(Tiểu luận) tìm hiểu chuyên đề “người đi tìm hình của nước” và quá trình bác đi tìm đường cứu nước từ ngày 561911 đến khi thành lập đảng cộng sản việt nam năm 1930

Trưng bày chuyên đề “Người đi tìm hình của nước” Được bài trí công phu, với hơn 300 ảnh, tài liệu và hiện vật, trong đó có một số tài liệu,hiện vật lần đầu tiên được công bố, Trưng bày c

Tìm hiểu chuyên đề “Người đi tìm hình của nước” và quá trình Bác

đi tìm đường cứu nước từ ngày 5/6/1911 đến khi thành lập Đảng

Cộng sản Việt Nam năm 1930

27/12/2022 Bài thu hoạch môn

Tư tưởng Hồ Chí Minh

Giáo viên hướng dẫn:

Th.s Nguyễn Thị Thu Hà

Mã lớp bài tập: 135889

Danh sách thành viên:

Bùi Gia Chính – 20224935 Phan Trọng Đức – 20224957 Nguyễn Duy Dũng - 20224961

Tạ Quốc Tuấn – 20225110

Đại học Bách khoa Hà Nội

Lời nói đầu

Hồ Chí Minh - Hồ chủ tịch là một biểu tượng kiệt xuất về quyết tâm của cả một dântộc Người đã cống hiến trọn cuộc đời mình cho sự nghiệp giải phóng dân tộc của nhân dânViệt Nam, góp phần vào cuộc đấu tranh chung của các dân tộc vị hòa bình, độc lập dân tộc,dân chủ và tiến bộ xã hội "Suốt đời tôi hết lòng, hết sức phục vụ tổ quốc, phục vụ cáchmạng, phục vụ nhân dân, nay dù phải từ biệt thế giới này tôi không có điều gì hối hận Chỉtiếc là không được phục vụ lâu hơn nữa nhiều hơn nữa" (Hồ Chí Minh 1969) Không nhữngthế Người chính là hình ảnh kiệt xuất của một con nguồn hiện có những đóng góp quan trọngtrong các lĩnh vực văn hóa, giáo dục và nghệ thuật Người là kết tinh của truyền thống vănhóa hàng nghìn năm của nhân dân Việt Nam và những tư tưởng của Người là hiện thân củanhững khát vọng của các dân tộc trong việc khẳng định bản sắc dân tộc của mình và tiêuchuẩn cho sự hiểu biết lẫn nhau

Ý chí độc lập cho dân tộc và khát vọng tự do cho nhân dân là điểm xuất phát của tưtưởng Hồ Chí Minh Được nuôi dưỡng bởi những giá trị truyền thống văn hóa tốt đẹp củadân tộc hun đúc qua hàng ngàn năm lịch sử, nhưng phải chứng kiến sự thất bại của các phongtrào yêu nước bi hùng của cha ông chống thực dân Pháp xâm lược và cảnh làm than, cực khổ

của nhân dân, Người đã quyết chỉ ra đi tìm đường cứu nước, cứu dân

Trải qua cuộc sống lao động, học tập, nghiên cứu lý luận và nhất là qua thực tiễn đấutranh cách mạng phong phú ở nhiều nước đã làm giàu văn hóa, mở rộng tầm nhìn và nângcao trí tuệ của Chủ tịch Hồ Chí Minh Người đã nhận thấy vấn đề giải phóng dân tộc vàthuộc địa không chỉ là nhu cầu cấp thiết của dân tộc Việt Nam mà là đòi hỏi của các dân tộc,thuộc địa, phụ thuộc và nhân dân bị áp bức trên toàn thể mới Tiếp thu thể giải quan, phươngpháp luận cách mạng và khoa học của chủ nghĩa Mac - Lênin bằng thiên tài trí tuệ, nhân thứcđáng xu thế phát triển tất yếu của loài người và tính chất của thời đại mới Người đã khẳng

định “Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác con đường cách mạng vô sản".

Với mong muốn tìm hiểu hành trình ra đi tìm đường cứu nước cũng như để hiểu rõhơn về quá trình đến với chủ nghĩa Mác – Lênin, với con đường cách mạng vô sản, chúng em

lựa chọn đề tài “Tìm hiểu chuyên đề “Người đi tìm hình của nước” và quá trình Bác

đi tìm đường cứu nước từ ngày 5/6/1911 đến khi thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam năm 1930”

Phương pháp nghiên cứu

-Trang bị kiến thức thực tế thông qua buổi tham quan thực tế tại lăng Chủ tịch, bảo tàng HồChí Minh, nghe hướng dẫn thuyết trình về các chủ đề hiện vật trong bảo tàng

-Tự tìm hiểu thông qua sách, báo và các trang web chính thống

-Tham khảo, lắng nghe ý kiến từ những người có chuyên môn

Kết cấu bài thu hoạch

Chương 1 Vài nét về Chủ tịch Hồ Chí Minh và chuyên đề “Người đi tìm hình của nước”

Chương 2 Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước từ 5/6/1911 đến khi thành lập Đảng cộng sản Việt Nam năm 1930

Chương 3 Hành trình ra đi tìm đường cứu nước của chủ tịch Hồ Chí Minh và bài học cho thanh niên hôm nay

M U ̣ C LU ̣ C

Lời nói đầu 3

Chương 1 Vài nét về Chủ tịch Hồ Chí Minh và chuyên đề “Người đi tìm hình của nước” 5

I Vài nét về chủ tịch Hồ Chí Minh 5

II Chuyên đề “ Người đi tìm hình của nước” 8

Phần 2 Hồ Chí Minh ra đi tìm đường cứu nước từ 5/6/1911 đến khi thành lập Đảng cộng sản Việt Nam năm 1930 12

I Bối cảnh lịch sử 12

II Hành trình ra đi tìm đường cứu nước của chủ thịch Hồ Chí Minh 15

1.Quá trình tìm tòi và hình thành cơ bản con đường cách mạng giải phóng dân tộc của Việt Nam và nhận ra bản chất của chế độ tư bản chủ nghĩa 15

2 Nguyễn Tất Thành trở lại Pháp và Bắt đầu tham gia hoạt động chính trị, từ chủ nghĩa yêu nước đến với chủ nghĩa Lênin 20

3 Nguyễn Ái Quốc đến Liên Xô và tích cực hoạt động trong phong trào cộng sản quốc tế, bổ sung và phát triển lý luận về cách mạng thuộc địa 26

4 Nguyễn Ái Quốc xúc tiến việc chuẩn bị thành lập Đảng của giai cấp công nhân Việt Nam và góp phần quan trọng vào phong trào cách mạng thế giới 31

4.1 Thời kì người ở Trung Quốc (1924-1927) 31

4.2 Thời kì Người ở Thái Lan (1928-1929) 37

5 Thành lập Đảng cộng sản Việt Nam (3/2/1930) 42

5.1 Thành lập Đảng cộng sản Việt Nam 42

5.2 Ý nghĩa của sự kiện thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam và Cương lĩnh chính trị đầu tiên của Đảng 43

III Tầm vóc và ý nghĩa của hành trình ra đi tìm đường cứu nước giai đoạn 1911-1930 44

Chương 3 Hành trình ra đi tìm đường cứu nước của Chủ tịch Hồ Chí Minh và bài học cho thanh niên hôm nay 47

1 Bài học cho thanh niên hôm nay 47

2 Liên hệ với ngành học

Tài liệu tham khảo 55

xã hội và sự giáo dục của gia đình đã ảnh hưởng sâu sắc đến Người ngay từ thời niên thiếu

Tổ hợp không gian hình tượng Quê hương, gia đình Chủ tịch Hồ Chí Minh

Tháng 6 năm 1911, Người đi ra nước ngoài, suốt ba mươi năm hoạt động, Người đã điđến nước Pháp và nhiều nước châu Âu, châu Á, châu Phi, châu Mỹ Người hòa mình vớinhững phong trào của công nhân và nhân dân các dân tộc thuộc địa, vừa lao động kiếm sống,vừa học tập, hoạt động cách mạng và nghiên cứu các học thuyết cách mạng Năm 1917,thắng lợi của Cách mạng tháng Mười Nga và sự ra đời của Quốc tế Cộng sản đã đưa Ngườiđến với chủ nghĩa Mác – Lênin Từ đây, Người đã nhận rõ đó là con đường duy nhất đúngđắn để giải phóng dân tộc và giải phóng giai cấp

Sau 30 năm hoạt động ở nước ngoài, năm 1941 Người về nước, triệu tập Hội nghị BanChấp hành Trung ương Đảng lần thứ tám, quyết định đường lối đánh Pháp, đuổi Nhật, thànhlập Mặt trận Việt Minh, gấp rút xây dựng lực lượng vũ trang, đẩy mạnh phong trào đấu tranhcách mạng quần chúng, chuẩn bị tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước

Thực hiện chỉ thị của Hồ Chí Minh, ngày 22 tháng 12 năm 1944, tại khu rừng SamCao, thuộc huyện Nguyên Bình, tỉnh Cao Bằng, Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân

được thành lập do đồng chí Võ Nguyên Giáp chỉ huy Tháng 8 năm 1945, Người cùng Trungương Đảng triệu tập Hội nghị toàn quốc của Đảng và chủ trì Đại hội Quốc dân ở Tân Trào.Đại hội tán thành chủ trương tổng khởi nghĩa của Đảng và Tổng bộ Việt Minh, cử Hồ ChíMinh làm Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa Thay mặt Chính phủ lâm thời, Người

đã phát lệnh tổng khởi nghĩa giành chính quyền trong cả nước

Sau Cách mạng Tháng Tám thắng lợi, ngày 2-9-1945, tại Quảng trường Ba Đình, Chủtịch Hồ Chí Minh đọc bản Tuyên ngôn Độc lập tuyên bố thành lập nước Việt Nam Dân chủCộng hòa Người được Quốc hội khóa I bầu làm Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa(1946)

Cùng với Trung ương Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh lãnh đạo toàn Đảng, toàn quân,toàn dân Việt Nam phá tan âm mưu của đế quốc, giữ vững và củng cố chính quyền cáchmạng

Sau khi miền Bắc được hoàn toàn giải phóng (1955) Trung ương Đảng và Chủ tịch HồChí Minh đề ra hai nhiệm vụ chiến lược của cách mạng Việt Nam là tiến hành cách mạng xãhội chủ nghĩa và xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, đồng thời đấu tranh giải phóng miềnNam, thực hiện thống nhất nước nhà, hoàn thành cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân trong

cả nước

Đại hội lần thứ III của Đảng (1960) đã nhất trí bầu lại Chủ tịch Hồ Chí Minh làm Chủtịch Ban Chấp hành Trung ương Đảng Lao động Việt Nam Quốc hội khóa II, khóa III đã bầuNgười làm Chủ tịch nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa

Cùng với Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh lãnh đạo cuộckháng chiến vĩ đại của nhân dân Việt Nam chống chiến tranh xâm lược của đế quốc Mỹ; lãnhđạo sự nghiệp cải tạo xã hội chủ nghĩa và xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc

Không chỉ tài năng vĩ đại, Bác Hồ còn là tấm gương đạo đức sáng ngời cho lớp lớpngười noi theo Bác để lại ấn tượng trong lòng quân dân ta và bạn bè quốc tế bởi sự thanhbạch, liêm khiết và giản dị Sự giản dị của Bác được thể hiện qua cách ăn, mặc sinh hoạt củaBác: tấm áo nâu sờn cũ và đôi dép cao su đã theo chân Bác đi khắp mọi nẻo đường; đi công

tác xa Bác luôn dặn anh đầu bếp chuẩn bị cơm sẵn để nhân lúc nghỉ ngơi dọc đường ăn tránhgây phiền hà địa phương; Là vị lãnh tụ vĩ đại nhưng Bác lại chọn cho mình một căn nhà sànnhỏ đơn sơ nơi cuối vườn để nghỉ ngơi và làm việc Bác luôn gần gũi với nhân dân, đi sâuvào cuộc sống dân tình để thấu hiểu lòng dân; yêu quý và chăm lo cho đời sống mọi người,các cháu thiếu nhi… Bác Hồ luôn đi đầu trong các phong trào, vận động nhân dân ta học và

làm theo để phát triển đời sống kinh tế cá nhân và cộng đồng, ví dụ như: Phong trào diệt giặc đói; giặc dốt; phong trào tập thể dục thể thao; tết trồng cây Mỗi câu chuyện về Bác lại

thật xúc động, và thấm thía

Kết tinh trong dáng người nhỏ bé ấy là biết bao vẻ đẹp tinh hoa Bác Hồ – vị lãnh tụ

vĩ đại dân tộc; vị cha già yêu thương của con em Việt Nam và là một tấm gương đạo đứcsáng ngời Dù Bác đã đi xa nhưng những tư tưởng chỉ đạo của Bác, những câu chuyện và lờidạy ấy vẫn được nhân dân ta tiếp nối và phát triển Những tư tưởng đó sẽ là ngọn đèn sángsoi để Đảng, Nhà nước và nhân dân học tập, lao động, cố gắng, phấn đấu để đưa nước nhàtiến lên phát triển; xứng vai với các cường quốc năm Châu thế giới như lời Bác đã từng căndặn

II Chuyên đề “Người đi tìm hình của nước”

Ngày 05/6/2021 nhân dịp kỷ niệm 110 năm Ngày Bác Hồ ra đi tìm đường cứu nước (05/6/1911 - 05/6/2021), Cục Lưu trữ Văn phòng Trung ương Đảng phối hợp với Bảo tàng Hồ Chí Minh tổ chức trưng bày chuyên đề ''Người đi tìm hình của Nước".

Trưng bày chuyên đề “Người đi tìm hình của nước”

Được bài trí công phu, với hơn 300 ảnh, tài liệu và hiện vật, trong đó có một số tài liệu,hiện vật lần đầu tiên được công bố, Trưng bày chuyên đề giới thiệu về hành trình gian nanđầy ý chí và nghị lực của Nguyễn Tất Thành - Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh trong 30 nămbôn ba qua 3 đại dương, 4 châu lục với gần 30 quốc gia để tìm ra con đường cứu nước, giảiphóng dân tộc, đưa đất nước đến ngày độc lập, tự do, thống nhất và phát triển

Nội dung trưng bày chuyên đề gồm 08 phần: Nuôi ý chí (1890-1911), Vượt trùng dươngtìm đường cứu nước (1911-1920), Tìm ra ánh sáng (1920-1924), Thổi bùng ngọn lửa cáchmạng (1924-1930), Bước ngoặt lịch sử (1930-1941), Người về mang đến mùa Xuân (1941-1945), Người là niềm tin tất thắng (1945-1969), Viết tiếp trang sử vàng (1969- nay)

Phần 1: Nuôi ý chí (1890-1911)

Nội dung phần này giới thiệu về bối cảnh đất nước, quê hương, gia đình và trí tuệ bảnthân của Nguyễn Sinh Cung - Nguyễn Tất Thành Từ nhỏ, Nguyễn Sinh Cung đã có tư chấtthông minh, ham học, mang trong mình tình yêu quê hương, đất nước và hấp thụ vốn văn hóatruyền thống của dân tộc Lớn lên được tận mắt chứng kiến cuộc sống nghèo khổ của đồngbào, những tội ác của thực dân Pháp, sự thất bại của các phong trào yêu nước; được tiếp cậnvới các tư tưởng lớn của phương Đông, bước đầu biết đến tư tưởng tiến bộ phương Tây;chàng trai Nguyễn Tất Thành đã miệt mài, hăng say học tập và bắt đầu nuôi ý chí ra đi tìmđường cứu nước

Phần 2: Vượt trùng dương tìm đường cứu nước (1911-1920)

Phần này giới thiệu đến công chúng hành trình đi tìm đường cứu nước của chàng traiNguyễn Tất Thành trên con tàu Đô đốc Latútsơ Tơrêvin đến nước Pháp, ngày 05/6/1911 Saukhi đến Pháp, Người đã bôn ba khắp năm châu, vừa lao động, học tập, vừa quan sát, nghiêncứu lý luận và kinh nghiệm các cuộc cách mạng điển hình trên thế giới Hành trình này đãgiúp Người hiểu rõ cội nguồn những khổ đau của nhân dân lao động là ở sự áp bức, bóc lộtcủa chủ nghĩa tư bản đế quốc và hình thành nên ý thức giai cấp

Phần 3: Tìm ra ánh sáng (1920-1924)

Những tài liệu, hiện vật trong phần này cho thấy sự chuyển biến về nhận thức tưtưởng và lập trường chính trị của Nguyễn Ái Quốc, từ chủ nghĩa yêu nước đến với chủ nghĩaLênin Với việc bỏ phiếu tán thành Quốc tế III, Nguyễn Ái Quốc đã trở thành một trongnhững người sáng lập Đảng Cộng sản Pháp và trở thành người cộng sản đầu tiên của ViệtNam Người khẳng định: "Muốn cứu nước và giải phóng dân tộc, không có con đường nàokhác con đường cách mạng vô sản"

Phần 4: Thổi bùng ngọn lửa cách mạng (1924-1930)

Phần trưng bày thổi bùng ngọn lửa cách mạng

Trong giai đoạn này, Nguyễn Ái Quốc đã lựa chọn con đường về gần Tổ quốc, tíchcực truyền bá chủ nghĩa Mác-Lênin về trong nước và từng bước vạch đường lối chiến lượccho cách mạng Việt Nam Bên cạnh đó, Người còn chuẩn bị về chính trị, tư tưởng và tổ chứccho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam

Phần 5: Bước ngoặt lịch sử (1930-1941)

Nổi bật trong phần này là sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam Đây là bước ngoặt

vô cùng quan trọng, chấm dứt sự khủng hoảng về đường lối của cách mạng Việt Nam Đó làkết quả của sự vận động, phát triển và thống nhất phong trào cách mạng trong cả nước, làthành quả của sự kết hợp sáng tạo chủ nghĩa Mác-Lênin với phong trào công nhân và phongtrào yêu nước Việt Nam Từ năm 1930 đến năm 1941, tuy hoạt động ở nước ngoài, có nhữnglúc bị kẻ thù bắt giam, tù đầy, nhưng Nguyễn Ái Quốc vẫn theo dõi và chỉ đạo sát sao phongtrào cách mạng nước nhà

Phần 6: Người về mang đến mùa Xuân (1941-1945)

Nội dung phần trưng bày giới thiệu quá trình trực tiếp lãnh đạo nhân dân làm cáchmạng giải phóng dân tộc của Chủ tịch Hồ Chí Minh sau khi về nước năm 1941 Cách mạngTháng Tám năm 1945 thành công đã mở ra trang sử vàng trong lịch sử đấu tranh dựng nước

và giữ nước Từ đây, nhân dân Việt Nam đã thật sự làm chủ đất nước, làm chủ xã hội và vậnmệnh của mình Hành trình hơn 30 năm cứu nước, giải phóng dân tộc của Nguyễn Tất Thành– Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh kể từ năm 1911 tới đây chính thức đơm hoa kết trái.

Phần 7: Người là niềm tin tất thắng (1945-1969)

Phần trưng bày thể hiện quá trình đấu tranh bảo vệ, củng cố chính quyền cách mạngnon trẻ, lãnh đạo toàn quốc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược củaChủ tịch Hồ Chí Minh, Trung ương Đảng cùng toàn thể nhân dân Việt Nam

Phần 8: Viết tiếp trang sử vàng (1969-nay)

Nội dung phần này giới thiệu quá trình thực hiện Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minhsau khi Người qua đời; quân và dân cả nước đã anh dũng chiến đấu và giành thắng lợi hoàntoàn trong công cuộc đấu tranh giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước Trải qua hơn 50năm, Việt Nam đã vượt qua nhiều khó khăn, thử thách để xây dựng đất nước giàu mạnh, nhưmong muốn cuối cùng Người ghi trong Di chúc: “Toàn Đảng, toàn dân ta đoàn kết phấu đấu,xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh, và gópphần xứng đáng vào sự nghiệp cách mạng thế giới”

thành nước thuộc địa nửa phong kiến.

Trưng bày Tình hình thế giới cuối thế kỷ XIX đầu thế kỉ XX – Bảo tàng Hồ Chí Minh

Sang đầu thế kỷ XX, đời sống các tầng lớp nhân dân càng bị bần cùng hoá Mâu thuẫngiữa toàn thể nhân dân Việt Nam với thực dân Pháp xâm lược và chế độ thuộc địa ngày mộtgay gắt, trở thành mâu thuẫn vừa cơ bản, vừa chủ yếu Bên cạnh đó, mâu thuẫn giữa nôngdân và địa chủ càng gay gắt Đây là trở lực lớn, kìm hãm sự phát triển của xã hội Việt Nam.

Vì vậy, chỉ có giải quyết thành công những mâu thuẫn trên đây - đồng nghĩa với việctìm ra con đường cứu nước, giành lại độc lập dân tộc thì xã hội Việt Nam mới tiếp tục pháttriển Đó là đòi hỏi khách quan, cấp bách của cách mạng Việt Nam từ đầu thế kỷ XX

Để giải quyết mâu thuẫn trên đây, nhiều phong trào đấu tranh diễn ra sôi nổi với mụctiêu “Phen này quyết chống cả Triều lẫn Tây” Đó là phong trào Đông Du, Đông Kinh nghĩathục, do các sỹ phu yêu nước chịu ảnh hưởng của tư tưởng dân chủ tư sản như: Phan BộiChâu, Phan Châu Trinh lãnh đạo hay khởi nghĩa Yên Bái của Việt Nam Quốc Dân đảng dưới

sự lãnh đạo của Nguyễn Thái Học, Phạm Tuấn Tài,…Rồi khởi nghĩa nông dân Yên Thế dưới

sự lãnh đạo của Hoàng Hoa Thám kéo dài hơn 30 năm Đó là trang sử đấu tranh vẻ vangcủa dân tộc trên con đường đấu tranh giành độc lập Mặc dù diễn ra sôi nổi, rộng khắp cácvùng miền, nhưng tất cả các cuộc đấu tranh cuối cùng đều thất bại

Thực tế thất bại của lớp cha ông đã chỉ ra rằng: sự bất lực của hệ tư tưởng phong kiến

và hệ tư tưởng tư sản trước nhiệm vụ lịch sử đặt ra là lãnh đạo toàn dân chống Pháp, giành lạiđộc lập dân tộc Cách mạng Việt Nam khủng hoảng về đường lối, tức là thiếu hệ thống lýluận cách mạng tiên tiến của giai cấp công nhân có khả năng dẫn dắt cuộc đấu tranh giảiphóng dân tộc Việt Nam thành công Vì thế, một câu hỏi khó nhằn được đặt ra cho dân tộc ta

lúc đó là: “Ai là người lãnh đạo thành công nhiệm vụ giải phóng dân tộc ở Việt Nam? đến

lúc này vẫn chưa có lời giải

Đến mãi sau này, câu hỏi này mới được Hồ Chí Minh nói rõ khi trả lời nhà văn Mỹ

Anna Luy Xtơrông: "Nhân dân Việt Nam trong đó có ông cụ thân sinh ra tôi, lúc này thường

tự hỏi nhau ai sẽ là người giúp mình thoát khỏi ách thống trị của Pháp Người này nghĩ là Nhật, người khác lại nghĩ là Anh, có người lại cho là Mỹ!?”

Là một người xuất thân từ gia đình trí thức phong kiến có truyền thống yêu nước,trọng nghĩa, Hồ Chí Minh sớm mang trong mình lòng yêu nước, thương dân Người có thờigian sống ở Huế Đó là điều kiện để Người tìm hiểu, làm quen với cuộc sống quan chức,

Hoàng triều Tuy nhiên, thực tế ấy đã làm cho Người thấy rõ hơn cuộc sống phụ thuộc, thấphèn của giới quan chức, tay sai Từ những trải nghiệm đầu đời của mình và cuộc sống lậnđận, trắc trở của người cha, Hồ Chí Minh càng thấu hiểu ý nghĩa thực tế của câu chuyện cha

mình thường bình giải "Quan trường thị nô lệ, trung chi nô lệ, hựu nô lệ" Cho nên, đầu năm

1910, sau khi ông Nguyễn Sinh Huy bị bãi chức thì ông vào Nam Kỳ hành nghề bốc thuốc trịbệnh cứu người, còn Hồ Chí Minh thì thấy rõ hơn sự thối nát của chế độ quan trường Điềunày càng thôi thúc Người quyết tâm ra đi tìm đường cứu nước

Tuy nhiên, đi đâu và làm gì để tìm ra con đường cứu nước thành công luôn là côngviệc hết sức khó khăn Bởi lẽ, bọn thực dân rất bưng bít tư tưởng mới, ngăn trở sách báo tiến

bộ với âm mưu giam hãm dân ta trong vòng nô lệ Người đã nói với nhà báo Liên Xô Ôxip

Manđenxtam: "Khi tôi độ mười ba tuổi, lần đầu tiên tôi được nghe ba chữ Pháp: Tự do, Bình đẳng, Bác ái Đối với chúng tôi, người da trắng nào cũng là người Pháp Người Pháp đã nói thế Trong những trường học cho người bản xứ, bọn Pháp dạy người ta như con vẹt Chúng giấu không cho người nước tôi xem sách báo Không phải chỉ sách của các nhà văn mới, mà

cả Rútô và Môngtexkiơ cũng bị cấm Vậy thì làm thế nào bây giờ? Tôi quyết định tìm cách đi

ra nước ngoài.”

Trong quá trình xác định con đường cứu một dân tộc, lòng căm thù giặc và quyết tâmchưa đủ, mà còn phải lý giải được nguyên nhân thất bại của các bậc tiền bối, hiểu được điềukiện chủ quan và khách quan của bối cảnh lịch sử, trên cơ sở đó mà vạch ra hướng đi của conđường cũng như những yếu tố đảm bảo thắng lợi

Trước thất bại liên tiếp về con đường cứu nước của các bậc tiền bối, Người nhận xét:

"Cụ Phan Châu Trinh chỉ yêu cầu người Pháp thực hiện cải lương Điều đó là sai lầm, chẳng khác gì đến xin giặc rủ lòng thương.

Cụ Phan Bội Châu hy vọng Nhật giúp đỡ để đuổi Pháp Điều đó rất nguy hiểm, chẳng khác

gì "đưa hổ cửa trước, rước beo cửa sau".

Cụ Hoàng Hoa Thám còn thực tế hơn, vì còn trực tiếp đấu tranh chống Pháp Nhưng theo người ta kể thì Cụ còn mang nặng cốt cách phong kiến."

Từ những trải nghiệm cuộc sống và với quyết tâm lớn, Hồ Chí Minh đã sớm phát hiện ramâu thuẫn giữa chế độ đàn áp bóc lột dã man của bọn thực dân ở Việt Nam với cái lý tưởngcao đẹp của nước Pháp - quốc gia đã đề xướng ra lý tưởng cao đẹp và hấp dẫn mọi con người

"Tự do - Bình đẳng - Bác ái", muốn biết cái gì bí mật ẩn náu ở "nước mẹ" xa xôi! Người chorằng "Muốn đánh hổ thì phải vào hang hổ!" Và chính những nhận thức về bối cảnh đất nước

và những tìm hiểu của Hồ Chí Minh về nước Pháp đã thôi thúc Người sang Pháp và các nướckhác Đây không phải là hành động ngẫu nhiên, tự phát mà là sự lựa chọn, trăn trở; mộtquyết tâm lớn, nhằm đáp ứng đòi hỏi khách quan của cách mạng Việt Nam

Quyết định sang phương Tây của Hồ Chí Minh là sự phủ nhận sự tồn tại nhà nướcthực dân nửa phong kiến ở Việt Nam Đó là đòn tiến công đầu tiên của Hồ Chí Minh đối vớinhà nước đương thời, mở cửa ra thế giới để đón nhận những nhân tố mới của thời đại, tiếpthu lý luận tiên tiến, tích hợp tinh hoa văn hoá nhân loại để hình thành con đường cứu nướcViệt Nam thông qua Hành trình cứu nước của một con người - Nguyễn Ái Quốc - Hồ ChíMinh

II Hành trình ra đi cứu nước của Hồ Chí Minh

1 Quá trình tìm tòi và hình thành cơ bản con đường cách mạng giải phóng dân tộc của Việt Nam và nhận ra bản chất của chế độ tư bản chủ nghĩa

Cách đây 111 hơn năm (5-6-1911), trên con tàu Đô đốc Latouche-Tréville, từ Bếncảng Nhà Rồng, Nguyễn Tất Thành rời Tổ quốc ra đi tìm đường cứu nước Theo hành trìnhcủa tàu, Nguyễn Tất Thành đã dừng chân ở cảng Marseille, cảng Le Havre của Pháp Nhữngngày đầu tiên trên đất Pháp, được chứng kiến ở Pháp cũng có những người nghèo như ở ViệtNam, Người nhận thấy có những người Pháp trên đất Pháp tốt và lịch sự hơn những tên thựcdân Pháp ở Đông Dương

Về mục đích ra đi của mình, năm 1923, Người đã trả lời một nhà báo Nga rằng: “Khitôi độ mười ba tuổi, lần đầu tiên tôi được nghe ba chữ Pháp “Tự do, bình đẳng, bác ái” Đốivới chúng tôi, người da trắng nào cũng là người Pháp Người Pháp đã nói thế Và từ thuở ấytôi rất muốn làm quen với nền văn minh Pháp, muốn tìm xem những gì ẩn giấu đằng saunhững chữ ấy” Một lần khác trả lời một nhà văn Mỹ, Người nói: “Nhân dân Việt Nam trong

đó có ông cụ thân sinh ra tôi, lúc này thường tự hỏi nhau ai sẽ là người giúp mình thoát khỏiách thống trị của Pháp Người này nghĩ là Anh, có người lại cho là Mỹ Tôi thấy phải đi ranước ngoài xem cho rõ Sau khi xem xét họ làm ăn ra sao, tôi sẽ trở về giúp đồng bào tôi”

Khách sạn Omni Parker ở thành phố Boston, Mỹ Tại khách sạn này, người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành làm phụ bếp trong những năm 1912-1913

Để tiếp tục thực hiện mục đích đó, năm 1912, Nguyễn Tất Thành làm phụ bếp chomột chiếc tàu của hãng Chargeurs Réunis đi vòng quanh châu Phi,ở đây người làm đủ thứ

việc như rửa bát, lau dọn, gọt củ cải, mang than lên những bậc cầu thang chật hẹp và đặc biệt

là phải chống chọi những cơn sóng biển khiến người ta đứng còn không nổi, đã có dịp dừnglại ở những bến cảng của một số nước như Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha… Đến đâu, Ngườicũng thấy cảnh khổ cực của người lao động dưới sự áp bức bóc lột dã man, vô nhân đạo củabọn thống trị Một trong những cảnh ấy Người đã trông thấy ở Dacar: “Đến Dacar, bể nổisóng rất dữ Tàu không thể vào bờ Cũng không thể thả ca nô xuống vì sóng rất to Để liênlạc với tàu, bọn Pháp trên bờ bắt những người da đen phải bơi ra chiếc tàu Một, hai, ba, bốnngười da đen nhảy xuống nước Người này đến người kia, họ bị sóng bể cuốn đi” Cảnhtượng đó làm cho Nguyễn Tất Thành rất đau xót Người liên tưởng một cách tự nhiên đến sốphận của người dân Việt Nam, đồng bào khốn khổ của mình Họ cũng là nạn nhân của sựhung ác, vô nhân đạo của bọn thực dân Những sự việc như vậy diễn ra khắp nơi trên đườngNgười đi qua, tạo nên ở Người mới đồng cảm sâu sắc với số phận chung của nhân dân cácnước thuộc địa Đối với bọn thực dân tính mạng của người da đen hay da vàng đều khôngđáng một xu

Nguyễn Tất Thành theo con tàu tiếp tục đi qua Martinique (Trung Mỹ), Uruguay vàArgentina (Nam Mỹ) và dừng lại ở nước Mỹ cuối năm 1912 Tại đây, Người có dịp tìm hiểucuộc đấu tranh giành độc lập của nhân dân Mỹ với bản Tuyên ngôn độc lập nổi tiếng tronglịch sử Người vừa đi làm thuê để kiếm sống vừa tìm hiểu đời sống của những người laođộng Mỹ Người đã đến thăm quận Brooklyn của thành phố New York Người đi xe điệnngầm đến khu Harlem để tìm hiểu đời sống và cuộc đấu tranh chống phân biệt chủng tộc củanhững người da đen Ở nước Mỹ không lâu nhưng Nguyễn Tất Thành đã sớm nhận ra bộ mặtthật của đế quốc Hoa Kỳ Đằng sau khẩu hiệu “cộng hòa dân chủ” của giai cấp tư sản Mỹ lànhững thủ đoạn bóc lột rất tàn bạo Người cảm thông sâu sắc với đời sống của người dân laođộng da đen và rất căm giận những kẻ phân biệt chủng tộc, hành hình người da đen một cáchman rợ, mà sau này Người đã viết lại trong bài báo Hành hình kiểu Linsơ (Lynch)

Giữa tháng 12-1912, Nguyễn Tất Thành tới nước Mỹ, Người dành một phần thời gian

để lao động kiếm sống, còn phần lớn thời gian dành cho học tập, nghiên cứu Cách mạng tưsản Mỹ năm 1776 Khi thăm pho tượng Thần Tự do, Nguyễn Tất Thành không để ý đến ánhhào quang quanh đầu tượng mà xúc động trước cảnh những nô lệ da đen dưới chân tượng

Đầu năm 1913, Nguyễn Tất Thành theo tàu rời Mỹ trở về Le Havre, sau đó sang Anh.Đến nước Anh, để kiếm tiền sinh sống, Người nhận cào tuyết cho một trường học, rồi làmthợ đốt lò Công việc hết sức nặng nhọc, nhưng Người đã tranh thủ học tiếng Anh, NguyễnTất Thành gửi thư liên hệ với cụ Phan Châu Trinh, lúc này đang ở Pháp, thông báo tình hìnhsinh hoạt, học tập của mình, hỏi thăm tình hình người thân của cụ Phan Trong thư NguyễnTất Thành cũng bày tỏ và thăm dò ý kiến của cụ Phan về tình hình thời cuộc Cuối năm 1913,Nguyễn Tất Thành đến làm thuê ở khách sạn Drayton Court, phía tây London Một thời giansau, Nguyễn Tất Thành lại chuyển sang làm phụ bếp ở khách sạn Carlton-một khách sạnhạng sang nổi tiếng ở London Nguyễn Tất Thành làm việc dưới sự điều khiển của vua bếpEscophier, một người Pháp có tư tưởng tiến bộ Nguyễn Tất Thành được giao nhiệm vụ thudọn và rửa bát, đĩa, nồi, chảo, Những người giàu có khi ăn uống rất lãng phí, bỏ thừa khánhiều, có khi cả một phần tư con gà Người gói lại những miếng ngon đưa cho nhà bếp Hànhđộng này gây sự tò mò cho rất nhiều người trong nhà bếp trong đó có vua bếp Escophier.Ông Escophier chú ý tới việc làm đó và hỏi: “Tại sao anh không quẳng thức ăn thừa vàothùng như những người kia?

- Không nên vứt đi Ông có thể cho người nghèo những thứ ấy

- Ông bạn trẻ của tôi ơi, anh nghe tôi Chính những câu nói ấy dã chạm đến trái tim của ôngEscophier, ông vừa nói vừa cười và có vẻ bằng lòng

-Tạm thời anh hãy gác ý nghĩ cách mạng của anh lại một bên, và tôi sẽ dạy cho anh cách làmbếp, làm ngon anh sẽ được nhiều tiền Anh bằng lòng chứ?” Từ đó, ông chuyển Nguyễn TấtThành vào chỗ làm bánh với mức lương cao hơn

Hành trình Chủ tịch Hồ Chí Minh ra nước ngoài tìm đường cứu nước giải phóng dân tộc .

Nguyễn Tất Thành làm phụ bếp ở khách sạn Carlton tại nước Anh, năm 1913.

Tại Anh, Nguyễn Tất Thành đã hăng hái tham dự những cuộc diễn thuyết ngoài trời củanhiều nhà chính trị và triết học, tham gia Hội những người lao động hải ngoại, ủng hộ cuộcđấu tranh yêu nước của nhân dân Airơlen Cũng trong thời gian này, Người được đọc một tờbáo Anh đưa tin về ông Terence Mac Swiney, Thị trưởng thành phố (Cork-Coóc), nhà đại áiquốc Airơlen, đấu tranh chống đế quốc Anh, bị bắt Trong tù ông đã tuyệt thực Ông nằmnghiêng một phía, không ăn, không cử động hơn 40 ngày và hy sinh Hàng ngàn ngườiAirơlen lưu vong nối nhau thành hàng dài trên đường phố London đưa tiễn ông Mac Swiney

về yên nghỉ tại Cork Nguyễn Tất Thành hết sức xúc động và cảm phục tinh thần bất khuấtcủa ông: “Can đảm biết bao! Dũng cảm biết bao! Một dân tộc có những người như ông Coóc

sẽ không bao giờ đầu hàng”

Trên cuộc hành trình tìm đường cứu nước, Người đã đến các nước tư bản tiên tiến lúc bấygiờ là Pháp, Mỹ, Anh… và các nước thuộc địa ở châu Phi, châu Mỹ, châu Á; được tận mắt

chứng kiến sự xấu xí của chế độ tư bản chủ nghĩa Người nhận ra bản chất của chế độ tư bảnchủ nghĩa là: “Trong thì nó tước lục công nông, ngoài thì nó áp bức thuộc địa”, “cách mệnh

tư bản là cách mệnh chưa đến nơi” và “trong cuộc đấu tranh giành độc lập thì phải dựa vàosức mình để giải phóng mình, đừng bao giờ hy vọng trông chờ vào sự “ban ơn” của chínhquyền tư sản”

2 Nguyễn Tất Thành trở lại Pháp và bắt đầu tham gia hoạt động chính trị, từ chủ nghĩa yêu nước đến với chủ nghĩa Lênin

Khi đang sống và hoạt động tại đất nước Anh thì chiến tranh thế giới lần thứ nhất diễn

ra và bước vào giai đoạn vô cùng ác liệt, với suy nghĩ rằng mình có thể hòa mình vàophong trào đấu tranh của Việt kiều yêu nước tại Pháp cũng như phong trào đấu tranh củacông nhân Pháp thì cuối năm 1917 Người đã quyết định từ Anh quay trở lại Pháp và tạiđây Người đã nhận được rất nhiều sự giúp đỡ từ hai bậc tiền bối đi trước đó là cụ PhanChâu Trinh và luật sư Phan Văn Trường

Trưng bày “Chủ tich Hồ Chí Minh tiếp nhận chủ nghĩa Mác – LêNin và khẳng định con đường cách

mạng Việt Nam” – Bảo tàng Hồ Chí Minh

Đầu năm 1919, Nguyễn Tất Thành gia nhập Đảng Xã hội Pháp - “tổ chức duy nhất theođuổi lý tưởng cao quý của Đại cách mạng Pháp: “Tự do, bình đẳng, bác ái” Thay mặt Hộinhững người yêu nước Việt Nam tại Pháp, Nguyễn Tất Thành cùng Phan Châu Trinh, PhanVăn Trường thảo ra bản Yêu sách của nhân dân An Nam gửi tới Hội nghị Versailles Dướibản Yêu sách gồm tám điểm:

 Tự do cư trú ở nước ngoài và tự do xuất dương

 Tự do học tập, thành lập các trường kĩ thuật tại tất cả các tỉnh cho người bản xứ

 Thay chế độ ra các sắc lệnh bằng chế độ ra các đạo luật

 Có đại biểu thường trực của người bản xứ do người bản xứ bầu ra tại Nghịviện Pháp để giúp cho Nghị viện biết được nguyện vọng của người bản xứ

Bản yêu sách đòi các quyền tự do dân chủ và các quyền tự quyết, phía dưới kí tên làNguyễn Ái Quốc, đây cũng chính là lần đầu tiên tên gọi Nguyễn Ái Quốc xuất hiện và cũngchính là lần đầu tiên vấn dề của một nước Việt Nam thuộc địa vô cùng bé nhỏ thuộc cõiĐông Dương được đưa ra trường quốc tế một hội nghị mang tính chất quốc tế đòi các quyền

tự do dân chủ và quyền tự quyết cho dân tộc mình

Thực dân Pháp bắt đầu chú ý tới người có tên Nguyễn Ái Quốc Trong một lần đếntheo dõi buổi nói chuyện ở Hội trường Hooctiquyntơ tại Paris, viên mật thám Pháp PaulArnoux chuyên theo dõi người Việt Nam sống ở Paris, tận mắt chứng kiến Nguyễn Ái Quốcđang phân phát truyền đơn in bản Yêu sách cho những người có mặt, đã phải thốt lên dựcảm: “Con người thanh niên mảnh khảnh và đầy sức sống này có thể là người sẽ đặt chữ thậpcáo chung lên nền thống trị của chúng ta ở Đông Dương”

Qua việc bản Yêu sách không được chấp nhận, Nguyễn Ái Quốc nhận thấy, như saunày Người đã viết: “Chủ nghĩa Wilson chỉ là một trò bịp bợm lớn” và “Muốn được giảiphóng, các dân tộc chỉ có thể trông cậy vào mình, trông cậy vào lực lượng của bản thânmình”.

Giữa lúc Người đang loay hoay tìm con đường cứu nước cho dân tộc mình thì Người

đã vô cùng mừng rỡ khi đã gặp gỡ và đọc được bản sơ thảo lần thứ nhất những luận cương vềvấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa của Lênin Cách mạng Tháng Mười Nga thành công,phong trào cộng sản và công nhân quốc tế phát triển mạnh mẽ Quốc tế Cộng sản đã kiênquyết ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc ở các nước phương Đông Sơ thảo lần thứ nhấtnhững luận cương về vấn đề dân tộc và vấn đề thuộc địa của Lênin được Đại hội lần thứ haiQuốc tế Cộng sản họp năm 1920 thông qua, đã vạch ra đường lối cơ bản cho phong trào cáchmạng ở các nước thuộc địa và phụ thuộc Luận cương của Lênin đã chỉ cho Nguyễn Ái Quốccon đường giành độc lập cho dân tộc và tự do cho đồng bào Sau này, khi kể lại sự kiện quantrọng đó, Người nói: “Luận cương của Lênin làm cho tôi rất cảm động, phấn khởi, sáng tỏ,tin tưởng biết bao! Tôi vui mừng đến phát khóc lên Ngồi một mình trong buồng mà tôi nói

to lên như đang nói trước quần chúng đông đảo: “Hỡi đồng bào bị đọa đày đau khổ! Đây làcái cần thiết cho chúng ta, đây là con đường giải phóng chúng ta”! Từ đó, tôi hoàn toàn tintheo Lênin, tin theo Quốc tế thứ ba” Từ bản Luận cương của Lênin, Nguyễn Ái Quốc đã tìmthấy phương hướng và đường lối cơ bản của phong trào cách mạng giải phóng dân tộc, trong

đó có cách mạng Việt Nam Niềm tin ấy là cơ sở tư tưởng để Nguyễn Ái Quốc vững bước đitheo con đường cách mạng triệt để của Chủ nghĩa Mác-Lênin

Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XVIII Đảng Xã hội Pháp họp từ ngày 25 đến ngày30-12-1920, tại thành phố Tours (Pháp), Nguyễn Ái Quốc tham dự với tư cách là đại biểuchính thức và được mời phát biểu Bằng những sự thật, Nguyễn Ái Quốc tố cáo những sự tànbạo mà bọn thực dân Pháp đã gây ra ở Đông Dương, và cho rằng: “Đảng Xã hội cần phảihoạt động một cách thiết thực để ủng hộ những người bản xứ bị áp bức”, rằng “Đảng phảituyên truyền chủ nghĩa xã hội trong tất cả các nước thuộc địa… đánh giá đúng tầm quantrọng của vấn đề thuộc địa…” Nguyễn Ái Quốc kết thúc bài phát biểu bằng lời kêu gọi thốngthiết: “Nhân danh toàn thể loài người, nhân danh tất cả các đảng viên xã hội, cả phái hữu lẫnphái tả, chúng tôi kêu gọi: Các đồng chí, hãy cứu chúng tôi!”

Tại đại hội lịch sử này, Nguyễn Ái Quốc đã bỏ phiếu tán thành tham gia Quốc tế IIIQuốc tế Cộng sản, trở thành một trong những người sáng lập Đảng Cộng sản Pháp, và Ngườicũng trở thành người cộng sản Việt Nam đầu tiên Đó là một sự kiện chính trị vô cùng quantrọng trong đời hoạt động cách mạng của Nguyễn Ái Quốc và trong lịch sử cách mạng nước

ta Nếu như cuộc đấu tranh của Nguyễn Ái Quốc tại Hội nghị Versailles năm 1919 mới làphát pháo hiệu thức tỉnh nhân dân ta trong sự nghiệp đấu tranh chống thực dân Pháp, thì việcNgười tham gia sáng lập Đảng Cộng sản Pháp năm 1920 đã đánh dấu một bước chuyển biếnquyết định, bước nhảy vọt, thay đổi về chất trong nhận thức tư tưởng và lập trường chính trịcủa Người: Từ chủ nghĩa yêu nước đến với Chủ nghĩa Lênin 40 năm sau nhìn lại sự kiệnnày, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết: “Cá nhân tôi, từ lúc đầu nhờ được học tập truyền thốngcách mạng oanh liệt và được rèn luyện trong thực tế đấu tranh anh dũng của công nhân vàcủa Đảng Cộng sản Pháp, mà tôi đã tìm thấy chân lý của Chủ nghĩa Mác – Lênin, đã từ mộtngười yêu nước tiến bộ thành một chiến sĩ xã hội chủ nghĩa”

Việc Nguyễn Ái Quốc tiếp thu Chủ nghĩa Mác – Lênin đi từ chủ nghĩa yêu nước đếnvới Chủ nghĩa Mác – Lênin và sau đó ra sức truyền bá Chủ nghĩa Mác-Lênin vào Việt Nam

đã thúc đẩy các phong trào công nhân và phong trào yêu nước Việt Nam, cách mạng ViệtNam phát triển đúng hướng

Để thúc đẩy phong trào cách mạng ở các thuộc địa, trong đó có cách mạng Việt Nam,Nguyễn Ái Quốc đã sớm nhận thấy sự cần thiết phải xúc tiến công tác tuyên truyền và tổchức Tại Pari, Nguyễn Ái Quốc đã gặp nhiều người cách mạng châu Phi, châu Mỹ latinh.Tháng 7-1921, tại Pari, Nguyễn Ái Quốc đã cùng với họ thành lập Hội Liên hiệp thuộc địa.Lúc thành lập Hội đã có 200 hội viên và hai tổ chức người thuộc địa xin gia nhập toàn bộ vàoHội, đó là Hội Những người Việt Nam yêu nước tại Pháp và Hội Đấu tranh cho quyền conngười ở Ma-đa-gát-xca Hội đã bầu Ban Thường vụ do Nguyễn Ái Quốc đứng đầu; thông

qua Điều lệ do Nguyễn Ái Quốc thảo với mục đích chính là “Bênh vực cho quyền lợi của tất

cả đồng bào ở các xứ thuộc địa” Để thực hiện mục đích đó, Điều thứ 2 của Điều lệ nêu rõ: Hội tập hợp và hướng dẫn cho mọi người dân các xứ thuộc địa hiện sống trên đất Pháp để:

- Soi sáng cho những người dân ở thuộc địa về tình hình mọi mặt ở nước Pháp theo tôn chỉ tương trợ.

- Thảo luận và nghiên cứu tất cả những vấn đề chính trị và kinh tế của thuộc địa.

Ngày 19-1-1922, Ban Thường vụ Hội Liên hiệp thuộc địa đã họp quyết định lập raHội Hợp tác người cùng khổ và ra tờ báo cùng tên Nguyễn Ái Quốc nêu rõ, Hội Hợp tác làhội kinh doanh sản xuất, mỗi cổ phần đóng 100 phơ-răng, hùn vốn 15.000 phơ-răng để ra tờ

báo “Người cùng khổ” Tuy nhiên, về sau, số người đóng cổ phần không đủ nên Hội Hợp tác người cùng khổ không thành lập được nhưng báo Người cùng khổ vẫn được ra.

Ngày 1-2-1922, Nguyễn Ái Quốc cùng các đồng chí trong Hội Liên hiệp thuộc địa ralời kêu gọi nhân dân các nước thuộc địa đoàn kết trong cuộc đấu tranh chống kẻ thù chung,ủng hộ Hội Liên hiệp thuộc địa, đoàn kết với nhân dân “chính quốc” Lời kêu gọi có đoạn:

“Các bạn ở chính quốc! Các đồng chí ở thuộc địa! Vì lợi ích của công lý, sự thật và tiến bộ,cần xóa bỏ mọi khoảng cách giả tạo chia rẽ các bạn Người cùng khổ là tờ báo đầu tiên cómục đích thực hiện nhiệm vụ không dễ dàng đó Để có thể thành công trong việc này, chúngtôi kêu gọi sự tận tình của các đồng chí mà chúng tôi biết là luôn luôn vượt trên mọi thửthách Hãy gia nhập Hội Hợp tác “Người cùng khổ” của chúng tôi hoặc ngay từ hôm nay gửimua dài hạn báo Người cùng khổ của chúng tôi, hoặc tốt hơn, nếu có thể đồng chí làm luôn

cả hai việc cùng một lúc Thành công của chúng tôi tùy thuộc ở sự tận tình của các đồng chí

và tương lai các thuộc địa tùy thuộc ở sự thành công đó…”

Nguyễn Ái Quốc ra báo Người cùng khổ

Nguyễn Ái Quốc là người phụ trách chính trong việc xuất bản báo “Người cùng khổ”,

từ việc tổ chức ban biên tập, tòa soạn, viết bài, sửa chữa, đi in, đem báo về tòa soạn, cho đếnviệc gửi báo đi các thuộc địa Trong số đầu tiên báo có lời chào mừng như sau: “Trong lịch

sử của quần chúng bản xứ các thuộc địa Pháp chưa có một tờ báo nào lập ra để kêu to sựthống khổ và sự nghèo nàn chung của họ, không phân biệt xứ sở và chủng tộc Báo Ngườicùng khổ ra đời do sự thông cảm chung của các đồng chí ở Bắc Phi, Trung Phi và Tây Phithuộc Pháp, ở Ma-đa-gát-xca, ở Đông Dương, Ăng-ti và Guy-am.”

Báo “Người cùng khổ” đã thật sự trở thành vũ khí chiến đấu, là diễn đàn để Nguyễn

Ái Quốc và Hội Liên hiệp thuộc địa tuyên truyền tư tưởng giải phóng các nước thuộc địa

Việc xuất bản báo “Người cùng khổ” là một vố đánh vào bọn thực dân ở các nướcthuộc địa, nhất là ở Đông Dương, ai đọc báo “Người cùng khổ” đều bị bắt Mặc dầu khókhăn nhưng tờ báo vẫn tiếp tục phát triển Suốt trong thời gian tồn tại, từ tháng 4-1922 đếntháng 6-1926, báo “Người cùng khổ” ra được 38 số với 35 tờ Nguyễn Ái Quốc ủng hộ rấtđều cho báo mỗi tháng 25 phơ-răng Anh nói: Chúng ta phải bằng bất cứ giá nào làm cho tờbáo sống Nó mất đi sẽ là một thiệt hại to lớn đối với tổ chức và nhất là đối với công táctuyên truyền lúc này cần thiết hơn lúc nào hết…”

Tháng 6-1923, trước khi rời nước Pháp, Nguyễn Ái Quốc đã viết bức thư gửi lại chocác đồng chí của mình Anh viết: Hội Liên hiệp thuộc địa và tờ báo “Người cùng khổ” đãlàm cho nước Pháp, nước Pháp chân chính hiểu rõ những việc đã xảy ra trong các thuộc địa.Làm cho nước Pháp hiểu rõ bọn cá mập thực dân đã lợi dụng tên tuổi và danh dự của nướcPháp để gây nên những tội ác không thể tưởng tượng được Nó đã thức tỉnh đồng bào chúng

ta Đồng thời nó cũng khiến cho đồng bào chúng ta nhận rõ nước Pháp tự do bình đẳng vàbác ái Nhưng chúng ta còn phải làm nhiều hơn

Theo yêu cầu của Quốc tế Cộng sản đào tạo Nguyễn Ái Quốc trở thành lãnh tụ tươnglai cho cách mạng Đông Dương, Quốc tế Cộng sản cùng với Đảng Cộng sản Pháp tổ chứccho Nguyễn Ái Quốc đến nước Nga Tháng 6-1923, Nguyễn Ái Quốc tạm biệt Pari, tạm biệt

tộc, giải phóng con người, thực hiện những lý tưởng cao đẹp của đại cách mạng Pháp: Lýtưởng Tự do - Bình đẳng - Bác ái.

Với việc sáng lập Hội Liên hiệp thuộc địa và tờ báo “Người cùng khổ” (Le Paria),Nguyễn Ái Quốc và các đồng chí của mình đã thổi một luồng gió mới đến nhân dân các nước

bị áp bức, đoàn kết họ trong cuộc đấu tranh chung chống chủ nghĩa đế quốc, đã góp phầntruyền tải những thành quả mang tính thời đại của Cách mạng Tháng Mười Nga, tích cựctuyên truyền chủ nghĩa Mác-Lênin vào các nước thuộc địa trong đó có Việt Nam, thức tỉnhcác dân tộc bị áp bức trên toàn thế giới đoàn kết đấu tranh giành tự do, độc lập

3 Nguyễn Ái Quốc đến Liên Xô và tích cực hoạt động trong phong trào cộng sản quốc tế, bổ sung và phát triển lý luận về cách mạng thuộc địa.

“Nguyễn Ái Quốc – người An Nam duy nhất ở Moskva, người đại diện của chủng tộc

Mã Lai cổ xưa Anh trông như một cậu thiếu niên gầy gò, linh hoạt, mặc chiếc áo dệt len.Anh sử dụng tiếng Pháp, ngôn ngữ của kẻ áp bức, nhưng phát âm không được rõ ràng, giọngbuồn giống như tiếng chuông khe khẽ của tiếng mẹ đẻ Nguyễn Ái Quốc có vẻ khó chịu khinói đến từ “văn minh” Anh ấy hầu như đã đi khắp các nước thuộc địa, đến cả Bắc Phi vàTrung Phi và tận mắt thấy đủ điều…” Đây là lời kể về lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc của nhà báo,nhà thơ Liên Xô Osip Emilyevich Mandelstam đăng trên Tạp chí “Ngọn lửa nhỏ”, sau khiông lần đầu tiên được gặp Người đến thăm Quốc tế Cộng sản tại Moskva năm 1923

Ngày 27-6-1923, Nguyễn Ái Quốc trong tay với giấy thông hành mang tên người thợảnh “Chen Vang” rời cảng Hamburg trên con tàu mang tên nhà cách mạng Đức KarlLiebknecht Ngày 30-6-1923, Người đến thành phố Petrograd (nay là Saint-Petersburg) – cáinôi của Cách mạng Tháng Mười Nga vĩ đại Sự xuất hiện của một người nước ngoài khônglàm gia tăng sự chú ý của nhân viên an ninh địa phương