạt động phòng chống các tệ nạn xã hội thông qua các mô hìnhnhư: Câu lạc bộ phòng chống các tệ nạn xã hội, đội thanh niên xung kích anninh
Được giao phụ trách đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh, đoàn cầnđịnh hướng giáo dục phòng ngừa tệ nạn xã hội cho thiếu nhi và hướng dẫncác em tham gia hoạt động phù hợp với khả năng và điều kiện từng lứa tuổi
Đoàn thanh niên được xây dựng, rèn luyện và trưởng thành qua cácthời kỳ đấu tranh, đoàn đã tập hợp được đông đảo thanh niên phát huy chủnghĩa anh hùng cách mạng, cống hiến xuất sắc cho sự nghiệp giải phóng dântộc thống nhất đất nước xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Bước vào thời kỳ đổimới, đoàn tiếp tục phát huy những truyền thống quý báu của dân tộc và bảnchất tốt đẹp của mình kế tục trung thành xuất sắc sự nghiệp cách mạng vẻ
Trang 21vang của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh Thường xuyên bổ sung lực lượngtrẻ cho Đảng, tổ chức động viên thanh niên đi đầu trong sự nghiệp CNH,HĐH đất nước và bảo vệ Tổ quốc XHCN.
Trang 22PHẦN THỨ B THỰC TRẠNG CỦA CÔNG TÁC PHÒNG CHỐNG MA TUÝ Ở
HUYỆN BA BỂ - TỈNH BẮC KẠN.
I Những đặc điểm chung.
1 Đặc điểm địa lý - kinh tế - chính trị - xã hội.
a Vị trí địa lý, điều kiện tự nhiên.
Bắc Kạn cách thị xã tỉnh lỵ 60km về phíâ Bắc, cách thủ đô Hà Nội230km đi theo hướng đường quốc lộ 3
- Phía Bắc giáp huyện Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng và huyện Pắc Nặm
- Phía Đông giáp huyện Ngân Sơn
- Phía Nam giáp huyện Bạch Thông
- Phía Tây giáp huyện Chợ Đồn, huyện Na Hang tỉnh Tuyên Quang
Là huyện miền núi vùng cao được chia thành 16 đơn vị hành chính(gồm 15 xã và 1 thị trấn) Ba Bể có địa hình địa vật hiểm trở nhưng hùng vĩphong phú và đa dạng, vừa mang đầy đủ đặc điểm vùng rừng núi nhiệt đới,vừa mang nét riêng biệt, độc đáo hiếm có Cánh cung sông Gâm chạy dài theohướng Đông Bắc - Tây Nam xuyên suốt địa giới của huyện với dãy PhiaBjooc trùng điệp, hùng vĩ như một bức trường thành Trên rừng có nhiều loạilâm thổ sản quý, nhiều loại gỗ quý như đinh, lim, nghiến sến, táu, lát cùngnhiều loạiu dược liệu và nhiều loại chim muông, thú rừng, như hổ báo lợnrừng, vọc mũi hếch, gấu, tê tê, kỳ đà
Giữa vùng rừng núi trùng điệp bao la, ở phía Tây Nam của huyện là Hồ
Ba Bể rộng tới 450ha được bao bọc bởi những dãy núi đá vôi có nhiều hangđộng và suối ngầm khi ẩn, khi hiện toàn cảnh hồ như một bức tranh thủy mặclàm say lòng nhiều du khách từ xưa đến nay
Nằm xen kẽ giữa những cánh cung rừng núi hoặc chạy song song vớicác dòng sông, suối là những cánh đồng nhỏ, màu mỡ thuận lợi cho việc trồngcấy các loại cây nông nghiệp mà trước hết là cây lúa ngô Nền sản xuất nông
Trang 23nghiệp theo phương thức tự cung tự cấp còn khá phổ biến, nhưng đây thực sự
là nguồn hậu cần dự trữ và cung cấp tại chỗ khá vững chắc cho nhân dân
2 Đặc điểm về kinh tế - văn hoá - xã hội
* Dân số cơ cấu
Ba bể là huyện miền núi, vùng cao rất đa dạng về dân cư xã hội, đồngbào đã cùng nhau đoàn kết gắn bó sinh sống với nhau từ lâu đời Ba bể hiệnnay có 7 dân tộc chính, người Tầy chiếm tỷ lệ gần 60% dân số, sống tập trungthành các làng, bản trong các thung lũng lòng chảo, lòng máng hoặc dọc theohai bên bờ các con sông dòng suối, có nhiều bản, làng đông đến vài trục hộ,cũng có bản chỉ có vì nếp nhà sàn đơn sơ dựng bên sườn núi Tại một số xãnhư Cao Thượng, Nam Mẫu, Hoàng Trĩ, Đồng Phúc đồng bào vẫn giữ đượcđặc trưng của nếp nhà sàn cổ xưa ở các vùng phụ cận thị trấn, gần chợ, haibên đường giao thông lớn như đường 158, đường đi Pắc Nặm, nhiều hộ giađình người Tày đã bỏ nhà sàn chuyển sang ở nhà đất, có một số gia đình đãxây nhà lợp ngói Đồng bào Tày làm ruộng lúa nước là chính, ngoài ra còntrồng ngô sắn và nhiều loại hoa màu khác ở các soi bãi, vùng đồi đất thấp.Đồng bào dân tộc Dao chiếm khoảng 18% dân số Đồng bào dân tộc Nùng,H'Mông chiếm tỷ lệ khoảng 15% Ngoài ra còn có đồng bào các dân tộc Kinh,Hoa và một số đồng bào dân tộc khác
Theo số liệu thống kê huyện Ba Bể, 6 tháng đầu năm 2005 dân sốhuyện Ba Bể là 48.399 người trong đó bao gồm cả công nhân quốc phòng vàlực lượng vũ trang
* Về lao động việc làm
Tổng số lao động trong độ tuổi toàn huyện và đến tháng 6/2005 là:26.107 chiếm 51,49% với lực lượng lao động tương đối đông, chiếm 51,49%tổng dân số cho thấy vấn đề giải quyết công ăn việc làm cho người lao động,
là một khó khăn không nhỏ trong sự phát triển kinh tế - xã hội của huyện BaBể
Trang 24* Về công tác giáo dục - đào tạo
Toàn huyện có 02 trường PTTH, 18 trường THCS, 22 trường tiểu học,
24 trường mầm non và một trung tâm giáo dục thường xuyên
Có thể thấy rằng tất cả các xã, thị trấn trong huyện đều có trường học
* Về công tác y tế và chăm sóc sức khoẻ cộng đồng
Mạng lưới y tế phát triển rộng khắp và ngày càng được nâng cao Toànhuyện có 02 bệnh viện phòng khám và các xã, thị trấn đều có trạm xã thựchiện tốt công tác y tế chăm sóc sức khoẻ cộng đồng góp phần khám chữabệnh cho nhân dân trong huyện và những khu vực lân cận
* Về văn hoá
Ba Bể là một huyện có truyền thống văn hoá anh hùng khá lâu Trảiqua hàng nghìn năm sinh tồn và phát triển xã hội, những nét đẹp trong tâmhồn và cốt cách của đồng bào dân tộc Ba Bể là tính tình cởi mở đôn hậu,thẳng thắn và trung thực, cần cù trong lao động sản xuất kiên cường và dũngcảm đấu tranh với thiên nhiên và địch hoạ Những giá trị đạo đức và tinh thần
đó, đã tạo nên truyền thống quý báu và tốt đẹp của dân tộc ta nói chung vàđồng bào các dân tộc Ba Bể nói riêng Truyền thống nổi bật nhất là tinh thầnyêu nước nồng nàn, mưu trí, sáng tạo kiên cường bất khuất đấu tranh chống
kẻ thù xâm lược
Dưới sự lãnh đạo của Đảng trên chặng đường dài đầy khó khăn giankhổ, nhân dân Ba Bể không ngừng phát huy truyền thống yêu nước và cáchmạng nguyện một lòng theo Đảng, phát huy truyền thống, trí tuệ của nhândân, biến những chủ trương đúng đắn của Đảng thành các phong trào quầnchúng làm nên biết bao kỳ tích trong cuộc kháng chiến chống kẻ thù xâm lượccủa dân tộc Những đóng góp to lớn vào sự nghiệp đấu tranh giải phóng dântộc và xây dựng đất nước trên con đường đi lên xây dựng CNXH Đảng bộ vànhân dân Huyện Ba Bể được nhà nước trao tặng danh hiệu anh hùng vào năm
2003, phát huy cao độ truyền thống cao đẹp trong lao động, chiến đấu xâydựng của nhân dân Ba Bể và những kinh nghiệm thu được trong qúa trình
Trang 25lãnh đạo cách mạng Đảng bộ và nhân dân Ba Bể đã và đang viết tiếp nhữngtruyền thống tốt đẹp trong giai đoạn mới Giai đoạn công nghiệp hoá - hiệnđại hóa đưa nhân dân Ba Bể bước vào thiên niên kỷ mới: "Tự do - ấm no -hạnh phúc" cùng cả nước xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội.
* An ninh chính trị:
Là một huyện trung du miền núi, đi đôi với phát triển kinh tế, huyện Ba
Bể luôn chú trọng đến công tác an ninh chính trị trong thời kỳ CNH - HĐHthường xuyên đảm bảo sự lãnh đạo toàn diện để giữ vững, ổn định chính trịtrật tự xã hội, tăng cường thế trận quốc phòng toàn dân, thường xuyên bổsung các phương án phòng thủ, sẵn sàng chiến đấu Huyện ủy ra các nghịquyết về tăng cường sự lãnh đạo của cấp uỷ Đảng với nhiệm vụ quân sự quốcphòng, xây dựng đề án thế trận an ninh nhân dân - quốc phòng toàn dân phùhợp với tinh thần các chỉ thị số 07 của Tỉnh ủy và Nghị quyết số 08 của Bộchính trị về chiến lược bảo vệ tổ quốc nhờ đó an ninh chính trị được giữ vững,
an ninh nông thôn được coi trọng, kịp thời giải quyết các đơn thư khiếu nại, tốcáo của người dân Kiên quyết không xảy ra điểm nóng, nhiệm vụ giữ gìn trật
tự an toàn xã hội được thực hiện tốt còn việc phá các vụ án hình sự đạt 70 90%, xử lý nghiêm các vụ trọng án Thường xuyên chỉ đạo củng cố nâng caochất lượng các ban công an các xã thị trấn và đội ngũ công an viên Tình hìnhnội bộ Đảng, chính quyền đoàn kết nhất trí, nhân dân tin tưởng tuyệt đối vàolãnh đạo của Đảng và sự điều chỉnh của chính quyền đoàn kết nhất trí, nhândân tin tưởng tuyệt đối vào sự lãnh đạo của Đảng và sự điều chỉnh của chínhquyền
-Nhằm động viên toàn dân hăng hái đóng góp tâm lực, trí lực xây dựnghuyện Ba Bể ngày càng phát triển đi lên Vấn đề phát huy dân chủ được Đảng
bộ đặc biệt quan tâm Huyện uỷ lãnh đạo hệ thống chính trị từ huyện đến cơ
sở tổ chức triển khai thực hiện nghiêm túc chỉ thị 30 của Bộ chính trị, cácnghị định 29/CP, 70, 71/CP của chính phủ về việc thực hiện quy chế dân chủ
ở cơ sở doanh nghiệp, đơn vị hành chính sự nghiệp Và thông qua các công
Trang 26tác điều tra đã kịp thời xử lý các vi phạm của tổ chức Đảng, đồng thời ngănchặn các biểu hiện sa sút về ý chí, phẩm chất đạo đức, lối sống, thiếu gươngmẫu mất đoàn kết trong một bộ phận cán bộ, Đảng viên và tổ chức Đảng,Đảng bộ đã làm tốt công tác lãnh đạo chính quyền và các đoàn thể nhân dân,HĐND, UBND các cấp đã đổi mới cả về nội dung và hình thức hoạt động,nâng cao chất lượng, hiệu lực quản lý của chính quyền
Những kết quả đạt được đã tạo thế, tạo lực, tạo đà cho Đảng bộ và nhândân vững bước trên con đường đổi mới vì mục tiêu CNH - HĐH, phấn đấu vìdân giàu nước mạnh, xã hội công bằng dân chủ văn minh
II Thực trạng về tình hình nghiện hút ma tuý và công tác phòng chống tệ nạn ma tuý trong thanh niên ở huyện Ba Bể - tỉnh Bắc Kạn.
1 Tình hình nghiện hút ma tuý trên địa bàn huyện Ba Bể tỉnh Bắc Kạn từ năm 2003 - 2006.
1.1 Số lượng người nghiện
Những năm gần đây, với chính sách mở cửa và chuyển đổi vận hànhnền kinh tế thị trường ở nước ta, bên cạnh những thành tựu to lớn về các lĩnhvực phát triển các tệ nạn xã hội, đặc biệt nghiêm trọng là tệ nạn ma tuý
Tệ nạn xã hội nói chung, tệ nạn ma tuý nói riêng đã và đang gây nhiềutác hại to lớn về kinh tế, xã hội của đất nước, làm băng hoại và phá vỡ các giátrị văn hoá đạo đức truyền thống tốt đẹp của dân tộc, gây mất an ninh trật tự
xã hội Và đã trở thành nỗi lo lắng nhức nhối hiện nay của toàn dân và toàn xãhội Nguyên nhân chủ yếu là do một số đông kẻ hoa mắt trước lợi nhuận do
ma tuý mang lại Chúng đã nhắm mắt làm ngơ trước những cảnh sống lầmthan của bản thân và gia đình người nghiện, tiếp tục gieo rắc "cái chết trắng"nhằm trục lợi cá nhân
Ba Bể là một huyện miền núi do có địa hình phức tạp lại đang trongquá trình xây dựng và phát triển kinh tế bên cạnh đó là sự tập trung đông đảocủa các thành phần lao động, các trường học, nhà máy xí nghiệp mặc dù